Civiel recht overig
Een door een individueel lid van de Raad van Commissarissen gevorderde inzage in bepaalde facturen van de…
Rechtbank Amsterdam, 19 november 2026
ECLI:NL:RBAMS:2026:11515 · Rechtbank Amsterdam · 19 november 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-amsterdam/civiel-recht/civiel-recht-overig/kort-geding/ecli-nl-rbams-2026-11515
Zaakgegevens
Op 19 november 2026 heeft de Rechtbank Amsterdam in kort geding uitspraak gedaan in een zaak over civiel recht.
- Instantie
- Rechtbank AmsterdamRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- Amsterdam
- Datum uitspraak
- 19 november 2026
- Datum publicatie
- 19 november 2026
- Zaaknummer
- C/13/795111 / KG ZA 26-892 MK/JT
- Rechtsgebied
- Civiel recht » Civiel recht overig
- Procedure
- Kort gedingKort gedingEen snelle procedure bij de voorzieningenrechter voor spoedeisende zaken, met een voorlopig oordeel.Meer uitleg
- Advocaat
- mr. J.W.C. Berk
- ECLI
- ECLI:NL:RBAMS:2026:11515
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Een door een individueel lid van de Raad van Commissarissen gevorderde inzage in bepaalde facturen van de vennootschap is toegestaan. Het gaat om de facturen en alle specificaties daarvan met betrekking tot juridische- en advieskosten die sinds 2016 door de vennootschap zijn voldaan. Er is sprake van een statutair inzagerecht. De door de vennootschap aangevoerde verweren met betrekking tot onder meer het verschoningsrecht van de advocaat, de vertrouwelijkheid, het belang bij inzage, en de redelijkheid en billijkheid, gaan niet op.
Uitspraak
RECHTBANK Amsterdam
Civiel recht, voorzieningenrechter
Zaaknummer: C/13/795111 / KG ZA 26-892 MK/JT
Vonnis in kort geding van 19 november 2026
in de zaak van
[eiser] ,
te [woonplaats] ,
eiser bij dagvaarding van 15 oktober 2026,
hierna te noemen: [eiser] ,
advocaat: mr. J.W.C. Berk,
tegen
INTERNATIONALE TENNISCLUB AMSTERDAM B.V.,
te Amsterdam,
gedaagde,
hierna te noemen: ITA,
advocaten: mr. S.D. van de Kant en mr. B.M. Arnoldus.
1 De procedure
Tijdens de mondelinge behandeling op 5 november 2026 heeft [eiser] de vorderingen zoals omschreven in de dagvaarding en akte vermeerdering van eis toegelicht. ITA heeft verweer gevoerd, mede aan de hand van een op voorhand ingediende conclusie van antwoord. Beide partijen hebben producties en een pleitnota ingediend. Vonnis is bepaald op vandaag.
Bij de mondelinge behandeling waren voor zover van belang aanwezig:
- [eiser] met mr. Berk;
- aan de kant van ITA: [naam 1] (bestuurder) met mr. Van de Kant en mr. Arnoldus.
2 De feiten
ITA is in 1969 opgericht met dank aan verscheidene initiatiefnemers en investeerders die medeaandeelhouder werden. ITA is opgericht ten behoeve van de bouw en exploitatie van een overdekt tenniscomplex in Amsterdam. Het overdekte sportcomplex werd vernoemd naar [naam 2] (directeur van Philips; een van de initiatiefnemers van ITA) tot het [naam 2] Stadion.
De Amsterdamse Lawn Tennis Club Desidi Deest Valitudo (hierna: DDV) werd kort na de oprichting van ITA in 1970 aandeelhouder van ITA. Daarnaast was (en is) DDV huurder van tennisbanen van ITA.
In 1975 trad dhr. [naam 3] aan als exploitant van het [naam 2] Stadion en begin jaren ’90 werd hij bestuurder van ITA.
Vanaf eind jaren ’90 verkochten enkele aandeelhouders van ITA hun aandelen aan
[naam 3] en DDV waarmee zij de twee grootaandeelhouders binnen ITA werden.
