Personen- en familierecht

Vervangende toestemming erkenning en omgangsregeling. Verzoeken afgewezen. Door erkenning komt de…

Rechtbank Den Haag, 30 september 2026

Zaakgegevens

Op 30 september 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over personen- en familierecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Den Haag
Datum uitspraak
30 september 2026
Datum publicatie
31 oktober 2026
Zaaknummer
C/09/697439 / FA RK 26-219
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Advocaat
mr. M.M.J. Bos in Dordrecht, mr. N. Schuerman in Rotterdam
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:31966
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Vervangende toestemming erkenning en omgangsregeling. Verzoeken afgewezen. Door erkenning komt de sociaalpsychologische en emotionele ontwikkeling van het kind in het gedrang.

Uitspraak

Rechtbank DEN HAAG

Enkelvoudige kamer

Rekestnummer: FA RK 26-219

Zaaknummer: C/09/697439

Datum beschikking: 30 september 2026

Vervangende toestemming erkenning en vaststelling omgangsregeling

Beschikking op het op 9 januari 2026 ingekomen verzoek van:

[de man],

de man,

wonende op een bij de rechtbank bekend adres,

advocaat: mr. M.M.J. Bos in Dordrecht.

Als belanghebbenden worden aangemerkt:

[de moeder],

de moeder,

wonende op een bij de rechtbank bekend adres,

advocaat: mr. N. Schuerman in Rotterdam.

[minderjarige 1], geboren op [geboortedatum 1] 2012 in [geboorteplaats],

de minderjarige,

in rechte vertegenwoordigd door mr. B.J. de Deugd,

advocaat te Nieuwerkerk aan den IJssel,

in de hoedanigheid van bijzondere curator.

Procedure

De rechtbank heeft kennisgenomen van:

  • het verzoekschrift, met bijlagen;

  • het verslag van de bijzondere curator van 6 februari 2026;

  • het bericht van 20 februari 2026 van de man;

  • het bericht van 16 maart 2026 van de moeder;

  • het bericht, met bijlagen, van 17 juli 2026 van de moeder.

De minderjarigen [minderjarige 1] (hierna: [minderjarige 1]) en [minderjarige 2] (hierna: [minderjarige 2]) hebben in een gesprek met de kinderrechter hun mening gegeven.

Op 26 augustus 2026 is de zaak op de zitting van deze rechtbank behandeld. Hierbij zijn verschenen:

  • de man, bijgestaan door zijn advocaat;

  • de vrouw, bijgestaan door haar advocaat;

  • de bijzondere curator;

  • [naam] namens de Raad voor de Kinderbescherming.

Feiten

  • Partijen hebben een affectieve relatie gehad.

  • Uit deze relatie zijn de volgende minderjarige kinderen geboren:

  • [minderjarige 2], geboren op [geboortedatum 2] 2010 in [geboorteplaats],

  • [minderjarige 1], geboren op [geboortedatum 1] 2012 in [geboorteplaats].

Niet in geschil is dat de man de verwekker van beide kinderen is.

  • De man heeft [minderjarige 2] erkend.

  • [minderjarige 1] is niet erkend.

  • De moeder heeft van rechtswege het eenhoofdig gezag over beide kinderen.

  • De moeder geeft geen toestemming voor erkenning door de man van [minderjarige 1].

  • Bij beschikking van deze rechtbank van 19 januari 2026 is mr. B.J. de Deugd voornoemd benoemd tot bijzondere curator teneinde de minderjarige ingevolge artikel 1:212 van het Burgerlijk Wetboek (BW) te vertegenwoordigen.


Verzoek en verweer

De man verzoekt, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:

  • aan hem vervangende toestemming als bedoeld in artikel 1:204 lid 3 BW te verlenen, zodat hij [minderjarige 1] kan erkennen;

  • een omgangsregeling vast te stellen met beide kinderen, in die zin dat de kinderen bij de man zijn:

  • eenmaal per veertien dagen van vrijdag uit school tot zondag 19:00 uur waarbij de man de kinderen ophaalt uit school en op zondag weer terugbrengt naar de moeder;

  • tijdens de zomervakantie twee aaneengesloten weken;

  • in de kerstvakantie één week waarbij de omgangsmomenten tijdens eerste en tweede kerstdag en oud en nieuw in onderling overleg zullen plaatsvinden.

De moeder heeft mondeling verweer gevoerd, dat hierna – voor zover nodig – zal worden besproken.

De bijzondere curator adviseert om het verzoek van de man tot vervangende toestemming tot erkenning van [minderjarige 1] toe te wijzen.

