Personen- en familierecht

Vrijwillig traject schuldsanering, nihilstelling kinderalimentatie geen automatisme, belangenafweging.

Rechtbank Midden-Nederland, 1 oktober 2026

Zaakgegevens

Op 1 oktober 2026 heeft de Rechtbank Midden-Nederland in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over personen- en familierecht.

Instantie
Rechtbank Midden-Nederland
Datum uitspraak
1 oktober 2026
Datum publicatie
30 oktober 2026
Zaaknummer
C/16/608533 FL RK 26-347
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBMNE:2026:7671
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Vrijwillig traject schuldsanering, nihilstelling kinderalimentatie geen automatisme, belangenafweging.

Uitspraak

RECHTBANK MIDDEN-NEDERLAND

Familierecht

Zaaknummer: C/16/608533 FL RK 26-347

Kinderalimentatie

Beschikking van 1 oktober 2026

in de zaak van:

[de vader],

wonende in [woonplaats],

hierna te noemen: de vader,

advocaat mr. S.J.M. Bakker,

e n

[de moeder],

wonende in [woonplaats],

hierna te noemen: de moeder,

advocaat mr. J.A. Wesdorp.

1 De procedure

1.1.

De rechtbank heeft de volgende stukken ontvangen:

  1. het verzoekschrift van de vader met bijlagen 2 tot en met 8, ingediend op 9 maart 2026;

  2. het bericht van de vader van 23 maart 2026, met bijlage;

  3. het bericht van de vader van 1 mei 2026;

  4. het verweerschrift van de moeder;

  5. het bericht van de vader van 24 augustus 2026, met bijlagen 9 tot en met 11;

  6. het bericht van de moeder van 2 september 2026, met (ongenummerde) bijlagen.

1.2.

Het verzoek en verweer zijn besproken tijdens de mondelinge behandeling van
8 september 2026. Hiervan zijn aantekeningen gemaakt. Tijdens deze behandeling zijn via videobellen gehoord:

  1. de vader, bijgestaan door zijn advocaat, en

  2. de moeder, bijgestaan door haar advocaat.

2 Waar gaat het over?

Wat staat vast?

2.1.

De vader en de moeder zijn de ouders van [kind 1], geboren op [geboortedatum 1]. [kind 1] staat ingeschreven op het adres van de moeder.

2.2.

Op 26 juli 2019 heeft de rechtbank beslist dat de vader met ingang van 21 maart 2019 een bedrag van € 175 per maand aan kinderalimentatie aan de moeder moet betalen. Gecorrigeerd voor de inflatie (indexering) is dat in 2026 € 230,31 per maand.

2.3.

De moeder is ook de ouder van [kind 2], geboren op [geboortedatum 2]. [kind 2] staat ingeschreven op het adres van de moeder.

2.4.

De vader is op [huwelijksdatum] 2022 gehuwd met [de partner].

Wat ligt voor?

2.5.

De vader wil dat het bedrag van de kinderalimentatie wordt gewijzigd primair in € 0 en subsidiair in € 25 per maand, met ingang van 9 maart 2026 dan wel een bedrag en datum in goede justitie door de rechtbank te bepalen. Volgens de vader zijn de omstandigheden gewijzigd en kan hij de bijdrage niet meer betalen. De vader heeft namelijk problematische schulden.

2.6.

De moeder is het niet eens met het verzoek. Zij wil dat het verzoek wordt afgewezen. Zij vindt dat er geen sprake is van een wijziging van omstandigheden waardoor de vader de kinderalimentatie niet meer kan betalen. Het is onduidelijk welke schuldenlast de vader heeft en bij een nihilstelling zou een tekort aan gezamenlijke draagkracht ontstaan.

3 De beoordeling

Conclusie

3.1.

De rechtbank zal beslissen dat het verzoek van de vader om de kinderalimentatie primair te wijzigen naar nihil en subsidiair naar € 25 per maand wordt afgewezen. De rechtbank legt hierna uit waarom zij deze beslissing neemt. Daarbij gaat zij in op de standpunten van partijen, voor zover die voor de beoordeling van belang zijn. De berekening die de rechtbank heeft gemaakt, is als bijlage aan deze beschikking toegevoegd. Bij de berekening rondt de rechtbank af op hele euro’s.

Reden voor de wijziging

3.2.

De rechtbank kan de alimentatie opnieuw berekenen als de omstandigheden zijn gewijzigd. Dat is hier het geval, want de vader heeft schulden. Zoals hierna uit de te bespreken berekening blijkt, zijn deze wijzigingen niet rechtens relevant. Zij leiden er namelijk niet toe dat de vader de eerder opgelegde bijdrage niet meer kan betalen.

Behoefte van [kind 1]

3.3.

De behoefte van [kind 1] is tussen de ouders niet in geschil en de rechtbank beschikt ook niet over de gegevens om de behoefte te kunnen vaststellen. De rechtbank laat daarom de behoefte van [kind 1] buiten beschouwing.

