Personen- en familierecht

Ethiopisch religieus gesloten huwelijk rechtsgeldig. Registratie huwelijk niet vereist voor rechtsgeldigheid…

Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 17 augustus 2026

Zaakgegevens

Op 17 augustus 2026 heeft de Rechtbank Zeeland-West-Brabant uitspraak gedaan in een zaak over personen- en familierecht.

Instantie
Rechtbank Zeeland-West-Brabant
Zittingsplaats
Breda
Datum uitspraak
17 augustus 2026
Datum publicatie
17 september 2026
Zaaknummer
C/02/442030 FA RK 25-5925
Procedure
Rekestprocedure
ECLI
ECLI:NL:RBZWB:2026:8999
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Ethiopisch religieus gesloten huwelijk rechtsgeldig. Registratie huwelijk niet vereist voor rechtsgeldigheid. Samenleving partijen ook geen vereiste gezien opbouw Etiopische Familiewet. Echtscheiding uitgesproken.

Uitspraak

RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT

Team Familie- en Jeugdrecht

Breda

Zaaknummer: C/02/442030 FA RK 25-5925

datum uitspraak: 17 augustus 2026

beschikking betreffende echtscheiding

in de zaak van

[de vrouw] ,

wonende in [woonplaats] ,

hierna te noemen de vrouw,

advocaat mr. J.A. Scanlan,

en

[de man] ,

wonende in [woonplaats] ,

hierna te noemen de man,

advocaat mr. M.T.E. Kranenburg.

1 Het procesverloop

1.1 Dit blijkt uit de volgende stukken:

- het op 13 november 2025 ontvangen verzoekschrift met bijlagen;

- het op 26 januari 2026 ontvangen verweerschrift tevens houdende (voorwaardelijke) zelfstandige verzoeken met bijlagen;

- het op 26 maart 2026 ontvangen verweerschrift op de (voorwaardelijke) zelfstandige verzoeken;

- de brief van mr. Scanlan van 8 december 2025 met bijlagen.

1.2 De zaak is behandeld op de zitting van 23 juni 2026. Bij die gelegenheid zijn gekomen partijen met hun advocaat (en een tolk voor de vrouw).

1.3 Na te noemen minderjarigen [minderjarige 1] en [minderjarige 2] zijn gelet op hun leeftijd in staat gesteld hun mening kenbaar te maken tijdens een zogenoemd kindgesprek. Zij hebben hier geen gebruik van gemaakt.

2 De feiten

2.1

In de Basisregistratie Personen (BRP) staat de vrouw als gehuwd geregistreerd met de man op [datum] 2011 in [plaats] , Ethiopië.

2.2

De vrouw heeft een onbekende nationaliteit. De man heeft inmiddels de Nederlandse nationaliteit.

2.3

De vrouw heeft zich op 16 maart 2016 in Nederland gevestigd. De man sinds 26 maart 1991.

2.4

De nog minderjarige kinderen van partijen zijn:

- [minderjarige 1] , geboren in [geboorteplaats 1] op [geboortedag 1] 2016;

- [minderjarige 2] , geboren in [geboorteplaats 2] op [geboortedag 2] 2018;

- [minderjarige 3] , geboren in [geboorteplaats 3] op [geboortedag 3] 2020;

- [minderjarige 4] , geboren in [geboorteplaats 2] op [geboortedag 4] 2021;

- [minderjarige 5] , geboren in [geboorteplaats 2] op [geboortedag 5] 2023;

- [minderjarige 6] , geboren in [geboorteplaats 2] op [geboortedag 5] 2023.

2.5

De kinderen verblijven bij de vrouw.

3 De verzoeken

De vrouw verzoekt, samengevat,

- primair voor recht te verklaren dat het huwelijk van partijen niet rechtsgeldig is;

- subsidiair:

- echtscheiding;

- opneming van de door partijen getroffen regelingen in het ouderschapsplan in de beschikking.