Beoordeling

Vervangende toestemming erkenning

Wettelijk kader

In artikel 1:204 lid 3 BW is, voor zover in deze procedure van belang, het volgende bepaald. Als een man de verwekker is van een kind en hij dat kind wil erkennen, heeft hij daarvoor toestemming van de moeder en van het kind (als dat ouder dan 12 jaar is) nodig. De toestemming van de moeder en die van het kind kan door toestemming van de rechtbank worden vervangen, tenzij erkenning de belangen van de moeder bij een ongestoorde verhouding met het kind schaadt of als de evenwichtige sociaalpsychologische en emotionele ontwikkeling van het kind daardoor in het gedrang komt.

Voor de beantwoording van de vraag of de erkenning de belangen van de moeder bij een ongestoorde verhouding met de minderjarige of de belangen van de minderjarige zal schaden, komt het aan op een afweging van de belangen van de betrokkenen. Hierbij dient als uitgangspunt te worden genomen dat zowel de verwekker als het kind er belang bij heeft dat hun relatie rechtens wordt erkend als een familierechtelijke betrekking. Het belang van de verwekker bij de totstandkoming van een familierechtelijke betrekking kan echter niet zo zwaar wegen dat de belangen van de moeder bij een ongestoorde verhouding met het kind of de belangen van het kind geschaad zouden worden in geval van erkenning van het kind door de verwekker. Van schade aan de belangen van een kind is sprake indien er ten gevolge van de erkenning voor hem reële risico’s zijn dat hij wordt belemmerd in een evenwichtige sociaalpsychologische en emotionele ontwikkeling.

Standpunten

De man heeft [minderjarige 2] erkend maar [minderjarige 1] tot op heden nog niet. De moeder heeft dat om voor de man onbekende redenen tegengehouden. De man verzoekt daarom vervangende toestemming zodat de juridische situatie gelijk wordt gesteld aan de biologische werkelijkheid. Tussen partijen bestaat geen twijfel over het feit dat de man de biologische vader is van [minderjarige 1]. Bovendien wordt de band tussen de moeder en [minderjarige 1] niet geschaad als de man [minderjarige 1] erkent.


De moeder wil niet dat [minderjarige 1] door de man erkend wordt. De ouders hebben er toen [minderjarige 2] door de man werd erkend voor gekozen om [minderjarige 2] de achternaam van de man te geven. Dat betekent dat ook [minderjarige 1] de achternaam van de man zal krijgen als hij door hem wordt erkend. [minderjarige 1] wil de achternaam van de man niet krijgen en de weerstand die hij voelt tegen die achternaam is zo groot, dat erkenning een bedreiging zou vormen voor zijn sociaalpsychologische en emotionele ontwikkeling. Ter onderbouwing van haar betoog verwijst de moeder naar de brief van de mentor van [minderjarige 1] waarin is beschreven wat [minderjarige 1] hierover aan de mentor heeft verteld. De moeder vreest bovendien dat als het verzoek tegen de wil van [minderjarige 1] wordt toegewezen, dit de toch al beschadigde band met de man verdere schade toe zal brengen en mogelijk contactherstel in de toekomst in de weg zal staan.


De bijzondere curator heeft ter zitting zijn oorspronkelijke advies om het verzoek toe te wijzen genuanceerd. [minderjarige 1] leek tijdens het gesprek met de bijzondere curator vrij laconiek te staan tegenover het verzoek tot erkenning en de wijziging van zijn achternaam als gevolg van de erkenning, maar de bijzondere curator had wel zorgen over hoeveel [minderjarige 1] de afgelopen jaren meegekregen had van de ruzies tussen zijn moeder en de man en hoeveel stress dat bij [minderjarige 1] veroorzaakte. Het bericht van de mentor van [minderjarige 1] en de weergave van het kindgesprek bij de rechtbank hebben er, in samenhang met zijn al in het advies vermelde zorgen, toe geleid dat de bijzondere curator niet langer overtuigd is dat de psychologische ontwikkeling van [minderjarige 1] niet in het geding komt door de erkenning.

