Omgevingsrecht

Omgevingswet; verlening omgevingsvergunning voor uitbreiding bedrijfshal. Evenwichtige toedeling van functies…

Rechtbank Overijssel, 5 november 2026

Zaakgegevens

Op 5 november 2026 heeft de Rechtbank Overijssel in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over omgevingsrecht.

Instantie
Rechtbank Overijssel
Zittingsplaats
Zwolle
Datum uitspraak
5 november 2026
Datum publicatie
5 november 2026
Zaaknummer
ZWO 26/923
Procedure
Eerste aanleg - meervoudig
ECLI
ECLI:NL:RBOVE:2026:6713
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Omgevingswet; verlening omgevingsvergunning voor uitbreiding bedrijfshal. Evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). Beroep ongegrond. De gebruiksmogelijkheden van de aangrenzende percelen worden niet beperkt door de vergunde uitbreiding. De toetsing aan het ETFAL-criterium laat geen ruimte voor strengere technische eisen dan de eisen waaraan in het kader van de vergunningverlening voor de technische bouwactiviteit wordt getoetst.

Uitspraak

RECHTBANK OVERIJSSEL

Zittingsplaats Zwolle

Bestuursrecht

zaaknummer: ZWO 26/923


uitspraak van de meervoudige kamer van de rechtbank Overijssel in de zaak tussen

[eiser 1] B.V., en

[eiser 2] B.V.

uit [vestigingsplaats], eisers,

hierna samen te noemen: [eisers] ,

(gemachtigde: mr. S. van Gent),

en

het college van burgemeester en wethouders van Staphorst

hierna te noemen: het college,

(gemachtigde: [gemachtigde]).

Als derde-partij neemt aan dit geding deel:

Recycling Centrum Staphorst B.V.

hierna te noemen: RCS,

(gemachtigde: mr. C.G.J.M. Termaat).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de in bezwaar in stand gebleven omgevingsvergunning van RCS voor het uitbreiden van een bedrijfshal op het perceel Burgemeester Niemeijerstraat 4 te Staphorst, het aanbrengen van reclame en het afwijken van het omgevingsplan. [eisers] is het daarmee niet eens. [eisers] voert daartoe een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van deze beroepsgronden alsmede het verhandelde tijdens het vooronderzoek en het onderzoek ter zitting beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van het bestreden besluit.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het college het besluit van 24 juli 2025, waarbij de omgevingsvergunning is verleend, heeft kunnen handhaven. [eisers] krijgt dus geen gelijk en het beroep is daarom ongegrond. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

1.2.

Onder 2 staat het procesverloop in deze zaak. Onder 3 staan de van belang zijnde feiten en omstandigheden die hebben geleid tot het bestreden besluit. De beoordeling door de rechtbank volgt vanaf 4. Aan het eind staan de beslissing van de rechtbank en de gevolgen daarvan.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 28 januari 2026 heeft het college onder aanvulling van de motivering het primaire besluit, waarbij zij RCS een omgevingsvergunning heeft verleend, in stand gelaten.

2.1.

[eisers] heeft beroep ingesteld tegen het bestreden besluit.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 29 september 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen:

  • [naam 1] en [naam 2] namens [eisers], vergezeld van [naam 3] en bijgestaan door mr. S. van Gent;

  • [naam 4] en [naam 5] namens RCS, bijgestaan door mr. C.G.J.M. Termaat,

  • [gemachtigde] namens het college, vergezeld van [naam 6].

Beoordeling door de rechtbank

De feiten

3.1.

RCS is een afvalverwerkings- en recyclingbedrijf dat is gevestigd aan de Burgemeester Niemeijerstraat 4 in Staphorst. In de huidige situatie slaat RCS het op haar terrein aangeleverde afval op in de open lucht. Op het terrein is in de bestaande situatie 495 m² bebouwing aanwezig.

3.2.

[eisers] is een onderneming die zich bezighoudt met de productie van metalen halfabricaten, waaronder plaatcomponenten en robotgelaste componenten. [eisers] heeft meerdere percelen op het bedrijventerrein De Baarge in Staphorst in gebruik. [eisers] heeft enkele jaren geleden gronden aangekocht die gelegen zijn tussen het terrein van RCS en een terrein dat al langere tijd eigendom is van [eisers]. Deze gronden, waarop voorheen een weg was gelegen, waren eerder eigendom van de gemeente Staphorst. [eisers] heeft op deze gronden, tot op enkele meters van de erfgrens met het terrein van RCS aan de Burgemeester Niemeijerstraat, een nieuw bedrijfsgebouw gerealiseerd (hierna: het nieuwe bedrijfsgebouw van [eisers]).

