Belastingrecht

Aanslag IB/PVV 2016. Aanslag IB/PVV 2020. Bezwaar tegen aanslag IB/PVV 2016 ten onrechte kennelijk…

Gerechtshof Den Haag, 13 oktober 2026

Zaakgegevens

Op 13 oktober 2026 heeft het Gerechtshof Den Haag in hoger beroep uitspraak gedaan in een zaak over belastingrecht.

Instantie
Gerechtshof Den Haag
Zittingsplaats
Den Haag
Datum uitspraak
13 oktober 2026
Datum publicatie
14 oktober 2026
Zaaknummer
BK-25/699 en BK-25/700
Procedure
Hoger beroep
ECLI
ECLI:NL:GHDHA:2026:3042
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Aanslag IB/PVV 2016. Aanslag IB/PVV 2020. Bezwaar tegen aanslag IB/PVV 2016 ten onrechte kennelijk niet-ontvankelijk verklaard. Uitdeling verrekenbaar met verliezen uit aanmerkelijk belang in 2016 e.v.? Genietingsmoment van uitdeling in 2020. Formele rechtskracht van aanslagen IB/PVV 2016 tot en met 2019 staat daaraan niet in de weg. Geen schending vertrouwensbeginsel.

Uitspraak

GERECHTSHOF DEN HAAG

Team Belastingrecht

meervoudige kamer

nummers BK-25/699 en 25/700

Uitspraak van 13 oktober 2026

in het geding tussen:

[X] te [Z] , belanghebbende,

(gemachtigde: G. Opheikens)

en

de Inspecteur van de Belastingdienst, de Inspecteur

(vertegenwoordiger: […] )

op het hoger beroep van belanghebbende tegen de uitspraak van de Rechtbank Den Haag (de Rechtbank) van 26 augustus 2025, nummers SGR 24/4736 en SGR 24/9612.

Procesverloop

1.1.

De Inspecteur heeft aan belanghebbende voor het jaar 2016 een aanslag inkomstenbelasting en premie volksverzekeringen (IB/PVV) opgelegd naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 117.497 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 41.476 (de aanslag IB/PVV 2016).

1.2.

De Inspecteur heeft aan belanghebbende voor het jaar 2020 een aanslag IB/PVV opgelegd naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 116.398, een belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang van € 1.751.092 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 129.595 (de aanslag IB/PVV 2020). Tevens is bij beschikking belastingrente in rekening gebracht ten bedrage van € 15.334 (de beschikking belastingrente).

1.3.

Belanghebbende heeft tegen beide aanslagen bezwaar gemaakt. De Inspecteur heeft bij uitspraak op bezwaar van 28 maart 2024 het bezwaar tegen de aanslag IB/PVV 2016 kennelijk niet-ontvankelijk verklaard en bij uitspraak op bezwaar van 18 november 2024 het bezwaar tegen de aanslag IB/PVV 2020 afgewezen (de uitspraken op bezwaar).

1.4.

Belanghebbende heeft tegen de uitspraken op bezwaar beroep ingesteld. Ter zake daarvan is éénmaal griffierecht van € 51 geheven. De Rechtbank heeft de beroepen ongegrond verklaard.

1.5.

Belanghebbende heeft tegen de uitspraak van de Rechtbank hoger beroep ingesteld. Ter zake daarvan is éénmaal een griffierecht van € 143 geheven. De Inspecteur heeft een verweerschrift ingediend.

1.6.

De mondelinge behandeling van de zaken heeft plaatsgehad ter zitting van 1 september 2026. De Inspecteur is verschenen. Belanghebbende, noch zijn gemachtigde is verschenen. De griffier heeft om 10.16 uur telefonisch contact opgenomen met de gemachtigde. In dat gesprek heeft de gemachtigde meegedeeld niet op de hoogte te zijn van de mondelinge behandeling en verzocht om uitstel van de zitting. Gevraagd naar de ontvangst van de uitnodiging heeft de gemachtigde meegedeeld dat hij door de vele berichten die hij via Mijn Rechtspraak ontvangt in verband met diverse aanhangige zaken geen kennis heeft genomen van de uitnodiging voor de zitting van 1 september 2026. Verder heeft hij meegedeeld dat mogelijk een compromis tot stand zal komen in alle zaken die belanghebbende betreffen. De griffier heeft vervolgens vastgesteld dat de gemachtigde via het systeem Digitale Toegang (het webportaal) op 23 juli 2026, om 12:05 uur, onder vermelding van plaats, datum en tijdstip is uitgenodigd de zitting bij te wonen. Het Hof heeft de gemachtigde op diezelfde datum, om 12:05 uur, door middel van een e-mailnotificatie, gestuurd naar het door hem opgegeven e-mailadres ‘ [e-mailadres] ’, geïnformeerd dat een bericht in het webportaal is geplaatst. Het Hof heeft de Inspecteur vervolgens gevraagd om een reactie op het standpunt van de gemachtigde over de mogelijkheid van een compromis. De Inspecteur heeft laten weten dat eerder tevergeefs een poging tot het sluiten van een compromis is gedaan en dat over de onderhavige zaken momenteel geen compromisbesprekingen meer lopen. Het Hof heeft de gemachtigde vervolgens telefonisch ervan op de hoogte gesteld dat het verzoek om uitstel wordt afgewezen en de mondelinge behandeling van de zaken doorgang zal vinden. Daarbij heeft het Hof in aanmerking genomen dat de gemachtigde op juiste wijze voor de zitting is uitgenodigd en niet tijdig om uitstel van de zitting is verzocht. De omstandigheid dat de gemachtigde, zoals hij stelt, geen kennis heeft genomen van de uitnodiging voor deze zitting vanwege de vele berichten die hij via Mijn Rechtspraak ontvangt en dat hij gedurende zijn vakantie een slechte wifi-ontvangst had, komt voor zijn rekening en risico. Verder heeft de gemachtigde in dit laatste telefoongesprek erkend dat er momenteel geen compromisgesprekken met de Inspecteur lopen over de hier aan de orde zijnde zaken. Van het verhandelde in de telefoongesprekken is een telefoonnotitie gemaakt, die aan het dossier is gevoegd. Van het verhandelde ter zitting is een proces-verbaal opgemaakt.

