verzoek in hoger beroep tot het onder meer verstrekken van de jaarcijfers en de bescheiden / bij vonnis van 1…

Uitspraak : 20 juli 2023

Zaaknummer : 200.324.434/01

Zaaknummers eerste aanleg : C/02/395542 / HA ZA 22-129

Zaaknummer eerste aanleg : 9976432 OV VERZ 22-4515

in de zaak van

wonende te [woonplaats] ,

2. [appellant 2],

wonende te [woonplaats] ,

beiden handelend in hun hoedanigheid van bewindvoerder over de goederen van

[betrokkene 1] ,

wonende te [woonplaats] ,

appellanten,

hierna te noemen: [appellant 1] , [appellant 2] en [betrokkene 1] en gezamenlijk: [appellanten] of appellanten,

advocaat: mr. R.A.A. Maat te Goes,

tegen

allen wonende te [woonplaats] ,

verweerders,

hierna te noemen: [verweerder 1] , [verweerder 2] en [verweerder 3] en gezamenlijk: de firmanten of verweerders,

advocaat: mr. K. van Overloop te Goes.

1.1.

Bij beroepschrift met producties, ingekomen ter griffie van dit hof op 20 maart 2023, hebben [appellanten] het hof verzocht om de beschikking van 21 december 2022 (zaaknummer 9976432 OV VERZ 22-4515) en ook het vonnis van 1 juni 2022 (zaaknummer C/02/395542 / HA ZA 22-129), beide van de rechtbank Zeeland-West-Brabant, zittingsplaats Middelburg, te vernietigen en - opnieuw rechtdoende -:

a. de vordering in het incident, als in eerste aanleg ingesteld door verweerders (de firmanten), strekkende tot onbevoegdverklaring niet-ontvankelijk te verklaren, althans af te wijzen;

b. de vorderingen, als ingesteld door appellanten in het door hen ingestelde incident in eerste aanleg, alsnog toe te wijzen;

c. de bij dagvaarding in eerste instantie onder J ingestelde vordering althans de ten aanzien van deze tot verzoek geconverteerde vordering, het gevorderde / verzochte alsnog toe te wijzen;

een en ander;

d. onder terugverwijzing naar de rechtbank teneinde door te procederen in de hoofdzaak ter beslechting van de bij dagvaarding ingestelde vorderingen (behoudens ten aanzien van de vordering die werd ingesteld onder J),

e. kosten rechtens.

1.2.

Bij verweerschrift, ingekomen ter griffie van dit hof op 8 mei 2023 en op 10 mei 2023 (wel adequaat, namelijk door een advocaat, ondertekend), hebben de firmanten het hof verzocht, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad, het verzoek van appellanten af te wijzen, voor zover het verzoek ziet op de benoeming van drie arbiters, met inachtneming van de verweren van verweerders, en het vonnis van 1 juni 2022 en de beschikking van 21 december 2022 (voor het overige) in stand te laten en/of appellanten niet-ontvankelijk te verklaren, althans alle door appellanten ingestelde (overige) verzoeken af te wijzen, met veroordeling van appellanten in de kosten.

1.3.

Het hof heeft verder kennisgenomen van de inhoud van:

• het proces-verbaal van de mondelinge behandeling (zaaknummer 9976432 OV VERZ 22-4515), gehouden op 23 november 2022 en

• de op de mondelinge behandeling in hoger beroep overgelegde volmacht waarmee [verweerder 3] zijn zoon [betrokkene 2] (hierna: [betrokkene 2] ) heeft gevolmachtigd om namens hem op te treden op de mondelinge behandeling in hoger beroep.

1.4.

De mondelinge behandeling heeft plaatsgevonden op 24 mei 2023. Bij die gelegenheid zijn gehoord:

• [appellant 1] en [appellant 2] , bijgestaan door mr. Maat en

• [verweerder 1] , [verweerder 2] en [betrokkene 2] , bijgestaan door mr. Van Overloop.