3.3.

RCS is van plan om op haar terrein een nieuwe sorteerinstallatie te realiseren met als doel zoveel mogelijk bruikbare stoffen uit het aangeleverde afval te halen. Met het oog op het voorkomen van vervuiling van de verschillende afvalstromen wil RCS een grote overkapping op haar terrein oprichten. De overkapping zal 15 meter hoog worden zodat vrachtwagens met oplegger naar binnen kunnen rijden, hun lading kunnen lossen en vervolgens kunnen keren. Na realisering van de uitbreiding zal de bebouwde oppervlakte op het terrein van RCS 2.838 m² bedragen. De te bouwen hal zal L-vormig zijn. De bebouwing komt aan de korte zijde van de L-vorm van de hal tot 1,5 meter van de erfgrens met het perceel waarop het nieuwe bedrijfsgebouw van [eisers] is gerealiseerd. De muur van de door RCS op te richten hal zal bij deze erfgrens brandwerend worden uitgevoerd. RCS heeft voor dit project een omgevingsvergunning aangevraagd.

3.4.

Bij besluit van 24 juli 2025 is de aangevraagde omgevingsvergunning verleend. [eisers] heeft daartegen bezwaar gemaakt. De commissie bezwaarschriften heeft op 8 december 2025 geadviseerd om het besluit opnieuw te beoordelen en om de motivering op een aantal onderdelen aan te vullen. Bij het bestreden besluit van 28 januari 2026 is het bezwaar van [eisers] ongegrond verklaard en is de verleende omgevingsvergunning gehandhaafd onder aanvulling van de motivering daarvan.

3.5.

[eisers] vreest dat de nieuwe bedrijfshal van RCS een aanzienlijk risico op brandoverslag naar het nieuwe bedrijfsgebouw van [eisers], dat op korte afstand staat van het beoogde gebouw van RCS, met zich brengt. De kosten die gemoeid zijn met het verzekeren van het nieuwe bedrijfsgebouw zullen voor [eisers] aanzienlijk toenemen als het bouwplan van RCS doorgang vindt.

Omvang van het geding

4.1.

De verleende omgevingsvergunning heeft betrekking op de volgende activiteiten:

  • technische bouwactiviteit (artikel 5.1, tweede lid, onder a, van de Omgevingswet);

  • omgevingsplanactiviteit voor bouwen (artikel 5.1, eerste lid, onder a, van de Omgevingswet);

  • het afwijken van regels van het omgevingsplan (artikel 5.1, eerste lid, onder a, van de Omgevingswet, in samenhang met artikel 22.26 planregels omgevingsplan).

4.2.

In het kader van de vergunningverlening zijn vier afwijkingen van het (tijdelijk deel van het) omgevingsplan vergund. Het gaat dan om de volgende afwijkingen:

  • deels bouwen buiten bouwvlak (buitenplans);

  • bouwhoogte van 15 meter in plaats van maximaal 10 meter (binnenplans);

  • kortere afstand tot de erfgrens dan minimaal 3 meter (binnenplans);

  • maatvoering groter dan maximaal 2.500 m² (binnenplans).

4.3.

Het beroep richt zich tegen de gehandhaafde omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit voor het bouwen en het afwijken van regels van het omgevingsplan. Dit betekent dat de vergunde technische bouwactiviteit (artikel 5.1, tweede lid, onder a, van de Omgevingswet) niet binnen de omvang van het geding valt.

Inhoudelijke beoordeling

5.1.

[eisers] heeft de volgende vier beroepsgronden aangevoerd tegen het bestreden besluit:

1. Er is ten onrechte overwogen dat het voorgenomen gebruik van het bouwwerk in overeenstemming is met de functie die in het omgevingsplan aan de gronden is toegekend.

2. De omgevingsvergunning had niet in stand gehouden kunnen worden omdat sprake is van strijd met de binnenplanse afwijkingsregels van het omgevingsplan.

3. De omgevingsvergunning had niet in stand gehouden kunnen worden omdat geen sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (hierna: ETFAL).