Per 1 juli 2017 zijn de zonen van [naam 3] , [naam 1] en [naam 4] toegetreden tot het bestuur van ITA. Sinds het overlijden van [naam 3] in december 2023 vormen zij met zijn tweeën het bestuur van ITA. De weduwe van [naam 3] ,
[naam weduwe] (hierna: [naam weduwe] ), heeft de aandelen van
[naam 3] door vererving verkregen. Sindsdien en tot op heden zijn [naam weduwe] en DDV de twee grootaandeelhouders van ITA.
In 2002 verhuisde het [naam 2] Stadion naar de huidige locatie aan het [plaats] . ITA houdt zich daarin, conform de doelomschrijving in haar statuten, bezig met de exploitatie van diverse racketsporten (tennis, squash en padel). Daarnaast worden in het [naam 2] Stadion conform doelomschrijving onder meer horecaondernemingen, vergaderzalen en sportshops geëxploiteerd en worden ook lessen fitness, dans, vechtsporten en schermen gegeven.
De huidige Raad van Commissarissen van ITA (hierna: de RvC) bestaat uit de volgende vijf personen:
- dhr. [naam 5] , laatstelijk bindend voorgedragen door [naam weduwe] ;
- dhr. [naam 6] , bindend voorgedragen door [naam weduwe] ;
- dhr. [eiser] (eiser in dit kort geding), bindend voorgedragen door DDV;
- mw. [naam 7] , bindend voorgedragen door DDV;
- dhr. [naam 8] , voorzitter van de RvC, voorgedragen door de overige vier commissarissen.
Bij e-mail van 26 augustus 2025 heeft [eiser] aan de vier overige commissarissen voor zover hier van belang het volgende geschreven:
“(…) [het, vzr.] gaat inderdaad over de juridische kosten die ITA BV de afgelopen jaren gemaakt heeft. (…) Hier gaat het om een al langer lopend verhaal, gerucht dat ITA BV juridische kosten heeft
gemaakt ten faveure van een zaak die veel breder is dan ITA BV alleen. Dit verhaal/gerucht bestaat al langer, binnen DDV maar ook bij andere tennisverenigingen in A’dam. Ik had dit al eerder kunnen aankaarten, maar dat is wat het is. Ik wil inzage in die facturen om vast te kunnen stellen of dit verhaal/gerucht waar of niet waar is. Hopelijk is dit niet waar. Ten einde hier niet meer ruchtbaarheid aan te geven, had ik dit liever in kleine kring gehouden, dan had ik de facturen kunnen inzien en daarna (hopelijk) kunnen zeggen dat dit verhaal/gerucht onjuist is. Nu [naam 8] [ [naam 8] , vzr.] mijn verzoek via/aan hem afgewezen heeft in zijn mails van 20 en 21 augustus ben ik gedwongen dit op te volgen, ervan uitgaand dat ik als individuele commissaris dit recht van inzage heb. Dat dit zodoende qua impact groter wordt is niet mijn bedoeling geweest. Zijn argument dat de jaarrekeningen al zijn goedgekeurd is mijns inziens onjuist, facturen moeten wettelijk veel langer bewaard blijven juist om vragen zoals ik die heb te kunnen beantwoorden.”
Eind 2025 heeft [naam 8] de commissarissen [eiser] en [naam 7] voorgedragen voor schorsing, waartoe de algemene vergadering van aandeelhouders in januari 2026 met meerderheid van stemmen (121 vóór; onder wie [naam weduwe] en 120 tegen) heeft besloten.
Op 12 januari 2026 heeft DDV bij de Ondernemingskamer een enquêteverzoek ten aanzien van ITA ingediend. In die procedure hebben [eiser] en [naam 7] zich gemeld als belanghebbenden. Tijdens de mondelinge behandeling in de procedure bij de Ondernemingskamer op 5 februari 2026 zijn partijen onder meer overeengekomen dat de schorsing van [eiser] en [naam 7] werd opgeheven. Vervolgens zijn [eiser] en [naam 7] in hun positie hersteld.
Bij beschikking van 14 juli 2026 heeft de Ondernemingskamer het enquêteverzoek van DDV afgewezen. Daartoe is in die beschikking voor zover hier van belang als volgt overwogen:
In dit geval acht de Ondernemingskamer gegronde redenen aanwezig voor twijfel aan een
juiste gang van zaken bij ITA. Die twijfel is in drie opzichten gerezen:
a. Hoewel [eiser] [naam 8] eerst telefonisch en later (mede namens [naam 7] ) schriftelijk berichtte over het gebrekkige vertrouwen binnen de RvC en daarin op indringende wijze uiting gaf aan zijn gevoelen onvoldoende binnen de RvC te worden gehoord, heeft [naam 8] daarop niet geacteerd (…) Gelet op de indringende boodschap van het memo bestond er alle aanleiding voor bezinning op het eigen functioneren van de RvC. Gevolg van deze passiviteit – [naam 8] schaarde zich veeleer in het ‘kamp’ van de andere commissarissen – was dat de verhoudingen verder op de spits werden gedreven (…)
b. Ook de handelwijze van DDV roept vragen op. Zo rijst de vraag of haar formalistische opstelling en hardlijnige wijze van communiceren – vaak in lange en nodeloos juridisch getoonzette e-mails – heeft bijgedragen aan een goede verstandhouding met de familie [familienaam] . (…)
c. Mevrouw [naam weduwe] heeft de aandeelhoudersovereenkomst opgezegd zonder dat een tekortkoming in de nakoming gedurende een maand na ingebrekestelling was vastgesteld. (…)
(…)
4.12. De overige gronden die DDV aan haar enquêteverzoek ten grondslag heeft gelegd, dragen niet bij aan twijfel over het beleid en de gang van zaken. (…)
(…)
4.14. De Ondernemingskamer is van oordeel dat het enquêteverzoek, althans op dit moment, op grond van een belangenafweging moet worden afgewezen. Redengevend zijn de stappen die [naam 8] , ITA en mevrouw [naam weduwe] inmiddels hebben gezet met het oog op normalisering van de verhoudingen (…) Zo heeft [naam 8] in de door ITA c.s. (en derhalve mede namens hem) ingediende akte van juni 2026 te kennen gegeven met inschakeling van een extern headhuntersbureau een zoektocht te zullen initiëren naar geschikte onafhankelijke kandidaten voor het voorzitterschap van de RvC. [naam 8] zal de aldus gevonden kandidaten voordragen aan de RvC en de aandeelhouders. Hij heeft aangekondigd bij acceptatie van een kandidaat door alle betrokkenen te zullen terugtreden. In de tweede plaats heeft [naam weduwe] ingestemd met de beëindiging van de schorsing van [eiser] en [naam 7] . Deze functioneren inmiddels weer als lid van de RvC. Ten derde heeft mevrouw [naam weduwe] zich in beginsel bereid verklaard de opzegging/ontbinding van de aandeelhoudersovereenkomst in te trekken. (…) In de vierde plaats heeft ITA ter zitting toegezegd dat zij de redelijke kosten van rechtsbijstand van [eiser] en [naam 7] zal dragen. Partijen hebben daarmee zelf de weg ingeslagen die leidt tot een normalisatie van de onderlinge verhoudingen. De Ondernemingskamer is niet ervan overtuigd dat (verdergaand) ingrijpen door de Ondernemingskamer daaraan een belangrijke positieve bijdrage zal leveren. (…)”
Vanaf 30 augustus 2026 heeft [eiser] meerdere keren aan het bestuur van ITA om inzage in facturen verzocht. Bij e-mail van 14 september 2026 gericht aan het bestuur van ITA heeft [eiser] zijn inzageverzoek als volgt gespecificeerd:
“De categorie facturen die ik in wil zien zijn de facturen die geboekt worden onder juridische kosten van de vennootschap. Ik wil graag van de laatste 10 jaar de facturen inzien die daarop geboekt zijn. En voor de aansluiting met de jaarrekening is het belangrijk dat ik dan ook de saldi van de juridische kosten dat in de jaarrekening staat kan zien.
Dus:
• De saldi van de post juridische kosten uit de jaarrekeningen van de afgelopen 10 jaar
• De bijbehorende facturen die onder die post geboekt zijn de afgelopen 10 jaar”
Bij e-mail van 17 september 2026 heeft het bestuur van ITA het verzoek van [eiser] met de volgende motivering afgewezen:
“(…) De juridische advieskosten zijn elk jaar als afzonderlijke post opgenomen in de jaarrekening en worden als zodanig jaarlijks door de accountant beoordeeld. De accountant heeft over deze post in geen van de afgelopen jaren inhoudelijke of verantwoordingsbezwaren geuit. De post juridische kosten bedroeg in 2025 € 138.344 en in 2024 € 79.943 (…) Deze post is elk jaar door de aandeelhoudersvergadering vastgesteld. Net als de andere RvC leden heb jijzelf de jaarrekeningen sinds jouw aantreden in 2022 voor de vaststelling door de aandeelhouders medeondertekend.
