Eindbeslissing gezag na rapportage raad. Bekrachtiging gezamenlijk gezag. Wordt niet voldaan aan twee in…

Het hof heeft de minderjarige [minderjarige 1] in de gelegenheid gesteld om haar mening kenbaar te maken. Zij heeft hiervan gebruik gemaakt. De voorzitter van het hof heeft op 27 januari 2025 buiten aanwezigheid van partijen en de raad met [minderjarige 1] gesproken. Tijdens de mondelinge behandeling heeft de voorzitter de inhoud van dit gesprek zakelijk weergegeven, waarna alle aanwezigen de gelegenheid hebben gekregen daarop te reageren.

Het hof heeft bij verkort proces-verbaal van de mondelinge behandeling van 30 januari 2025 de raad verzocht om een breed onderzoek te gelasten naar – kort gezegd – het gezag over de kinderen en de omgang c.q. het contact tussen de vader en de kinderen.

Het hof heeft daarbij opgemerkt dat het hof er vanuit gaat dat indien het mogelijk is om tijdens het raadsonderzoek al enige vorm van contact(herstel) tussen de vader en de kinderen te realiseren, daar uitvoering aan wordt gegeven al dan niet onder begeleiding van een hulpverlenende instantie en dat beide partijen hieraan hun medewerking moeten verlenen.

Het hof heeft de verdere behandeling van de zaak aangehouden tot 6 juni 2025 pro forma.

De mondelinge behandeling in hoger beroep is voortgezet op 4 september 2025.

Bij die gelegenheid zijn gehoord:

Tevens is de GI als informant gehoord. De GI is daarbij vertegenwoordigd door [vertegenwoordiger van de GI] .

Het hof heeft de minderjarige [minderjarige 1] (opnieuw) in de gelegenheid gesteld om haar mening kenbaar te maken. Zij heeft hiervan gebruik gemaakt. De voorzitter van het hof heeft op 3 september 2025 buiten aanwezigheid van partijen en de raad met [minderjarige 1] gesproken. Tijdens de mondelinge behandeling heeft de voorzitter de inhoud van dit gesprek zakelijk weergegeven, waarna alle aanwezigen de gelegenheid hebben gekregen daarop te reageren.

Uit de inmiddels verbroken relatie van partijen zijn [minderjarige 1] en [minderjarige 2] geboren.

De moeder oefende tot aan de bestreden beschikking van rechtswege het gezag over [minderjarige 1] en [minderjarige 2] uit.

[minderjarige 1] en [minderjarige 2] wonen bij de moeder.

De procedure in eerste aanleg

Bij beschikking van 31 maart 2022 heeft de rechtbank aan de vader, ter vervanging van de toestemming van de moeder, toestemming verleend tot erkenning van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] .

De vader heeft [minderjarige 1] en [minderjarige 2] op 26 juli 2022 erkend.

o de eerste maand: iedere week op woensdag na school tot 18.00 uur én twee zondagen om de veertien dagen van 10.00 uur tot 17.00 uur;

o de tweede maand: iedere week op woensdag na school tot 18.00 uur én om de veertien dagen een zaterdag en zondag van 10.00 uur tot 18.00 uur;

o de derde maand: iedere week op woensdag na school tot 18.00 uur én om de veertien dagen van zaterdag 10.00 uur tot zondag 18.00 uur;

o vanaf vierde maand: iedere week op woensdag na school tot 18.00 uur én om de veertien dagen van vrijdag na school tot zondag 18.00 uur,

o in 2024 loopt de bovenstaande zorgregeling door tijdens vakanties en feestdagen;

o vanaf schooljaar 2024-2025 zijn [minderjarige 1] en [minderjarige 2] :

met vrijdag 18.00 uur en in de tweede week van donderdag 10.00 uur tot en

met vrijdag 18.00 uur bij de vader;

daarna twee aaneengesloten weken bij de moeder. Daarna verblijven de

kinderen een week bij de vader en een week bij de moeder;

daarna bij de moeder, en op het Suikerfeest de hele ochtend tot 15.00 uur bij de

moeder en daarna bij de vader, het andere jaar geldt deze verdeling andersom;

De ontwikkelingen na de bestreden beschikking

• de moeder veroordeeld tot nakoming van de bij de bestreden beschikking vastgestelde opbouwende zorgregeling, met name voor wat betreft het halen en brengen;

• bepaald dat moeder aan de vader een dwangsom verbeurt ter hoogte van € 100,- per keer dat zij niet integraal op alle onderdelen de zorgregeling voldoet tot een maximum van € 1.500,-.

In reconventie:

- de vorderingen afgewezen.

Nadien heeft de vader nog een kort geding-procedure opgestart.

Partijen zeggen niet te beschikken over een vonnis hiervan.

De vader heeft tijdens de mondelinge behandeling in hoger beroep onweersproken gesteld dat de voorzieningenrechter ook in die procedure heeft bepaald dat de moeder de in de bestreden beschikking vastgestelde zorgregeling dient na te komen. Daarbij hebben partijen wel afgesproken dat wanneer de kinderen bij de vader zijn en er sprake is van erge weerstand bij de kinderen, dat de vader dan contact met de moeder opneemt. De kinderen kunnen dan eventueel eerder terug naar de moeder.