4. De omgevingsvergunning had niet in stand gehouden kunnen worden omdat sprake is van strijd met de instructieregels uit het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna: Bkl).

5.2.

De rechtbank zal het beroep hierna bespreken aan de hand van de aangevoerde beroepsgronden. De rechtbank bespreekt de derde en de vierde beroepsgrond gezamenlijk.

Beroepsgrond 1:

Er is ten onrechte overwogen dat het voorgenomen gebruik van het bouwwerk in overeenstemming is met de functie in het omgevingsplan aan de gronden is gegeven.

6.1.

Deze beroepsgrond heeft betrekking op de vraag of het voorgenomen gebruik van de gronden in overeenstemming is met (het tijdelijke deel van) het omgevingsplan. Hiervoor is van belang dat op het terrein van RCS aan de Burgemeester Niemeijerstraat in Staphorst het bestemmingsplan “Bedrijventerreinen Staphorst” (hierna: het bestemmingsplan) als onderdeel van het tijdelijke deel van het omgevingsplan van toepassing is. Het terrein van RCS heeft de bestemming ‘bedrijventerrein’ met onder meer de nadere functieaanduiding ‘bedrijf tot en met categorie 3.2’. Dit volgt uit artikel 4.1, aanhef en onder c van de planregels van dit bestemmingsplan. Voor de categorie-indeling moet worden uitgegaan van de als bijlage 1 bij het bestemmingsplan opgenomen Staat van bedrijfsactiviteiten. Hierbij wordt uitgegaan van de SBI-codes uit de Handreiking ‘Bedrijven en milieuzonering’ 2009 van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten.

6.2.

Volgens [eisers] had het college – samengevat – het voorgenomen gebruik van het bouwwerk als afvalscheidingsinstallatie moeten kwalificeren. Dergelijke installaties moeten volgens [eisers] gerekend worden tot milieucategorie 4.2 en vallen onder het kopje ‘Voorbereiding tot recycling’; dat gebruik is volgens de planregels ter plaatse niet toegestaan, aldus [eisers].
Op de zitting is namens RCS toegelicht dat in de representatieve bedrijfssituatie op het terrein van RCS aan de Burgemeester Niemeijerstraat in Staphorst geen bewerking van afval plaatsvindt of zal plaatsvinden. Er wordt enkel afval ingezameld en gescheiden/gesorteerd. Voor zover een bewerking van gescheiden afval nodig is, wordt dat afval naar elders vervoerd waar die bewerking plaatsvindt. Het enkele gegeven dat op deze locatie maximaal 12 dagen per jaar groenafval wordt geshredderd, kan volgens RCS niet tot de conclusie leiden dat sprake is van afvalbewerking.
Naar het oordeel van de rechtbank is de representatieve bedrijfssituatie en niet de incidentele bedrijfssituatie (voor een zeer beperkt aantal dagen per jaar) bepalend voor dit uitgangspunt. Nu ter plaatse geen bewerking van afval plaatsvindt, is naar het oordeel van de rechtbank sprake van een activiteit die past binnen categorie 3.1 van de Staat van bedrijfsactiviteiten en die daarmee past binnen de bestemming en de nadere functieaanduiding. De rechtbank is van oordeel dat het college daar op goede gronden van is uitgegaan.

6.3.

Gelet op het voorgaande slaagt de eerste beroepsgrond van [eisers] niet.

Beroepsgrond 2:

De omgevingsvergunning had niet in stand gehouden kunnen worden omdat sprake is van strijd met de binnenplanse afwijkingsregels.

7.1.

De rechtbank stelt vast dat [eisers] in het kader van deze beroepsgrond twee punten heeft aangevoerd; in de eerste plaats dat te dicht op de erfgrens met het perceel van [eisers] wordt gebouwd en in de tweede plaats dat de ter plaatse geldende maximale oppervlakte van het bouwperceel wordt overschreden.

7.2.