Draagkracht van de ouders

3.4.

Bij de berekening van de kinderalimentatie moet vervolgens worden vastgesteld wat ieder van de ouders kan betalen. Dat wordt de ‘draagkracht’ van de ouders genoemd. Volgens de wet moeten de ouders namelijk naar draagkracht in de behoefte van de kinderen voorzien.

3.5.

Daarvoor maakt de rechtbank gebruik van de methode die de Expertgroep Alimentatie van de Rechtspraak heeft ontwikkeld. Bij die methode kijkt de rechtbank naar wat er van het inkomen van een ouder overblijft nadat de noodzakelijke lasten zijn betaald. Aan de inkomstenkant rekent de rechtbank met het netto besteedbaar maandinkomen (NBI) van een ouder. Aan de uitgavenkant rekent zij met een woonbudget van 30% van het NBI en een forfaitair bedrag voor vaste lasten. Dat forfaitaire bedrag is gebaseerd op de bijstandsnorm. Daarnaast kan de rechtbank ook rekening houden met eventuele overige lasten. Die lasten moeten dan niet verwijtbaar en niet vermijdbaar zijn. Alle uitgaven vormen met elkaar het ‘draagkrachtloos inkomen’. Het NBI verminderd met het draagkrachtloos inkomen leidt tot de ‘draagkrachtruimte’. Van de draagkrachtruimte is (in beginsel) 70% beschikbaar voor de kinderen.

Draagkracht van de vader

3.6.

Voor het bepalen van de draagkracht rekent de rechtbank op basis van de overgelegde loonstroken van december 2025 en januari en februari 2026, waarin een inkomen van € 4.120 bruto per maand exclusief vakantietoeslag staat genoemd. Daarnaast heeft de rechtbank rekening gehouden met een inkomen uit overwerk van gemiddeld € 1.367 bruto per maand. Het NBI is dan € 3.903 per maand.

3.7.

Volgens de hiervoor vermelde methode heeft de vader een draagkracht van € 957 per maand.

3.8.

Vervolgens is het de vraag of rekening gehouden moet worden met de schulden van de vader. De vader heeft een overzicht overgelegd waaruit een schuldenlast van in totaal € 54.898 blijkt en een overeenkomst met schuldhulpverlener [de schuldhulpverlener]. Uit de correspondentie van [de schuldhulpverlener] blijkt dat zij eerst en vooral een nihilstelling van de kinderalimentatie wil (laten) doorvoeren zonder daarbij de omstandigheden van de vader of die van [kind 1] te betrekken. De rechtbank stelt voorop dat de vader een wettelijke onderhoudsplicht heeft voor [kind 1] en dat zijn bijdrage in haar kosten noodzakelijk is om te voorzien in de kosten van haar verzorging en opvoeding. De nihilstelling van de kinderalimentatie is – ook in het geval van problematische schulden – geen automatisme en dient te zijn vooraf gegaan door een zorgvuldige belangenafweging. Daarbij kunnen van verschillende factoren van belang zijn:

  • de draagkracht van alle onderhoudsplichtigen;

  • de hoogte van de schulden en de afloscapaciteit van de ouder met de schulden;

  • de mogelijkheid van de partner van de ouder met de schulden om te voorzien in de eigen kosten van levensonderhoud, waaronder zijn/haar deel van de kosten van de gemeenschappelijke huishouding.

3.9.

Niet in geschil is dat de moeder onvoldoende draagkracht heeft om in de kosten van [kind 1] te kunnen voldoen. Zij heeft onweersproken gesteld dat zij de bijdrage van
€ 230 per maand nodig heeft om boodschappen te kunnen doen, nu zij hoge vaste lasten heeft en ook schulden.

3.10.

De rechtbank merkt op dat de vader een behoorlijk inkomen heeft waarmee hij maandelijks een substantieel bedrag kan reserveren voor zijn schuldeisers. Volgens de vtlb-berekening van [de schuldhulpverlener] zou dit zo’n € 515 per maand zijn. Daarbij gaat [de schuldhulpverlener] uit van een inkomen exclusief vakantiegeld van de vader van € 3.421 netto per maand en inclusief vakantiegeld € 3.601,33 netto per maand. Zijn noodzakelijke uitgaven worden berekend op € 2.906 per maand. De rechtbank stelt vast dat er een behoorlijke discrepantie zit tussen het door de rechtbank berekende NBI (€ 3.903) en het inkomen waar [de schuldhulpverlener] mee rekent (€ 3.601). Daarbij is ook van belang dat de vastgestelde kinderbijdrage van € 230,31 per maand een beperkt bedrag is in relatie tot het inkomen van de vader. De door de rechtbank berekende draagkracht is meer dan voldoende om én de kinderalimentatie te blijven betalen én de door [de schuldhulpverlener] berekende reservering voor de aflossing van schulden.

3.11.

