Arbeidsrecht

Ondernemingsraad is niet-ontvankelijk in verzoeken over levensverzekeringsregeling. Artikel 27, 28 en 36 WOR…

Rechtbank Den Haag, 29 september 2026

Zaakgegevens

Op 29 september 2026 heeft de Rechtbank Den Haag uitspraak gedaan in een zaak over arbeidsrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Den Haag
Datum uitspraak
29 september 2026
Datum publicatie
30 oktober 2026
Zaaknummer
12191403 RP VERZ 26-50499
Rechtsgebied
Civiel recht Arbeidsrecht
Procedure
Beschikking
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:31964
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Ondernemingsraad is niet-ontvankelijk in verzoeken over levensverzekeringsregeling. Artikel 27, 28 en 36 WOR. Voor een deel van de verzoeken ontbreekt het de OR aan procesbevoegdheid om deze in te kunnen stellen. Voor het andere deel geldt dat voor zover de ondernemer een instemmingsplichtig besluit heeft genomen over de leeftijdsbegrenzing van de levensverzekering, de OR te laat een beroep heeft gedaan op de nietigheid van dat besluit.

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Den Haag

EiV/cd

Rep.nr.: 12191403 RP VERZ 26-50499

29 september 2026

Beschikking van de kantonrechter in de zaak van:

De Ondernemingsraad van HCL Technologies B.V.,
gevestigd te Den Haag,
verzoekster,

hierna: de OR,
gemachtigde: mr. M.H. van Daal,

tegen

de besloten vennootschap HCL Technologies B.V.,

gevestigd te Den Haag,
verweerster,

hierna: HCL,
gemachtigden: mrs. G.A. Tsiris en M.A.C. Keijzer.

1 Procedure

1.1.

De kantonrechter heeft kennisgenomen van:

  • het verzoekschrift van 6 augustus 2026 met producties 1 t/m 9;

  • het verweerschrift met producties 1 t/m 5;

  • de pleitaantekeningen van de OR;

  • de pleitaantekeningen van HCL.

1.2.

Op 18 augustus 2026 heeft een mondelinge behandeling plaatsgevonden. Namens de OR is [naam 1] verschenen. Namens HCL is [naam 2] verschenen. Partijen zijn bijgestaan door hun gemachtigden. De griffier heeft aantekeningen gemaakt van wat op de zitting naar voren is gebracht.

1.3.

Vervolgens is de datum van de beschikking bepaald op vandaag.

2 Feiten

2.1.

Sinds 1 mei 2008 biedt HCL aan haar werknemers een levensverzekering aan. HCL, althans haar moedervennootschap, heeft daartoe een verzekeringsovereenkomst gesloten met Utmost PanEurope dac. De levensverzekering voorziet in een eenmalige gelduitkering aan nabestaanden van werknemers die gedurende hun dienstverband bij HCL komen te overlijden.

2.2.

De onderliggende polis voor de levensverzekering wordt door HCL niet standaard aan de werknemers verstrekt. Wel heeft HCL op haar intranet voor werknemers een uitleg over de levensverzekering en de daarvoor geldende voorwaarden gepubliceerd. Tot 27 augustus 2025 stond op de intranetpagina:

“Applicability

This policy is applicable to all employees whose are active on the payroll of HCLTech Europe. The list of countries covered under this policy are listed in annexure 1.

Policy details

  • All employees joining the company are covered under the Life Assurance Scheme of the company up to the normal retirement age as applicable. The premium of the same will be borne by the Company.

  • In the unfortunate event of demise of an employee while in service, the nominee declared by the employee shall receive a lump sum benefit as listed in Annexure 1 upto 65 years of age, subject to the policy terms and conditions.

  • (…)”

2.3.

