Verbintenissenrecht

KG. Geschil tussen ex-echtelieden over de verkoop van de gezamenlijke woning en het voorlopige uitsluitend…

Rechtbank Rotterdam, 12 november 2026

Zaakgegevens

Op 12 november 2026 heeft de Rechtbank Rotterdam in kort geding uitspraak gedaan in een zaak over verbintenissenrecht.

Instantie
Rechtbank Rotterdam
Zittingsplaats
Dordrecht
Datum uitspraak
12 november 2026
Datum publicatie
12 november 2026
Zaaknummer
C/10/728947 / KG ZA 26-1175
Procedure
Kort geding
Advocaat
mr. B. Özates te Rotterdam, mr. D. Abotay te Schiedam
ECLI
ECLI:NL:RBROT:2026:15875
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

KG. Geschil tussen ex-echtelieden over de verkoop van de gezamenlijke woning en het voorlopige uitsluitend gebruik van de woning. De voorzieningenrechter veroordeelt de man tot ontruiming van de woning zodat de vrouw daar weer kan wonen. Op vordering van de man veroordeelt de voorzieningenrechter de vrouw mee te werken aan verkoop van de woning aan een derde.

Uitspraak

RECHTBANK Rotterdam

Team handel en haven

Zaaknummer: C/10/728947 / KG ZA 26-1175

Vonnis in kort geding van 12 november 2026

in de zaak van

[de vrouw] ,

wonend in [woonplaats] ,

eisende partij in conventie,

verwerende partij in reconventie,

hierna te noemen: de vrouw,

advocaat: mr. B. Özates te Rotterdam,

tegen

[de man] ,

wonend in [woonplaats] ,

gedaagde partij in conventie,

eisende partij in reconventie,

hierna te noemen: de man,

advocaat: mr. D. Abotay te Schiedam.

1 De zaak in het kort

De man en de vrouw zijn gescheiden. In maart 2026 heeft de man de echtelijke woning verlaten. De vrouw bleef daar met de dochter en de zoon wonen. De man heeft in oktober 2026 de vrouw en de dochter uit de woning gezet. De man woont sindsdien met de zoon in de woning. De voorzieningenrechter veroordeelt de man tot ontruiming van de woning zodat de vrouw daar weer kan wonen. Op vordering van de man veroordeelt de voorzieningenrechter de vrouw mee te werken aan verkoop van de woning aan een derde.

2 De procedure

Het verloop van de procedure blijkt uit:

- de dagvaarding van 3 november 2026;

- de 8 producties van de vrouw;

- de conclusie van antwoord tevens eis in reconventie;

- de 5 producties van de man;
- de mondelinge behandeling op 6 november 2026;
- de pleitnota van de vrouw, met 2 producties;
- de pleitnota van de man.

3 De feiten

3.1.

Partijen zijn in 2000 met elkaar gehuwd. Uit het huwelijk zijn twee kinderen geboren, een meerderjarige dochter en een nog minderjarige zoon.

3.2.

Partijen zijn, ieder voor de helft, eigenaar van de woning gelegen aan [adres] in [plaats] (hierna: de woning).

3.3.

Op [datum] 2026 heeft een rechtbank in Turkije de echtscheiding tussen partijen uitgesproken en het gezag over de zoon toegewezen aan de vrouw. In [maand] 2026 is de echtscheidingsbeschikking ingeschreven in de openbare registers van de burgerlijke stand van de gemeente [plaats] .

3.4.

In maart 2026 heeft de man de woning verlaten. De vrouw bleef in de woning, samen met de zoon en de dochter van partijen. Ook na maart 2026 heeft de man het grootste deel van de financiële lasten verbonden aan de woning betaald.

3.5.

Bij e-mail van 22 oktober 2026 van zijn advocaat heeft de man aan de vrouw een voorstel gedaan voor de financiële afwikkeling van de huwelijksgoederengemeenschap. Onderdeel van dat voorstel is dat de woning aan een derde wordt verkocht. De man verzoekt de vrouw in het bericht om binnen 7 dagen te laten weten of zij bereid is met het voorstel in te stemmen.

3.6.

Op 23 oktober 2026 heeft de man de vrouw en hun dochter uit de woning gezet en hun de toegang tot de woning ontzegd. De man woont sindsdien met de zoon in de woning.

3.7.

Op 4 november 2026 heeft de man bij deze rechtbank een verzoekschrift ingediend met het verzoek te bepalen dat de hoofdverblijfplaats van de zoon bij de man zal zijn. Deze procedure loopt nog.