1.5.

Partijen zijn in de gelegenheid gesteld het hof uiterlijk 22 juni 2022 te berichten of er een regeling is getroffen.

1.6.

Op 19 juni 2023 heeft mr. Maat het hof laten weten dat door verweerders geen voorstel is gedaan en dat er (nog) geen overeenstemming is bereikt zodat appellanten het hof verzoeken een beschikking te geven.

1.7.

Op 21 juni 2023 heeft mr. Van Overloop namens verweerders het hof bericht dat er wel degelijk een voorstel is gedaan en dat er onderhandelingen plaatsvinden.

1.8.

Omdat er (tot op heden) geen regeling is getroffen, althans het hof ter zake niet nader is bericht, is de beschikking bepaald op heden.

2.1.

In deze procedure neemt het hof, voor zover van belang in hoger beroep, de feiten die de rechtbank heeft vastgesteld in onderdeel 2 van het bestreden vonnis van 1 juni 2022 en van de bestreden beschikking van 21 december 2022 tot uitgangspunt. Voor zover relevant vult het hof de opsomming aan met enkele andere feiten die tussen partijen vaststaan.

• [appellanten] en de firmanten zijn familie van elkaar in de vierde en vijfde graad.

• Blijkens de gegevens van de kamer van koophandel waren [betrokkene 1] en de firmanten medio 2020 geregistreerd als (enige) firmanten van de vennootschap onder firma Firma [VOF] (verder te noemen: “de [firma] ”).

• Op 23 december 1993 is de vennootschapsakte van de [firma] voor het laatst integraal herzien door de toenmalige firmanten. In deze akte is onder meer het volgende arbitraal beding opgenomen:

• [betrokkene 1] heeft in 2017 een herseninfarct gehad.

• Bij brief van 26 oktober 2018 heeft hij de vennootschap onder firma opgezegd.

• Bij beschikking van 9 januari 2020 van de kantonrechter van de rechtbank Zeeland-West-Brabant is [betrokkene 1] onder bewind gesteld waarbij [appellant 1] en [appellant 2] zijn benoemd tot bewindvoerders.

• Tussen [betrokkene 1] en verweerders zijn - kort gezegd - geschillen ontstaan over het uittreden van [betrokkene 1] uit de [firma] .

• [appellanten] hebben bij dagvaarding van 2 maart 2022, tevens houdende incident ex artikel 843a Rv, – kort weergegeven – gevorderd de firmanten te veroordelen tot het verstrekken van de (concept)jaarrekening over het gebroken boekjaar 2019/2020 van de [firma] en van de onderliggende boekhoudkundige stukken. [appellanten] hebben in de hoofdzaak onder meer gevorderd de benoeming van drie arbiters op grond van artikel 14 lid 3 van de vennootschapsakte om de geschillen met betrekking tot de verslaglegging, waardering en afwikkeling van de vennootschap onder firma op te lossen.

• De firmanten hebben in het door hen opgeworpen incident tot onbevoegdheid gevorderd dat de rechtbank zich onbevoegd verklaart, zowel in het door [appellanten] opgeworpen incident als in de hoofdzaak. De firmanten hebben aan hun vordering ten grondslag gelegd dat de rechtbank onbevoegd is van de vorderingen kennis te nemen vanwege het arbitragebeding in artikel 14 van de vennootschapsakte.

• De rechtbank heeft in het vonnis van 1 juni 2022 overwogen dat het geschil dat is ontstaan over het verstrekken van de jaarcijfers en de daaraan ten grondslag liggende bescheiden onder het arbitraal beding moet worden begrepen en dat [betrokkene 1] niet heeft gesteld dat een beslissing in arbitrage niet of niet tijdig kan worden verkregen (artikel 1022c Rv). Ten aanzien van de vorderingen over de “mei-deal” en de woning heeft de rechtbank geoordeeld dat dit ook geschillen zijn ten aanzien van de [firma] waarop geschilbeslechting via arbitrage van toepassing is verklaard. In het incident tot onbevoegdheid heeft de rechtbank zich dan ook onbevoegd verklaard van de vorderingen in het incident ex artikel 843a Rv en in de hoofdzaak kennis te nemen.