In november 2024 is een werknemer van HCL, mevrouw [naam 3] , overleden op 66-jarige leeftijd. HCL heeft zich op het standpunt gesteld dat de nabestaande van [naam 3] geen recht heeft op een uitkering vanuit de levensverzekering, omdat [naam 3] op het moment van overlijden ouder was dan 65 jaar. Op 11 maart 2025 heeft een gesprek plaatsgevonden tussen HCL en de OR over de toepassing van de levensverzekering op het geval van [naam 3] . Naar aanleiding van dit gesprek heeft HCL besloten alsnog een geldsom conform de levensverzekering aan de nabestaande van [naam 3] uit te keren. Op 29 april 2025 heeft HCL hierover aan de OR gemaild:

“This is in continuation to our previous discussion on 11 March 2025 wherein I informed you that we are processing these benefits related to Life insurance as an exception to [naam 3] ’s family. Please note the intent of life Insurance policy was always to cover employees up to the age of 65 only, this is in line with company’s policy with the insurance provider. (…)”

2.4.

Op 11 juni 2025 heeft HCL de polis van de levensverzekering met de OR gedeeld. Dezelfde dag heeft een overleg plaatsgevonden tussen de OR en HCL. De notulen van dat overleg vermelden:

“Information request:

- Contractual agreement between the life insurance provider and HCLTech Netherlands.
Contact received, WoCo can start the review.

Request to change the life insurance policy and remove the clause which limits the insurance period till the age of 65.

This is clearly indicated that the age clause will not change. [naam 3] ’s case is an exception. (…)”

2.5.

Op 7 augustus 2025 heeft HCL aan de OR gemaild:

“We discussed on the life insurance policy during the WC meeting in the month of June 2025. The policy will cover this benefit up to the age 65 as mentioned in the contract. Trust, you have reviewed the contract copy shared and are aligned on the same.”

2.6.

Op 27 augustus 2025 heeft HCL de uitleg over de levensverzekering op de intranetpagina voor werknemers aangepast. Sindsdien is op de intranetpagina vermeld:

“Applicability

This Policy is applicable to all employees on Fixed Term Contract (FTC) and Indefinite Term Contract (FTE) (together referred to as ‘Employees’), whose age is 65 years or lower and are on active on the payrolls of HCLTech Group companies in the countries listed in Annexure 1.

Policy Details

(…)

The terms and conditions of this Policy and the insurance cover provided under this Policy is a non-contractual benefit and is subject to change at the sole discretion of HCLTech Group.

This Policy covers all Employees whose age is 65 years or lower and are active on the payroll of a HCLTech Group Company in the countries listed in Annexure – 1.

(…) ”

2.7.

De OR heeft op 16 oktober 2025 aan HCL gemaild dat de OR zich (kort gezegd) beroept op de nietigheid van de aanpassing van het op de intranetpagina gepubliceerde beleid omtrent de levensverzekering, in het bijzonder de daarin opgenomen beperking van de toepasselijkheid van de levensverzekering tot de leeftijd van de werknemer van 65 jaar oud.

3 Het geschil

3.1.

De OR verzoekt de kantonrechter om:

  1. voor recht te verklaren dat de nabestaanden van alle medewerkers van HCL, ongeacht de leeftijd van de medewerker of nabestaande op het moment van overlijden van de medewerker, recht hebben op een eenmalige uitkering van een jaarsalaris uit hoofde van de levensverzekering;

  2. HCL te verplichten om zich te onthouden van uitvoeringshandelingen ten aanzien van de levensverzekering met verwijzing naar een leeftijdsgrens van 65 jaar;

  3. HCL te verplichten de levensverzekering op gelijke wijze uit te voeren ten aanzien van al haar werknemers, ongeacht de leeftijd van de medewerker of de nabestaande op het moment van overlijden van de medewerker;

  4. HCL te veroordelen tot betaling aan de OR van een dwangsom van € 1.000,- per dag of gedeelte van een dag dat zij in gebreke blijft om binnen 24 uur na betekening van deze beschikking aan haar verplichtingen onder 2. en 3. te voldoen, met een maximum van € 500.000,-, door betaling van die dwangsom op de bankrekening van de Stichting Derdengelden Dommerholt Advocaten.

