Civiel recht overig

Kort geding. Geschil tussen buren. Erfdienstbaarheid van doorvaart. Verwijderen objecten voor zover die…

Rechtbank Den Haag, 17 november 2026

Zaakgegevens

Op 17 november 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over civiel recht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Den Haag
Datum uitspraak
17 november 2026
Datum publicatie
16 november 2026
Zaaknummer
C/09/714336 / KG ZA 26-1089
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Advocaat
mr. L. van der Knaap te Den Haag, mr. S. Maakal te Heerenveen
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:33874
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Kort geding. Geschil tussen buren. Erfdienstbaarheid van doorvaart. Verwijderen objecten voor zover die objecten met hulpmiddelen van kade worden gehouden. Camera’s van gedaagden hoeven niet te worden verwijderd of anders gericht. Onvoldoende aannemelijk dat deze inbreuk op privacy eisers maken.

Uitspraak

Rechtbank den haag

Team handel - voorzieningenrechter

zaak- / rolnummer: C/09/714336 / KG ZA 26-1089

Vonnis in kort geding van 17 november 2026

in de zaak van

1 [eiseres onder 1] en [eiser onder 1] te [woonplaats] ,

2. [eiser onder 2] te [woonplaats] ,

3. [eiseres onder 3] en [eiser onder 3] te [woonplaats] ,

eisers,

advocaat: mr. L. van der Knaap te Den Haag,

tegen:

[gedaagden sub 1] en [gedaagden sub 2] te [woonplaats] ,

gedaagden,

advocaat: mr. S. Maakal te Heerenveen.

Eisers worden hierna [eisers onder 1] (eisers onder 1), [eiser onder 2] (eiser onder 2) en [eisers onder 3] (eisers onder 3) genoemd. Gezamenlijk worden zij eisers genoemd. Gedaagden worden hierna ieder afzonderlijk [gedaagden sub 1] en [gedaagden sub 2] genoemd. Gezamenlijk worden zij gedaagden genoemd.

1 De procedure

1.1.

Het verloop van de procedure blijkt uit:

- de dagvaarding van 14 oktober 2026, waarmee [gedaagden sub 1] in dit kort geding is gedagvaard, met daarbij en daarna overgelegde producties 1 tot en met 21;

- de door [gedaagden sub 1] overgelegde conclusie van antwoord;

- de dagvaarding van 30 oktober 2026, waarmee de dagvaarding van 14 oktober 2026 aan [gedaagden sub 2] is betekend en zij ook in dit kort geding is opgeroepen.

1.2.

Op 2 november 2026 heeft de mondelinge behandeling van de zaak plaatsgevonden. Eisers hebben hierbij pleitnotities overgelegd. Gedaagden hebben een productie overgelegd.

1.3.

Bij de dagvaarding van [gedaagden sub 2] is niet de wettelijke dagvaardingstermijn van ten minste een week in acht genomen. Gedaagden hebben ter zitting verklaard daartegen geen bezwaar te maken. De voorzieningenrechter zal er daarom ook geen procedurele gevolgen aan verbinden.

2 De feiten

Op grond van de stukken en het verhandelde ter zitting wordt in dit geding van het volgende uitgegaan.

2.1.

Gedaagden zijn eigenaar van het perceel met een twee-onder-een-kapwoning aan [adres 1] , kadastraal bekend [perceel 1] (hierna ook: het perceel van gedaagden).

2.2.

Het perceel van gedaagden grenst aan het perceel met woning aan [adres 2] , kadastraal bekend [perceel 2] . Dit perceel is eigendom van [eiser onder 2] (hierna ook: het perceel van [eiser onder 2] ).

2.3.

De woning van [eiser onder 2] is geschakeld (twee-onder-een-kap) met de woning van [eisers onder 1] , gelegen op het aan hen in eigendom behorende perceel aan [adres 3] , kadastraal bekend [perceel 3] (hierna ook: het perceel van [eisers onder 1] ).

2.4.

[eisers onder 3] zijn eigenaar van het perceel aan [adres 4] , kadastraal bekend [perceel 4] (hierna: het perceel van [eisers onder 3] ). Het perceel van [eisers onder 3] ligt – afhankelijk van de uitgangspositie – tegenover of naast het perceel van gedaagden.