4 Het geschil

in conventie

4.1.

De vrouw vordert kort gezegd:

I. de man te veroordelen de woning te verlaten en te ontruimen en de woning ter beschikking van de vrouw te stellen;

II. te bepalen dat de vrouw gerechtigd is tot het exclusieve gebruik van de woning, totdat partijen in onderling overleg dan wel bij rechterlijke beslissing een definitieve regeling over het gebruik en de verdeling van de woning hebben getroffen, althans totdat de vrouw beschikt over zelfstandige vervangende woonruimte;

III. de man te veroordelen om bij de ontruiming alle sleutels van de woning aan de vrouw af te geven en, voor zover noodzakelijk, zijn medewerking te verlenen aan het vervangen van de cilindersloten;

IV. de man te verbieden om zich na de ontruiming zonder voorafgaande toestemming van de vrouw of rechterlijke machtiging toegang te verschaffen tot de woning, dan wel op enige andere wijze het exclusieve gebruik daarvan door de vrouw te verstoren;

V. de man te veroordelen om aan de vrouw een dwangsom te betalen van € 500,- voor iedere dag of gedeelte daarvan dat hij niet voldoet aan de hiervoor onder I. tot en met IV. genoemde veroordelingen, met een maximum van € 25.000,-;

VI. de man te veroordelen in de kosten van deze procedure, te vermeerderen met de wettelijke rente.

4.2.

De man concludeert primair tot afwijzing van de vorderingen van de vrouw en subsidiair, voor zover enige voorziening wordt toegewezen, tot het bepalen van een redelijke overgangstermijn en het afwijzen althans het matigen en maximeren van de dwangsom, met veroordeling van de vrouw in de proceskosten.

in reconventie

4.3.

De man vordert kort gezegd:

I. te bepalen dat de man voorlopig gerechtigd is tot het exclusieve gebruik van de woning, in ieder geval tot aan de notariële levering aan een derde, dan wel totdat de bevoegde rechter anders beslist;

II. de vrouw te bevelen dit exclusieve gebruik te respecteren, met een redelijke gelegenheid voor het ophalen van persoonlijke bezittingen op afspraak;

III. de zoon voorlopig aan de man toe te vertrouwen, althans te bepalen dat hij voorlopig bij de man verblijft, onder behoud van passend contact met de vrouw en totdat de bevoegde familierechter anders beslist;

IV. de vrouw te veroordelen om samen met de man binnen veertien dagen na betekening van het vonnis een onafhankelijke NVM-makelaar aan te wijzen en gezamenlijk de verkoopopdracht voor de woning te verstrekken en te ondertekenen;

V. te bepalen dat, wanneer partijen niet binnen die termijn overeenstemming bereiken over de makelaar, de man een onafhankelijke NVM-makelaar mag aanwijzen, waarna partijen diens redelijke verkoopadvies volgen;

VI. de vrouw te veroordelen tot volledige medewerking aan de verkoop, waaronder het verschaffen van informatie, toelaten van fotografie, taxatie en bezichtigingen, ondertekening van een marktconforme koopovereenkomst en medewerking aan de notariële levering;

VII. de vrouw voor zover het feitelijke medewerkingsverplichtingen betreft een dwangsom van € 500,- per dag op te leggen, tot maximaal € 10.000,-, als zij na betekening en na het verstrijken van de gestelde termijn in gebreke blijft;

VIII. als de vereiste medewerking van de vrouw uitblijft, de man te machtigen tot verkoop en levering van de woning, dan wel te bepalen dat het vonnis in de plaats treedt van de vereiste wilsverklaring van de vrouw;

IX. te bepalen dat de lopende hypotheeklasten gedurende het exclusieve gebruik door de man worden voldaan, onder voorbehoud van zijn rechten op regres en verrekening, en dat bij verkoop de hypotheekschuld en verkoopkosten eerst worden voldaan en het betwiste gedeelte van de netto-opbrengst in notarieel depot blijft;

X. de vrouw in de kosten van reconventie te veroordelen, althans de kosten te compenseren.

4.4.

De vrouw concludeert tot afwijzing van de vorderingen van de man.

5 De beoordeling in conventie en in reconventie

5.1.

Gelet op de samenhang tussen de vorderingen in conventie en in reconventie worden deze gezamenlijk behandeld.

5.2.