Een verzoek om de onderliggende facturen van onze huisadvocaat over de afgelopen tien jaar in te
zien gaat een stap verder. Die facturen vormen vertrouwelijke correspondentie tussen het bestuur als
cliënt en zijn advocaat. Ze bevatten gedetailleerde informatie over wanneer, waarover en in welk
kader wij juridische bijstand hebben gevraagd en gekregen. Dat geldt in het bijzonder voor de
procedure die dit jaar bij de Ondernemingskamer is gevoerd, waarin je zelf als belanghebbende partij was, maar ook voor eerdere jaren waarin het bestuur juridische bijstand heeft gehad. Het bestuur moet zich bij de vervulling van zijn taak zonder terughoudendheid kunnen laten adviseren door zijn advocaat, ook en juist in kwesties die de verhouding met de raad van commissarissen of de
grootaandeelhouders raken. De vertrouwelijkheid daarvan is een vennootschapsbelang (…) Het bestuur zal daarom geen inzage in de facturen verlenen. Het verstrekken van deze vertrouwelijke stukken aan een individuele commissaris (…) is niet in het belang van de vennootschap, integendeel.
Overigens dient het verzoek (…) ook geen redelijk toezichthoudend doel gelet op de reeds uitgevoerde accountantswerkzaamheden, medeondertekening door de gehele RvC, de vaststelling door de AVA en de beperkte omvang van deze post in verhouding tot de totale bedrijfsvoering. (…)”
Bij e-mail van 24 september 2026 heeft de advocaat van [eiser] kort gezegd aan het bestuur van ITA geschreven dat [eiser] als commissaris op grond van de statuten van ITA een individuele bevoegdheid tot inzage in de boeken en bescheiden heeft, zodat het bestuur verplicht is de inzage te verschaffen. Daarbij is verzocht om binnen drie dagen mee te delen wanneer de inzage kan plaatsvinden, bij gebreke waarvan dit kort geding is aangezegd.
Bij e-mail van 5 oktober 2026 heeft [naam 8] namens de RvC van ITA voor zover hier van belang het volgende aan het bestuur van ITA geschreven:
“(…) De raad heeft het verzoek van [eiser] [ [eiser] , vzr.] besproken en ziet op dit moment geen aanleiding om de volledige juridische facturen van de afgelopen 10 jaar in te zien. De post juridische kosten is elk jaar door de accountant gecontroleerd en door de raad ondertekend bij de jaarrekening; we hebben geen aanwijzingen dat er nu een verdergaand onderzoek nodig is.
Wij begrijpen dat de betreffende facturen vertrouwelijke en gevoelige informatie kunnen bevatten over de bijstand die is gegeven. Om toch tegemoet te komen aan de wens om de aansluiting met de jaarrekening te kunnen controleren, vragen wij je te bekijken of inzage mogelijk is in de facturen waarbij alleen de totaalbedragen zichtbaar zijn, zonder de inhoudelijke details. (…)”
Bij e-mail van 9 oktober 2026 heeft de advocaat van ITA het volgende aan de advocaat van [eiser] geschreven:
“ Aanbod
Het bestuur wil aan (…) [de, vzr.] oproep van de RvC en het verzoek van de heer [eiser] gehoor geven en biedt daarom aan om inzage te verlenen in het totaaloverzicht van de boekhouder van alle facturen die vanaf 2019 onder de post "juridische- en advieskosten" van de vennootschap zijn geboekt, inclusief factuurbedrag, factuurdatum, factuurnummer en boekstuknummer. Het overzicht biedt aldus een volledig inzicht in hoe het bedrag op de post "juridische- en advieskosten" in iedere jaarrekening is opgebouwd en welke juridische facturen wanneer voor welk bedrag ten laste van de vennootschap zijn gebracht.
