Belastingrecht

Naheffingsaanslag bpm. Indiening van verweerschrift buiten de termijn heeft geen gevolg en leidt niet tot…

Gerechtshof Den Haag, 27 oktober 2026

Zaakgegevens

Op 27 oktober 2026 heeft het Gerechtshof Den Haag in hoger beroep uitspraak gedaan in een zaak over belastingrecht.

Instantie
Gerechtshof Den Haag
Zittingsplaats
Den Haag
Datum uitspraak
27 oktober 2026
Datum publicatie
4 november 2026
Zaaknummer
BK-25/805
Procedure
Hoger beroep
ECLI
ECLI:NL:GHDHA:2026:3169
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Naheffingsaanslag bpm. Indiening van verweerschrift buiten de termijn heeft geen gevolg en leidt niet tot toekenning van een proceskostenvergoeding, gelet op het feit dat belanghebbende voldoende gelegenheid heeft gehad daar op te reageren. Geen reden voor aftrek van een hoger bedrag aan schade dan DRZ in aanmerking heeft genomen. Belanghebbende kan geen vertrouwen ontlenen aan binnen de Belastingdienst in een e-mail geformuleerd beleid dat niet behoorlijk bekend is gemaakt buiten de Belastingdienst. Het beroep op artikel 110 VWEU in dit kader gaat evenmin op. Het Hof verwerpt de overgelegde koerslijst, omdat het Hof niet aannemelijk acht dat aan de koerslijst daadwerkelijke handelstransacties ten grondslag liggen. Hoger beroep ongegrond.

Uitspraak

GERECHTSHOF DEN HAAG

Team Belastingrecht

meervoudige kamer

nummer BK-25/805

Uitspraak van 27 oktober 2026

in het geding tussen:

[X] te [Z] , belanghebbende,

(gemachtigde: S.M. Bothof)

en

de inspecteur van de Belastingdienst, de Inspecteur,

(vertegenwoordiger: […] )

op het hoger beroep van belanghebbende tegen de uitspraak van de Rechtbank Den Haag (de Rechtbank) van 14 oktober 2025, nummer SGR 24/6942.

Procesverloop

1.1.

Aan belanghebbende is een naheffingsaanslag in de belasting van personenauto’s en motorrijwielen (bpm) opgelegd van € 5.391 (de naheffingsaanslag).

1.2.

Belanghebbende heeft tegen de naheffingsaanslag bezwaar gemaakt. De Inspecteur heeft het bezwaar ongegrond verklaard.

1.3.

Belanghebbende heeft tegen de uitspraak op bezwaar beroep ingesteld bij de Rechtbank. In verband daarmee is een griffierecht van € 51 geheven. De beslissing van de Rechtbank luidt:

“De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om vergoeding van immateriële schade af.”

1.4.

Belanghebbende heeft tegen de uitspraak van de Rechtbank hoger beroep ingesteld bij het Hof. In verband daarmee is een griffierecht geheven. De Inspecteur heeft bij nader stuk van 21 juli 2026 verweer gevoerd. Belanghebbende heeft op 3 september 2026 bij nader stuk een pleitnota ingediend.

1.5.

De mondelinge behandeling van de zaken heeft plaatsgehad ter zitting van het Hof van 16 september 2026. Partijen zijn verschenen. Van het verhandelde ter zitting is een proces-verbaal opgemaakt.

Feiten

2.1.

Belanghebbende heeft op aangifte een bedrag van € 1.018 aan bpm voldaan ter zake van de registratie van een gebruikte Ford Focus Wagon 2.3 EcoBoost ST-3 (de auto). De datum van eerste toelating is 27 november 2020.

2.2.

In de aangifte is de te betalen belasting berekend op basis van een taxatierapport van [naam] B.V. van 25 mei 2023 (het taxatierapport). De expertisedatum van de auto is 22 mei 2023. In het taxatierapport is de historische nieuwprijs van de auto vastgesteld op € 52.400 en de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat op € 22.000. In het taxatierapport staat daarover onder meer:

“EEN VOERTUIG MET EEN SOORTGELIJKE MOTORINHOUD (2261 cc EN 206 KW) IS DESTIJDS NIET GELEVERD IN NEDERLAND, WIJ HEBBEN HET MEEST VERGELIJKBARE VOERTUIG AANGEHOUDEN.

HET VOERTUIG IS GEDEELTELIJK GEREPAREERD.

(…)

Wij hebben marktonderzoek verricht naar bovengenoemd voertuig.

De genoemde prijzen die vermeld zijn in de bijlage betreffen voornamelijk bruto vraagprijzen particulier van voertuigen met een origineel Nederlands kentekenbewijs.

Echter dienen wij de handelsinkoopwaarde te hanteren.