Het gaat hier om in kort geding gevorderde voorlopige voorzieningen. Voor toewijzing is nodig dat partijen daarbij een spoedeisend belang hebben. De voorzieningenrechter vormt zich een voorlopig oordeel over de vorderingen aan de hand van de stukken en de mondelinge behandeling. Of de gevraagde voorzieningen worden verleend, hangt ook af van de afweging van de belangen van partijen.

5.3.

Het spoedeisend belang dat partijen bij hun vorderingen hebben voor zover deze betrekking hebben op het gebruik van de woning en de verkoop daarvan, is voldoende gegeven en staat ook niet ter discussie.

5.4.

De voorzieningenrechter stelt vast dat partijen het erover eens zijn dat de woning wordt verkocht aan een derde. In geschil is vooral op welke termijn de woning moet worden verkocht en geleverd en wie tot aan de levering van de woning recht heeft op het uitsluitend gebruik van de woning heeft.

Uitsluitend gebruik van de woning

5.5.

Uitgangspunt is dat beide partijen, die ieder voor de helft eigenaar zijn van de woning, in beginsel evenveel recht hebben om in de woning te wonen. De man heeft in maart 2026 de woning verlaten en de vrouw is toen samen met de dochter en de zoon in de woning blijven wonen. De man stelt dat hij is vertrokken onder druk van de broers van de vrouw (hetgeen de vrouw ontkent), maar dat neemt niet weg dat de man zich toen heeft neergelegd bij zijn vertrek uit de woning, zoals hij ter zitting heeft verklaard. Partijen hebben vervolgens overlegd over een verdeling van de gemeenschap en zijn het eens over het uitgangspunt dat de waarde van de bezittingen en schulden bij helfte zal worden verdeeld, maar hebben nog geen algehele overeenstemming bereikt. Op 22 oktober 2026 heeft de man een voorstel aan de vrouw gedaan voor een algehele afwikkeling van hun gemeenschap. De man heeft niet in dat bericht, en ook niet eerder, tegenover de vrouw aanspraak gemaakt op het uitsluitend gebruik van de woning. Door een dag later, op 23 oktober 2026, eigenmachtig en zonder aankondiging de woning te betrekken en de vrouw en de dochter de toegang tot de woning te ontzeggen, heeft de man, naar het voorlopig oordeel van de voorzieningenrechter, tegenover de vrouw (en de dochter) onrechtmatig gehandeld. De voorzieningenrechter ziet daarin grond om de situatie die bestond vóór 23 oktober 2026 te herstellen.

5.6.

Dat zou anders zijn als het belang van de minderjarige zoon van partijen, aan wiens belang op grond van artikel 3 lid 1 IVRK een bijzonder gewicht toekomt, zou vergen dat de man met de zoon in de woning woont en het belang van de vrouw (en de dochter) daarvoor zou moeten wijken. Uit hetgeen partijen over de zorgbehoefte van de zoon hebben verklaard, blijkt niet dat dat het geval is. In de periode vanaf maart 2026, toen de zoon bij de vrouw in de woning woonde, heeft zij voornamelijk de zorg voor de zoon gehad en had de zoon regelmatig contact met de man. Dat heeft niet tot problemen geleid. De man heeft ook niet gesteld dat de vrouw niet in staat is om die zorg te verlenen. De man heeft duidelijk gemaakt dat hij een goede band heeft met zijn zoon en dat hij zeer betrokken is bij zijn ontwikkeling, maar dit brengt niet mee dat daaraan doorslaggevende betekenis toekomt. Dat geldt ook voor zijn stelling dat de zoon liever bij de man verblijft, hetgeen de vrouw overigens heeft betwist. De vrouw heeft het gezag over de zoon en de hoofdverblijfplaats van de zoon was bij de vrouw. De man heeft de rechtbank verzocht om de hoofdverblijfplaats van de zoon te wijzigen, maar de voorzieningenrechter ziet geen reden om vooruit te lopen op de beslissing in die procedure.

5.7.

De overige omstandigheden die de man heeft aangedragen in het kader van de belangenafweging, leiden niet tot een ander oordeel. Dat de man overwegend de financiële lasten van de woning heeft gedragen, is een omstandigheid die betrokken kan worden bij de verdeling van het huwelijksvermogen, maar is voor het geschil over het gebruiksrecht van de woning niet van wezenlijk belang is. Beide partijen hebben aangevoerd dat zij gezien hun medische situatie behoefte hebben aan rust en een stabiele woonomgeving. In dit kort geding kan niet worden vastgesteld dat dit belang van de man de doorslag zou moeten geven.