Oordeel van de rechtbank

De rechtbank stelt vast dat het verzoek van de man om [minderjarige 1] te mogen erkennen zoveel invloed heeft gehad op het emotionele welzijn van [minderjarige 1], dat dat tot een gedragsverandering heeft geleid. De mentor heeft die gedragsverandering opgemerkt en maakte zich daar zorgen over. Naar aanleiding van haar zorgen heeft zij gesprekken gevoerd met [minderjarige 1] en tijdens die gesprekken is gebleken dat het verzoek van de man om hem te mogen erkennen – en het directe gevolg van de gevraagde erkenning, namelijk de wijziging van zijn achternaam – zoveel stress en weerstand bij [minderjarige 1] opriepen, dat hij slecht in zijn vel kwam te zitten. Tijdens het kindgesprek bij de rechtbank heeft de kinderrechter kunnen vaststellen dat de gevoelens van [minderjarige 1] sindsdien niet zijn gewijzigd en dat de mogelijkheid dat het verzoek zou worden toegewezen hem nog altijd sterk emotioneerde. De weerstand van [minderjarige 1] is niet primair gericht tegen de erkenning, maar tegen de wijziging van zijn achternaam die daar een direct gevolg van zou zijn. Dat maakt de afweging van de rechtbank over de erkenning niet anders. Uit de gesprekken met [minderjarige 1] volgt namelijk dat hij het onderscheid niet zo voelt en bovendien zou de wijziging van de achternaam van rechtswege volgen op erkenning door de man. Omdat de wet geen ruimte biedt om [minderjarige 1] zijn achternaam te laten behouden als hij wordt erkend door de man, acht de rechtbank de weerstand van [minderjarige 1] tegen de achternaam van de man relevant bij haar afweging. Onder deze omstandigheden is de rechtbank van oordeel dat er een reëel risico bestaat dat [minderjarige 1] als gevolg van de erkenning zal worden belemmerd in zijn sociaalpsychologische en emotionele ontwikkeling. De rechtbank zal het verzoek tot vervangende toestemming voor erkenning daarom afwijzen.

Ontslag bijzondere curator

Uit de te nemen beslissing volgt dat vertegenwoordiging van [minderjarige 1] door de bijzondere curator in deze procedure niet meer nodig is. De rechtbank beschouwt de werkzaamheden van de bijzondere curator voor deze procedure als beëindigd.

Omgang

Standpunten

De man stelt dat hij sinds het einde van de relatie altijd contact heeft gehad met [minderjarige 2] en [minderjarige 1]. De contacten vonden met name plaats in de weekenden en schoolvakanties. Het is partijen nooit gelukt om een vaste omgangsregeling overeen te komen en op schrift te stellen. De man was daardoor afhankelijk van de medewerking van de moeder als hij de kinderen wilde zien.

De moeder verzet zich tegen het vaststellen van een omgangsregeling. De moeder stelt dat [minderjarige 1] en [minderjarige 2] geen omgangsregeling met de man willen en dat zij hen niet wil dwingen naar hem toe te gaan.

Oordeel van de rechtbank

De rechtbank stelt voorop dat het in beginsel van belang is dat kinderen contact hebben met hun beide ouders. Er kunnen echter omstandigheden bestaan waarin contact met één van de ouders niet in het belang van een kind is. De rechtbank is van oordeel dat in dit geval van een dergelijke uitzonderingssituatie sprake is.

Op basis van de overgelegde stukken en hetgeen is besproken tijdens de zitting stelt de rechtbank vast dat partijen een turbulente relatie hebben gehad waarin sprake is geweest van hoogoplopende ruzies en huiselijk geweld. Ook na beëindiging van de relatie is veelvuldig sprake geweest van ruzies, waarvan de kinderen last hebben gehad. Tijdens de zitting heeft de rechtbank ook gemerkt dat de relatie tussen de man en de moeder nog altijd zeer gespannen is en dat zij niet in staat zijn om met elkaar te communiceren zonder elkaar verwijten te maken en te diskwalificeren als ouder.

Beide kinderen verzetten zich tegen vaststelling van een omgangsregeling. [minderjarige 2] vindt het prima als de man – net als de afgelopen jaren – bij zijn voetbalwedstrijden komt kijken, maar meer of andersoortig contact met de man wil hij op dit moment niet. [minderjarige 1] staat op dit moment in het geheel niet open voor contact met de man.

De rechtbank is van oordeel dat het vaststellen van een omgangsregeling onder deze omstandigheden in strijd is met de belangen van de kinderen. Zij zouden dan immers gehouden zijn om contact te hebben met een man die hun moeder, door wie zij worden verzorgd en opgevoed en met wie zij beiden een sterke band hebben, diskwalificeert als opvoeder.

Om deze situatie te doorbreken, acht de rechtbank hulpverlening noodzakelijk. Daarvoor ziet de rechtbank echter op dit moment geen mogelijkheden. De rechtbank neemt daarbij het volgende in aanmerking.

De moeder heeft verklaard dat zij – evenals [minderjarige 1] – therapie heeft gehad om gebeurtenissen uit de relatie met de man te verwerken, maar dat zij niet openstaat voor verdere hulpverlening, zeker niet als zij daarvoor gezamenlijke gesprekken met de man zou moeten voeren.

De man heeft verklaard dat hij openstaat voor hulpverlening, als dat bijdraagt aan het contact met de kinderen. De man is ter zitting echter niet bereid en/of niet in staat gebleken om zijn eigen aandeel in de ontstane situatie te onderkennen. Ook heeft hij geen begrip getoond voor de beleving van de kinderen. Hij legt de schuld voor het contactverlies volledig bij de moeder en hij diskwalificeert haar als opvoeder.