Ten aanzien van het standpunt van [eisers] dat te dicht op de erfgrens wordt gebouwd, overweegt de rechtbank dat artikel 4.2.1, onder e, van de planregels bij het bestemmingsplan bepaalt dat de afstand van een gebouw tot de zijdelingse perceelgrens niet minder dan 3 meter mag bedragen. Op grond van het bepaalde in artikel 4.4.1, onder e, van de planregels kan deze afstand worden teruggebracht tot 0 meter, mits geen onevenredige afbreuk wordt gedaan aan de bereikbaarheid en veiligheid in geval van calamiteiten. De rechtbank stelt vast dat het bestemmingsplan geen definitie bevat van het begrip ‘zijdelingse perceelgrens’. De rechtbank zal daarom voor de uitleg van dit begrip aansluiten bij het normale spraakgebruik. De rechtbank is gelet hierop van oordeel dat het begrip ‘zijdelings’ moet worden uitgelegd als ‘naar opzij gericht’, bezien vanaf de openbare weg. De openbare weg is in dit geval de Burgemeester Niemeijerstraat. Daarvan uitgaande is de perceelgrens met het perceel met daarop het nieuwe bedrijfsgebouw van [eisers] geen zijdelingse perceelgrens, maar de achterste perceelgrens. Voor de achterste perceelgrens geldt niet dat dat de afstand in beginsel niet minder dan 3 meter mag bedragen. Het bouwplan is dan ook niet in strijd met het bepaalde in 4.2.1, onder e, van de planregels en het eerste onderdeel van deze beroepsgrond slaagt dan ook niet.

7.3.

Ten aanzien van het standpunt van [eisers] dat dat de ter plaatse geldende maximale maatvoering wordt overschreden, overweegt de rechtbank dat niet in geschil is dat het bouwplan de maximale oppervlakte van 2.500 m² overschrijdt. Op grond van het bepaalde in artikel 4.6.1, onder d, van de planregels bij het bestemmingsplan kan een bouwperceel tot maximaal 10.000 m² worden vergund. Op grond van het bepaalde in artikel 4.6.2 van de planregels kan een dergelijke afwijking slechts worden verleend indien geen onevenredige aantasting plaatsvindt van:

a. het straat- en bebouwingsbeeld;

b. de milieusituatie;

c. de verkeersveiligheid;

d. de gebruiksmogelijkheden van de aangrenzende gronden;

e. de sociale veiligheid;

f. de externe veiligheid.

[eisers] heeft dit tweede onderdeel van deze beroepsgrond uitsluitend toegespitst op sub d. De rechtbank is van oordeel dat de gebruiksmogelijkheden van de aangrenzende percelen niet worden beperkt door de vergunde afwijking. [eisers] kan het nieuwe bedrijfsgebouw op haar perceel blijven gebruiken. Dat [eisers] wellicht een hogere verzekeringspremie moet betalen als gevolg van de nabijheid van de nieuwe bedrijfshal van RCS kan niet gelden als een beperking van de gebruiksmogelijkheden van haar gronden in de zin van artikel 4.6.2, onder d, van de planregels. Verder heeft [eisers] volgens de rechtbank niet aannemelijk gemaakt dat, voor zover deze stelling al valt in te lezen in het tweede onderdeel van de beroepsgrond, de vergroting van het bouwperceel leidt tot een gevaar voor de externe veiligheid zoals bedoeld in artikel 4.6.2, onder f, van de planregels. In dit verband is van belang dat RCS maatregelen heeft genomen om het gevaar van brandoverslag te voorkomen.

Ook het tweede onderdeel van deze beroepsgrond slaagt daarom niet.

Beroepsgrond 3:

De omgevingsvergunning had niet in stand gehouden kunnen worden omdat geen sprake is van ETFAL.

Beroepsgrond 4:

De omgevingsvergunning had niet in stand gehouden kunnen worden omdat sprake is van strijd met de instructieregels uit het Bkl.

8.1.

Beroepsgronden 3 en 4 hebben betrekking op het standpunt dat geen sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL) en dat het bestreden besluit daarom in strijd is met het bepaalde in artikel 8.0a, tweede lid, van het Bkl. Ook stelt [eisers] zich op het standpunt dat in strijd met het bepaalde in artikel 8.0b, eerste lid, van het Bkl geen rekening is gehouden met het bepaalde in artikel 5.2 van het Bkl.

8.2.