De gemiddelde vraagprijs van dit voertuig (inclusief Bovag garantie en aflevering) betreft € 34.000,00.

Wij hebben in verband met de te hanteren handelsinkoopwaarde ongeveer 35 % van de vraagprijs afgetrokken.

Berekening waarde voertuig € 34.000,00 - 35 % = ong. € 22.000,00.”

De handelsinkoopwaarde in beschadigde staat van de auto is, rekening houdend met een totale vermindering van € 18.000, bepaald op € 4.000. Bij het bepalen van de handelsinkoopwaarde in beschadigde staat heeft de taxateur rekening gehouden met een onbekend schadeverleden en een niet te controleren kilometerstand. Uit de schadecalculatie volgt een bedrag van afgerond € 23.310 (inclusief btw) aan reparatiekosten. De historische (bruto) bpm is vastgesteld op € 13.354 (CO2-uitstoot van 185 g/km, WLTP).

2.3.

Tot het dossier behoort de aankoopfactuur van de auto van 2 februari 2023. De aankoopfactuur vermeldt een bedrag van € 17.650 (inclusief omzetbelasting).

2.4.

De Inspecteur heeft een bedrag van € 5.391 aan bpm nageheven. Daarbij heeft de Inspecteur zich gebaseerd op een onderzoek waardebepaling (rapport) van Domeinen Roerende Zaken (DRZ) van 16 juni 2023. In het rapport staat onder meer:

“DRZ heeft de consumentenprijs berekening opnieuw uitgevoerd. Het voertuig blijkt volgens de vin-gegevens van VWE rijker uitgerust dan in de aangifte is weergegeven.

De aangever gaat uit van referentievoertuigen om de handelsinkoopwaarde te bepalen, drie van de vier referenties komen niet overeen met het aangegeven voertuig (sedan i.p.v. wagon)”.

DRZ heeft de historische nieuwprijs van de auto vastgesteld op € 53.350, de netto catalogusprijs op € 33.729 en de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat op € 31.406 (koerslijst AutotelexPro). DRZ heeft een bedrag van € 1.927 aan schade aannemelijk geacht, waarvan € 597 (31%) in mindering is gebracht op de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat. De handelsinkoopwaarde van de auto in beschadigde staat is derhalve bepaald op € 30.809. De historische (bruto) bpm is vastgesteld op € 13.354 (CO2-uitstoot van 185 g/km, WLTP).

2.5.

In de beroepsfase heeft belanghebbende bij koerslijstprovider XRAY een koerslijst opgevraagd. In de hogerberoepsfase heeft belanghebbende bij koerslijstprovider XRAY een verbeterde koerslijst opgevraagd. Uit deze koerslijst volgt een handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat van € 21.592.

2.6.

De Inspecteur heeft de koerslijstprovider XRAY bij e-mailbericht van 15 juni 2026 gevraagd de daadwerkelijke handelstransacties te verstrekken die aan de waardering van de auto ten grondslag liggen. Een afschrift van dit e-mailbericht behoort tot de stukken van het geding. De koerslijstprovider XRAY heeft niet gereageerd.

2.7.

Belanghebbende heeft bij zijn pleitnota in hoger beroep een afschrift van een e-mailbericht van 15 april 2024 overgelegd, die intern is verstuurd binnen de Belastingdienst. Belanghebbende heeft de e-mail ontvangen in het kader van een andere procedure. Het onderwerp van de e-mail is “Terugkoppeling platform koerslijsten en beleid m.b.t. toepassen koerslijsten”. De tekst van het e-mailbericht luidt, voor zover van belang, als volgt:

“Na het koerslijstoverleg van woensdag 10 april jl. willen wij jullie met deze e-mail graag informeren over een aantal besproken aspecten.

In de eerste plaats betreft dit de gesprekken met de koerslijstproviders. Tijdens het platform koerslijsten zijn pleitnota’s overgelegd waarin onder andere het standpunt is ingenomen dat de koerslijst niet toegepast kan worden omdat deze niet op daadwerkelijke handelstransacties is gebaseerd. Graag willen wij erop wijzen dat dit standpunt ingaat tegen het beleid van de Belastingdienst en derhalve niet ingenomen mag worden.

Zoals in bijgevoegd memo uit 2019 is aangegeven, is het immers niet de bedoeling om in individuele gevallen de koerslijstwaarde ter zijde te schuiven met een beroep op de stelling dat de koerslijst niet is gebaseerd op handelstranscties. Zie ook de notulen van het LVO van april 2019, die je kunt vinden op (…)

Excessen qua waarde kun je echter wel blijven doorgeven aan het loket koerslijsten via (…)@belastingdienst.nl.