2.5.

De woningen van partijen maken onderdeel uit van een woningbouwproject, waarbij tevens een vaart is aangelegd. De (achter)tuinen van partijen grenzen aan deze vaart. De vaart is een aftakking van [naam waterweg] . De vaart behoort in eigendom toe aan de eigenaren van de woningen aan de vaart (de eigenaar van een perceel is eigenaar van dat deel van de vaart dat direct grenst aan zijn perceel, tot aan het midden van de vaart). De situatie ter plaatse is als volgt:

[afbeelding niet beschikbaar]

Binnen de paarse lijnen bevindt zich het perceel van [eisers onder 3] , binnen de blauwe lijnen bevindt zich het perceel van gedaagden, binnen de oranje lijnen het perceel van [eiser onder 2] en binnen de groene lijnen het perceel van [eisers onder 1] De vaart begint op de afbeelding bovenaan (tussen de percelen van gedaagden en [eisers onder 3] ). [naam waterweg] is op de afbeelding niet zichtbaar.

2.6.

De vaart maakt, zoals op bovenstaande afbeelding is te zien, ter hoogte van de woning van gedaagden een haakse bocht naar rechts. Voorbij de haakse bocht ligt een brug over de vaart, waarover gedaagden hun perceel kunnen bereiken. Met een normale boot kan niet verder worden gevaren dan tot aan de brug. De vaart eindigt een stukje voorbij de brug bij een duiker.

2.7.

Aan weerszijden van de vaart liggen in het vaarseizoen boten van de eigenaren van de percelen.

2.8.

Op elk van de percelen langs de vaart rust een erfdienstbaarheid van doorvaart. In de akte van levering van de percelen aan elk van partijen is hierover het volgende opgenomen:

“(…)

Ter uitvoering van voormelde overeenkomst worden hierbij -voor zover zulks nog niet eerder is geschied-, ter legalisering van eventueel met het burenrecht en/of eigendomsrecht strijdige situaties, door verkoper en koper gevestigd respectievelijk aanvaard, over en weer, ten behoeve en ten laste van het verkochte en de overige tot het bouwplan behorende percelen kadastraal bekend [kadastrale kenmerken] , al zodanige erfdienstbaarheden waardoor de toestand van die percelen waarin zich deze na de afbouw van de daarop te realiseren woningen ten opzichte van elkaar zullen bevinden blijven gehandhaafd, meer in het bijzonder:

(…)

De erfdienstbaarheid van doorvaart:

Om te varen van en naar [naam waterweg] . Ten aanzien van de erfdienstbaarheid van doorvaart gelden de navolgende bepalingen:

1. het tot het verkochte behorende water mag door de eigenaren en/of gebruikers van de heersende en dienende erven worden gebruikt om op de minst storende wijze te varen van en naar [naam waterweg] en het verkochte en vice versa.

2. de koper is gerechtigd om een strook, van het tot het verkochte behorende water, te gebruiken als aanlegplaats voor een boot. Koper en diens rechtsopvolgers verplichten zich buiten deze strook geen blokkades aan te brengen waardoor de doorvaarbaarheid van het water in gevaar komt.

3. De koper is verplicht het tot het verkochte behorende water als een “goed huisvader” te onderhouden, zodat de doorvaartbaarheid gewaarborgd blijft.

(…)”

2.9.

Partijen zijn het niet met elkaar eens over de uitleg van de erfdienstbaarheid van doorvaart. Zij zijn het vooral oneens over de vraag of de erfdienstbaarheid van doorvaart eisers het recht geeft om gebruik te maken van het perceel water van gedaagden om hun boten te keren, zodat zij vooruit varend [naam waterweg] kunnen bereiken. Volgens eisers mag dit op basis van de erfdienstbaarheid. Gedaagden stellen zich op het standpunt dat eisers op grond van de erfdienstbaarheid niet verder mogen varen dan hun eigen percelen.

2.10.