Feiten

2.1.

Belanghebbende heeft een aanmerkelijk belang in [de BV] (de BV). Het geplaatste aandelenkapitaal van de BV bestaat tot 3 januari 2021 uit 412.245 gewone aandelen en één niet-cumulatief preferent aandeel. Belanghebbende houdt 100% van de gewone aandelen.

2.2.

Belanghebbende was tot 22 september 1997 enig bestuurder van de BV. Van 22 september 1997 tot 31 december 2018 was een trustkantoor enig bestuurder van de BV. Sinds 31 december 2018 is een besloten vennootschap gevestigd in [woonplaats] enig bestuurder van de BV. De enig bestuurder van deze besloten vennootschap is een derde.

2.3.

Belanghebbende heeft in ieder geval in de jaren 2016 tot en met 2020 een rekening-courantschuld aan de BV.

2.4.

Ten aanzien van belanghebbende zijn in het verleden de volgende verliezen uit aanmerkelijk belang vastgesteld:

2007: € 334.644

2008: € 57.176

2009: € 55.774

2010: € 1.303.498

2.5.

Met dagtekening 2 mei 2020 is de aanslag IB/PVV 2016 vastgesteld. Op het aanslagbiljet is onder het kopje “Verlies uit aanmerkelijk belang” het volgende opgenomen:

“Nog te verrekenen uit voorafgaande jaren € 1.751.092

Na dit jaar niet meer verrekenbaar (verstrijken 9-jaarstermijn) af € 334.644

Nog te verrekenen € 1.416.448”

2.6.

Namens belanghebbende zijn voor de jaren 2016 tot en met 2018 op respectievelijk 2 juni 2020 (2016) en 9 juli 2020 (2017 en 2018) herziene aangiften IB/PVV ingediend. In afwijking van de eerdere aangiften over die jaren, is daarin een regulier voordeel uit aanmerkelijk belang van respectievelijk € 334.644 (2016), € 57.176 (2017), en € 55.774 (2018) aangegeven. Dit voordeel is daarin steeds geheel verrekend met het hiervoor onder 2.4 vermelde verlies uit aanmerkelijk belang van respectievelijk 2007 (aangifte 2016), 2008 (aangifte 2017) en 2009 (aangifte 2018). Voor het jaar 2019 is op 24 juni 2020 aangifte IB/PVV gedaan van onder meer een regulier voordeel uit aanmerkelijk belang van € 1.303.498. Dat voordeel is geheel verrekend met het hiervoor onder 2.4 genoemde verlies uit aanmerkelijk belang van het jaar 2010.

2.7.

Tegelijk met de indiening van de herziene aangifte IB/PVV voor 2016 is bezwaar gemaakt tegen de aanslag IB/PVV 2016. In het bezwaarschrift van 2 juni 2020 is, voor zover hier van belang, het volgende vermeld:

“hierbij maak ik namens de heer Drs. [belanghebbende] (...) bezwaar tegen de aanslag inkomstenbelasting/premie volksverzekeringen 2016, aanslagnummer [aanslagnummer] , dagtekening 2 mei 2020.

De aanslag is conform de aangifte opgelegd, waarvoor dank.

Dit bezwaar wordt ingediend omdat vandaag, op 2 juni 2020, een herziene aangifte 2016 is ingediend (bijlage), zoals toegestaan in de begeleidende tekst bij de aanslag. In de herziene aangifte is EUR 334.644 van de rekening-courant van de heer [belanghebbende] met [de BV] per ultimo 2016 als dividend uitgedeeld aangegeven en het box 2 inkomen dientengevolge met EUR 334.644 verhoogd. De uitdeling wordt geheel met vastgesteld verlies uit aanmerkelijk belang ad EUR 334.644 verrekend, zodat per 1 januari 2017 een te verrekenen verlies uit aanmerkelijk belang uit voorgaande jaren resteert van EUR 1.416.448 (EUR 1.751.092 -/- EUR 334.644).

De overige bedragen in de aangifte inkomstenbelasting 2016 zijn ongewijzigd.

(…)

Ook voor 2017 en 2018, waarvoor de definitieve aanslagen inkomstenbelasting/premie

volksverzekeringen nog niet zijn opgelegd, zullen binnenkort herziene aangiften worden ingediend waarbij wederom een deel van de rekening-courant van de heer [belanghebbende] met [de BV] wordt uitgedeeld en verrekend met voornoemde resterende vastgestelde verliezen uit aanmerkelijk belang.