5.8.

De vrouw staat ingeschreven om in aanmerking te komen voor een sociale huurwoning. Zij heeft verklaard dat zij, ondanks dat aan haar een urgentiebeschikking is afgegeven, nog geen woonruimte heeft gevonden.

5.9.

Het voorgaande leidt ertoe dat de voorzieningenrechter de man zal veroordelen de woning te ontruimen zodat dat de vrouw weer het uitsluitend gebruik van de woning heeft (tezamen met de dochter en de zoon). Zoals hierna bij de beoordeling van de vorderingen van de man die zijn gericht op verkoop van de woning aan de orde komt, zal de vrouw de woning kunnen bewonen totdat zij alternatieve woonruimte heeft gevonden en uiterlijk tot de levering van de woning aan een derde. De man wordt veroordeeld om, binnen drie dagen na de betekening van dit vonnis, de woning te verlaten en ter beschikking van de vrouw te stellen. De man wordt verboden om zich, na de ontruiming en zolang de vrouw het uitsluitend gebruik van de woning heeft, zonder voorafgaande toestemming van de vrouw toegang te verschaffen tot de woning.

5.10.

Aan de veroordeling tot ontruiming en het toe te wijzen verbod wordt een dwangsom verbonden. Hoewel dit vonnis de vrouw een titel geeft om de ontruiming van de woning door de man te bewerkstelligen met behulp van de deurwaarder, leert de ervaring dat die procedure lange tijd in beslag kan nemen. Gezien het spoedeisend belang van de vrouw om terug te kunnen keren in de woning en de beperkte duur van het toe te wijzen uitsluitend gebruik van de woning door de vrouw, is het opleggen van een dwangsom als (extra) prikkel tot nakoming gerechtvaardigd. Wel wordt de dwangsom beperkt en gemaximeerd zoals vermeld in de beslissing.

5.11.

Dat betekent dat vorderingen I. t/m III. van de man, die ertoe strekken dat het uitsluitend gebruik van de woning en de hoofdverblijfplaats van de zoon (voorlopig) bij de man komen te liggen, worden afgewezen.

Verkoop en levering van de woning

5.12.

Vorderingen IV. t/m VIII. van de man strekken ertoe de vrouw te dwingen om mee te werken aan de verkoop en levering van de woning aan een derde. Zoals gezegd is tussen partijen niet in geschil dat de woning moet worden verkocht, maar de vrouw wil wachten met de verkoop van de woning totdat zij vervangende woonruimte heeft gevonden. Naar het oordeel van de voorzieningenrechter kan van de man niet (langer) worden verlangd dat de woning voor onbepaalde tijd onverdeeld blijft terwijl hij (het grootste deel van) de aan de woning verbonden lasten draagt en de vrouw de woning bewoont met de kinderen. De stelling van de vrouw dat partijen hadden afgesproken dat de vrouw in de woning kan blijven zolang zij geen andere woonruimte heeft gevonden, heeft de man betwist en is niet onderbouwd. Nu de vrouw het niet eens is met de termijn waarop de woning wordt verkocht, heeft de man belang bij toewijzing van de vorderingen die zien op de medewerking van de vrouw.

5.13.

De vrouw wordt daarom veroordeeld om mee te werken aan de verkoop en levering van de woning aan een derde. In het geval de vrouw ten tijde van de ondertekening van de koopovereenkomst nog geen andere woonruimte heeft gevonden, zal in de koopovereenkomst moeten worden opgenomen dat de levering aan de koper niet eerder plaatsvindt dan drie maanden na de ondertekening van de koopovereenkomst, zodat de vrouw een redelijke termijn heeft voor het vinden van alternatieve woonruimte.

Voor zover de vrouw haar medewerking niet verleent aan de totstandkoming van de schriftelijke opdracht aan de makelaar, de koopovereenkomst en/of de notariële akte van levering, treedt dit vonnis op de voet van artikel 3:300 lid 2 BW in de plaats van de wilsverklaring van de vrouw die daarvoor nodig is.

5.14.

