Strafrecht overig

Conclusie AG. Klacht dat hof ten onrechte inhoud bewijsmiddelen niet heeft weergegeven nu verdachte in e-mail…

Parket bij de Hoge Raad, 10 november 2026

Zaakgegevens

Op 10 november 2026 heeft het Parket bij de Hoge Raad een conclusie genomen in een zaak over strafrecht.

Instantie
Parket bij de Hoge Raad
Datum uitspraak
10 november 2026
Datum publicatie
4 november 2026
Zaaknummer
25/01448
ECLI
ECLI:NL:PHR:2026:1066
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Conclusie AG. Klacht dat hof ten onrechte inhoud bewijsmiddelen niet heeft weergegeven nu verdachte in e-mail bij instellen hoger beroep zou zijn teruggekomen op bekentenis kan volgens AG buiten bespreking blijven, nu enkelvoudige kamer hof op grond van in art. 425 lid 3 Sv bedoelde Regeling kon volstaan met opgaaf. CAG strekt tot verwerping.

Conclusie

PROCUREUR-GENERAAL

BIJ DE

HOGE RAAD DER NEDERLANDEN

Nummer 25/01448

Zitting 10 november 2026

CONCLUSIE

P.T.C. van Kampen

In de zaak

[verdachte] ,

geboren in [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1986,

hierna: de verdachte

1 Het cassatieberoep

1.1

De verdachte is bij arrest van 15 oktober 2024 door het gerechtshof Den Haag (rolnr. 22-003203-23) wegens “overtreding van artikel 9, tweede lid, van de Wegenverkeerswet 1994” (parketnr. 96-322399-22), alsmede (in een gevoegde zaak) wegens “overtreding van artikel 8 van de Wegenverkeerswet 1994” (parketnr. 96-018104-23) veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van vier weken. Daarnaast heeft het hof de tenuitvoerlegging bevolen van een eerder aan de verdachte opgelegde voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van vier weken, alsmede van een eerder aan de verdachte voorwaardelijk opgelegde ontzegging van de bevoegdheid motorrijtuigen te besturen voor de duur van zes maanden.

1.2

Het cassatieberoep is ingesteld namens de verdachte en M.J. Lamers, advocaat, heeft een middel van cassatie voorgesteld.

2 Het middel

2.1

Het middel klaagt dat het hof in de zaak met parketnummer 96-322399-22 ten onrechte heeft volstaan met een opgaaf van de bewijsmiddelen als bedoeld in art. 359 lid 3 Sv, nu sprake is geweest van een bekennende verdachte die is teruggekomen op die bekentenis.

2.2

Blijkens de ‘aantekening mondeling arrest’ zoals opgenomen in het proces-verbaal van de terechtzitting van de enkelvoudige kamer van het hof op 15 oktober 2024 is aan de verdachte in de zaak met voornoemd parketnummer tenlastegelegd dat

“hij op of omstreeks 7 december 2021 te [plaats] terwijl hij wist of redelijkerwijs moest weten dat een op zijn naam gesteld rijbewijs voor een of meer categorieën van motorrijtuigen, te weten b, ongeldig was verklaard en aan hem daarna geen ander rijbewijs voor het besturen van een motorrijtuig van de betrokken categorie of categorieën was afgegeven, op de weg, de […] , als bestuurder een motorrijtuig, (personenauto), van die categorie of categorieën heeft bestuurd.”

2.3

Uit de aan de Hoge Raad toegezonden stukken van het geding blijkt dat de verdachte ter zitting van de politierechter het hem tenlastegelegde heeft bekend, waarna hij door de politierechter bij (mondeling) vonnis van 17 oktober 2023 voor het onderhavige feit en het gevoegde feit van rijden onder invloed is veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van vier weken (en de tenuitvoerlegging is bevolen van eerder aan de verdachte opgelegde voorwaardelijke straffen).

2.4

Tegen dat vonnis heeft de verdachte (zelf) hoger beroep ingesteld. In de bij de akte hoger beroep gevoegde mail van de verdachte van 27 oktober 2023 komt de volgende passage voor:

“De andere reden is dat er een fout is gemaakt, er wordt namelijk gesproken over mijn aanhouding van 7 december 2021 in [plaats] , echter ben ik niet in [plaats] aangehouden maar in [plaats] , gemeente [plaats] .”

2.5

Op een separaat ‘grievenformulier’ van 31 oktober 2023 heeft de verdachte aangekruist: “ik ben wel bij de zitting aanwezig geweest, maar ik wil een nieuwe behandeling, om de volgende reden(en)”, waarna hij handgeschreven heeft ingevuld:

“Er is een fout gemaakt in de genoemde plaats van aanhouding. Overige reden vermeld in e-mail [onleesbaar] op 27-10-2023 een akte is opgesteld”.