De man verzoekt de vrouw niet-ontvankelijk te verklaren in haar primaire verzoek, althans deze af te wijzen.

Als de rechtbank het primaire verzoek van de vrouw toewijst, verzoekt de man als voorwaardelijk zelfstandige verzoeken:

- te verklaren voor recht dat de man op het moment van de geboortes van de minderjarigen niet gehuwd was met de vrouw, waardoor hij niet in familierechtelijke betrekking is komen te staan met de minderjarigen;

- een bijzondere curator te benoemen voor de minderjarigen, om hun belang waar te nemen en hen zowel in als buiten rechte te vertegenwoordigen en in het kader van die belangenbehartiging een verzoekschrift namens de kinderen in te dienen waarmee alsnog het vaderschap van de man wordt vastgesteld en/of aan de man vervangende toestemming te verlenen tot erkenning van de minderjarigen;

- te bepalen dat de man na vaststelling ouderschap dan wel erkenning samen met de vrouw met het gezag zal worden belast over de minderjarigen;

- te bepalen dat de man en de minderjarigen gerechtigd zijn tot het hebben van omgang met elkaar minimaal een weekend per veertien dagen en minimaal een dagdeel per week, alsmede tijdens de helft van de vakanties in onderling overleg tussen ouders nader te bepalen.

De man refereert zich aan de subsidiaire verzoeken van de vrouw en verzoekt als zelfstandig verzoek te bepalen dat hij en de minderjarigen gerechtigd zijn tot het hebben van contact met elkaar minimaal een weekend per veertien dagen en minimaal een dagdeel per week, alsmede tijdens de helft van de vakanties in onderling overleg tussen ouders nader te bepalen.

4 De beoordeling

Primaire verzoek

4.1

Tijdens de zitting heeft de vrouw haar primaire verzoek aangepast, in die zin dat zij de rechtbank verzoekt te verklaren voor recht dat het huwelijk van partijen niet rechtsgeldig is gesloten en daarom niet voor erkenning in Nederland in aanmerking komt.

Internationale bevoegdheid

4.2

De rechtbank zal eerst moeten beoordelen of de Nederlandse rechter bevoegd is om van het verzoek van de vrouw kennis te nemen. Dit omdat het gaat om een huwelijk, gesloten in Ethiopië. Artikel 4 lid 1 van het Wetboek van Burgerlijke rechtsvordering (Rv) bepaalt dat als de Verordening (EU) nr. 2019/1111 van de Raad van 25 juni 2019 betreffende de bevoegdheid en de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken en inzake de ouderlijke verantwoordelijkheid, en betreffende internationale kinderontvoering (nader te noemen de Brussel II-ter verordening), niet van toepassing is, de rechtsmacht van de rechter uitsluitend wordt bepaald overeenkomstig de artikelen 3, 4 en 5 van deze verordening. De Brussel II-ter verordening is alleen van toepassing op echtscheiding, scheiding van tafel en bed of nietigverklaring van het huwelijk. Het verzoek van de vrouw gaat om de vraag naar de rechtsgeldigheid van het huwelijk. Dit valt dus niet onder de toepasselijkheid van de Brussel II-ter verordening. Voormeld artikel 4 lid 1 Rv bepaalt dat in die situatie de artikelen 3 tot en met 5 van de verordening van overeenkomstige toepassing zijn om de rechtsmacht van de Nederlandse rechter te kunnen bepalen.

4.3

Op grond van artikel 3 van de Brussel II-ter verordening aanhef onder a sub i acht de rechtbank zich internationaal bevoegd om kennis te nemen van de zaak. Sub i vermeldt namelijk dat bevoegd zijn de gerechten van de lidstaat op het grondgebied waarvan beide echtgenoten hun gewone verblijfplaats hebben. De rechtbank Zeeland-West-Brabant is relatief bevoegd, omdat partijen in dit arrondissement hun gewone verblijfplaats hebben.

Toepasselijk recht

4.4

De beantwoording van de vraag welk recht van toepassing is op het verzoek, wordt beheerst door de regels van internationaal privaatrecht, meer in het bijzonder de bepalingen van titel 3 van boek 10 BW. Artikel 10:27 van het Burgerlijk Wetboek (BW) bepaalt dat de afdeling van titel 3 mede van toepassing is op de erkenning in Nederland van in het buitenland voltrokken huwelijken.

In artikel 10:31 BW is dit nader uitgewerkt. Lid 1 bepaalt dat een buiten Nederland gesloten huwelijk dat ingevolge het recht van de staat waar de huwelijksvoltrekking plaatsvond rechtsgeldig is of nadien rechtsgeldig is geworden, als zodanig wordt erkend. Omdat het huwelijk in Ethiopië is gesloten, is het recht van Ethiopië van toepassing. De rechtbank zal daarom moeten toetsen of het in Ethiopië gesloten huwelijk naar het recht van dat land rechtsgeldig tot stand is gekomen.

Standpunt vrouw

4.5

De vrouw heeft over het huwelijk het volgende gesteld. De religieuze huwelijksceremonie vond thuis plaats en het huwelijk is voltrokken door de Sheikh, in onder andere de aanwezigheid van twee mannelijke getuigen. Er zijn geen huwelijksdocumenten opgesteld en het huwelijk is niet geregistreerd. In Ethiopië kan een huwelijk alleen worden erkend via een “city administration” of “vital registratrion”. Omdat het huwelijk niet is geregistreerd, is het huwelijk naar Ethiopisch recht niet rechtsgeldig tot stand gekomen. Bij de IND heeft zij ook verklaart dat er geen officieel huwelijk heeft plaatsgevonden. Ter onderbouwing heeft de vrouw de IND gehoren van 8 oktober 2015 en van 13 oktober 2015 ingediend.

Standpunt man

4.6

De man stelt dat het huwelijk van partijen wel rechtsgeldig tot stand is gekomen. Partijen zijn het erover eens dat er sprake was van een religieus huwelijk. Uit de Ethiopische Familiewet volgt dat men in Ethiopië een burgerlijk, religieus en een traditioneel huwelijk kent. Artikel 95 van de Ethiopische Familiewet bepaalt dat als een registratie van het huwelijk niet kan worden overgelegd, het huwelijk op andere manier bewezen kan worden, namelijk door het bezit van status van echtgenoot/echtgenote. De vrouw verklaart bij de IND over de religieuze huwelijksvoltrekking en noemt de man haar echtgenoot. De man ziet zich ook als haar echtgenoot. Hij heeft alle zes kinderen van partijen als vader bij de burgerlijke stand aangegeven.

Beoordeling rechtbank rechtsgeldigheid huwelijk

4.7

De rechtbank overweegt als volgt. De vrouw heeft geen huwelijksakte overgelegd. Dit betekent dat het rechtsvermoeden van artikel 10:31 lid 4 BW niet opgaat. De rechtbank zal dan aan de hand van feiten en omstandigheden moeten beoordelen of het in Ethiopië tussen partijen gesloten huwelijk naar het recht van Ethiopië rechtsgeldig is (of nadien rechtsgeldig is geworden).

4.8

Voor de inhoud van het Ethiopische recht heeft de rechtbank Burgerzaken/OpMaat, de Bergmann en de Ethiopische Familiewet/de Familiecode van 4 juli 2000 geraadpleegd.

Burgerzaken/Opmaat vermeldt dat het Ethiopische recht zowel een burgerlijk, religieus als traditioneel huwelijk kent. Een huwelijk wordt geacht religieus te zijn als het bruidspaar religieuze handelingen voor het huwelijk heeft verricht. Een traditioneel huwelijk is gebaseerd op gewoonterecht en komt tot stand op grond van de daarbij horende traditionele riten. Religieuze en traditionele huwelijken worden door de naar hun eigen regels bevoegde autoriteit voltrokken. Beide echtgenoten moeten in persoon verschijnen en vrijwillig met het huwelijk instemmen. Hoewel alle huwelijken behoren te worden geregistreerd, is het geen voorwaarde voor de rechtsgeldigheid van het huwelijk.