Inmiddels hebben (…) ook individuele gesprekken gevoerd met de 4 koerslijstproviders. Deze gesprekken krijgen binnenkort een vervolg waarbij dan wederom een aantal concrete voertuigen zullen worden besproken, met voor ons niet verklaarbare grote verschillen tussen de inkoopwaarde en de koerslijstwaarde en tussen de koerslijstwaarden onderling. Doel is om hier gezamenlijk met de providers grip op te krijgen. Dit wijzigt echter (vooralsnog) niet ons beleid ten aanzien van de erkenning van de koerslijst van X-Ray, Autotelex, Eurotax en ANWB. In een volgend LVO komen de uitkomsten van de gesprekken aan de orde, ook in relatie tot het arrest van de Hoge Raad (ECLI:NL:HR:2020:1666) over het gebruik van de koerslijst voor niet-courante voertuigen.

Vanzelfsprekend is het wel van belang om goed te blijven beoordelen of de koerslijst daadwerkelijk overeenkomt met het voertuig uit de aangifte en of er sprake is van verdergaande afwijkingen dan in relatief en absolute zin geringe afwijkingen in CO2-uitstoot (dergelijke kleine verschillen verhinderen toepassing van de koerslijst immers niet). In eerdere gesprekken gaven koerslijstproviders ook aan dat verschillen vaak zijn terug te voeren op onjuist gebruik van de koerslijsten door gebruikers daarvan.”

Oordeel van de Rechtbank

3. De Rechtbank heeft, voor zover in hoger beroep van belang, geoordeeld, waarbij belanghebbende is aangeduid als eiser en de Inspecteur als verweerder:

“Bruikbaarheid taxatierapport eiser en waardevermindering wegens schade

10. De bewijslast van de door eiser bepleite handelsinkoopwaarde in beschadigde staat en de daarbij behorende waardevermindering door schade, in de omvang als door eiser gesteld, rust op eiser. Hij heeft daartoe verwezen naar het taxatierapport dat ten grondslag is gelegd aan de aangifte. Verweerder heeft betoogd dat het rapport van het bewijs dient te worden uitgesloten, vanwege diverse formele en materiële gebreken die aan het taxatierapport van eiser kleven.

11. Verweerder bepleit dat het taxatierapport van eiser van bewijs dient te worden uitgesloten onder meer omdat:

  • in het taxatierapport wordt gemeld dat het voertuig gedeeltelijk is gerepareerd en daarbij niet duidelijk is of de reparaties hebben plaatsgevonden voor het taxatiemoment of erna;

  • in het taxatierapport de handelsinkoopwaarde niet op een deugdelijke en controleerbare manier is vastgesteld;

* de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat wordt gesteld op € 22.000 op basis van de referentievoertuigen (marktonderzoek) waarbij zonder een deugdelijke motivering een handelsmarge van 35% is gehanteerd op de gemiddelde vraagprijs van € 34.000;

* de taxatiewaarde wordt vastgesteld op € 4.000, zonder dat hieraan een herleiding/berekening ten grondslag lijkt te liggen;

* de referentievoertuigen kunnen niet als referentie dienen, omdat:

- het voertuig rijker is uitgerust dan in de aangifte is weergegeven; en

- drie van de vier referenties niet overeen komen met het aangegeven voertuig (sedan in plaats van wagon.

De rechtbank onderschrijft deze gebreken en is met verweerder van mening dat die – met name de ondeugdelijke en oncontroleerbare berekening van de handelsinkoopwaarde in zowel onbeschadigde als beschadigde staat – het taxatierapport van eiser onbruikbaar maken.

12. Dit betekent dat eiser zich niet op het taxatierapport kan beroepen ter ondersteuning van zijn stelling dat teveel Bpm is nageheven. Naar het oordeel van de rechtbank heeft eiser daarmee dus ook niet aannemelijk gemaakt dat de auto ten tijde van het doen van aangifte meer schade had dan door DRZ in aanmerking is genomen. Ook overigens heeft eiser dat niet aannemelijk gemaakt. Eiser heeft ook niets aangevoerd op grond waarvan zou kunnen worden geconcludeerd dat de schade voor een hoger percentage dan het wettelijk vastgestelde percentage van 31% in aanmerking moet worden genomen. De rechtbank neemt bij het vorenstaande ook in aanmerking dat de eigen aankoopprijs van € 18.668 (€ 17.650 + Bpm € 1.018) zich dusdanig verhoudt tot de taxatiewaarde van eiser dat ook daaruit kan worden afgeleid dat er ten tijde van de aankoop geen noemenswaardige (dus reguliere gebruikersschade overstijgende) schade aan de auto was, althans niet meer schade dan door DRZ is geconstateerd.

13. Dat binnen de branche beleid is ontwikkeld over het onderscheid tussen normale gebruikssporen en echte schade en dat een of meer van de volgens dat beleid geldende schade zich voordoet bij de auto, kan niet tot een ander oordeel leiden. Verweerder is niet gebonden aan beleid dat binnen de branche zou zijn ontwikkeld.