Ter zitting hebben partijen verklaard het erover eens te zijn dat de man een drietal makelaars voordraagt en dat de vrouw daaruit een makelaar kiest. De vrouw dient binnen een week na ontvangst van de voordracht van de man uit die selectie de verkopende makelaar te kiezen. Verder is zij verplicht om, na instructies daartoe van de makelaar, de feitelijke handelingen te verrichten die noodzakelijk zijn voor de verkoop van de woning (zoals het verstrekken van informatie en het verschaffen van toegang tot de woning ten behoeve van het maken van foto’s, het uitvoeren van de taxatie en het houden van bezichtigingen). Aan de veroordeling van de vrouw tot het verrichten van de feitelijke handelingen die nodig zijn voor de verkoop van de woning, wordt een dwangsom verbonden zoals vermeld in de beslissing.

5.15.

Vordering IX. van de man heeft een declaratoir karakter en is al om die reden niet toewijsbaar in kort geding, nog daargelaten dat de man niet heeft toegelicht dat hij bij die vordering een spoedeisend belang heeft.

5.16.

Dit vonnis is uitvoerbaar bij voorraad, dat wil zeggen dat het instellen van hoger beroep de tenuitvoerlegging van het vonnis niet schorst. Voor het geval hoger beroep wordt ingesteld, wijst de voorzieningenrechter erop dat het hoger beroep op grond van artikel 3:301 lid 2 BW moet worden ingeschreven in het rechtsmiddelenregister, voor zover het hoger beroep betrekking heeft op de akte tot levering.

Proceskosten

5.17.

Gelet op de relatie tussen partijen worden de proceskosten tussen hen zowel in conventie als in reconventie gecompenseerd, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt.

6 De beslissing

De voorzieningenrechter:

in conventie

6.1.

veroordeelt de man om, binnen drie dagen na de betekening van dit vonnis, de woning te ontruimen met medeneming van zijn persoonlijke zaken en de woning onder afgifte van de sleutels ter vrije beschikking te stellen aan de vrouw, zodat de vrouw (samen met de dochter en de zoon) het uitsluitend gebruik heeft van de woning gelegen aan [adres] in [plaats] , totdat de vrouw alternatieve woonruimte heeft gevonden en uiterlijk tot de levering van de woning aan een derde;

6.2.

verbiedt de man om zich, na de ontruiming en zolang de vrouw het uitsluitend gebruik van de woning heeft, zonder voorafgaande toestemming van de vrouw toegang te verschaffen tot de woning;

6.3.

veroordeelt de man om aan de vrouw een dwangsom te betalen van € 200,- voor iedere dag of gedeelte daarvan dat hij niet aan (één van) de in 6.1. en 6.2. uitgesproken veroordelingen voldoet, tot een maximum van € 10.000,- is bereikt;

6.4.

compenseert de kosten van de procedure tussen partijen, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt;

6.5.

verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;

6.6.

wijst het meer of anders gevorderde af;

in reconventie

6.7.

veroordeelt de vrouw om, na de betekening van dit vonnis, medewerking te verlenen aan de verkoop en levering van de woning aan een derde, waarbij, in het geval de vrouw ten tijde van de ondertekening van de koopovereenkomst nog geen andere woonruimte heeft gevonden, in de koopovereenkomst zal worden opgenomen dat de levering aan de koper niet eerder plaatsvindt dan drie maanden na de ondertekening van de koopovereenkomst;

6.8.

bepaalt dat, als de vrouw de onder 6.7. bedoelde medewerking niet verleent, dit vonnis (op de voet van artikel 3:300 lid 2 BW) in de plaats treedt van het deel van de schriftelijke opdracht aan de makelaar, de koopovereenkomst en de notariële akte van levering, waaruit blijkt van de wilsverklaring van de vrouw dat zij opdracht geeft aan de makelaar en dat zij de woning (mede) verkoopt en levert aan de koper;

6.9.

veroordeelt de vrouw om, binnen een week nadat de man drie makelaars heeft voorgedragen, daaruit de verkopende makelaar te kiezen, en daarna om, na instructies daartoe van de makelaar, de feitelijke handelingen te verrichten die noodzakelijk zijn voor de verkoop van de woning;

6.10.

veroordeelt de vrouw om aan de man een dwangsom te betalen van € 200,- voor iedere dag of gedeelte daarvan dat zij niet aan de in 6.9 uitgesproken veroordeling voldoet, tot een maximum van € 10.000,- is bereikt;

6.11.

compenseert de kosten van de procedure tussen partijen, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt;

6.12.

verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;

6.13.

wijst het meer of anders gevorderde af.

Dit vonnis is gewezen door G.C. Makkink en in het openbaar uitgesproken op 12 november 2026.

2091 / 4104

HR 28 november 2025, ECLI:NL:HR:2025:1799, r.o. 3.1.4 en 3.1.5