4.9

Tijdens de zitting hebben beide partijen verklaard dat er sprake was van een religieus huwelijk voltrokken door de Sheikh. Beide partijen waren aanwezig en meerderjarig. Zij hebben allebei ingestemd met het huwelijk. De vrouw meent dat het ontbreken van de registratie van het huwelijk aan de rechtsgeldigheid in de weg staat, maar dit volgt naar het oordeel van de rechtbank niet uit voornoemde informatie over het Ethiopische recht.

Sectie 2 van de Ethiopische Familiewet vermeldt essentiële huwelijksvereisten, die ook in geval van een religieus huwelijk moeten worden nageleefd, en registratie wordt daarin niet genoemd. Artikel 28 van de Ethiopische Familiewet vermeldt verder dat een huwelijk in werking treedt op de datum van het huwelijk.

Tijdens de zitting stelt de vrouw zich op het standpunt dat partijen nooit hebben samengeleefd, zodat op basis van artikel 96 van de Ethiopische Familiewet eigenlijk ook geen sprake is van een rechtsgeldig huwelijk. De rechtbank volgt dit standpunt van de vrouw ook niet. Naar het oordeel van de rechtbank kan uit de opbouw van de Ethiopische Familiewet (geraadpleegd via het naslagerk “Internationales Ehe- und Kindschaftsrecht” van Bergmann en Ferid) worden opgemaakt dat de artikelen 95 en 96 van hoofdstuk 6 van toepassing zijn in het geval van een echtscheiding(sprocedure) en de verdeling van het vermogen. Artikel 96 geeft dan aan hoe het huwelijk wordt bewezen als de huwelijksakte ontbreekt. Dit ziet niet op de vraag hoe een huwelijk rechtsgeldig kan worden gesloten in Ethiopië; de bepalingen die daarover gaan zijn opgenomen in hoofdstuk 1 van het wetboek. Bovendien noemt artikel 96 niet als voorwaarde dat er samengeleefd moet zijn, maar staat er vermeld dat een man en een vrouw daadwerkelijk een huwelijk hebben wanneer zij elkaar als echtgenoten beschouwen en behandelen en wanneer zij als zodanig worden beschouwd en behandeld door hun familie en de gemeenschap.

De rechtbank concludeert dat het tussen partijen gesloten religieuze huwelijk voldoende in overeenstemming is met de hiervoor vermelde bekende informatie over de wijze waarop huwelijken rechtsgeldig worden voltrokken in Ethiopië. Weliswaar volgt uit de bij de rechtbank bekende informatie dat partijen ten tijde van de huwelijkssluiting vermoedelijk geen van beiden de Ethiopische nationaliteit hadden, maar de rechtbank heeft in de hierboven genoemde bronnen geen aanwijzingen gevonden dat dit aan het sluiten van een rechtsgeldig huwelijk in Ethiopië in de weg stond.

4.10

Vervolgens moet worden beoordeeld of het Ethiopische huwelijk in Nederland kan worden erkend. Op grond van artikel 10:32 BW wordt, ongeacht artikel 10:31 BW, aan een buiten Nederland gesloten huwelijk erkenning onthouden, als deze erkenning kennelijk onverenigbaar is met de openbare orde en in ieder geval als sprake is van een in de onder sub a. tot en met e. genoemde situaties. De rechtbank is na onderzoek daartoe niet van feiten en omstandigheden rondom het huwelijk gebleken waardoor geoordeeld moet worden dat de erkenning van het huwelijk van partijen kennelijk onverenigbaar is met de openbare orde, zodat het huwelijk in Nederland kan worden erkend.