14. Het vorenstaande betekent ook dat eiser geen beroep op het marktonderzoek van de taxateur kan doen, alsook dat de naheffingsaanslag terecht op basis van de forfaitaire afschrijvingstabel is berekend.

Koerslijst XRay

15. Eiser heeft bij zijn nader stuk, ingediend op 17 september 2025, nog wel voor de auto een koerslijstuitsdraai van XRAY overgelegd waarop hij zich wil beroepen. Verweerder heeft ter zitting de juistheid van die koerslijst betwist en zich op het standpunt gesteld dat die niet bruikbaar is. Verweerder heeft er daarbij op gewezen dat er noemenswaardige discrepanties zijn tussen de deze koerslijst en de gegevens van de auto blijkens het taxatierapport van eiser zoals daarin opgenomen door diens taxateur dan wel de fabrieksinformatie van de auto, zoals bijvoorbeeld nieuwe/andere opties van de auto alsook een afwijkende prijs voor het ‘Winterpack’. Verweerder heeft daarbij aangevoerd en benoemd dat er bepaalde pakketten/opties zijn die blijkens de fabrieksinformatie wel op de auto zitten maar niet in de koerslijst zijn ingevuld, zoals ‘achteruitkijkcamera met splitview’, ‘verduisterende ramen’, ‘elektrische kofferbak’ en ‘easy parking’. De rechtbank heeft geen reden te twijfelen aan de in dit verband door verweerder gegeven verklaringen. Eiser heeft daartegenover niet aannemelijk gemaakt dat de koerslijst desondanks wel juist is ingevuld. Hij heeft dat ter zitting wel in algemene zin gesteld maar niet voldoende geconcretiseerd, en ook niet onderbouwd met bewijsmiddelen. De rechtbank kan dan ook niet vaststellen dat de koerslijst juist is ingevuld, in ieder geval voor wat betreft de pakketten/opties van de auto. Dat de koerslijst zou zijn ingevuld conform de gegevens uit de DRZ-rapport, is daarbij, wat daarvan ook zij, niet relevant. Verweerder heeft in dat verband er terecht op gewezen dat voor wat betreft gegevens als opties van de auto niet de gegevens van DRZ leidend zijn maar de fabrieksinformatie, en dat die laatste niet één-op-één overeenkomen met de koerslijst. Het vorenstaande betekent dat eiser zich niet kan beroepen op deze koerslijst.

16. De rechtbank merkt hierbij nog op dat nu eiser de bewuste koerslijst pas kort voor de zitting heeft overgelegd en verweerder, verweerder ook niet kan worden verweten dat hij de koerslijst niet nader of grondiger heeft gecontroleerd en beoordeeld. Voor zover eiser meent dat verweerder dan wel DRZ de XRay-koerslijst zelf had moeten raadplegen, volgt de rechtbank hem daarin niet. Noch op verweerder noch op DRZ rust de verplichting om in een geval als dit eigenhandig alle beschikbare koerslijsten na te gaan. Dat verweerder met DRZ een afspraak heeft gemaakt die daarop neerkomt, heeft eiser, tegenover de betwisting van verweerder, niet aannemelijk gemaakt. Eiser heeft niets overgelegd waaruit een dergelijke afspraak blijkt. Daarbij overweegt de rechtbank dat het enkele feit dat in de werkafspraken tussen verweerder en DRZ meerdere koerslijsten worden genoemd, geenszins betekent dat daarmee DRZ is opgedragen steeds al die koerslijsten te raadplegen. Een dergelijke concrete werkafspraak is ook in geen van de andere door de gemachtigde overgelegde stukken te vinden.

17. Gelet op wat hiervoor is overwogen, is het beroep ongegrond.

Vergoeding van immateriële schade

18. Eiser heeft verzocht om vergoeding van immateriële schade wegens overschrijding van de redelijke termijn. Een periode van twee jaar voor de bezwaar- en beroepsfase wordt in dit verband als redelijk beschouwd. Verweerder heeft het bezwaarschrift tegen de naheffingsaanslag op 27 oktober 2023 ontvangen. Nu de rechtbank 14 oktober 2025 uitspraak doet, is geen sprake van een overschrijding van de redelijke termijn en heeft eiser geen recht op een vergoeding van immateriële schade.

Proceskosten

19. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.”

Geschil in hoger beroep en conclusies van partijen

4.1.

In hoger beroep is in geschil of de naheffingsaanslag terecht en tot het juiste bedrag is opgelegd en meer specifiek:

  • of het verweerschrift te laat is ingediend en buiten beschouwing moet worden gelaten en of vanwege de late indiening hiervan reden bestaat voor toekenning van een proceskostenvergoeding;

  • of de historische nieuwprijs van de auto op het juiste bedrag is vastgesteld;

  • of de handelsinkoopwaarde van de auto op het juiste bedrag is vastgesteld, en

  • of een hogere waardevermindering wegens schade moet worden toegekend.

4.2.

Belanghebbende concludeert tot partiële vernietiging van de uitspraak van de Rechtbank, tot vernietiging van de uitspraak op bezwaar en:

  • primair tot vernietiging van de naheffingsaanslag;

  • subsidiair tot vaststelling van de historische nieuwprijs van de auto op € 57.392 (conform koerslijst XRAY), de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat van de auto op € 21.592 (conform koerslijst XRAY), de schade op € 1.386 (72% van de door DRZ vastgestelde schade van € 1.926), de handelsinkoopwaarde in beschadigde staat op € 20.205, de verschuldigde bpm op € 4.995 en tot vermindering van de naheffingsaanslag tot € 3.977, en

  • meer subsidiair tot switchen naar de koerslijstmethode, tot vaststelling van de historische nieuwprijs van de auto op € 57.392 (conform koerslijst XRAY), de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat van de auto op € 21.592 (conform koerslijst XRAY), de verschuldigde bpm op € 5.024 en tot vermindering van de naheffingsaanslag tot € 4.006.

Voorts verzoekt belanghebbende om vergoeding van de proceskosten voor alle fasen van het geding.

4.3.

De Inspecteur concludeert tot bevestiging van de uitspraak van de Rechtbank.

Beoordeling van het hoger beroep

Verweerschrift

5.1.1.

Belanghebbende stelt primair dat het verweer in hoger beroep (ingediend bij nader stuk van 21 juni 2026) te laat is ingediend nu dit is ingediend buiten de daarvoor door het Hof gestelde termijn en om die reden buiten beschouwing moet worden gelaten. Volgens de gemachtigde van belanghebbende heeft de Inspecteur bewust lang gewacht met het voeren van verweer, zodat hij huidig (aangepast) beleid kan toepassen of zich daarop kan beroepen. Subsidiair stelt belanghebbende dat om die reden van dat nadere stuk alle passages buiten beschouwing moeten worden gelaten die zien op het gevoerde beleid, meer in het bijzonder de passages die zien op de betwisting van de koerslijst en de stellingnames dat de koerslijst niet op werkelijke handelstransacties is gebaseerd, dat een andere koerslijst een hogere waarde vertoont en dat de koerslijst niet kan dienen vanwege het grote verschil met de inkoopfactuur. Belanghebbende verwijst daarbij naar artikel 8:42 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Belanghebbende stelt voorts dat in dit kader een proceskostenvergoeding voor de hogerberoepsfase aan hem moet worden toegekend, ongeacht of het hoger beroep gegrond is.

5.1.2.

De Inspecteur stelt dat niet tijdig verweer is gevoerd in verband met capaciteitsproblemen die zijn ontstaan door de grote hoeveelheid bpm-zaken die verwerkt moeten worden bij de Belastingdienst. Dat is, aldus de Inspecteur, de enige reden voor het feit dat buiten de termijn verweer is gevoerd.

5.1.3.

Het Hof stelt voorop dat het bestuursorgaan op grond van artikel 8:42, lid 1, Awb binnen vier weken een verweerschrift dient in te dienen, indien de bestuursrechter daarom heeft verzocht. De termijn voor het indienen van een verweerschrift is een termijn van orde. De Awb verbindt geen gevolgen aan het niet (tijdig) indienen van een verweerschrift. Artikel 8:31 Awb, waarin is bepaald dat de rechter aan het niet overleggen van stukken daaruit de gevolgtrekkingen kan maken die hem geraden voorkomen, is niet van toepassing op het niet (tijdig) indienen van een verweerschrift (vergelijk ABRvS 19 maart 2014, ECLI:NL:RVS:2014:989). Stukken die te kort voor de zitting worden ingediend, kunnen buiten beschouwing worden gelaten indien en voor zover de wederpartij in zijn procesbelang is geschaad. De Inspecteur heeft het nader stuk waarbij hij verweer voert in hoger beroep (ruim) buiten de termijn van tien dagen ingediend die is genoemd in artikel 8:58 Awb. Het staat de Inspecteur vrij om – binnen de grenzen van de goede procesorde – lopende de beroepsprocedure nieuwe geschilpunten op te werpen en/of nieuwe standpunten in te nemen. Het nadere stuk is niet van een omvang dat kan worden gezegd dat belanghebbende onvoldoende tijd heeft gehad om dit te bestuderen. Belanghebbende heeft niet aangegeven hoe hij concreet in zijn procesbelang is geschaad. Daarbij neemt het Hof in aanmerking dat de gemachtigde van belanghebbende in zijn pleitnota heeft kunnen reageren op hetgeen door de Inspecteur in het nadere stuk als verweer in hoger beroep naar voren is gebracht. Onder deze omstandigheden is de “equality of arms”, waarop de gemachtigde zich ter zitting van het Hof heeft beroepen, niet geschonden. Het niet tijdig indienen van het verweerschrift geeft geen aanleiding om de Inspecteur te veroordelen in de proceskosten van belanghebbende (vgl. Hoge Raad 10 maart 2017, ECLI:NL:HR:2017:384, punt 2.5.3). Overigens heeft de gemachtigde van belanghebbende ter zitting van het Hof bevestigd geen extra kosten te hebben gemaakt vanwege de (te) late indiening van het verweer. Belanghebbendes standpunt faalt.

Taxatierapport en schade

5.2.1.

Belanghebbende stelt primair dat zijn taxatierapport moet worden gevolgd. De Inspecteur stelt dat het taxatierapport niet kan dienen vanwege diverse formele en materiële gebreken.

5.2.2.

Het Hof stelt voorop dat de bewijslast op belanghebbende rust (vgl. HR 17 januari 2020, ECLI:NL:HR:2020:63, r.o. 2.3.3 en HR 21 februari 2020, ECLI:NL:HR:2020:318, r.o. 3.3.2.).

5.2.3.

Het Hof is van oordeel dat belanghebbende met het taxatierapport niet erin is geslaagd aannemelijk te maken dat met meer schade rekening moet worden gehouden dan de Inspecteur bij het opleggen van de naheffingsaanslag heeft gedaan. Het Hof stelt daarbij voorop dat het bedrag op de aankoopfactuur van 2 februari 2023 (€ 17.650) aanzienlijk hoger is dan de taxatiewaarde in het taxatierapport van 25 mei 2023 (€ 4.000), terwijl de auto volgens het taxatierapport gedeeltelijk is gerepareerd. Belanghebbende heeft bovendien geen bewijsstukken (zoals reparatienota’s) overgelegd om de gestelde reparatiekosten te onderbouwen. Verder heeft de taxateur zonder deugdelijke motivering een handelsmarge van 35% gehanteerd op de gemiddelde vraagprijs van € 34.000 van de referentievoertuigen, ten aanzien van de schade een hoger percentage dan het wettelijk vastgestelde percentage van 31% in aanmerking genomen en (zonder enige onderbouwing) rekening gehouden met een onbekend schadeverleden en een niet te controleren kilometerstand. Ook heeft de taxateur geconstateerd dat een voertuig met soortgelijke motorinhoud destijds niet werd geleverd in Nederland en om die reden het naar zijn oordeel meest vergelijkbare voertuig aangehouden, maar daarbij wordt niet duidelijk of en op welke wijze rekening is gehouden met de verschillen tussen de auto en de referentievoertuigen. Daarbij komt dat drie van de vier referentievoertuigen niet overeenkomen met de auto (sedan in plaats van wagon). Tot slot volgt uit de schadecalculatie van DRZ een aanzienlijk lager bedrag aan schade. Het Hof volgt belanghebbende daarbij niet in zijn stelling dat hij buiten de wettelijke termijn werd opgeroepen om de auto bij DRZ te tonen en dat het rapport van DRZ om die reden niet aan hem kan worden tegengeworpen. Indien de betaling van de belasting op aangifte na het afschrijvingsmoment plaatsvindt, kan de Inspecteur namelijk op grond van artikel 8, lid 8, van de Uitvoeringsregeling belasting van personenauto's en motorrijwielen 1992 besluiten dat het voertuig moet worden getoond vanaf het afschrijvingsmoment tot en met uiterlijk de zesde werkdag na de dag waarop de betaling is ontvangen door de ontvanger. Uit het fiscaal akkoord volgt dat de betaling op 4 juli 2023, nadat de auto bij DRZ werd getoond, door de ontvanger is ontvangen.

Koerslijst XRAY

5.3.1.

Belanghebbende stelt dat de in hoger beroep overgelegde koerslijst XRAY als uitgangspunt moet worden genomen voor het bepalen van de historische nieuwprijs en de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat. De Inspecteur stelt dat die koerslijst niet kan dienen, omdat die koerslijst niet is gebaseerd op daadwerkelijke handelstransacties. De Inspecteur heeft XRAY om een reactie gevraagd, omdat er een onverklaarbaar verschil van circa € 10.000 zit tussen de handelsinkoopwaarde uit de koerslijst XRAY en de koerslijst AutotelexPro die bij de aangifte beschikbaar was. De Inspecteur betwijfelt of de koerslijst XRAY ten tijde van het doen van aangifte beschikbaar was, omdat zowel de taxateur van belanghebbende als DRZ zijn uitgegaan van een koerslijst AutotelexPro. Vanwege het grote verschil in de handelsinkoopwaarde heeft de Inspecteur XRAY gevraagd de koerslijst te onderbouwen met de handelstransacties die daaraan ten grondslag liggen (zie 2.6). Daarop is geen reactie gekomen.