(…)
Geen inzage in facturen met specificaties
(…)
De facturen inclusief specificaties van de huisadvocaat vormen vertrouwelijke correspondentie tussen cliënt en advocaat, met gedetailleerde informatie over wanneer de huisadvocaat aan wie waarover een bepaalde vorm van juridische bijstand heeft verleend. Dergelijke correspondentie behoort, net als overige correspondentie van en aan het bestuur, niet tot de boeken en bescheiden van de vennootschap waarin een commissaris inzage kan nemen als bedoeld in artikel 12 lid 13 van de statuten. (…) Een inzageverzoek vanuit de RvC of een individuele commissaris moet worden gedaan in het kader van een behoorlijke taakuitoefening, moet redelijk zijn (zie art. 2:8 BW) en dient zich te richten naar het belang van de vennootschap en daarmee verbonden onderneming. Daar is in dit geval geen sprake van.
(…)
De heer [eiser] is benoemd als commissaris op bindende voordracht van DDV. DDV heeft in 2026 een juridische procedure bij de Ondernemingskamer gevoerd tegen de vennootschap [ITA, vzr.] (…) De heer [eiser] heeft zich in de genoemde procedure achter alle verzoeken van DDV geschaard. De vennootschap is er niet bij gediend dat de heer [eiser] , die zelf procespartij is geweest tegen ITA, het bestuur en de RvC, op detailniveau inzage zou krijgen in de juridische bijstand die aan ITA, het bestuur en de RvC is verleend.
Daarop heeft de advocaat van [eiser] bij e-mail van diezelfde dag voor zover hier van belang als volgt gereageerd:
“Het aanbod van ITA is onvoldoende voor [eiser] [ [eiser] , vzr.]. Hij wenst inzage in alle facturen en alle specificaties. Hij heeft geen concrete aanleiding aan te nemen dat er iets mis is maar wil dit graag zelf kunnen vaststellen.
De suggestie die je wekt dat [eiser] informatie zou kunnen doorspelen naar DDV vind ik onbehoorlijk en volstrekt niet passen in de verhouding directie/commissaris.”
3 Het geschil
[eiser] vordert – na vermeerdering van eis – om bij uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis:
I. ITA te bevelen, niettegenstaande de bewaarplicht van slechts zeven jaar, al haar boeken en bescheiden te bewaren totdat aan [eiser] de hierna bedoelde inzage is verleend en daarna, indien [eiser] na inzage schriftelijk aangeeft dat er aanleiding is boeken en bescheiden te bewaren ook na verloop van de bewaarplicht;
II. ITA te bevelen inzage te geven aan [eiser] als lid van de raad van commissarissen van de facturen en alle specificaties daarvan die in de boekjaren 2016 tot en met heden door ITA zijn voldaan als juridische- en advieskosten en [eiser] toe te staan daarvan aantekening en zo nodig kopieën te maken;
III. daartoe binnen drie werkdagen na het wijzen van dit vonnis aan de advocaat van [eiser] vijf werkdagen in december of januari te noemen waarop [eiser] , vergezeld van een aan geheimhouding gebonden administratief onderlegde buitenstaander, inzage kan nemen ten kantore van ITA;
IV. ITA te veroordelen de redelijke juridische kosten van [eiser] voor dit kort geding te vergoeden;
V. ITA te veroordelen in de proceskosten.
[eiser] stel daartoe – samengevat – het volgende. [eiser] heeft geen concrete aanwijzing dat er iets mis is bij ITA. [eiser] wenst vast te kunnen stellen dat in de facturen en specificaties daarvan die in de jaarrekening worden verantwoord onder OVERIGE BEDRIJFSKOSTEN, Algemene kosten, Juridische- en advieskosten geen privékosten van bestuurders of personeelsleden zijn verwerkt of die ten laste van aandeelhouders hadden behoren te worden gebracht. Er zijn signalen die controle zinvol maken. De door het bestuur van ITA opgeworpen argumenten waarop zij de weigering van de inzage baseert staan niet in de weg aan het statutaire inzagerecht dat [eiser] als individuele commissaris heeft, aldus [eiser] .
ITA voert daartegen – samengevat – het volgende verweer.
