Strafrecht overig
Conclusie AG. Zware mishandeling (art. 302 Sr). Vordering benadeelde partij, aanvangsdatum wettelijke rente…
Parket bij de Hoge Raad, 1 september 2026
ECLI:NL:PHR:2026:1075 · Parket bij de Hoge Raad · 1 september 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/parket-bij-de-hoge-raad/strafrecht/strafrecht-overig/ecli-nl-phr-2026-1075
Zaakgegevens
Op 1 september 2026 heeft het Parket bij de Hoge Raad een conclusie genomen in een zaak over strafrecht.
- Instantie
- Parket bij de Hoge RaadParket bij de Hoge RaadHet onafhankelijke parket van de procureur-generaal en de advocaten-generaal, die de Hoge Raad adviseren in conclusies.Meer uitleg
- Datum uitspraak
- 1 september 2026
- Datum publicatie
- 9 november 2026
- Zaaknummer
- 24/04124
- Rechtsgebied
- Strafrecht » Strafrecht overig
- ECLI
- ECLI:NL:PHR:2026:1075
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Conclusie AG. Zware mishandeling (art. 302 Sr). Vordering benadeelde partij, aanvangsdatum wettelijke rente bij toegewezen materiële en immateriële schade. De conclusie strekt tot verwerping van het beroep.
Conclusie
PROCUREUR-GENERAAL
BIJ DE
HOGE RAAD DER NEDERLANDEN
Nummer24/04124
Zitting 1 september 2026
CONCLUSIE
B.F. Keulen
In de zaak
[verdachte] ,
geboren in [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1981,
hierna: de verdachte
-
De verdachte is bij arrest van 30 oktober 2024 door het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden (parketnr. 21-004593-22) wegens ‘zware mishandeling’ veroordeeld tot 9 maanden gevangenisstraf, waarvan 3 maanden voorwaardelijk, met bijzondere voorwaarden en een proeftijd van 2 jaren, en met aftrek van voorarrest als bedoeld in art. 27, eerste lid, Sr. Het hof heeft voorts de vordering van de benadeelde partij deels toegewezen en een schadevergoedingsmaatregel opgelegd.
-
Het cassatieberoep is ingesteld namens de verdachte. A.C. Huisman, advocaat in Deventer, heeft een middel van cassatie voorgesteld.
-
Het middel behelst de klacht dat het hof de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor materiële en immateriële schade in strijd met het recht heeft bepaald op de pleegdatum van het bewezenverklaarde feit.
-
Het hof heeft ten laste van de verdachte bewezenverklaard dat:
‘hij op 13 juni 2021 te [plaats] , gemeente [plaats] aan [slachtoffer] opzettelijk zwaar lichamelijk letsel, te weten zenuwletsel aan het rechteroog en een gebroken oogkas, heeft toegebracht door hem meermaals
- met zeer grote kracht met de vuisten in het gezicht te stompen en
- met kracht tegen het hoofd te schoppen;’
5. Het hof heeft inzake de vordering van de benadeelde partij het volgende overwogen:
‘Vordering van de [slachtoffer]
De benadeelde partij heeft zich in eerste aanleg in het strafproces gevoegd met een vordering tot schadevergoeding. Deze bedraagt € 7.223,99. De vordering is bij het vonnis waarvan beroep toegewezen tot een bedrag van € 2.728,99. De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd voor het bedrag van de oorspronkelijke vordering.
Standpunt advocaat-generaal
De advocaat-generaal heeft zich op het standpunt gesteld dat de vordering kan worden toegewezen tot een bedrag van € 4.278,99 bestaande uit € 4000,- immateriële schade en € 278,99 materiële schade.
Standpunt verdediging
De raadsvrouw heeft geen verweer gevoerd tegen de vordering.
Oordeel hof
Door de gebezigde bewijsmiddelen en de behandeling op de terechtzitting is komen vast te staan dat verdachte door het primair bewezenverklaarde feit rechtstreeks schade heeft toegebracht aan de benadeelde partij.
De opgevoerde schadeposten ziekenhuis- en revalidatiedaggeldvergoeding en reis- en parkeerkosten zijn niet betwist en voldoende onderbouwd. Het hof zal deze posten toewijzen.