5.3.2.

Belanghebbende stelt dat op dit punt (begunstigend) beleid bestaat aan de kant van Inspecteur. Hij doet een beroep op dat beleid en stelt dat het de Inspecteur ingevolge dit beleid in het onderhavige geval niet is toegestaan het standpunt te verdedigen dat de koerslijst XRAY niet is gebaseerd op daadwerkelijke handelstransacties. De Inspecteur stelt onder verwijzing naar de website van de Belastingdienst dat slechts sprake was van intern beleid, dat dat beleid niet is gepubliceerd en dat het beleid sowieso niet meer geldt, omdat in maart 2026 het vertrouwen in de koerslijstproviders is opgezegd en het interne beleid sinds die datum niet wordt toegepast en als ingetrokken moet worden beschouwd. Verder heeft de Inspecteur gesteld dat er zeker (ook voordien) geen sprake van was dat een gebruikte koerslijst nooit mag worden betwist. Dit volgde immers, zo stelt de Inspecteur, ook reeds expliciet uit de tekst van het e-mailbericht van 15 april 2024 (zie 2.7). Indien er discrepanties zijn, kan deze, en kon deze ook voorheen, wel degelijk in twijfel worden getrokken, aldus de Inspecteur.

5.3.3.

In het hiervoor onder 2.7 aangehaalde e-mailbericht van 15 april 2024 wordt uitdrukkelijk vermeld dat het standpunt dat de koerslijst niet toegepast kan worden omdat deze niet op daadwerkelijke handelstransacties is gebaseerd, ingaat tegen het beleid van de Belastingdienst en derhalve niet ingenomen mag worden. Aangezien de Inspecteur in deze procedure precies dat standpunt heeft ingenomen, zal het Hof eerst beoordelen of de algemene beginselen van behoorlijk bestuur in de weg staan aan de behandeling daarvan, dan wel het legaliteitsbeginsel of artikel 110 VWEU.

5.3.4.

Naar het oordeel van het Hof kan belanghebbende geen rechtens te beschermen vertrouwen ontlenen aan het in het interne e-mailbericht van 15 april 2024 geformuleerde beleid, reeds omdat dat beleid niet behoorlijk is bekendgemaakt, dat wil zeggen door of met goedvinden dan wel medeweten van de overheid op zodanige wijze dat verzekerd is dat de regels voor de betrokkenen kenbaar en toegankelijk zijn (zie HR 28 maart 1990, ECLI:NL:HR:1990:ZC4258, r.o. 4.6-4.7). Ook een beroep op het rechtszekerheidsbeginsel stuit hierop af. Voorts heeft te gelden dat niet met vrucht een beroep kan worden gedaan op begunstigend beleid in verbinding met het gelijkheidsbeginsel nadat dat beleid is ingetrokken (zie HR 24 januari 2001, ECLI:NL:HR:2001:AA9622, r.o. 3.1; vgl. HR 10 augustus 2007, ECLI:NL:HR:2007:BA4569, r.o. 3.2.2). Uit de door de Inspecteur vermelde website, waarop werd aangekondigd dat de juistheid van de op koerslijsten voorkomende waarden zal worden beoordeeld, kan niet worden afgeleid met ingang van welke datum het beleid is ingetrokken, zodat ervan moet worden uitgegaan dat de intrekking onmiddellijke werking heeft gehad per de datum van publicatie van dat bericht. Dat het beleid is ingetrokken is overigens tussen partijen niet in geschil. Dat betekent dat de Inspecteur bij de indiening van zijn nader stuk op 21 juli 2026 en de toelichting daarop ter zitting niet aan dat beleid gehouden kan worden met een beroep op het gelijkheidsbeginsel. Evenmin is sprake van strijd met het verbod op willekeur.

5.3.5.

Het legaliteitsbeginsel is hier naar het oordeel van het Hof evenmin in het geding, nu niet valt in te zien hoe de intrekking van het hiervoor onder 2.7 opgenomen beleid de wettelijke grondslag aan de naheffingsaanslag kan ontnemen. Een inbreuk op artikel 110 VWEU kan ook niet worden geconstateerd, aangezien belanghebbende niet heeft gewezen op soortgelijke voertuigen als de auto die in Nederland rijden en waarbij de toepassing van het onder 2.7 aangehaalde beleid heeft geleid tot vaststelling van de vermindering aan de hand van een koerslijst die niet op daadwerkelijke handelstransacties was gebaseerd.

5.3.6.