De juridische facturen en alle specificaties daarvan behoren niet tot de boeken en bescheiden van de vennootschap waarvan een commissaris inzage kan nemen. Voor zover de juridische facturen en alle specificaties daarvan zouden kwalificeren als boeken en bescheiden, is naar het oordeel van de huisadvocaat van ITA sprake van boeken en bescheiden die onder het verschoningsrecht vallen, gelet op het vertrouwelijke karakter van de informatie wanneer aan wie waarover in welke mate een bepaalde vorm van juridische bijstand is verleend. ITA kan zich met succes op de vertrouwelijkheid van de met de advocaten uitgewisselde informatie beroepen. Daarnaast geldt dat [eiser] geen althans onvoldoende belang bij inzage heeft. Er is volgens [eiser] geen concrete aanleiding om aan te nemen dat er iets mis is. De facturen zijn reeds jaarlijks door de accountant beoordeeld en de accountant heeft daarbij geen bezwaren geuit. Met de aangeboden wijze van inzage kan [eiser] reeds controleren of de facturen aansluiten bij de jaarrekening. Het verzoek van [eiser] heeft het karakter van een fishing expedition. Met zijn verzoek handelt [eiser] in strijd met artikel 2:8 lid 1 BW. Toepassing van artikel 12 lid 12 van de statuten van ITA is in de gegeven omstandigheden bovendien naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar (als bedoeld in artikel 2:8 lid 2 BW). [eiser] heeft geen spoedeisend belang en een belangenafweging dient in het voordeel van ITA uit te vallen.
Indien inzage onverhoopt toch wordt toegestaan maakt ITA er bezwaar tegen dat [eiser] zich zou mogen vergezellen van een aan geheimhouding gebonden administratief onderlegde buitenstaander en dat hij kopieën van de facturen zou mogen maken. Daarvoor bieden de statuten geen grond. Een toewijzend vonnis dient niet uitvoerbaar bij voorraad te worden verklaard gezien de onomkeerbare en ingrijpende gevolgen. De vordering die strekt tot bewaring van alle boeken en bescheiden is disproportioneel en dient te worden afgewezen. De vordering die strekt tot vergoeding van redelijke kosten moet ook worden afgewezen. Aan die vordering ligt geen afspraak ten grondslag en bovendien gaat het hier niet om redelijke kosten, aldus steeds ITA.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.
4 De beoordeling
De door [eiser] ingestelde vorderingen kunnen in kort geding alleen worden toegewezen indien voldoende aannemelijk is dat de bodemrechter het standpunt van [eiser] zal volgen en indien van [eiser] niet kan worden gevergd dat hij de uitslag van de bodemprocedure afwacht. Ook vindt er steeds een belangenafweging plaats.
[eiser] baseert zijn inzageverzoek op artikel 12 lid 12 van de statuten van ITA, waarin is bepaald: “Iedere commissaris heeft te allen tijde toegang tot de gebouwen, kantoren en archieven van de vennootschap en kan inzage nemen van alle boeken en bescheiden van de vennootschap.” Met [eiser] is de voorzieningenrechter eens dat gelet op de wijze waarop deze bepaling is geformuleerd duidelijk is dat in beginsel iedere individuele commissaris altijd inzage kan nemen in de boeken en bescheiden van ITA.
Het gaat [eiser] met name om de specificaties van de facturen die hij wenst in te zien. ITA heeft inmiddels voorgesteld dat [eiser] de facturen kan komen inzien waarbij hij uitsluitend de totaalbedragen, de data en de nummers kan controleren, met uitzondering van de specificaties. De argumenten die volgens ITA maken dat inzage in de specificaties van de facturen achterwege dient te blijven zullen hierna worden besproken.
boeken en bescheiden
Anders dan ITA meent behoren de facturen en specificaties daarvan die in de jaarrekening worden verantwoord onder OVERIGE BEDRIJFSKOSTEN, Algemene kosten, Juridische- en advieskosten wel degelijk tot de boeken en bescheiden van de vennootschap waarin een commissaris van ITA te allen tijde inzage kan nemen. Artikel 12 lid 12 van de statuten brengt geen beperking aan in de boeken en bescheiden waarvan de commissarissen kennis kunnen nemen. Integendeel, het spreekt juist van alle boeken en bescheiden.