(…)

De uitdelingen zullen ook worden verwerkt in de jaarrekeningen en aangiften vennootschapsbelasting van [de BV] Eveneens uit praktische overwegingen worden de uitdelingen van 2016, 2017 en 2018 ineens in het oudste open staande jaar, zijnde 2019, verwerkt. Indien u wenst dat de jaarrekeningen 2016 tot en met 2018 worden aangepast, en herziene aangifte vennootschapsbelasting 2017 (of 2016) tot en met 2018 worden ingediend, is dat vanzelfsprekend mogelijk.”

2.8.

Over 2016 is naar aanleiding van de herziene aangifte met dagtekening 13 juli 2020 een beschikking gegeven waarbij het belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang met € 334.644 is verhoogd en verrekend met het verlies van 2007 van eveneens € 334.644 (de beschikking IB/PVV 2016). De Inspecteur heeft de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 vastgesteld conform de (herziene) aangiften (zie 2.6). De dagtekening van de aanslagen is gesteld op 8 april 2021 (2017), 17 april 2021 (2018) en 22 mei 2021 (2019).

2.9.

Op 17 december 2021 is een onderzoek naar de aanvaardbaarheid van de aangiften vennootschapsbelasting voor de jaren 2018 en 2019 van de BV aangekondigd. Tijdens dat onderzoek is onder meer de administratie van de BV voor het jaar 2019 ter inzage gegeven.

2.10.

In de administratie van de BV over het jaar 2019 zijn de uitdelingen over de jaren 2016 tot en met 2019 als memoriaalpost afgeboekt op de rekening-courantvordering van de BV op belanghebbende. De jaarrekeningen van de BV over de jaren 2016, 2017 en 2018 waren in 2020 al definitief vastgesteld.

2.11.

Bij brief van 2 juni 2023 heeft de Inspecteur aan de gemachtigde meegedeeld dat blijkens de administratie van de BV de rekening-courantvordering op belanghebbende naar aanleiding van de gestelde uitdelingen voor de jaren 2016 tot en met 2019 pas in 2019 lijkt te zijn afgeboekt. Daarvan uitgaande is de Inspecteur van mening dat belanghebbende in 2019 een verkapte winstuitdeling van € 1.751.092 heeft genoten. Belanghebbende is in de gelegenheid gesteld om hierop te reageren.

2.12.

De gemachtigde heeft bij e-mailbericht van 13 juni 2023 op de brief van de Inspecteur gereageerd door te verwijzen naar de inhoud van het bezwaarschrift van 2 juni 2020, dat is bijgevoegd.

2.13.

Op 19 juni 2023 heeft de Inspecteur belanghebbende per e-mail verzocht om aanvullende informatie, waaronder stukken waaruit volgt dat de rekening-courantvordering van € 1.751.092 door de BV is afgeboekt in de jaarrekeningen van 2016 tot en met 2019.

2.14.

In reactie op het verzoek van de Inspecteur heeft de gemachtigde op 5 juli 2023 meegedeeld dat de administratieve verwerking is zoals beschreven in het bezwaarschrift van 2 juni 2020. De Inspecteur heeft geen andere onderliggende stukken ontvangen.

2.15.

Bij brief van 12 juli 2023 heeft de Inspecteur nogmaals verzocht om aanvullende informatie over de afboeking van de rekening-courantvordering door de BV. Hierbij heeft de Inspecteur ook verzocht om informatie over het jaar 2020, omdat uit de winstbijlage

bij de aangifte Vpb van de BV over dat jaar bleek dat rente in aanmerking was genomen.

2.16.

Nadat een reactie uitbleef, heeft de Inspecteur bij brief van 30 augustus 2023 nogmaals verzocht om aanvullende informatie toe te sturen.

2.17.

Nadat wederom een reactie uitbleef, heeft de Inspecteur bij brief van 1 december 2023 verzocht om de aanvullende informatie uiterlijk voor 18 december 2023 toe te sturen. Een kopie van deze brief is ook aan belanghebbende gestuurd.

2.18.

De gemachtigde heeft bij e-mailbericht van 17 december 2023 gereageerd op het verzoek van de Inspecteur van 1 december 2023. Als bijlage bij het e-mailbericht heeft de gemachtigde de notulen van de algemene vergadering van aandeelhouders van de BV van 24 juli 2020 bijgevoegd. In deze notulen wordt, voor zover hier van belang, het volgende vermeld:

“The shareholders expressed their intention to make a distribution to the shareholders in the amount of EUR 1.751.092 from the other reserves of the Company. In line with article 2:216 Paragraph 2 of the Dutch Civil Code the Board needs to approve the distribution to shareholders.

The Board had prepared a distribution and balance sheet test in line with

attached Annex 1 and approved the afore mentioned distribution of EUR 1.751.092 to shareholders. The distribution as such has already been included in the annual accounts for the year 2019.

This proposal was put to the vote and carried unanimously.”

2.19.

In de bijlage bij de notulen (annex I - Distribution and balance sheet test of [Hof: de BV]) staat het volgende:

“It is envisaged that on 24 July 2020 (the "Distribution Date") an amount of EUR 1.751.092 will be distributed from the other reserves of [de BV] (the "Company") to its shareholders, (the "shareholders") (hereinafter the "Distribution').”

2.20.

De Inspecteur heeft zich op grond van de notulen van de aandeelhoudersvergadering van 24 juli 2020 op het standpunt gesteld dat de uitdeling belast is in 2020.

2.21.

Bij brief van 11 maart 2024 heeft de Inspecteur meegedeeld dat hij het inkomen uit aanmerkelijk belang in de aanslag IB/PVV 2020 zal vaststellen op € 1.751.092.