Het geschil over de uitleg van de erfdienstbaarheid heeft geleid tot een bodemprocedure bij deze rechtbank tussen [eisers onder 1] en [eiser onder 2] aan de ene kant en gedaagden aan de andere kant. Op 30 oktober 2024 is in deze zaak vonnis gewezen (hierna: het vonnis). In dit vonnis is voor recht verklaard dat de gevestigde erfdienstbaarheid van doorvaart mede inhoudt dat gekeerd mag worden via het water dat onderdeel uitmaakt van het perceel van gedaagden, om zo in voorkomend geval op de minst storende wijze te kunnen komen en gaan van de percelen van [eisers onder 1] en [eiser onder 2] naar [naam waterweg] en vice versa. Verder zijn gedaagden op straffe van een dwangsom veroordeeld om twee in het water van hun perceel geplaatste palen te verwijderen en verwijderd te houden. Over deze palen is in het vonnis het volgende overwogen in rechtsoverweging 4.11:

“(…) Deze twee palen staan, zo heeft de rechtbank geconstateerd, voorbij de plaats waar de vaart rechtsom de hoek gaat en deze palen bevinden zich daarmee buiten de strook die in de erfdienstbaarheid bedoeld is voor het aanleggen van een boot. Daarmee vormen de palen naar het oordeel van de rechtbank een onder de erfdienstbaarheid niet toegestane blokkade voor de doorvaarbaarheid van de vaart (inclusief het kunnen keren van de boten van [eisers onder 1] en [eiser onder 2] ).”

Uit de overwegingen van het vonnis blijkt verder onder meer dat onder het komen en gaan van de percelen van [eisers onder 1] en [eiser onder 2] naar [naam waterweg] en vice versa ook wordt begrepen dat zij hun boten kunnen keren aan het einde van de vaart, waar de vaart een haakse bocht naar rechts maakt bij het perceel van gedaagden. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad verklaard.

2.11.

Gedaagden zijn de veroordeling om de palen te verwijderen en verwijderd te houden nagekomen.

2.12.

Er is hoger beroep ingesteld tegen het vonnis. De mondelinge behandeling van het hoger beroep is door het gerechtshof Den Haag in november 2025 bepaald op 8 maart 2027. Eisers hebben in november 2025, mede namens gedaagden, verzocht om de mondelinge behandeling eerder (bij voorkeur in de eerste helft van 2026, maar in ieder geval ruim voor het einde van het kalenderjaar 2026) in te plannen. In augustus 2026 hebben eisers het gerechtshof nogmaals verzocht om de mondelinge behandeling eerder te plannen. Deze verzoeken zijn niet toegewezen.

2.13.

Ook na het vonnis van 30 oktober 2024 is het conflict tussen partijen over de uitleg van de erfdienstbaarheid en het keren van boten via het water dat onderdeel uitmaakt van het perceel van gedaagden blijven bestaan. Dit heeft geleid tot (hoog) oplopende spanningen en escalaties op verschillende momenten.

3 Het geschil

3.1.

Eisers vorderen – zakelijk weergegeven – gedaagden te veroordelen:

I. om alle objecten – waaronder, maar niet beperkt tot, rubberbootjes, boten, SUP-boards, ankers, touwen, stalen constructies en andere obstakels – te verwijderen en verwijderd te houden die zich bevinden buiten de strook van het perceel van gedaagden, die bedoeld is als aanlegplaats voor een eigen boot van gedaagden, voor zover die objecten de uitoefening van de erfdienstbaarheid van doorvaart – in het bijzonder het keren van boten door de eigenaren van de heersende erven – blokkeren of belemmeren;

II. om te dulden dat eisers en de overige eigenaren van heersende erven ter hoogte van voormeld het perceel van gedaagden hun boten keren, conform het vonnis van 30 oktober 2024 en de erfdienstbaarheid;

III. om de beveiligingscamera’s die gericht zijn op het perceel van [eisers onder 3] en op het perceel van [eiser onder 2] te verwijderen of op zo’n manier te herpositioneren dat deze alleen het eigen perceel van gedaagden bestrijken;

IV. alles op straffe van een dwangsom en met veroordeling van gedaagden in de kosten van dit geding.

3.2.

Eisers onderbouwen hun vorderingen, kort samengevat, als volgt. Na het vonnis hebben gedaagden hun gedrag niet gewijzigd. De twee houten palen zijn vervangen door een reeks steeds meer verfijnde constructies van rubberbootjes, ankers, SUP-boards en stalen verankeringen. Hiermee verhinderen gedaagden stelselmatig dat buurtbewoners – in het bijzonder [eisers onder 3] – hun boot kunnen keren. Gedaagden handelen in strijd met de erfdienstbaarheid, met name onder 2 daarvan. Daarnaast kwalificeert hun gedrag als een onrechtmatige daad op grond van artikel 6:162 van het Burgerlijk Wetboek en als een voortdurende niet-naleving van het vonnis 30 oktober 2024.

3.3.

Naast de obstructie op de doorvaart richten gedaagden camera’s op de percelen van [eisers onder 3] en [eiser onder 2] . Daarmee maken gedaagden een ongerechtvaardigde inbreuk op het recht op privacy en de persoonlijke levenssfeer van [eisers onder 3] en [eiser onder 2] .

3.4.

Gedaagden voeren verweer dat hierna, voor zover nodig, zal worden besproken.

4 De beoordeling van het geschil

Vooraf

4.1.

Eisers verwijten in hun stellingen vooral [gedaagden sub 1] zich niet te houden aan de verklaring voor recht in het vonnis en de erfdienstbaarheid en het richten van de camera’s. Desondanks hebben zij (uiteindelijk), net als in de bodemprocedure, ook [gedaagden sub 2] gedagvaard en de vorderingen ook tegen haar ingesteld. Hierna wordt toegelicht dat de vordering onder I deels wordt toegewezen. Om problemen bij de tenuitvoerlegging / nakoming van dit vonnis te voorkomen, zal de voorzieningenrechter gedaagden daarbij gezamenlijk veroordelen. In het navolgende wordt geen onderscheid gemaakt tussen [gedaagden sub 1] en [gedaagden sub 2] .

De erfdienstbaarheid

4.2.

Tussen partijen bestaat al geruime tijd een geschil over de precieze inhoud van de erfdienstbaarheid en de betekenis van het vonnis van 30 oktober 2024. In dit kort geding is van belang dat partijen het oneens zijn over de vraag of het tot het perceel van gedaagden behorende water gebruikt mag worden om boten te keren en tot waar de strook waarbinnen gedaagden boten mogen afmeren loopt (tot ‘om de hoek’ of niet). Een kort geding leent zich er niet voor om hierover definitief meer duidelijkheid te creëren, daarvoor zullen partijen de uitkomst van het hoger beroep moeten afwachten. Tot die tijd geldt het vonnis van 30 oktober 2024, dat immers uitvoerbaar bij voorraad is verklaard en dus, ondanks het ingestelde hoger beroep, door partijen moet worden nagekomen.

4.3.

Vooruitlopend op de resultaten van het hoger beroep tegen het vonnis van 30 oktober 2024 staat naar het oordeel van de voorzieningenrechter wel voldoende vast dat op grond van de erfdienstbaarheid alleen boten mogen worden afgemeerd direct aan de waterkant. Een andere uitleg van punt 2 van de erfdienstbaarheid is, gelet op de breedte van de vaart, het beoogde gebruik ervan (komen van en gaan naar [naam waterweg] ) en de bepaling dat buiten die strook geen blokkades mogen worden aangebracht niet verdedigbaar.

4.4.

Uit het door eisers overgelegde beeldmateriaal, in het bijzonder productie 14, blijkt dat gedaagden op enig moment twee (rubber)boten bij hun perceel in het water hebben gelegd. Eisers hebben onweersproken gesteld dat gedaagden dit vaker doen. Deze boten liggen niet direct aan de kade vast, maar worden met een ijzeren constructie van de kade afgehouden. Er ligt een strook water tussen de kade en de boten. Ook dit betwisten gedaagden niet. Aan de voorzijde van de oranje rubberboot is op de foto een strakgespannen touw dat het water in loopt zichtbaar. De voorzieningenrechter acht voldoende aannemelijk dat de boot, zoals eisers stellen, hiermee in het water met een anker vastligt.

4.5.

Door deze wijze van het aanleggen van boten handelen gedaagden in strijd met de erfdienstbaarheid. Bovendien belemmeren zij de mogelijkheid om ter hoogte van hun perceel verder door te varen naar het einde van de vaart, waar deze de hoek omgaat, waardoor zij ook handelen in strijd met het vonnis van 30 oktober 2024. Het staat gedaagden dus niet vrij om op deze manier boten aan te leggen. De stelling van gedaagden dat zij de boten van de kant af willen hebben liggen om te voorkomen dat hun (nog jonge) kinderen in de boten gaan spelen en mogelijk in het water belanden, rechtvaardigt hun handelen in strijd met de erfdienstbaarheid en het vonnis niet. Hoewel begrijpelijk is dat zij willen voorkomen dat hun kinderen in het water terecht komen, ontslaat dat hen niet van hun verplichtingen op grond van de erfdienstbaarheid en het vonnis. Daar komt bovendien bij dat de veiligheid van hun kinderen op een andere manier te waarborgen is, zoals bijvoorbeeld het aan land trekken van de rubberboten.

4.6.

Omdat gedaagden door de wijze waarop zij de boten aanleggen handelen in strijd met zowel de erfdienstbaarheid als het vonnis van 30 oktober 2024 ziet de voorzieningenrechter aanleiding de vordering onder I op de in het dictum te vermelden manier toe te wijzen. De voorzieningenrechter gaat dus voorbij aan de stelling van gedaagden dat er geen spoedeisend belang is bij een ordemaatregel, omdat het vaarseizoen voorbij is. Gelet op de datum van de mondelinge behandeling in het hoger beroep is namelijk niet te verwachten dat voor de start van het volgende vaarseizoen een arrest in hoger beroep zal zijn gewezen. In het licht hiervan, gelet ook op de evidente onrechtmatigheid van de gedragingen van gedaagden op dit punt en de hoog oplopende incidenten in het afgelopen vaarseizoen hebben eisers een spoedeisend belang bij een ordemaatregel.

4.7.

Oplegging van een dwangsom, als stimulans tot nakoming van de te geven beslissing op de vordering onder I, is aangewezen. De op te leggen dwangsom zal worden gematigd en gemaximeerd.

4.8.

Ten aanzien van de vordering onder II overweegt de voorzieningenrechter het volgende. Voor zover wordt gevorderd dat gedaagden moeten worden veroordeeld te dulden dat de overige eigenaren ter hoogte van het perceel van gedaagden hun boot keren, is de vordering niet toewijsbaar, omdat de overige eigenaren geen partij zijn in dit kort geding. Voor zover de vordering ertoe strekt dat gedaagden steeds moeten dulden dat eisers hun boot keren ter hoogte van hun perceel geldt het volgende. Gedaagden moeten zich gedragen overeenkomstig de verplichtingen die zij op grond van de erfdienstbaarheid en het vonnis hebben. De erfdienstbaarheid en het vonnis leggen aan hen geen onbeperkte plicht op om te dulden dat eisers hun boten keren op hun perceel. De erfdienstbaarheid neemt tot uitgangspunt dat de percelen van anderen mogen worden gebruikt om op de minst storende wijze te varen van en naar [naam waterweg] . Zoals ook in het vonnis van 30 oktober 2024 is overwogen kan niet worden uitgesloten dat als er tussen [naam waterweg] en de percelen van eisers geen, of weinig, andere boten aangemeerd liggen, het redelijkerwijs mogelijk moet worden geacht om ter hoogte van het eigen perceel te keren of om achteruit te varen om het keren te voorkomen. In die situaties hoeven gedaagden dus niet te dulden dat eisers op hun perceel keren. Dit staat aan toewijzing van deze vordering op straffe van een dwangsom in de weg, omdat dit tot executieproblemen zou leiden.

De camera’s

4.9.