verschoningsrecht en vertrouwelijkheid
ITA wordt ook niet gevolgd in haar standpunt dat de juridische facturen en alle specificaties daarvan gelet op het vertrouwelijke karakter daarvan onder het verschoningsrecht van haar huisadvocaat valt. Anders dan in het door ITA aangehaalde arrest van de Hoge Raad van 3 april 2020 gaat het hier niet om het gebruik van informatie door externe onderzoekers in een enquête, maar om inzage van informatie door
een commissaris als lid van een intern toezichthoudend orgaan van de vennootschap zelf. [eiser] wenst zijn bevoegdheid tot inzage uit te oefenen ten behoeve van ITA. [eiser] heeft tijdens de mondelinge behandeling in dit kort geding benadrukt dat hij onafhankelijk is en toegezegd dat wanneer hij tijdens de inzage informatie aantreft die hem een niet pluis gevoel geeft, hij dat vervolgens uitsluitend zal neerleggen bij de overige leden van de RvC. ITA kan zich al met al niet met succes op de vertrouwelijkheid van de met haar advocaten uitgewisselde informatie beroepen.
belang bij inzage
Het aanbod van ITA tot een beperkte inzage in de facturen is onvoldoende. Wanneer [eiser] slechts totaalbedragen, data en nummers kan inzien zonder de specificaties, kan hij met die inzage niet controleren of alle bedragen terecht ten laste van de vennootschap zijn gebracht. In beginsel heeft [eiser] een ongeclausuleerd statutair recht tot inzage in de boeken en bescheiden van ITA. Een bijkomend belang bij inzage is dus niet nodig. [eiser] heeft echter, anders dan ITA meent, voldoende belang bij zijn vordering tot inzage. Volgens [eiser] gaat in de Amsterdamse tenniswereld het gerucht dat ITA juridische kosten heeft gemaakt ten faveure van een zaak die veel breder is dan ITA alleen. Daarnaast geldt dat de post juridische- en advieskosten in de vier jaren na 2019 (een periode waarin sprake was van conflicten tussen de aandeelhouders van ITA) kennelijk enorm is gestegen. Hoewel [eiser] geen concrete aanleiding heeft om aan te nemen dat er sprake is geweest van vermenging van belangen, zijn er dus wel signalen die maken dat [eiser] zich (indien hij dat voor zijn behoorlijke taakvervulling noodzakelijk acht) ervan moet kunnen vergewissen of daar inderdaad geen sprake van is. Dat de accountant in de voorgaande jaren ten aanzien van de facturen geen bezwaren heeft geuit maakt het voorgaande niet anders. Een accountant heeft een andere taak dan een commissaris (en er werd kennelijk slechts een beoordelingsopdracht en geen controleopdracht uitgevoerd) dus dit staat een eigen onderzoek van een commissaris niet in de weg. ITA wordt tot slot niet gevolgd in haar standpunt dat sprake is van een fishing expedition. Er is hier geen sprake van misbruik van het inzagerecht door te vissen naar informatie waarop geen recht bestaat. [eiser] is bezig zijn toezichtsrol te vervullen.
redelijkheid en billijkheid
ITA wordt ook niet gevolgd in het standpunt dat toepassing van artikel 12 lid 12 van de statuten van ITA in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is (artikel 2:8 lid 2 BW). Dat [eiser] zijn inzagerecht voor een ander doel wenst aan te wenden dan waarvoor het bedoeld is, heeft ITA onvoldoende aannemelijk gemaakt. Het mag zo zijn dat DDV reeds in de zomer van 2025 om inzage in de juridische uitgaven van ITA heeft verzocht en dat [eiser] door DDV bindend is voorgedragen als commissaris (wat overigens volgt uit de aandeelhoudersovereenkomst: beide grootaandeelhouders dragen ieder twee commissarissen bindend voor). Maar dat [eiser] de bij de inzage verkregen informatie zou doorspelen aan DDV of misbruik gaat maken van die informatie is een onvoldoende gefundeerde aanname van ITA. De inzage zou kunnen leiden tot nieuwe discussies binnen ITA en in het meest nadelige geval zelfs tot een nieuwe gerechtelijke procedure. Dat is mogelijk niet in belang van ITA waar nu behoefte bestaat aan rust, zoals de aanwezige bestuurder op de mondelinge behandeling heeft betoogd. Maar dit alles vormt geen aanleiding om de inzagevordering te weigeren, nu de inzage ziet op het vervullen van de toezichthoudende taak van een commissaris. Dat [eiser] zijn taak als commissaris op deze wijze vervult en daarbij op verzet van het bestuur stuit en ook niet de meerderheid van de RvC aan zijn zijde weet te vinden, maakt tot slot ook niet dat sprake is van schending van artikel 2:8 lid 1 BW.
slotsom
4.8. Een belangenafweging valt gelet op het voorgaande niet uit in het voordeel van ITA. De inzagevordering is toewijsbaar. Voldoende aannemelijk is dat ook de bodemrechter het standpunt van [eiser] zal volgen. Van [eiser] kan niet worden gevergd dat hij de uitslag van een bodemprocedure afwacht. Mogelijk had [eiser] iets voortvarender te werk kunnen gaan, maar dat maakt niet dat hij nu geen spoedeisend belang heeft. Het spoedeisend belang vloeit bovendien voort uit de aard van het recht op inzage van de commissaris.