Hulpverlening gericht op de moeder en de man, om hen te helpen om het ouderschap gezamenlijk vorm te geven, heeft als gevolg van de hiervoor beschreven opstelling van hen beiden geen kans van slagen.

Hulpverlening waarbij de man en de moeder niet gezamenlijk gesprekken hoeven te voeren – zoals bijvoorbeeld een herstelgesprek met de kinderen onder begeleiding van een bijzondere curator – acht de rechtbank op dit moment niet in het belang van de kinderen. Zoals hiervoor beschreven, legt de man de schuld voor het contactverlies volledig bij de moeder en heeft hij geen oog voor zijn eigen aandeel hierin en evenmin voor de gevoelens van [minderjarige 2] en [minderjarige 1]. Onder deze omstandigheden zal een gesprek de band tussen de man en de kinderen eerder verder beschadigen, dan leiden tot herstel daarvan.

De rechtbank begrijpt dat de man verdrietig en boos is over het beperkte contact met [minderjarige 2] en ontbreken van contact met [minderjarige 1]. Zijn wens tot uitbreiding en herstel van het contact is invoelbaar. De rechtbank moet echter een beslissing nemen die in het belang van de kinderen is. Gelet op alles wat hiervoor is overwogen, acht de rechtbank het op dit moment niet in het belang van de kinderen om hen door het vaststellen van een omgangsregeling te dwingen tot contact(herstel) met de man. Ook hulpverlening om tot contact(herstel) te komen, acht de rechtbank op dit moment niet aangewezen. De rechtbank acht het van belang dat de man inzicht krijgt in de gevolgen van de zeer gespannen verhoudingen tussen de ouders en de gevolgen van zijn opstelling jegens de moeder en welke invloed dit heeft op de kinderen. De man kan daarvoor desgewenst – bijvoorbeeld via de huisarts – professionele hulp inschakelen.

De rechtbank geeft de man tot slot mee dat de kinderen contact(herstel) in de toekomst niet uitsluiten. Op dit moment is daar echter, zoals hiervoor beschreven, geen ruimte voor. De rechtbank zal daarom de verzoeken van de man ten aanzien van de omgangsregeling afwijzen.

Kindbrief

De kinderrechter heeft aan [minderjarige 2] en [minderjarige 1] gevraagd hoe zij de beslissing van de rechtbank te horen willen krijgen. [minderjarige 1] wil graag van zijn moeder horen wat de rechtbank beslist, [minderjarige 2] wil graag een brief van de kinderrechter waarin zij haar beslissing zelf aan hem uitlegt. De kinderrechter heeft daarom een brief aan [minderjarige 2] gestuurd. Hieronder volgt de tekst van die brief, zodat partijen weten welke uitleg [minderjarige 2] heeft ontvangen.

Beste [minderjarige 2],

Op 25 augustus was je bij de rechtbank en hebben we met elkaar gepraat. Je vertelde toen dat je het fijn hebt bij je moeder thuis en dat je een goede band met haar hebt. Je vertelde me ook dat je geen goede band hebt met je vader. Je vertelde dat hij af en toe bij je voetbalwedstrijden komt kijken en dat je dat wel prima vindt, maar dat je hem niet vaker wilt zien. Je kon goed uitleggen waarom je nu geen behoefte hebt aan meer contact met je vader.

Ik heb later ook met je ouders gepraat. Je vader vertelde dat hij jou (en je broertje) heel graag vaker wil zien. Ik begrijp goed dat je vader meer contact met jou wil, maar ik begrijp ook waarom jij dat niet wilt. Ik denk niet dat het goed is voor jou als ik toch zeg dat je contact met je vader moet hebben. Daarom heb ik besloten om geen omgangsregeling vast te stellen.

Dat betekent dat je vader nog wel af en toe bij je voetbalwedstrijden kan komen kijken, net zoals hij de afgelopen jaren heeft gedaan, maar dat jij op andere momenten niet naar hem toe hoeft te gaan als je dat niet wil. Als je gevoel ooit verandert en je meer contact met hem wilt, mag dat natuurlijk wel.

Ik vond het fijn om met je te spreken en ik vond het fijn dat je zo eerlijk was over je gevoel. Ik wens je heel veel succes met je eindexamen komend jaar en het allerbeste voor de toekomst.

Met vriendelijke groet,

De kinderrechter.

Beslissing

De rechtbank:

wijst de verzoeken af;

beschouwt de werkzaamheden van de bijzondere curator voor deze procedure als beëindigd.

Deze beschikking is gegeven door mr. R.S. Matthijssen, rechter, tevens kinderrechter, bijgestaan door mr. A.I. Knops als griffier, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 30 september 2026.