4.11

Het voorgaande betekent dat het primaire verzoek van de vrouw niet kan worden toegewezen. Omdat het primaire verzoek van de vrouw wordt afgewezen, komt de rechtbank niet meer toe aan een beoordeling van de voorwaardelijk zelfstandige verzoeken van de man, zodat deze verzoeken ook worden afgewezen.

Subsidiaire verzoek

Internationale bevoegdheid en toepasselijk recht

4.12

Omdat ten tijde van de indiening van het verzoek tot echtscheiding partijen hun gewone verblijfplaats hadden in Nederland, komt de Nederlandse rechter rechtsmacht toe op grond van artikel 3 van de verordening Brussel II-ter.

4.13

De rechtbank zal op het verzoek Nederlands recht toepassen ingevolge artikel 10:56, eerste lid, van het Burgerlijk Wetboek (BW).

Echtscheiding

4.14

De vrouw heeft gesteld dat het huwelijk tussen partijen duurzaam is ontwricht. De man erkent dat het huwelijk van partijen duurzaam is ontwricht. De rechtbank zal daarom het verzoek van de vrouw om de echtscheiding uit te spreken tussen partijen toewijzen als niet weersproken en op de wet gegrond.

Ouderschapsplan

4.15

De vrouw heeft als productie 14 bij haar verzoekschrift een door beide partijen op

6 november 2025 ondertekend ouderschapsplan ingediend. Zij verzoekt opneming van de door partijen getroffen regelingen in het ouderschapsplan in de beschikking.

De man verzoekt als zelfstandig verzoek te bepalen dat hij en de kinderen gerechtigd zijn tot het hebben van contact met elkaar minimaal een weekend per veertien dagen en minimaal een dagdeel per week, alsmede tijdens de helft van de vakanties in onderling overleg tussen ouders nader te bepalen.

4.16

Tijdens de zitting heeft de rechtbank met partijen de huidige situatie besproken. Partijen geven aan dat de man dagelijks naar het huis van de vrouw toekomt, om de kinderen te kunnen zien en de vrouw te helpen met hun verzorging en opvoeding. Hij gaat bijvoorbeeld met de kinderen naar de dokter of naar sport. Beide partijen vinden het goed zoals het nu gaat. Dit is ook zo afgesproken in het ouderschapsplan. De rechtbank zal het ouderschapsplan dan ook aanhechten aan deze beschikking. Het zelfstandig verzoek van de man beschouwt de rechtbank als ingetrokken en wordt afgewezen.

Proceskosten

4.17

Gelet op de relatie tussen partijen zullen de proceskosten tussen hen worden gecompenseerd, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt.

5 De beslissing

De rechtbank

5.1.

spreekt uit de echtscheiding tussen partijen, op [datum] 2011 in [plaats] , Ethiopië, met elkaar gehuwd;

5.2.

bepaalt dat de onderlinge regelingen uit het als bijlage toegevoegde ouderschapsplan deel uitmaken van deze beschikking;

5.3.

compenseert de kosten van het geding aldus dat iedere partij de eigen kosten draagt;

5.4.

wijst het meer of anders verzochte af.

Deze beschikking is gegeven door mr. P.M.A.J. Bollen, en, in tegenwoordigheid van

mr. M.C.E. Schröder, griffier, in het openbaar uitgesproken op 17 augustus 2026.

Mededeling van de griffier:

Indien hoger beroep tegen deze beschikking mogelijk is, kan dat worden ingesteld:

  • door de verzoekers en degenen aan wie een afschrift van de beschikking is verstrekt of verzonden, binnen drie maanden na de dag van de uitspraak,

  • door andere belanghebbenden binnen drie maanden na de betekening daarvan of nadat de beschikking aan hen op een andere wijze bekend is geworden.

Het hoger beroep moet, door tussenkomst van een advocaat, worden ingediend ter griffie van het gerechtshof ’s-Hertogenbosch.

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]

[afbeelding niet beschikbaar]