De procedure in hoger beroep

Rechtsmacht en toepasselijk recht

Het internationale karakter van de zaak vraagt om een beoordeling van de rechtsmacht van de Nederlandse rechter.

Het hof zal de internationale bevoegdheid van de Nederlandse rechter beoordelen op grond van artikel 7 lid 1 van Verordening (EU) 2019/1111 van 25 juni 2019 (hierna: Brussel II-ter). Op grond van de hoofdregel van artikel 7 Brussel II-ter zijn in zaken van ouderlijke verantwoordelijkheid bevoegd de gerechten van de lidstaat op het grondgebied waar het kind zijn gewone verblijfplaats heeft op het tijdstip dat de zaak bij het gerecht aanhangig is gemaakt. Aangezien de gewone verblijfplaats van de kinderen altijd in Nederland is geweest, is de Nederlandse rechter bevoegd.

Ingevolge het bepaalde in artikel 15 lid 1 van het Haags Kinderbeschermingsverdrag 1996 (Trb. 1997, 299) is Nederlands recht van toepassing.

Het hof heeft, gelet op de hiervoor genoemde ontwikkelingen na de bestreden beschikking, aanleiding gezien om ook een breed onderzoek te gelasten naar de mogelijkheden van contact tussen de vader en de kinderen.

De raad heeft in dat onderzoek geconstateerd dat de kinderen, met name [minderjarige 1] , de vader volledig afwijzen en een zeer negatief beeld van hem hebben. Eerder (ten tijde van de onderzoeken van november 2022 en januari 2024) was er bij de kinderen nog wel ruimte voor contact met de vader. De raad concludeert in het rapport van 20 juni 2025 dat er op dit moment geen mogelijkheden zijn om direct tot contactherstel tussen de vader en de kinderen over te gaan. Er moeten eerst andere stappen worden gezet om te kijken of de kinderen zich weer open kunnen gaan stellen voor het contact met de vader. De raad adviseert om de beslissing over de zorgregeling aan te houden in afwachting van de te behalen resultaten van de nog op te starten hulpverlening binnen de recent uitgesproken ondertoezichtstelling.

Het hof verzoekt de GI om uiterlijk 2 april 2026 het hof schriftelijk te informeren en te rapporteren over de genomen stappen om te komen tot contactherstel tussen de vader en de kinderen en de resultaten hiervan. Daarbij merkt het hof uitdrukkelijk op dat het hof ook door de GI geïnformeerd wil worden over wat de GI – gedurende de periode dat partijen op de wachtlijst staan voor hulpverlening – heeft ondernomen om het contactherstel tussen de vader en de kinderen te realiseren en de onderlinge verhouding tussen partijen te verbeteren. Partijen en de raad zullen vervolgens door het hof in de gelegenheid worden gesteld om uiterlijk binnen twee weken schriftelijk te reageren op de rapportage van de GI.

Het hof zal iedere verdere beslissing omtrent de zorgregeling aanhouden voor de duur van zes maanden, derhalve tot 16 april 2026 pro forma.

Ten aanzien van het gezag

De standpunten

De moeder voert hieromtrent – samengevat – het volgende aan.

De rechtbank heeft ten onrechte bepaald dat geen sprake is van een uitzonderingssituatie die maakt dat moet worden afgeweken van het uitgangspunt van gezamenlijk gezag. De kinderen komen door het gezamenlijk gezag klem of verloren te zitten. De communicatie tussen partijen verloopt niet rustig. Verder heeft de vader nooit enige betrokkenheid bij de kinderen getoond. Zo heeft de vader zich op geen enkele wijze bemoeid met de verzorging en opvoeding van de kinderen. De moeder heeft altijd alle gezagsbeslissingen over de kinderen genomen. De vader oefent het gezag over de kinderen feitelijk niet uit. Ook zal de vader misbruik gaan maken van het feit dat hij nu mede met het gezag over de kinderen is belast, door zijn toestemming aan de moeder te onthouden.

De situatie tussen partijen is sinds de eerste mondelinge behandeling in hoger beroep ongewijzigd, maar de kinderen staan sinds kort onder toezicht van de GI. Er moet eerst worden gekeken of partijen binnen de ondertoezichtstelling stappen kunnen gaan maken. Het is nog te vroeg om een definitieve beslissing over het gezag te kunnen nemen. Het advies van de raad over het gezag is niet zo duidelijk als de vader doet voorkomen. De raad ziet belemmeringen voor de uitoefening van gezamenlijk gezag. De moeder verzoekt het hof om de beslissing over het gezag aan te houden in afwachting van het verloop en de resultaten van de ondertoezichtstelling.

De vader voert hieromtrent – samengevat – het volgende aan.