Daarnaast ziet de rechtbank ook in het vtlb nog enige ruimte. Zo mag de vader een deel van zijn vakantiegeld ten bedrage van € 1.201 per jaar behouden en ziet de rechtbank geen reden waarom hij dit bedrag niet kan aanwenden voor een bijdrage aan [kind 1]. Ook wordt in het vtlb rekening gehouden met auto- en reiskosten van € 190 per maand en heeft de vader ter zitting geen eenduidige verklaring kunnen geven op welke kosten deze post ziet. Hij heeft geen auto meer en voor het woon- en werkverkeer heeft hij de bedrijfsbus met bijbehorende tankpas van zijn werkgever.

3.12.

Verder wordt in het vtlb rekening gehouden met de bijstandsnorm voor gehuwden, omdat de partner van de man niet werkt en niet zelf in haar kosten van levensonderhoud voorziet. Door op deze manier wel rekening te houden met de kosten van de partner van de vader en niet met de kosten van [kind 1] wordt de onderhoudsverplichting van een ouder om bij te dragen in kosten en verzorging van een minderjarig kind in feite ondergeschikt gemaakt aan de onderhoudsverplichting jegens een echtgenote. Dit staat haaks op de voorrangsregeling die de wet kent. Daarbij is het de vraag of de partner van de vader aan haar inspanningsverplichting voldoet. Hoewel de partner van de vader verplicht wordt inkomen te verwerven volgens de overeenkomst met [de schuldhulpverlener], is dat tot op heden niet gelukt. Volgens de vader omdat zij de Nederlandse taal niet goed beheerst, maar hij overlegt geen stukken, waaruit de opleiding(en), werkervaring of andere mogelijkheden van zijn partner blijken en ook niet van de door haar verrichte sollicitaties (en afwijzingen). Dat had wel op zijn weg gelegen, aangezien hij wil dat zijn onderhoudsplicht voor zijn partner voorgaat op zijn onderhoudsplicht voor [kind 1]. Gelet op de onweersproken stelling van de moeder dat de partner van de vader meerdere talen spreekt, waaronder de Engelse taal, is het niet aannemelijk dat de partner van de vader geen inkomen kan verwerven. Er is daarom op dit moment geen aanleiding om de onderhoudsplicht voor de partner van de vader voor te laten gaan op die voor [kind 1].

3.13.

De rechtbank concludeert dat er in het inkomen van de vader en het berekende vtlb nog voldoende ruimte zit. Extra ruimte die – gelet op de al substantiële reservering van € 515 per maand voor de schuldeisers van de vader – niet volledig aangewend dient te worden voor de schuldenlast van de vader, aangezien hij een wettelijke verplichting heeft om bij te dragen in de kosten van [kind 1]. De rechtbank zal daarom het verzoek om de kinderalimentatie te wijzigen naar nihil dan wel € 25 per maand afwijzen.

Uitvoerbaar bij voorraad

3.14.

De rechtbank verklaart de beslissing ‘uitvoerbaar bij voorraad’, zoals is verzocht. Dat wil zeggen dat de kinderalimentatie betaald moet worden, ook al wordt er hoger beroep ingesteld.

Proceskosten

3.15.

De vader en de moeder moeten allebei hun eigen proceskosten betalen, omdat zij elkaars ex-partners zijn.

4 De beslissing

De rechtbank:

4.1.

wijst het verzoek van de vader af;

4.2.

verklaart deze beschikking tot zover uitvoerbaar bij voorraad;

4.3.

bepaalt dat de vader en de moeder allebei hun eigen proceskosten moeten betalen;

4.4.

wijst de verzoeken voor het overige af.

Dit is de beslissing van rechter mr. G.W. Brands-Bottema, tot stand gekomen in samenwerking met mr. D.J.M. Kuppens, griffier. De beslissing is in het openbaar uitgesproken op 1 oktober 2026 in aanwezigheid van de griffier.

!NIET VERWIJDEREN, PLAATS VOOR HANDTEKENING SECRETARIS!

!NIET VERWIJDEREN, PLAATS VOOR HANDTEKENING RECHTER!

Tegen deze beschikking kan - voor zover er definitief is beslist - door tussenkomst van een advocaat hoger beroep worden ingesteld bij het gerechtshof in Arnhem-Leeuwarden. De verzoekende partij en verschenen belanghebbenden dienen het hoger beroep binnen de termijn van drie maanden na de dag van de uitspraak in te stellen. Andere belanghebbenden dienen het beroep in te stellen binnen drie maanden na de betekening van deze beschikking of nadat deze hun op andere wijze bekend is geworden.

!NIET VERWIJDEREN, PLAATS VOOR STEMPELS!

Bijlage(n):

1. draagkracht van de vader

[afbeelding niet beschikbaar]
Artikel 1:401 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek. Artikel 1:397 lid 2 van het Burgerlijk Wetboek. Bijlage 1: draagkracht van de vader. Artikel 1:400 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek.