Personen- en familierecht

De kinderrechter wijst het verzoek om vervangende toestemming te verlenen voor een noodzakelijke medische…

Rechtbank Midden-Nederland, 30 september 2026

Zaakgegevens

Op 30 september 2026 heeft de Rechtbank Midden-Nederland in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over personen- en familierecht.

Instantie
Rechtbank Midden-Nederland
Zittingsplaats
Utrecht
Datum uitspraak
30 september 2026
Datum publicatie
29 oktober 2026
Zaaknummer
C/16/616571/ JE RK 26-1270
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBMNE:2026:7612
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

De kinderrechter wijst het verzoek om vervangende toestemming te verlenen voor een noodzakelijke medische behandeling af. Deelname van aan een NIKA-traject kan niet als zodanig worden gekwalificeerd. Het is een vorm van jeugdhulp waarvoor geen toestemming van een gezaghebbende ouder is vereist.

Uitspraak

RECHTBANK MIDDEN-NEDERLAND

Familie- en Jeugdrecht

Locatie Utrecht

Zaaknummer: C/16/616571/ JE RK 26-1270

Datum uitspraak: 30 september 2026

Beschikking van de kinderrechter over vervangende toestemming medische behandeling

in de zaak van

de gecertificeerde instelling Samen Veilig Midden-Nederland, gevestigd te Utrecht,

hierna te noemen de GI,

over

[minderjarige 1] , geboren op [geboortedatum] 2011 in [geboorteplaats] (Jemen),

hierna te noemen [minderjarige 1] ,

[minderjarige 2] , geboren op [geboortedatum] 2018 in [geboorteplaats] (Maleisië),

hierna te noemen [minderjarige 2] .

De kinderrechter merkt als belanghebbenden aan:

[moeder] ,

hierna te noemen de moeder,

wonende in [woonplaats] ,

[vader] ,

hierna te noemen de vader,

wonende in [woonplaats] ,

advocaat mr. N.J. Hos.

1 Het verloop van de procedure

1.1.

De kinderrechter neemt mee in de beoordeling het verzoekschrift met bijlagen van de GI, ontvangen op 19 augustus 2026.

1.2.

De zitting met gesloten deuren heeft plaatsgevonden op 30 september 2026. Daarbij waren aanwezig:

- de vader met zijn advocaat en een tolk A. Gharsah in de taal Arabisch;

- de moeder met een tolk M. Ismael in de taal Arabisch;

- [A] en [B] namens de GI.

1.3.

De pleegmoeder van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] was ook uitgenodigd voor de zitting, maar zij was (met berichtgeving daarvan) niet aanwezig.

1.4.

Op de zitting is de zaak met zaaknummer C/16/616571/ JE RK 26-1270 gelijktijdig behandeld met de zaken met zaaknummers C/16/616562 / JE RK 26-1266 (verlenging ondertoezichtstelling en machtiging tot uithuisplaatsing) en C/16/616592/ FO RK 26/1163 (vervangende toestemming aanvraag Nederlands reisdocument).

1.5.

De kinderrechter heeft [minderjarige 1] en [minderjarige 2] naar hun mening gevraagd. [minderjarige 1] en [minderjarige 2] hebben hierover een gesprek gevoerd met de kinderrechter. Tijdens de zitting heeft de kinderrechter samengevat wat [minderjarige 1] en [minderjarige 2] hebben verteld. De aanwezigen hebben daarop kunnen reageren.

1.6.

Aan het eind van de zitting heeft de kinderrechter mondeling uitspraak gedaan. Dit is de schriftelijke uitwerking van de beslissing. De beslissing in de zaken met zaaknummers C/16/616562 / JE RK 26-1266 (verlenging ondertoezichtstelling en machtiging tot uithuisplaatsing) en C/16/616592/ FO RK 26/1163 (vervangende toestemming aanvraag Nederlands reisdocument) is in een afzonderlijke beschikking neergelegd.

2 De feiten

2.1.

De vader en de moeder zijn belast met het ouderlijk gezag over [minderjarige 1] en [minderjarige 2] .

2.2.

[minderjarige 1] en [minderjarige 2] verblijven sinds 21 juli 2025 in een netwerkpleeggezin (bij hun oudste zus, [C] ).

2.3.

De kinderrechter in deze rechtbank heeft bij beschikking van 15 oktober 2025 de ondertoezichtstelling van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] verlengd tot 15 oktober 2026.

2.4.

De kinderrechter in deze rechtbank heeft bij beschikking van 20 april 2026 de machtiging tot uithuisplaatsing van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] in een netwerkpleeggezin verlengd tot 15 oktober 2026.

3 Het verzoek

De GI verzoekt op grond van artikel 1:265h van het Burgerlijk Wetboek (BW) vervangende toestemming te verlenen voor de noodzakelijke medische behandeling van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] , namelijk voor deelname van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] aan het NIKA-traject van De Rading bij de vader. De moeder heeft deze toestemming geweigerd. De GI verzoekt de toestemming in verband met het spoedeisende karakter zo spoedig mogelijk te verlenen en verzoekt de te geven beschikking uitvoerbaar bij voorraad te verklaren.

4 De standpunten

4.1.

De moeder is het niet eens met het verzoek van de GI.

4.2.

De vader is het inhoudelijk eens met het verzoek van de GI, maar de advocaat van de vader heeft op een vraag van de kinderrechter op de zitting naar voren gebracht dat zij meent dat deelname aan een NIKA-traject niet kan worden gekwalificeerd als een medische behandeling in de zin van artikel 1:265h van het Burgerlijk Wetboek (hierna: BW).

5 De beoordeling

De beslissing

5.1.

De kinderechter zal het verzoek van de GI afwijzen. De kinderrechter legt hierna uit waarom zij deze beslissing neemt.

De motivering

5.2.

Op dit moment wordt het opvoedperspectief van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] onderzocht. De GI wenst te onderzoeken of een verblijf van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] bij de vader mogelijk en verantwoord is, dan wel of het noodzakelijk is dat zij in hun huidige netwerkpleeggezin (bij hun oudere zus) blijven wonen. Ook wordt onderzocht of een neutrale plek het meest passend is. Tijdens een NIKA-traject wordt onderzocht wat de opvoedvragen van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] zijn, hoe de relatie tussen de vader en de kinderen is en of de vader bij hen aan kan sluiten. Aan de moeder is dit traject volgens de GI ook aangeboden maar zij weigert haar medewerking te verlenen. De GI vindt het voor het bepalen van het opvoedperspectief van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] belangrijk dat de start van dit traject voor de vader bij de Rading niet onnodig wordt vertraagd. De GI zag zich genoodzaakt om de kinderrechter te verzoeken om (ter vervanging van de toestemming van de moeder) vervangende toestemming te verlenen voor deelname van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] aan dit traject.

5.3.

[minderjarige 1] is [leeftijd] jaar oud en [minderjarige 2] is [leeftijd] jaar oud. Als een medische behandeling van een minderjarige jonger dan twaalf jaar noodzakelijk is om ernstig gevaar voor diens gezondheid af te wenden en de ouder die het gezag uitoefent zijn toestemming daarvoor weigert, dan kan deze toestemming op verzoek van de GI worden vervangen door die van de kinderrechter. Dit is bepaald in artikel 1:265h lid 1 BW. Dit lid is, volgens het tweede lid, van overeenkomstige toepassing ten aanzien van een medische behandeling van een minderjarige van twaalf jaar of ouder die niet in staat kan worden geacht tot een redelijke waardering van zijn belangen.

5.4.

De eerste vraag die de kinderrechter moet beantwoorden is of er sprake is van een medische behandeling. Volgens artikel 7:446, lid 2 BW wordt onder handelingen op het gebied van de geneeskunst (een medische behandeling) - voor zover hier van belang - verstaan: “alle verrichtingen - het onderzoeken en het geven van raad daaronder begrepen -

rechtstreeks betrekking hebbende op een persoon en ertoe strekkende hem van een ziekte te genezen, hem voor het ontstaan van een ziekte te behoeden of zijn gezondheidstoestand te beoordelen, dan wel deze verloskundige bijstand te verlenen.”

5.5.

De kinderrechter is van oordeel dat deze vraag ontkennend dient te worden beantwoord. De kinderrechter beschouwt het NIKA-traject als hulpverlening die rechtstreeks van belang is voor het bepalen van het opvoedperspectief van [minderjarige 1] en [minderjarige 2] . Daarmee kwalificeert deelname aan dit traject niet als een medische behandeling in de zin van artikel 7:446, lid 2 BW maar als jeugdhulp in de zin van artikel 1.1 Jeugdwet. Gelet op de lopende ondertoezichtstelling is instemming van de ouders niet noodzakelijk op grond van het bepaalde in artikel 7.3.4, eerste lid Jeugdwet. De Rading kan dus zonder toestemming van de moeder of vervangende toestemming van de kinderrechter starten met het NIKA-traject. Dat neemt niet weg dat het helpend en in het belang van de kinderen zou zijn als de moeder toch achter hun deelname aan dit traject zou staan.

5.6.

Tegelijk met deze beschikking is er een brief verstuurd naar [minderjarige 1] . De kinderrechter heeft namelijk met haar afgesproken dat zij een brief zal ontvangen waarin de beslissing met uitleg staat. In deze brief is -voor zover relevant voor dit zaaknummer- het volgende opgenomen:

“Je vertelde mij dat je het vreemd vindt dat je moeder toestemming moest geven voor jouw deelname aan een onderzoek bij je vader over of je daar zou kunnen gaan wonen. Ik heb beslist dat die toestemming niet nodig is, omdat het een vorm van jeugdhulp is.”

6 De beslissing

De kinderrechter:

6.1.

wijst het verzoek van de GI af.

Deze beslissing is gegeven en in het openbaar uitgesproken op 30 september 2026 door

mr. H.E. Spruit, kinderrechter, in aanwezigheid van mr. A.M.M.F. van de Ven als griffier, en op schrift gesteld op 19 oktober 2026.

..

Tegen eindbeslissingen in deze beschikking is hoger beroep mogelijk bij het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden. Hiervoor is een advocaat nodig. Wie kunnen hoger beroep instellen:

  • degenen aan wie een afschrift van de beschikking is verstrekt of verzonden, binnen drie maanden na de dag van de uitspraak;

  • andere belanghebbenden, binnen drie maanden na de betekening van deze beschikking of binnen drie maanden nadat zij op andere wijze daarvan kennis hebben genomen.