Belanghebbende en zijn echtgenote zijn in de gelegenheid gesteld om een onderlinge verdeling te kiezen.

2.22.

Bij e-mailbericht van 18 maart 2024 heeft de gemachtigde aangegeven dat het inkomen uit aanmerkelijk belang van € 1.751.092 volledig aan belanghebbende moet worden toegerekend. Ook geeft hij aan dat het genietingstijdstip niet in 2020 is gelegen.

2.23.

Nadat de gemachtigde in zijn e-mails van 13 juni 2023, 17 december 2023 en 18 maart 2024 heeft verzocht om het bezwaar van 2 juni 2020 tegen de aanslag IB/PVV 2016 in behandeling te nemen, is met dagtekening 28 maart 2024 uitspraak gedaan op het bezwaar. Het bezwaar is daarin kennelijk niet-ontvankelijk verklaard wegens gebrek aan belang.

2.24.

Bij brief van 11 juli 2024 heeft de inspecteur meegedeeld dat het inkomen uit aanmerkelijk belang voor 2020 is vastgesteld op € 1.751.092 en dat dit volledig is toegerekend aan belanghebbende.

2.25.

Met dagtekening 26 juli 2024 is aan belanghebbende de aanslag IB/PVV 2020 opgelegd. Het verzamelinkomen is vastgesteld op € 1.997.085 en bestaat uit inkomen uit werk en woning van € 116.398, inkomen uit aanmerkelijk belang van € 1.751.092 en inkomen uit sparen en beleggen van € 129.595. Ook is aan belanghebbende belastingrente in rekening gebracht ten bedrage van € 15.334.

2.26.

Op 4 juli 2025 zijn de notulen van de algemene vergadering van aandeelhouders van de BV van 24 juli 2020 en de bijlage bij die notulen gewijzigd. Voor zover hier van belang luiden de gewijzigde notulen als volgt:

“The distribution was explained by Mr [naam] . The reason is the loss settlement of a substantial interest with the major shareholder. This concerns distributions that that have been processed in the current account debt of the shareholder to the company. The distributions concern 2016 € 334,644; 2017 € 57,176; 2018 € 55,774; 2019 € 1,303,498, total € 1,751,092.

In line with the explanation by Mr. [naam] the meeting approves that this distribution of EUR 1.751.092 has been processed as a mutation in the 2019 annual accounts in accordance with the error doctrine.

In line with article 2:216 Paragraph 2 of the Dutch Civil Code the Board needs to approve the distribution to shareholders.

The Board had prepared a distribution and balance sheet test in line with attached Annex 1and approved the afore mentioned distribution of EUR 1,751,092 to shareholders. The distribution as such has already been included in the annual accounts for the year 2019.

This proposal was put to the vote and carried unanimously.”

2.27.

In de bijlage bij die notulen (annex I - Distribution and balance sheet test of [Hof: de BV]) staat vanaf dat moment het volgende:

“Introduction

On 24 July 2020 (“the Distribution Date”) is confirmed that an amount of EUR 1,751,092 has been distributed from the other reserves of [de BV] (the “Company”) to its shareholders (the “Shareholders”) in the years 2016 through 2019 (2016: EUR 334,644; 2017: EUR 57,176; 2018: EUR 55.774; 2019: EUR 1,303,498) (hereinafter: the “Distributions”). During these years the distributable equity has always been sufficient based on the going concern test as per

31 December 2019 as described hereunder.”

Oordeel van de Rechtbank

3. De Rechtbank heeft geoordeeld, waarbij belanghebbende is aangeduid als eiser en de Inspecteur als verweerder:

“Aanslag IB/PVV 2016

31. Het is vaste rechtspraak dat een bezwaar of beroep niet-ontvankelijk moet worden verklaard als de indiener van dat rechtsmiddel geen belang daarbij heeft.[1] Daarvan is sprake als het aanwenden van het rechtsmiddel, ongeacht de gronden waarop het steunt, hem niet in een betere positie kan brengen met betrekking tot het bestreden besluit en eventuele bijkomende (rechterlijke) beslissingen, zoals die met betrekking tot proceskosten en griffierecht.

32. Eisers bezwaar tegen de aanslag IB/PVV 2016 is ten onrechte nietontvankelijk verklaard, aangezien het rechtsmiddel de mogelijkheid bood dat de aanslag op andere, door eiser (nader) aan te voeren, gronden lager zou moeten worden vastgesteld. Aangezien eiser in bezwaar geen verlaging van de aanslag IB/PVV 2016 bepleitte, was zijn bezwaar kennelijk ongegrond. Bij wijziging van het dictum van de uitspraak op bezwaar van niet-ontvankelijk naar ongegrond heeft eiser geen belang[2], zodat het beroep voor het jaar 2016 ongegrond is.