Ten aanzien van de gevorderde schade ter zake van de kleding van verdachte zal het hof gebruik maken van zijn schattingsbevoegdheid en een bedrag toewijzen van € 50,-. Onvoldoende onderbouwd is dat de kleding een waarde zoals gevorderd had, maar duidelijk is dat de kleding die aangever droeg beschadigd is door onder andere het vele bloedverlies.
Gelet op het toegebrachte letsel en de medische gevolgen acht het hof voldoende aannemelijk dat de benadeelde partij schade heeft geleden in de zin van de kosten van twee maal een eigen bijdrage. Deze post ad € 770,- wordt in zijn geheel toegewezen.
De gevorderde toekomstige schade leent zich naar het oordeel van het hof niet voor inhoudelijke beoordeling in dit strafgeding, nu voor een goede beoordeling van deze schade meer duidelijkheid moet bestaan over de medische (eind)toestand van de benadeelde partij en wat de gevolgen hiervan zijn voor zijn situatie in de toekomst. Het in de gelegenheid stellen van de benadeelde partij om deze schadeposten alsnog nader te onderbouwen levert een onevenredige belasting van het strafgeding op. Het hof zal de benadeelde partij die gelegenheid niet bieden. Het hof zal de benadeelde partij daarom in dit deel van de vordering niet-ontvankelijk verklaren en bepalen dat de benadeelde partij de vordering in zoverre slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Ten aanzien van de gevorderde immateriële schade (smartengeld) is het hof van oordeel dat voldoende is komen vast te staan dat de benadeelde partij als gevolg van het handelen van verdachte immateriële schade heeft geleden. Op grond van artikel 6:106 lid 1 sub b van het Burgerlijk Wetboek (BW) heeft de benadeelde recht op een naar billijkheid vast te stellen schadevergoeding anders dan vermogensschade als de benadeelde lichamelijk letsel heeft opgelopen, in zijn eer of goede naam is geschaad of op andere wijze in zijn persoon is aangetast. Rekening houdend met omstandigheden van het geval en de bedragen die Nederlandse rechters in vergelijkbare gevallen plegen toe te kennen, acht het hof de toekenning van een bedrag aan smartengeld van € 2.500,-- billijk.
Voor het overige deel zal de rechtbank (BFK: het hof) de benadeelde partij niet ontvankelijk verklaren in zijn vordering. De benadeelde partij kan de vordering in zoverre slechts aanbrengen bij de burgerlijke rechter.
Om te bevorderen dat de schade door verdachte wordt vergoed, zal het hof de maatregel van artikel 36f van het Wetboek van Strafrecht opleggen op de hierna te noemen wijze.
(…)
BESLISSING
Het hof:
Vernietigt het vonnis waarvan beroep en doet opnieuw recht:
(…)
Vordering van de [slachtoffer]
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de [slachtoffer] ter zake van het primair bewezenverklaarde tot het bedrag van € 3.548,99 (drieduizend vijfhonderdachtenveertig euro en negenennegentig cent) bestaande uit € 1.048,99 (duizend achtenveertig euro en negenennegentig cent) materiële schade en € 2.500,00 (tweeduizend vijfhonderd euro) immateriële schade, waarvoor de verdachte met de mededader(s) hoofdelijk voor het gehele bedrag aansprakelijk is, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Verklaart de benadeelde partij voor het overige niet-ontvankelijk in de vordering en bepaalt dat de benadeelde partij in zoverre de vordering slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op nihil.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [slachtoffer] , ter zake van het primair bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 3.548,99 (drieduizend vijfhonderdachtenveertig euro en negenennegentig cent) bestaande uit € 1.048,99 (duizend achtenveertig euro en negenennegentig cent) materiële schade en € 2.500,00 (tweeduizend vijfhonderd euro) immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 45 (vijfenveertig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte of zijn mededader(s) aan een van beide betalingsverplichtingen hebben voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de materiële en de immateriële schade op 13 juni 2021.’