Het Hof komt daarmee toe aan behandeling van de stelling van de Inspecteur dat de koerslijst niet kan dienen en volgt hem daarin. Het Hof acht namelijk niet aannemelijk dat de door koerslijstprovider XRAY voor de auto opgegeven handelswaarde is gebaseerd op door ter zake doende door wederverkopers in Nederland betaalde prijzen bij inkoop van particulieren (oftewel daadwerkelijke handelstransacties). Het Hof komt tot deze conclusie op grond van het volgende:

- belanghebbendes taxateur heeft de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat op basis van marktonderzoek vastgesteld op € 31.165 en DRZ op basis van de koerslijst AutotelexPro op € 31.406. Voor het in absolute en relatieve zin aanzienlijke verschil met de waarde in de koerslijst XRAY van € 21.592 heeft belanghebbende noch koerslijstprovider XRAY een (toereikende) verklaring gegeven;

- in het taxatierapport heeft de taxateur aangegeven dat een voertuig met een soortgelijke motorinhoud destijds niet geleverd werd in Nederland. De taxateur is uitgegaan van marktonderzoek om de handelsinkoopwaarde in onbeschadigde staat te bepalen en heeft voor de handelsinkoopwaarde van de naar zijn oordeel meest vergelijkbare voertuigen gebruik gemaakt van de koerslijst AutotelexPro;

- dat de taxateur geen gebruik heeft gemaakt van de koerslijst XRAY, roept, gelijk de Inspecteur terecht heeft gesteld, de vraag op of de koerslijst XRAY al beschikbaar was op het moment dat het taxatierapport werd opgemaakt, en

- koerslijstprovider XRAY heeft niet gereageerd op het verzoek van de Inspecteur om te koerslijstwaarde met daadwerkelijke handelstransacties te onderbouwen.

5.3.7.

Gelet op het voorgaande verwerpt het Hof de (verbeterde) koerslijst XRAY. Daarmee heeft belanghebbende niet aannemelijk gemaakt dat het afschrijvingspercentage te laag is vastgesteld en faalt ook het subsidiaire standpunt (switch naar de koerslijstmethode). Voor dat geval is tussen partijen niet in geschil dat de naheffingsaanslag terecht en niet naar een te hoog bedrag is vastgesteld. Het standpunt over het schadeaftrekpercentage behoeft geen behandeling.

Slotsom

5.4.

Het hoger beroep is ongegrond.

Proceskosten en griffierecht

6. Het Hof ziet geen aanleiding voor een veroordeling in de proceskosten.

Beslissing

Het Gerechtshof bevestigt de uitspraak van de Rechtbank.

Deze uitspraak is vastgesteld door L.D.M.A. Reijs, A. van Dongen en W. de Wit, in tegenwoordigheid van de griffier E.J. Nederveen.

De griffier, de voorzitter,

E.J. Nederveen L.D.M.A. Reijs

De beslissing is op 27 oktober 2026 in het openbaar uitgesproken.

Deze uitspraak is in Mijn Rechtspraak geplaatst. Indien u niet digitaal procedeert wordt een afschrift aangetekend per post verzonden.

Tegen deze uitspraak kunnen beide partijen binnen zes weken na de verzenddatum beroep in cassatie instellen bij de Hoge Raad der Nederlanden via het webportaal van de Hoge Raad www.hogeraad.nl.

Bepaalde personen die niet worden vertegenwoordigd door een gemachtigde die beroepsmatig rechtsbijstand verleent, mogen per post beroep in cassatie instellen. Dit zijn natuurlijke personen en verenigingen waarvan de statuten niet zijn opgenomen in een notariële akte. Als zij geen gebruik willen maken van digitaal procederen kunnen deze personen het beroepschrift in cassatie sturen aan de Hoge Raad der Nederlanden (belastingkamer), Postbus 20303, 2500 EH Den Haag.

Alle andere personen en gemachtigden die beroepsmatig rechtsbijstand verlenen, zijn in beginsel verplicht digitaal te procederen (zie www.hogeraad.nl).

Bij het instellen van beroep in cassatie moet het volgende in acht worden genomen:

1 - bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak gevoegd;

2 - (alleen bij procederen op papier) het beroepschrift moet ondertekend zijn;

3 - het beroepschrift moet ten minste het volgende vermelden:

a. - de naam en het adres van de indiener;

b. - de dagtekening;

c. - de vermelding van de uitspraak waartegen het beroep in cassatie is gericht;

d. - de gronden van het beroep in cassatie.

Voor het instellen van beroep in cassatie is griffierecht verschuldigd. Na het instellen van beroep in cassatie ontvangt de indiener een nota griffierecht van de griffier van de Hoge Raad. In het cassatieberoepschrift kan de Hoge Raad verzocht worden om de wederpartij te veroordelen in de proceskosten.