De rechtbank heeft op goede gronden beslist dat het gezag over de kinderen voortaan aan de vader en de moeder gezamenlijk toekomt. De moeder heeft in eerste aanleg forse – niet onderbouwde – beschuldigingen over de vader geuit. Verder betwist de vader dat hij zich nooit met de verzorging en opvoeding van de kinderen heeft bemoeid. Ook deze stelling onderbouwt de moeder niet met objectiveerbare bewijzen. Bovendien is eenhoofdig gezag niet in het belang van de kinderen. Dat de communicatie tussen partijen niet altijd goed verloopt, betekent niet dat er geen gezamenlijk gezag mogelijk is. De vader staat open voor overleg met de moeder. Ook zal de vader zijn toestemming verlenen voor zaken wanneer dat aan hem wordt gevraagd en hij meent dat dit in het belang van de kinderen is. Er is geen sprake van een onaanvaardbaar risico dat de kinderen klem en verloren zullen raken tussen de ouders. Primair verzoekt de vader om een eindbeslissing over het gezag te nemen. Het oordeel van de rechtbank en de conclusie van de raad in het raadsrapport over het gezag zijn duidelijk. De raad adviseert om het gezamenlijk gezag in stand te laten, zodat de vader betrokken blijft bij de kinderen. De raad heeft daarbij een afweging gemaakt op basis van de geconstateerde belemmeringen en mogelijkheden. Sinds sprake is van gezamenlijk gezag heeft de vader de moeder niet tegengewerkt bij de te nemen gezagsbeslissingen. Subsidiair kan de vader instemmen met de aanhouding van de beslissing over het gezag.

De raad heeft in het rapport van 20 juni 2025, zoals aangevuld tijdens de voortgezette mondelinge behandeling – samengevat – geadviseerd om het gezamenlijk gezag in stand te laten. De raad heeft in het onderzoek zowel belemmeringen als mogelijkheden voor de uitoefening van het gezamenlijk gezag geconstateerd. Om gezamenlijk gezag uit te kunnen oefenen is er een vorm van afstemming en overleg tussen de ouders nodig. Dit vraagt om onderlinge communicatie. De onderlinge verhouding tussen de ouders is echter verstoord en er is sprake van wantrouwen. Deze belemmering kan met de inzet van de ouders en met hulpverlening worden weggenomen. Het is de ouders al eerder gelukt om met ondersteuning van hulpverlening positieve stappen te zetten. De raad ziet daarom mogelijkheden voor gezamenlijk gezag. Bovendien is tot op heden nog niet gebleken dat de kinderen last of lijdensdruk ervaren van het gezamenlijk gezag. De raad concludeert dat hoewel de situatie tussen de ouders kwetsbaar is, gezamenlijk gezag het uitgangspunt moet zijn. Gezamenlijk gezag is in het belang van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] omdat beide ouders dan over belangrijke kwesties mogen beslissen. De ouders moeten hierin een gelijkwaardige rol vervullen. Daarnaast is het belangrijk dat de vader, voor wat betreft de informatie over [minderjarige 1] en [minderjarige 2] , niet enkel afhankelijk is van de moeder. De raad is bezorgd dat wanneer de vader geen gezag heeft hij verder op de achtergrond zal raken, de breuk tussen hem en de kinderen nog definitiever wordt en dat de vader op termijn volledig uit het leven van de kinderen zal verdwijnen.

De raad adviseert het hof om een eindbeslissing over het gezag te nemen. Binnen het kader van de ondertoezichtstelling wordt hulpverlening voor de ouders ingezet. Deze hulpverlening kan worden bemoeilijkt wanneer er door het hof nog niet over het gezag is beslist.

De motivering van de beslissing

Ingevolge artikel 1:253c lid 1 BW kan de tot het gezag bevoegde ouder van het kind, die nimmer het gezag gezamenlijk met de moeder uit wie het kind is geboren heeft uitgeoefend, de rechter verzoeken de ouders met het gezamenlijk gezag over het kind te belasten.
Indien de andere ouder niet met het verzoek instemt, wordt het verzoek ingevolge artikel 1:253c lid 2 BW slechts afgewezen indien:
a. er een onaanvaardbaar risico is dat het kind klem of verloren zou raken tussen de ouders en niet te verwachten is dat hierin binnen afzienbare tijd voldoende verbetering zou komen, of
b. afwijzing anderszins in het belang van het kind noodzakelijk is.

Gezamenlijke uitoefening van het gezag vereist dat de ouders het mogelijk maken dat beslissingen over de verzorging en opvoeding van het kind tot stand komen op een wijze die niet belastend is voor het kind en zijn veiligheid niet in gevaar brengt. In het geval ouders niet (meer) samenleven en moeizaam of niet communiceren is het van belang dat, waar nodig, de verzorgende ouder die beslissingen kan nemen die voor het dagelijkse leven en de veiligheid van (spoedeisend) belang zijn voor het kind en dat de niet-verzorgende ouder deze beslissingen niet blokkeert. Ook is het van belang dat ouders die niet in staat zijn de strijd met elkaar te staken, tenminste in staat zijn het kind buiten die strijd te houden. Indien bovengenoemde omstandigheden aanwezig zijn, ligt gezamenlijk gezag in de rede, tenzij andere redenen eenhoofdig gezag noodzakelijk maken.