2.6

De dagvaarding voor de terechtzitting van de enkelvoudige kamer van het hof is niet in persoon betekend. Ter terechtzitting van het hof op 15 oktober 2024 is de verdachte noch een door hem gemachtigd raadsman verschenen. Het hof heeft daarop verstek verleend tegen de niet-verschenen verdachte. Na sluiting van het onderzoek heeft de enkelvoudige kamer van het hof terstond uitspraak gedaan. Deze uitspraak is aangetekend in het proces-verbaal van de zitting. Naast de tenlastelegging bevat deze aantekening mondeling arrest het volgende, voor zover betrekking hebbend op parketnr. 96-322399-22 en voor zover van belang voor de cassatieklacht:

“Beoordeling van het vonnis

Het vonnis waarvan beroep kan niet in stand blijven omdat het hof zich daarmee niet verenigt.

Bewezenverklaring

Het hof acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het tenlastegelegde heeft begaan, met dien verstande dat:

[…]

(in de zaak met parketnummer 96-322399-22)

hij op of omstreeks 7 december 2021 te [plaats] terwijl hij wist of redelijkerwijs moest weten dat een op zijn naam gesteld rijbewijs voor een of meer categorieën van motorrijtuigen, te weten b, ongeldig was verklaard en aan hem daarna geen ander rijbewijs voor het besturen van een motorrijtuig van de betrokken categorie of categorieën was afgegeven, op de weg, de […] , als bestuurder een motorrijtuig, (personenauto), van die categorie of categorieën heeft bestuurd.

Hetgeen meer of anders is tenlastegelegd, is niet bewezen. De verdachte moet daarvan worden vrijgesproken.

Bewijsvoering

Tenzij anders vermeld, wordt bij gebruik voor het bewijs van processen-verbaal gedoeld op voor kopie conform origineel gewaarmerkte afschriften van processen-verbaal in de zin van artikel 344, eerste lid, onder 2°, van het Wetboek van Strafvordering.

Alle bewijsmiddelen die zijn aangeduid als geschrift heeft het hof gebezigd als ander geschrift in de zin van artikel 344, eerste lid, aanhef en onder 5, van het Wetboek van Strafvordering, derhalve in verband met de inhoud van andere bewijsmiddelen.

Opgave van bewijsmiddelen

[…]

in de zaak met parketnummer 96-322399-22:

Gelet op de bekennende verklaring van de verdachte, waarop hij niet is teruggekomen terwijl er geen vrijspraak is bepleit, wordt toepassing gegeven aan het bepaalde in artikel 359, derde lid, tweede volzin, van het Wetboek van Strafvordering.

1. Een proces-verbaal artikel 9 Wegenverkeerswet 1994 van de Landelijke Eenheid, dienst infrastructuur, geografische afdeling Zuid-West-Nederland, team Breda , d.d. 14 januari 2022 met nr. PL2000-2021328240-1, inhoudende het relaas van de verbalisanten.

2. Een proces-verbaal van verhoor verdachte van de Landelijke Eenheid, dienst infrastructuur, geografische afdeling Zuid-West-Nederland, team Breda, d.d. 14 januari 2022 met nr. PL2000-2021328240-4, doch uitsluitend voor zover inhoudende de inhoud van de in het opsporingsonderzoek afgelegde bekennende verklaring van de verdachte.

3. Een geschrift, te weten een aangetekende brief d.d. 4 december 2018 van de Divisie Rijgeschiktheid van het CBR gericht aan de verdachte, inhoudende de mededeling dat het rijbewijs vanaf 11 december 2018 ongeldig is verklaard.

Bijzondere bewijsoverweging ten aanzien van de bewijsmiddelen in de zaak met parketnummer 96-322399-22

Te constateren valt dat in het "procesdossier" met BVH-registratie 2021328240, waarvan de onder 1. 2. en 3. gebezigde bewijsmiddelen deel uitmaken, een aantal op het eerste gezicht onderling tegenstrijdige gegevens voorkomen. Zo is de tenlastegelegde overtreding door [verbalisant 1] en [verbalisant 2] geconstateerd op 7 december 2021 te 21.10 uur ter plaatse van hectometerpaal […] op de […] te [plaats] , is de verdachte twee minuten later door [verbalisant 2] verhoord te [plaats] , is dit verhoor beëindigd op 7 december 2021 te 21.16 uur en is de personenauto die de verdachte had bestuurd op 7 december 2021 te 21.30 uur door [verbalisant 1] inbeslaggenomen op de […] ter hoogte van hectometerpaal […] te [plaats] in de gemeente [plaats] .

In aanmerking genomen dat de verdachte de grieven die hij bij het instellen van het hoger beroep heeft geuit ter terechtzitting in hoger beroep niet heeft toegelicht, houdt het hof het ervoor dat genoemde tegenstrijdigheden geen afbreuk doen aan de betrouwbaarheid van de ambtsedige processen-verbaal voor zover tot bewijs gebezigd, zodat het hof aan de gebezigde bewijsmiddelen, wat van het procesdossier met genoemde BVH-registratie verder ook zij, in elk geval de overtuiging ontleent dat het tenlastegelegde feit door de verdachte is begaan en dat hij daarover een bekennende verklaring heeft afgelegd.”