6. De steller van het middel voert aan dat de ziekenhuis-en revalidatiedaggeldvergoeding en reis- en parkeerkosten alsmede twee eigen bijdragen tot een totaal van 770 euro zien op schade, ontstaan na de pleegdatum. Hij wijst in dat verband op het voegingsformulier en een begeleidende brief van de advocaat van het slachtoffer, waaruit kan worden afgeleid dat het gaat om vergoeding van het eigen risico over 2021 en 2022 van tweemaal € 385,-. Uit deze stukken volgt voorts, zo begrijp ik de steller van het middel, dat de reiskosten zijn gemaakt op diverse dagen in juni en juli 2021 alsmede op 23 juni 2022. De steller van het middel noemt ook de ziekenhuis- en revalidatiedaggeldvergoeding en de parkeerkosten. Hij wijst ter onderbouwing van de klacht op een arrest van Uw Raad van 8 april 2025.
7. Het arrest van 8 april 2025 waar de steller van het middel op wijst, bevat onder meer de volgende overwegingen:
‘2.3 De benadeelde partij kan betaling van de wettelijke rente vorderen over het bedrag dat zij aan schade heeft geleden. In beginsel is de wettelijke rente op grond van artikel 6:83, aanhef en onder b, van het Burgerlijk Wetboek zonder ingebrekestelling verschuldigd vanaf het moment waarop de schade die het gevolg is van de onrechtmatige daad van de verdachte, is ingetreden. (Vgl. HR 28 mei 2019, ECLI:NL:HR:2019:793, rechtsoverwegingen 2.4.1 en 2.5.)
Het hof heeft vastgesteld dat de benadeelde partij materiële schade heeft geleden en dat deze schade een rechtstreeks gevolg is van het bewezenverklaarde. Het hof heeft de vordering van de benadeelde partij wegens materiële schade toegewezen tot een bedrag van € 408,60, voor dat bedrag de schadevergoedingsmaatregel opgelegd en daarbij bepaald dat dit bedrag wordt vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 16 juni 2014. Daarmee heeft het hof geoordeeld dat wat betreft de verschuldigdheid van de wettelijke rente de datum van 16 juni 2014, zijnde de aanvangsdatum van de bewezenverklaarde periode, moet worden aangemerkt als de datum waarop de volledige materiële schade is ingetreden.
In aanmerking genomen dat uit de onder 2.2.2 weergegeven bijlage 1 volgt dat de benadeelde partij in de periode van 7 juli 2014 tot en met 17 december 2014 behandelingen heeft ondergaan bij een psycholoog waarvoor een eigen risico van € 95,78 in rekening is gebracht en dat verder uit die bijlage volgt dat de reiskosten en de kosten voor het Aware-systeem in de periode van 16 juni 2014 tot en met 14 november 2014 periodiek zijn gemaakt, is niet zonder meer begrijpelijk het oordeel van het hof dat de materiële schade die het gevolg is van de bewezenverklaarde belaging, volledig is ingetreden op 16 juni 2014, de aanvangsdatum van de bewezenverklaarde periode.
Het cassatiemiddel is in zoverre terecht voorgesteld. De Hoge Raad zal de zaak zelf afdoen. Wat betreft de schadepost van € 95,78 voor ‘kosten psycholoog’ zal de Hoge Raad de aanvangsdatum van de wettelijke rente bepalen op 17 december 2014. Wat betreft de schadeposten van € 250,32 voor ‘reiskosten’ en van € 62,50 voor ‘kosten Aware-kast’ zal de Hoge Raad de aanvangsdatum van de wettelijke rente bepalen in het midden van de periode waarin deze kosten zijn gemaakt, te weten op 31 augustus 2014.’
8. De begeleidende brief bij de vordering van de benadeelde partij, gedateerd 30 september 2022, die zich bij de stukken van het geding bevindt, houdt onder meer het volgende in (met weglating van voetnoten):
‘Ziekenhuis- en revalidatiedaggeldvergoeding
14. [slachtoffer] is op 13 juni 2021 opgenomen in het ziekenhuis en op 17 juni 2021 ontslagen. Op 25 juni 2021 is hij één dag opgenomen geweest voor een operatieve ingreep.
15. Volgens de Richtlijnen van de Letselschaderaad bestaat er in geval van een verblijf in het ziekenhuis recht op vergoeding van € 31,00 per opnamedag. [slachtoffer] heeft 6 dagen in het ziekenhuis verbleven en vordert daarom in totaal € 186,00 aan ziekenhuis-daggeldvergoeding.