Aanslag IB/PVV 2020

33. Naar het oordeel van de rechtbank heeft verweerder terecht in 2020 een uitdeling in aanmerking genomen. Uit de notulen van de algemene vergadering van aandeelhouders van de BV van 24 juli 2020, blijkt dat eerst op 24 juli 2020 is besloten om een uitdeling van € 1.751.092 te doen. Die uitdeling is dan vanaf die datum vorderbaar en inbaar en ook in dat jaar belast. Verweerder stelt terecht dat er geen objectief waarneembare gegevens zijn waaruit volgt dat deze uitdeling in een eerder jaar heeft plaatsgevonden of dat eerder een besluit daartoe is genomen. Noch uit de aangiften voor de inkomstenbelasting en de vennootschapsbelasting, noch uit het verloop van de rekening-courant of de notulen van algemene vergadering van aandeelhouders over de jaren vóór 2020 volgt een eerdere winstuitdeling dan in 2020. De afboekingen van de rekening-courantvordering van de BV op eiser in de administratie van 2019 zijn pas in 2020 gedaan, nadat uit de aanslag IB/PVV 2016 van 2 mei 2020 bleek dat er verliezen waren verdampt. De aangepaste notulen zijn van vijf jaar later; de rechtbank acht niet aannemelijk dat deze gewijzigde notulen weergeven wat daadwerkelijk is besproken tijdens de vergadering van 24 juli 2020. Aan de vijf jaar later gewijzigde notulen van de algemene vergadering van aandeelhouders gaat de rechtbank dan ook voorbij. Duidelijk is dat eiser met de ondernomen acties in 2020 verliesverdamping heeft willen voorkomen. Het is echter niet mogelijk om een winstuitdeling van de BV aan eiser uit een later jaar aan een eerder jaar toe te rekenen om alsnog verliesverrekening te bewerkstelligen. De verliezen uit aanmerkelijk belang zijn in 2020 niet meer verrekenbaar. Dat het van meet af aan eisers bedoeling is geweest de verliezen te gebruiken door middel van dividenduitkeringen en men vergeten is dit tijdig te regelen, maakt niet dat aan formele vereisten (waaronder die van artikel 2:216 BW) voorbij kan worden gegaan en achteraf een andere werkelijkheid kan worden gecreëerd.

34. Eisers beroep op de beginselen van behoorlijk bestuur, waaronder het vertrouwensbeginsel, faalt. Het enkele feit dat verweerder de (herziene) aangiften voor de jaren 2016 tot en met 2019 heeft gevolgd, kan bij eiser redelijkerwijs niet het vertrouwen hebben gewekt dat verweerder zich welbewust op het standpunt stelde dat er in die jaren uitdelingen hebben plaatsgevonden. Die (herziene) aangiften zijn immers zonder enig onderzoek gevolgd. Hierbij zij opgemerkt dat verweerder ook geen reden hoefde te hebben om te twijfelen aan de (herziene) aangiften en eiser zelf wist dat het gefingeerde uitdelingen betrof. Verder staat, anders dan eiser betoogt, formele rechtskracht van de aanslagen IB/PVV 2016 tot en met 2019 niet aan heffing in 2020 in de weg. Door de toegepaste verliesverrekening over de jaren 2016 tot en met 2019 is de uitdeling in feite niet belast. Van dubbele heffing door heffing over de uitdeling in 2020 is dan ook geen sprake. Heffing in 2020 noopt verweerder ook niet tot correctie van de aanslagen IB/PVV 2016 tot en met 2019 of de verliesverrekeningsbeschikkingen over die jaren; dat zou niet tot een gunstiger resultaat voor eiser leiden aangezien de verliezen in 2020 reeds zijn verdampt.

35. Het beroep tegen de aanslag IB/PVV 2020 wordt geacht mede te zijn gericht tegen de beschikking belastingrente. Verweerder heeft gesteld dat de belastingrente per abuis tot een te laag is berekend. De rechtbank heeft, gelet op de uitleg van verweerder, geen aanleiding om daaraan te twijfelen. Verder heeft eiser geen feiten of omstandigheden gesteld die aanleiding geven om de in rekening gebrachte belastingrente te matigen.

Slotsom

36. Gelet op wat hiervoor is overwogen, zijn de beroepen ongegrond verklaard.

[1] Zie HR 12 mei 2017, ECLI:NL:HR:2017:844.

[2] Vgl. HR 8 juli 2022, ECLI:NL:HR:2022:1033.”

Geschil in hoger beroep en conclusies van partijen

4.1.

Met betrekking tot de aanslag IB/PVV 2016 is in geschil of het bezwaar terecht (kennelijk) niet-ontvankelijk is verklaard.

4.2.

Met betrekking tot de aanslag IB/PVV 2020 is in geschil of de Inspecteur terecht een regulier voordeel uit aanmerkelijk belang van € 1.751.092 in aanmerking heeft genomen. Meer specifiek gaat het om de vraag of:

  • het genietingsmoment van de uitdeling(en) in 2020 is gelegen;

  • de formele rechtskracht van de beschikking IB/PVV 2016 en de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 aan heffing in 2020 in de weg staat;

  • het vertrouwensbeginsel aan heffing in 2020 in de weg staat.

4.3.

Belanghebbende concludeert tot vernietiging van de uitspraak van de Rechtbank, vernietiging van de uitspraken op bezwaar en vaststelling van de aanslag IB/PVV 2016 en de daarbij behorende verliesverrekeningsbeschikking conform de herziene aangifte 2016, en vermindering van de aanslag IB/PVV 2020 tot het over dat jaar aangegeven bedrag, tot dienovereenkomstige vermindering van de beschikking belastingrente en tot vergoeding van de (integrale) proceskosten in bezwaar, beroep en hoger beroep.

4.4.

De Inspecteur concludeert voor beide jaren tot bevestiging van de uitspraak van de Rechtbank.

Beoordeling van het hoger beroep

Genietingsmoment uitdeling

5.1.