2.7

Als opgemerkt, betwist het middel dat sprake is van een bekennende verdachte, gelet op hetgeen de verdachte bij het instellen van het hoger beroep in zijn hiervoor vermelde email heeft opgemerkt. Die opmerking dient volgens de steller van het middel te worden opgevat als een betwisting van de juistheid van de bewezenverklaring, in ieder geval voor wat betreft de pleegplaats. Om die reden had het hof volgens de steller van het middel niet met een opgaaf van de bewijsmiddelen mogen volstaan.

2.8

In het midden kan mijns inziens blijven of de door de verdachte bij het instellen van hoger beroep gemaakte opmerking op grond van de jurisprudentie van de Hoge Raad als ontkenning van het tenlastegelegde moet worden opgevat. Ook indien de desbetreffende opmerking inderdaad aldus zou moeten worden opgevat immers, kan het middel om de navolgende reden niet tot cassatie leiden.

2.9

De in cassatie bestreden, mondelinge uitspraak is gewezen door de enkelvoudige kamer van het hof en aangetekend in het proces-verbaal van de terechtzitting van 15 oktober 2024. Voor een dergelijke aantekening geldt, conform het bepaalde in art. 425 lid 3 Sv, de Regeling aantekening mondeling vonnis door politierechter, kinderrechter, politierechter, de kantonrechter en de enkelvoudige kamer voor behandeling van strafzaken in hoger beroep (Stcrt. 1996, 197). Art. 3, aanhef en onder d, van deze Regeling bepaalt – voor zover hier van belang – dat de aantekening van het mondeling vonnis dient te bevatten de

“inhoud van de bewijsmiddelen, voor zover deze tot het bewijs van het (de) telastegelegde feit(en) dient, alsmede vermelding van de redengevende feiten en omstandigheden, voor de beslissing dat het (de) feit(en) door de verdachte(n) is (zijn) begaan (voor de inhoud van de bewijsmiddelen kan worden verwezen naar het proces-verbaal van de terechtzitting en andere processtukken. Indien niet de gehele inhoud voor het bewijs is gebezigd, dan aangeven welk deel wel is gebruikt);

[…].”

2.10

Daaruit volgt – in afwijking van het bepaalde in art. 359 lid 3, eerste volzin, Sv voor schriftelijke uitspraken – dat in de aantekening van een mondeling arrest van de enkelvoudige kamer van het hof wat betreft de inhoud van de gebezigde bewijsmiddelen mag worden verwezen naar het proces-verbaal van de terechtzitting en/of andere processtukken. Daarbij is niet van belang of de verdachte het bewezenverklaarde heeft bekend, dan wel of ter terechtzitting door of namens de verdachte vrijspraak is bepleit.

2.11

Concreet betekent dit dat ook voor zover het hof de opmerking van de verdachte bij het instellen van het hoger beroep inderdaad zou hebben moeten begrijpen als een andere verklaring van de verdachte (dan een bekentenis van het hem tenlastegelegde), het hof op grond van voornoemde regeling (en in afwijking van art. 359 lid 3 Sv) niet gehouden was om de redengevende inhoud van de gebezigde bewijsmiddelen weer te geven in de aantekening van het mondeling arrest en derhalve mocht volstaan met een verwijzing naar de in de aantekening mondeling arrest onder 1, 2 en 3 vermelde processtukken.

3 Afronding

3.1

Het middel faalt en kan worden afgedaan met de aan art. 81 lid 1 RO ontleende motivering.

3.2

Ambtshalve heb ik geen gronden aangetroffen die tot vernietiging van de bestreden uitspraak aanleiding behoren te geven.

3.3

Deze conclusie strekt tot verwerping van het cassatieberoep.

De Procureur-Generaal

bij de Hoge Raad der Nederlanden

AG

De aanhef van art. 3 van de Regeling noemt de aantekening “als bedoeld in 426d, tweede lid, van het Wetboek van Strafvordering”. Dit betreft echter een verouderde verwijzing. Aangenomen moet worden dat art. 3 van de Regeling voorziet in de wijze waarop het mondeling arrest op grond van art. 425 lid 3 Sv moet worden aangetekend. Vgl. HR 19 juni 2007, ECLI:NL:HR:2007:BA0422 en HR 8 december 2009, ECLI:NL:HR:2009:BK5605. Vgl. HR 8 december 2009, ECLI:NL:HR:2009:BK5605, rov. 3.5; HR 6 september 2016, ECLI:NL:HR:2016:2026, NJ 2017/128 m.nt. P.A.M. Mevis, rov. 2.5; HR 14 februari 2023, ECLI:NL:HR:2023:177, rov. 2.5.