(…)
Ziektekosten
16. Door de ziekenhuisopname en vervolgonderzoeken is het volledige eigen risico van [slachtoffer] over het jaar 2021 verbruikt. Zonder de mishandeling had [slachtoffer] deze zorgkosten van € 385,00 niet gemaakt, zodat deze schade aan verdachte kan worden toegerekend.
17. In 2022 zijn er nadere onderzoeken ingesteld naar de blijvende beperkingen aan het (rechter)oog. Deze zorgkosten worden eveneens eerst verrekend met het eigen risico. Daarom zal ook het eigen risico van 2022 worden verbruikt door het opgelopen letsel.
18. Daarom vordert [slachtoffer] vergoeding van het eigen risico over 2021 en 2022 van tweemaal € 385,00 is € 770,00.
(…)
Reiskosten
20. Vanwege zijn verwondingen is [slachtoffer] met zijn eigen auto naar het ziekenhuis in [plaats] gebracht en na het ontslag ook opgehaald. Verder hebben er controles plaatsgevonden bij het [ziekenhuis] in [plaats] . Hierdoor heeft [slachtoffer] reiskosten gemaakt ten gevolge van het opgelopen letsel: Deze reiskosten komen volgens de richtlijn van de Letselschaderaad in aanmerking voor een vergoeding van € 0,26 per kilometer.
[slachtoffer] heeft de volgende reiskosten gemaakt:
DatumReisAfstand (in km)Vergoeding
13 juni [postcode 1] [plaats] – […] [plaats] 18,8 € 4,89
17 juni [postcode 2] [plaats] – huis 20,5 € 5,33
22 juni 2021 Huis – oogarts [ziekenhuis] 4 maal 19,2 (retour) 4 x € 4,99
25 juni 2021 [plaats] € 19,97
9 juli 2021
23 juni 2022
Totaal€ 30,19
21. Voor de afspraken bij de polikliniek in het [ziekenhuis] heeft [slachtoffer] ook parkeerkosten gemaakt van € 3,20 per uur. Hij verzoekt om vergoeding van 4 maal € 3,20 is € 12,80.
22. De totale vergoeding voor reis- en parkeerkosten bedraagt daarom € 42,99.’
9. Ook mij komt het voor dat de aanvangsdatum van de wettelijke rente waar het de kosten van de eigen bijdrage betreft niet op de pleegdatum van het bewezenverklaarde feit kon worden gesteld. In aanmerking genomen dat de vordering van de benadeelde partij alleen de datum 23 juni 2022, waarop reiskosten zijn gemaakt, als handvat biedt voor een behandeling in 2022, had de aanvangsdatum van de wettelijke rente waar het de kosten van de eigen bijdrage van € 770,- betreft naar het mij voorkomt beter (in het midden tussen juni/juli 2021 en eind juni 2022) op 1 januari 2022 kunnen worden gesteld. In aanmerking genomen het geringe bedrag dat met een wijziging van de aanvangsdatum gemoeid is, meen ik evenwel dat voldoende belang bij cassatie ontbreekt.
10. Wat de reis- en parkeerkosten betreft geldt dat alle gevorderde kosten in de maand juni 2021 zijn gemaakt, binnen tien dagen na de pleegdatum, behoudens één reis naar [plaats] in juli 2021 en één reis naar [plaats] in juni 2022. Naar het mij voorkomt is het financiële belang dat hiermee gemoeid is eveneens zo gering dat het geen bijstelling van de aanvangsdatum rechtvaardigt. Ook de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de ziekenhuis-daggeldvergoeding, die ziet op de opname die duurde van de pleegdatum tot en met 17 juni 2021 en op een dagopname op 25 juni 2021 en in totaal € 186,00 bedraagt, behoeft naar het mij voorkomt gelet op de data waarop deze kosten betrekking hebben en (in samenhang daarmee) het geringe financiële belang niet te worden bijgesteld.
10. Het middel faalt.
10. Ambtshalve heb ik geen gronden aangetroffen die tot vernietiging van de bestreden uitspraak aanleiding behoren te geven.
10. Deze conclusie strekt tot verwerping van het beroep.
De Procureur-Generaal
bij de Hoge Raad der Nederlanden
AG