Tussen partijen is niet in geschil dat belanghebbende een regulier voordeel uit aanmerkelijk belang van € 1.751.092 heeft genoten. Wat partijen in wezen verdeeld houdt, is het moment waarop dat voordeel is genoten. De Inspecteur stelt zich op het standpunt dat dit 2020 is. Belanghebbende betwist dat en stelt dat het voordeel in de jaren 2016 tot en met 2019 is genoten.

5.2.

Met de Rechtbank is het Hof van oordeel dat de uitdeling van € 1.751.092 (de uitdeling) in 2020 is genoten. Zo volgt uit de notulen van de algemene vergadering van aandeelhouders van de BV van 24 juli 2020 (AVA-notulen) dat op die datum tot uitkering is besloten en dat het bestuur dat besluit heeft goedgekeurd. Daarmee werd voldaan aan de vereisten die in artikel 2:216, lid 1 en 2, van het Burgerlijk Wetboek daaraan zijn gesteld. Het bedrag was (eerst) op dat moment vorderbaar en inbaar (vgl. artikel 4.43 van de Wet inkomstenbelasting 2001). Dat zich in de loop van de jaren 2016 tot en met 2019 al een genietingsmoment zou hebben voorgedaan, acht het Hof niet aannemelijk. Zowel in de notulen van 31 november 2017, 7 augustus 2018 en 21 oktober 2019 als in de vóór 2020 ingediende aangiften over respectievelijk 2016, 2017 en 2018 wordt namelijk geen melding van enige uitdeling gemaakt. Op basis van de stukken van het geding ontstaat daarentegen veeleer het beeld dat belanghebbende zich pas na ontvangst van de aanslag IB/PVV 2016 van 2 mei 2020 realiseerde dat de negenjaarstermijn voor verrekening van de verliezen inmiddels was verstreken en dat met terugwerkende kracht heeft gepoogd te herstellen. Alles wat op een uitdeling in de jaren 2016 tot en met 2019 wijst, dateert immers van na die datum. Zo is eerst op 2 juni 2020 een herziene aangifte en bezwaarschrift IB/PVV 2016 ingediend waarin alsnog een uitdeling ter grootte van het oudste te verrekenen verlies in aanmerking wordt genomen; zijn de aangiften IB/PVV voor 2017 en 2018 op 9 juli 2020 op dezelfde wijze herzien; is de aangifte IB/PVV 2019 op 24 juni 2020 op die manier ingediend en zijn de AVA-notulen op 4 juli 2025 herzien. Het enkele feit dat de uitdeling in de administratie van de BV over 2019 is opgenomen, doet hieraan niet af. Uit het bezwaarschift van 2 juni 2020 tegen de aanslag IB/PVV 2016 volgt immers dat belanghebbende uit praktische overwegingen voorstelde de uitdeling in de aangiften en jaarrekening van het oudste openstaande boekjaar van de BV (zijnde 2019) te verwerken. Het Hof leidt hieruit af dat ook die administratieve handelingen feitelijk dus pas op z’n vroegst in juni 2020 hebben plaatsgevonden.

Formele rechtskracht IB/PVV 2016 t/m 2019

5.3.

Belanghebbende betoogt dat de Inspecteur in de beschikking IB/PVV 2016 en de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 conform de door belanghebbende ingediende (herziene) aangiften al is uitgegaan van een uitdeling van in totaal € 1.751.092. De formele rechtskracht van die beschikking en aanslagen staat daarom aan heffing in 2020 in de weg, aldus belanghebbende. Het Hof volgt belanghebbende hierin niet. Uitgangspunt is immers dat iedere aanslag op zichzelf staat (vgl. onder meer HR 14 januari 1953, ECLI:NL:HR:1953:AY3499 en HR 20 december 1972, ECLI:NL:HR:1972:AX4805). Daarbij komt dat, gelet op hetgeen hiervoor in 5.2 is geoordeeld, niet de aanslag IB/PVV 2020 maar de beschikking IB/PVV 2016 en de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 op dit punt onjuist zijn vastgesteld. Dat als gevolg hiervan sprake is van dubbele heffing, doet daaraan niet af. De beschikking IB/PVV 2016 en de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 liggen in deze procedure immers niet voor. In zoverre overweegt het Hof ten overvloede dat de in 2016 tot en met 2019 in aanmerking genomen uitdelingen volledig zijn verrekend met de op dat moment aanwezige verliezen, zodat belanghebbende daarover in feite geen belasting verschuldigd was. Verder staat vast dat die verliezen per ultimo van de jaren 2016 tot en met 2019 zouden zijn verdampt. Ook van de onterechte verliesverrekening heeft belanghebbende dus geen financieel nadeel ondervonden. Anders is dat voor het over de jaren 2017 tot en met 2019 vastgestelde inkomen uit sparen en beleggen (box 3). Als gevolg van de in 2016 tot en met 2019 in aanmerking genomen uitdelingen is op 1 januari van de jaren 2017 tot en met 2019 immers een te lage rekening-courantschuld in aanmerking genomen. Ter zitting heeft de Inspecteur echter toegezegd de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 op dit punt zo nodig – ook buiten de vijfjaarstermijn – ambtshalve te zullen verminderen.

Vertrouwensbeginsel

5.4.