De rechtbank stelt voorop dat artikel 8.0a, tweede lid, van het Bkl bepaalt dat voor zover een aanvraag om een omgevingsvergunning betrekking heeft op een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, de omgevingsvergunning alleen wordt verleend met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Artikel 8.0b, eerste lid, aanhef en onder a, van het Bkl, bepaalt dat voor zover een aanvraag om een omgevingsvergunning betrekking heeft op een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, anders dan een omgevingsplanactiviteit van provinciaal of nationaal belang, de regels van hoofdstuk 5 op de beoordeling van de aanvraag van overeenkomstige toepassing zijn. Artikel 5.2, eerste lid, van het Bkl heeft betrekking op het voorkomen, beperken en bestrijden van branden, rampen en crises, de mogelijkheden voor personen om zich daarbij in veiligheid te brengen en de geneeskundige hulpverlening. Zowel artikel 8.0a, tweede lid, als artikel 8.0b, eerste lid, van het Bkl hebben alleen betrekking op vergunningverlening voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit.

Omdat in het bouwplan van RCS alleen voor wat betreft het bouwen buiten het bouwvlak sprake is van een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, dient alleen daarvoor aan deze bepalingen te worden voldaan.

8.3.

De rechtbank stelt vast dat in de als bijlage 2 bij het bestreden besluit gevoegde aanvullende motivering uitgebreid is toegelicht waarom het college de verleende omgevingsvergunning in het bestreden besluit heeft gehandhaafd. In genoemde aanvullende motivering is ook aandacht besteed aan het ETFAL-criterium. Naar het oordeel van de rechtbank geeft deze motivering voldoende inzicht in de door het college gemaakte afwegingen en kan deze het bestreden besluit dragen. Volgens de rechtbank is voldoende onderbouwd dat met het vergunde bouwen buiten het bouwvlak voldaan wordt aan het criterium dat sprake dient te zijn van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

8.4.

Naar aanleiding van de stelling van [eisers] dat sprake is van strijd met het bepaalde in artikel 5.2, eerste lid, van het Bkl, overweegt de rechtbank dat brandveiligheid primair getoetst wordt in het kader van de vergunning voor een technische bouwactiviteit. Ter beantwoording van de vraag of het bouwplan voldoet aan de eisen voor het beperken van uitbreiding van brand, is het bouwplan getoetst aan de eisen van artikel 4.49 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (hierna: Bbl). Het college heeft, na verkregen advies van de veiligheidsregio IJsselland, geoordeeld dat voldaan wordt aan de eisen van deze bepaling en het college heeft de vergunning voor de technische bouwactiviteit verleend. Tegen de vergunning voor de technische bouwactiviteit heeft [eisers] geen beroepsgronden aangevoerd. De rechtbank is van oordeel dat de in het kader van de omgevingsplanactiviteit voor het bouwen, waartegen het beroep zich wel richt, te verrichten toets aan artikel 5.2 van het Bkl voor wat betreft het beperken van uitbreiding van brand alleen aspecten aan de orde kunnen komen die niet zijn geregeld in artikel 4.49 van het Bbl. De toets aan het ETFAL-criterium laat geen ruimte voor strengere technische eisen dan de eisen waaraan in het kader van de vergunningverlening voor de technische bouwactiviteit wordt getoetst. Wel kunnen in het kader van de toets aan artikel 5.2 van het Bkl de beschikbaarheid van voldoende bluswater en de bereikbaarheid van gebouwen en terreinen voor hulpdiensten aan de orde komen. Ter zitting is toegelicht dat bluswater op deze locatie in ruime mate voorhanden is. Niet gebleken is dat gebouwen en terreinen als gevolg van het bouwen buiten het bouwvlak in onvoldoende mate bereikbaar zullen zijn voor hulpdiensten.

8.5.

Gelet op het voorgaande slagen de derde en de vierde beroepsgrond niet.

Conclusie en gevolgen

9. Het beroep is ongegrond. Dat betekent dat de aan RCS verleende omgevingsvergunning voor het uitbreiden van een bedrijfshal in stand blijft. [eisers] krijgt daarom het griffierecht niet terug. Zij krijgt ook geen vergoeding van haar proceskosten.

Beslissing

De rechtbank verklaart het beroep ongegrond.

Deze uitspraak is gedaan door mr. M. van Berlo, voorzitter, mr. A.L.M. Steinebach-de Wit en mr. L.H.J. Baars, leden, in aanwezigheid van mr. A. van der Weij, griffier.

Uitgesproken in het openbaar op .

griffier

voorzitter

Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met deze uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen zes weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.