Gedaagden hebben toegelicht dat zij camera’s op hun perceel hebben geplaatst om zich te wapenen tegen inbrekers. Daarnaast willen zij – bij ongewijzigde omstandigheden ten aanzien van het conflict over de erfdienstbaarheid – graag zicht hebben op wat er door of namens eisers aan activiteiten wordt verricht op hun perceel en in het water dat aan hen in eigendom toebehoort. Zij betwisten dat zij met de camera’s beelden maken van het terrein van [eiser onder 2] en [eisers onder 3]

4.10.

De voorzieningenrechter overweegt dat het gedaagden vrijstaat om camera’s te plaatsen om hun eigen perceel te beschermen. Die vrijheid wordt wel begrensd door het recht op privacy van anderen, zoals bijvoorbeeld de buren. Als inbreuk wordt gemaakt op de privacy van derden moet worden afgewogen of de aanwezigheid van een rechtvaardigingsgrond aan de zijde van – in dit geval – gedaagden aan een onrechtmatige inbreuk op de privacy van – in dit geval – [eiser onder 2] en [eisers onder 3] het onrechtmatige karakter kan ontnemen. Of zo’n rechtvaardigingsgrond zich voordoet kan alleen worden beoordeeld in het licht van de omstandigheden van het geval, waarbij de wederzijdse belangen tegen elkaar moeten worden afgewogen. Aan zo’n belangenafweging komt de voorzieningenrechter alleen toe als daadwerkelijk sprake is van een inbreuk op de privacy. Dat laatste is niet aannemelijk geworden. De voorzieningenrechter licht dat toe.

4.11.

[eiser onder 2] en [eisers onder 3] hebben ter onderbouwing van hun vordering op dit punt foto’s overgelegd van de camera’s die volgens hen op hun terrein gericht zijn. Anders dan eisers stellen kan uit deze foto’s niet worden afgeleid dat de camera’s gericht zijn op de percelen van [eiser onder 2] en [eisers onder 3] De foto’s bieden – voor zover de camera’s daarop duidelijk zichtbaar zijn – naar het oordeel van de voorzieningenrechter steun voor de stelling van gedaagden dat de camera’s naar beneden gericht zijn en daardoor alleen hun eigen perceel in beeld brengen. Daarbij komt de gemotiveerde toelichting van gedaagden dat de afstand tussen de percelen groot is en dat bomen en een haag het zicht op de percelen van [eiser onder 2] en [eisers onder 3] wegnemen. Al met al zijn de door eisers overgelegde foto’s onvoldoende om aannemelijk te maken dat er met de camera’s inbreuk wordt gemaakt op de privacy van [eiser onder 2] en [eisers onder 3] Hierop stuit de vordering om gedaagden te veroordelen de camera’s die gericht zijn op de percelen van [eiser onder 2] en [eisers onder 3] te verwijderen of te herpositioneren af.

Proceskosten

4.12.

Partijen zijn over en weer in het (on)gelijk gesteld. Daarom zal worden bepaald dat iedere partij de eigen proceskosten draagt.

5 De beslissing

De voorzieningenrechter:

5.1.

veroordeelt gedaagden om binnen 24 uur na betekening van dit vonnis alle objecten – waaronder maar niet beperkt tot rubberbootjes, boten, SUP-boards, ankers, touwen, stalen constructies en andere obstakels – die gedaagden op hun perceel in het water hebben liggen te verwijderen en verwijderd te houden voorzover die objecten met hulpmiddelen van de kade af worden gehouden en daardoor niet direct aansluitend aan de kade zijn aangelegd en/of niet aan de kade zijn vastgemaakt;

5.2.

veroordeelt gedaagden tot betaling van een dwangsom van € 250 per dag of gedeelte van een dag dat gedaagden met de nakoming van de veroordeling onder 5.1. in gebreke blijven, tot een maximum van € 5.000;

5.3.

verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;

5.4.

bepaalt dat iedere partij de eigen kosten draagt;

5.5.

wijst af het meer of anders gevorderde.

Dit vonnis is gewezen door mr. A.C. Bordes en in het openbaar uitgesproken op 17 november 2026.

idt

Zie: ECLI:NL:RBDHA:2024:17821, [eisers onder 3] waren in deze procedure nog niet als partij betrokken.