Belanghebbende heeft zich ten slotte op het standpunt gesteld dat de Inspecteur met de beschikking IB/PVV 2016 en de aanslagen IB/PVV 2017 tot en met 2019 het in rechte te honoreren vertrouwen heeft gewekt dat de uitdeling in de jaren 2016 tot en met 2019 is genoten. De Inspecteur heeft dat gemotiveerd betwist. Het Hof overweegt dat de Inspecteur de (herziene) aangiften 2016 tot en met 2019 heeft gevolgd nadat belanghebbende zich in zijn bezwaarschrift van 2 juni 2020 uitdrukkelijk en gemotiveerd op het standpunt had gesteld dat in ieder van de jaren 2016 tot en met 2019 sprake was van een uitdeling ter grootte van het oudste nog verrekenbare verlies. Hoewel een dergelijke gedraging onder omstandigheden bij belanghebbende vertrouwen kan wekken, geldt dat voor een gerechtvaardigd vertrouwen tevens is vereist dat de belastingplichtige in redelijkheid mocht aannemen dat de Inspecteur kennis heeft genomen van alle vereiste bijzonderheden van het desbetreffende geval (vgl. HR 14 augustus 2009, ECLI:NL:HR:2009:BJ5128). Het Hof is van oordeel dat daarvan in dit geval geen sprake is. In de door belanghebbende gegeven toelichting op het bezwaar noch in de (herziene) aangiften over de jaren 2016 tot en met 2019 wordt immers melding gemaakt van het feit dat in de jaren 2016 tot en met 2019 feitelijk geen uitdeling had plaatsgevonden en daartoe ook niet was besloten. Het had op de weg van belanghebbende gelegen die informatie onder de aandacht van de Inspecteur te brengen. Het enkele feit dat in het bezwaarschift wordt opgemerkt dat de uitdelingen bij de BV zullen worden verwerkt in het laatste openstaande boekjaar (zijnde 2019) is daarvoor onvoldoende. Die opmerking laat immers de mogelijkheid open dat in de jaren 2016 tot en met 2019 daadwerkelijk een uitdeling had plaatsgevonden of daartoe was besloten en dat enkel sprake was van een onjuiste administratieve verwerking. Nu ook verder niet is gebleken van andere omstandigheden op grond waarvan belanghebbende redelijkerwijs mocht aannemen dat de Inspecteur met de latere besluitvorming over de uitdeling in 2020 bekend was, kan het beroep op het vertrouwensbeginsel niet worden gehonoreerd.

5.5.

Gelet op hetgeen hiervoor is geoordeeld heeft de Rechtbank het beroep tegen de aanslag IB/PVV 2020 terecht ongegrond verklaard.

Aanslag IB/PVV 2016

5.6.

In bezwaar heeft belanghebbende zich op het standpunt gesteld dat de aanslag IB/PVV 2016 moet worden verhoogd met het bedrag van een uitdeling ter grootte van het verlies over 2007. De Inspecteur heeft dat bezwaar wegens het ontbreken van een procesbelang kennelijk niet-ontvankelijk verklaard. In beroep heeft de Rechtbank overwogen dat hoewel belanghebbende in bezwaar geen verlaging van de aanslag had bepleit, het rechtsmiddel de mogelijkheid bood dat de aanslag op andere (nader) aan te voeren gronden lager zou moeten worden vastgesteld, zodat wel sprake is van een procesbelang. De Rechtbank heeft daarom geoordeeld dat de Inspecteur het bezwaar kennelijk ongegrond had moeten verklaren. Aangezien belanghebbende naar het oordeel van de Rechtbank bij de wijziging van de uitspraak op bezwaar op dit punt geen belang heeft, heeft zij het beroep vervolgens ongegrond verklaard. In hoger beroep heeft belanghebbende zich tegen dat oordeel verzet. De Inspecteur acht het oordeel van de Rechtbank juist.

5.7.

Het Hof is met de Rechtbank van oordeel dat de Inspecteur het bezwaar (kennelijk) ongegrond had moeten verklaren. De omstandigheid dat de beschikking IB/PVV 2016 ten tijde van de uitspraak op bezwaar al was vastgesteld, doet daaraan niet af (vgl. HR 9 maart 1988, ECLI:NL:HR:1988:BH7145). Anders dan de Rechtbank is het Hof echter van oordeel dat de Rechtbank het beroep tegen de uitspraak op bezwaar IB/PVV 2016 als gevolg daarvan gegrond had moeten verklaren. De rechtspraak die door de Rechtbank wordt aangehaald (HR 8 juli 2022, ECLI:NL:HR:2022:1033) ziet namelijk op de situatie waarin correctie van een (vermeende) misslag in het dictum van een door de voorgaande rechter gedane uitspraak niet enig belang van de belanghebbende kan dienen. Daarvan is in dit geval geen sprake. Nog daargelaten dat het de vraag is of het arrest van de Hoge Raad naar analogie kan worden toegepast op een (vermeende) misslag in een uitspraak op bezwaar, kan in dit geval niet worden gezegd dat het belang van belanghebbende niet gediend is bij een wijziging van de niet-ontvankelijkverklaring van het bezwaar in (kennelijke) ongegrondverklaring van het bezwaar. Anders dan bij een niet-ontvankelijkverklaring van het bezwaar het geval is, berust een (kennelijke) ongegrondverklaring van het bezwaar immers op een inhoudelijke beoordeling van de gronden. Het hoger beroep is in zoverre gegrond. Anders dan belanghebbende betoogt, bestaat echter geen aanleiding voor terugwijzing naar de Inspecteur. Artikel 7:3, onderdeel b, Awb biedt de Inspecteur immers ook de mogelijkheid om van het horen af te zien als het bezwaar kennelijk ongegrond is. Voorts staat vast dat hetgeen belanghebbende in zijn bezwaar tegen de aanslag IB/PVV 2016 bepleit (te weten: uitdeling en verliesverrekening) al zijn weerslag had gevonden in de beschikking IB/PVV 2016. Belanghebbende heeft ook om die reden geen belang bij terugwijzing. Nu belanghebbende voor het overige ook in hoger beroep geen gronden heeft aangevoerd die tot verlaging van de aanslag IB/PVV 2016 zouden kunnen leiden, ziet het Hof geen aanleiding te oordelen dat de aanslag IB/PVV 2016 onjuist is vastgesteld.