Voor zover [eiser] heeft gevorderd dat het hem wordt toegestaan om tijdens de inzage kopieën van de facturen te maken en om zich te mogen laten vergezellen van aan geheimhouding gebonden administratief onderlegde buitenstaander geldt dat dit allebei niet toewijsbaar is, nu daar geen wettelijke of statutaire grondslag voor is en ITA daar bezwaar tegen heeft gemaakt. Voor zover [eiser] heeft gevorderd dat het hem wordt toegestaan om tijdens de inzage aantekeningen van de facturen te maken geldt dat dit wel toewijsbaar is, nu dit nuttig kan zijn voor het uitoefenen van zijn taak als commissaris. De vorderingen zoals weergegeven in 3.1 sub II en sub III zullen worden toegewezen op de wijze zoals in de beslissing is vermeld.
Tijdens de mondelinge behandeling heeft [eiser] nader toegelicht dat de vordering ten aanzien van het bewaren van de boeken en bescheiden alleen ziet op het bewaren van stukken die vallen onder de post juridische- en advieskosten zoals genoemd in de jaarrekening. Daarop heeft ITA tijdens de mondelinge behandeling toegezegd die stukken vrijwillig te zullen bewaren. Er is voorshands geen aanleiding om aan die toezegging te twijfelen. De vordering zoals weergegeven in 3.1 sub I zal daarom bij gebrek aan belang worden afgewezen.
Dit vonnis zal, anders dan ITA heeft verzocht, uitvoerbaar bij voorraad worden verklaard. Een bevel tot inzage waarbij een spoedeisend belang bestaat betreft een voorlopige voorziening die naar zijn aard snel moet worden getroffen. Het treffen van een voorlopige voorziening die niet uitvoerbaar bij voorraad is heeft geen enkele zin.
proceskosten (inclusief vordering onder 3.1 sub IV)
ITA is grotendeels in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. Voor een veroordeling in de reële proceskosten zoals bedoeld in de vordering zoals weergegeven in 3.1 sub IV. wordt geen aanleiding gezien. Voldoende aannemelijk is dat ITA slechts heeft toegezegd de redelijke kosten voor juridische bijstand in het kader van de procedure bij de Ondernemingskamer te zullen vergoeden. De proceskosten van [eiser] worden daarom op de gebruikelijke wijze en conform het geldende liquidatietarief begroot op:
|
- kosten van de dagvaarding |
€ |
155,02 |
||
|
- griffierecht |
€ |
341,00 |
||
|
- salaris advocaat |
€ |
1.177,00 |
||
|
- nakosten |
€ |
189,00 |
(plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing) |
|
|
Totaal |
€ |
1.862,02 |
5 De beslissing
De voorzieningenrechter
beveelt ITA inzage te geven aan [eiser] als lid van de raad van commissarissen in de facturen en alle specificaties daarvan die in de boekjaren 2016 tot en met heden door ITA zijn voldaan als juridische- en advieskosten (zoals bedoeld in de jaarrekening genoemde post onder OVERIGE BEDRIJFSKOSTEN, Algemene kosten, Juridische- en advieskosten), met dien verstande dat het [eiser] daarbij is toegestaan om daarvan aantekening te maken,
beveel ITA om binnen drie werkdagen na de datum van dit vonnis aan de advocaat van [eiser] vijf werkdagen in december 2026 of januari 2027 te noemen waarop [eiser] de hiervoor in 5.1 bedoelde inzage kan nemen ten kantore van ITA,
veroordeelt ITA in de proceskosten van € 1.862,02, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, te vermeerderen met € 98,00 plus de kosten van betekening indien het vonnis wordt betekend,
verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
wijst het meer of anders gevorderde af.
|
Dit vonnis is gewezen door mr. M.L.S. Kalff, voorzieningenrechter, bijgestaan door |
||