In de hoofdzaak heeft de rechtbank bepaald dat de procedure ten aanzien van de vordering zoals weergegeven onder 3.2 sub j van het vonnis – ter zake van de benoeming van drie arbiters – in de stand waarin de procedure zich bevindt, zal worden voortgezet volgens de regels die gelden voor de verzoekschriftprocedure. De rechtbank heeft de zaak verwezen naar de rechtbank Zeeland-West-Brabant, kantonzaken, locatie Middelburg. Daartoe heeft de rechtbank het volgende overwogen:

- Bij beschikking van 21 december 2022 heeft de kantonrechter van de rechtbank Zeeland-West-Brabant, locatie Middelburg, het verzoek tot het benoemen van drie arbiters afgewezen. Daartoe heeft de kantonrechter overwogen dat uit artikel 14 lid 3 van de vennootschapsakte volgt dat slechts bij gebreke van overeenstemming tussen partijen over de benoeming van de arbiters de kantonrechter de arbiters benoemt. Van een dergelijk gebrek aan overeenstemming tussen partijen is volgens de kantonrechter namelijk onvoldoende gebleken, om de navolgende redenen:

3.4.

Verweerders wensen, gelet op de omvang en complexiteit van de gerezen geschillen, dat de kantonrechter drie arbiters benoemt. Zij sluiten zich aan bij het verzoek van verzoeker, met aanvulling dat de te benoemen arbiters ten minste tien jaar ervaring hebben, werkzaam zijn binnen een straal van 100 kilometer van [woonplaats] en een uurtarief hanteren van hooguit € 250,-- (exclusief BTW).

3.5.

Beide partijen stellen voorts de vanzelfsprekende eis dat de arbiters niet verbonden of gelieerd zijn aan de andere partij of aan het voor die partij werkzame accountantskantoor ( [accountantskantoor 1] en [accountantskantoor 2] ).

3.6.

Ten overvloede wijst de kantonrechter erop dat partijen zich kunnen wenden tot het Nederlands Arbitrage Instituut.”

2.2.

2.3.

Verweerders hebben zowel bij verweerschrift als bij gelegenheid van de mondelinge behandeling in hoger beroep verweer gevoerd tegen de stellingen van appellanten. Voor zover relevant zal het hof bij de beoordeling hierop ingaan.

2.4.

2.5.

Het hof komt tot de volgende beoordeling.

2.7.

Hoewel het beroepschrift geen inhoudelijke behandeling behoeft, merkt het hof – ten overvloede op – dat de beslissing van de kantonrechter als zodanig naar het oordeel van het hof onbegrijpelijk is, nu de firmanten allerlei voorwaarden stellen aan de benoeming van de arbiters (zoals het maximum uurtarief van € 250,00) waarvan het de vraag is of al die voorwaarden realistisch en/of te vervullen zijn en nu het zeer duidelijk was dat partijen geen overeenstemming hebben bereikt over de benoeming, noch dat in de rede ligt dat dit op korte termijn – mede gezien de gestelde eisen – zal kunnen worden bereikt.

2.8.

Het hof ziet gezien de aard van het conflict geen aanleiding om een beslissing omtrent de kosten van deze procedure te nemen.

Het hof:

verklaart appellanten in hun hoedanigheid van bewindvoerder niet-ontvankelijk in hun beroep.

Deze beschikking is gegeven door mrs. R.R.M. de Moor, A.P. Zweers-van Vollenhoven en T. van der Valk en is in het openbaar uitgesproken op 20 juli 2023.