5.8.

Gelet op het voorgaande heeft de Rechtbank het beroep tegen de aanslag ten onrechte ongegrond verklaard.

Belastingrente

5.9.

Het hoger beroep wordt geacht mede betrekking te hebben op het verzamelinkomen en de belastingrente. Belanghebbende heeft hiertegen geen zelfstandige gronden aangevoerd. Het hoger beroep is ook in zoverre ongegrond.

Slotsom

5.10.

Het Hof verklaart het hoger beroep tegen de aanslag IB/PVV 2016 gegrond en het hoger beroep tegen de aanslag IB/PVV 2020 ongegrond.

Proceskosten en griffierecht

6.1.

Het Hof ziet aanleiding voor veroordeling van de Inspecteur tot vergoeding van de door belanghebbende in beroep en hoger beroep gemaakte proceskosten. Tot vergoeding van de kosten in de bezwaarfase bestaat geen aanleiding.

6.2.

Wat betreft de vergoeding van de proceskosten in beroep, stelt het Hof deze kosten wegens beroepsmatig verleende rechtsbijstand, op de voet van artikel 8:75 van de Algemene wet bestuursrecht in verbinding met het Besluit proceskosten bestuursrecht en de daarbij behorende bijlage, vast op € 2.802 (1 punt voor het beroepschrift, 1 punt voor het verschijnen ter zitting van de Rechtbank en 1 punt voor het hogerberoepschrift á € 934 x wegingsfactor 1). Het Hof ziet geen aanleiding voor een integrale proceskostenvergoeding. Gesteld noch gebleken is dat de Inspecteur ernstig onzorgvuldig heeft gehandeld dan wel tegen beter weten in heeft geprocedeerd.

6.3.

Verder dient aan belanghebbende het voor de behandeling van het beroep en hoger beroep betaalde griffierecht van in totaal € 194 te worden vergoed.

Beslissing

Het Gerechtshof:

  • vernietigt de uitspraak van de Rechtbank voor zover deze betrekking heeft op de aanslag IB/PVV 2016;

  • bevestigt de uitspraak van de Rechtbank voor het overige;

  • vernietigt de uitspraak op bezwaar ter zake van de aanslag IB/PVV 2016;

  • verklaart het bezwaar tegen de aanslag IB/PVV 2016 kennelijk ongegrond;

  • veroordeelt de Inspecteur in de proceskosten aan de zijde van belanghebbende, vastgesteld op totaal € 2.802, en

  • gelast de Inspecteur aan belanghebbende een bedrag van € 194 aan griffierechten te vergoeden.

Deze uitspraak is vastgesteld door M.B. Weijers, Chr.Th.P.M. Zandhuis en W. de Wit, in tegenwoordigheid van de griffier J. Azmi Shenouda.

De griffier, de voorzitter,

J. Azmi Shenouda M.B. Weijers

De beslissing is op 13 oktober 2026 in het openbaar uitgesproken.

Deze uitspraak is in Mijn Rechtspraak geplaatst. Indien u niet digitaal procedeert wordt een afschrift aangetekend per post verzonden.

Tegen deze uitspraak kunnen beide partijen binnen zes weken na de verzenddatum beroep in cassatie instellen bij de Hoge Raad der Nederlanden via het webportaal van de Hoge Raad www.hogeraad.nl.

Bepaalde personen die niet worden vertegenwoordigd door een gemachtigde die beroepsmatig rechtsbijstand verleent, mogen per post beroep in cassatie instellen. Dit zijn natuurlijke personen en verenigingen waarvan de statuten niet zijn opgenomen in een notariële akte. Als zij geen gebruik willen maken van digitaal procederen kunnen deze personen het beroepschrift in cassatie sturen aan de Hoge Raad der Nederlanden (belastingkamer), Postbus 20303, 2500 EH Den Haag.

Alle andere personen en gemachtigden die beroepsmatig rechtsbijstand verlenen, zijn in beginsel verplicht digitaal te procederen (zie www.hogeraad.nl).

Bij het instellen van beroep in cassatie moet het volgende in acht worden genomen:

1 - bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak gevoegd;

2 - (alleen bij procederen op papier) het beroepschrift moet ondertekend zijn;

3 - het beroepschrift moet ten minste het volgende vermelden:

a. - de naam en het adres van de indiener;

b. - de dagtekening;

c. - de vermelding van de uitspraak waartegen het beroep in cassatie is gericht;

d. - de gronden van het beroep in cassatie.

Voor het instellen van beroep in cassatie is griffierecht verschuldigd. Na het instellen van beroep in cassatie ontvangt de indiener een nota griffierecht van de griffier van de Hoge Raad. In het cassatieberoepschrift kan de Hoge Raad verzocht worden om de wederpartij te veroordelen in de proceskosten.