3.2.

HCL concludeert primair tot niet-ontvankelijkverklaring van de OR in haar verzoeken en subsidiair tot afwijzing van de verzoeken. Voorwaardelijk voor het geval de kantonrechter oordeelt dat de levensverzekering kwalificeert als een instemmingsplichtige regeling, de leeftijdsgrens van 65 jaar een wijziging van deze regeling betreft en de nietigheid door de OR tijdig is ingeroepen, verzoekt HCL de kantonrechter om vervangende toestemming te verlenen voor het handhaven van de levensverzekering met een leeftijdsgrens van 65 jaar.

4 Beoordeling

De procesbevoegdheid van de OR

4.1.

HCL heeft als meest verstrekkende verweer tegen de verzoeken 1, 3 en 4 aangevoerd dat het de OR ontbreekt aan procesbevoegdheid om dergelijke verzoeken in te stellen. De OR stelt dat haar procesbevoegdheid voor deze verzoeken voortvloeit uit artikel 27 lid 6 van de Wet op de Ondernemingsraden (WOR). Voor zover dat niet zo zou zijn, stelt de OR zich op het standpunt dat zij procesbevoegdheid heeft op grond artikel 28 lid 3 in combinatie met artikel 36 lid 2 WOR.

4.2.

Uit vaste jurisprudentie volgt dat in beginsel alleen natuurlijke personen en rechtspersonen in een burgerlijk geding kunnen optreden, tenzij bij wet anders is bepaald. Aangezien de OR op zichzelf geen rechtspersoonlijkheid heeft, heeft zij in beginsel geen procesbevoegdheid, behoudens voor zover de wet deze procesbevoegdheid voorschrijft. Artikel 27 lid 6 WOR bepaalt dat de OR de kantonrechter kan verzoeken de ondernemer te verplichten zich te onthouden van handelingen die strekken tot uitvoering of toepassing van een op grond van artikel 27 lid 5 WOR nietig besluit. Artikel 28 lid 3 WOR schrijft daarnaast voor dat de OR waakt tegen discriminatie in de onderneming en gelijke behandeling bevordert. Verder bepaalt artikel 36 lid 2 WOR dat de OR de kantonrechter kan verzoeken te bepalen dat de ondernemer gevolg dient te geven aan hetgeen overigens bij of krachtens de WOR is bepaald. Daarnaast volgt uit jurisprudentie van de Hoge Raad dat in algemene zin aan de OR procesbevoegdheid toekomt voor gevallen waarin tussen de OR en de ondernemer een geschil bestaat dat de naleving van de verplichtingen van de ondernemer jegens de OR tot inzet heeft, waarbij het ontzeggen van procesbevoegdheid aan de OR een onaanvaardbaar gebrek aan rechtsbescherming zou betekenen.

4.3.

De kantonrechter overweegt dat uit artikel 27 lid 6 WOR slechts volgt dat de OR procesbevoegdheid heeft om de kantonrechter te verzoeken de ondernemer te verplichten zich te onthouden van uitvoering of toepassing van een op grond van artikel 27 lid 5 WOR nietig besluit. Daaruit volgt niet dat de OR daarnaast de bevoegdheid heeft om de kantonrechter te verzoeken de ondernemer te verplichten uitvoering te geven aan een ander, door de OR voorgestaan beleid of besluit, noch om ter zake een verklaring voor recht of dwangsom te verzoeken, zoals de OR met haar verzoeken onder 1, 3 en 4 wel verzoekt. Ook artikel 28 lid 3 en 36 lid 2 WOR bieden geen aanknopingspunt om de OR ontvankelijk te achten in deze verzoeken. Artikel 28 lid 3 WOR geeft slechts een omschrijving van één van de taken van de OR en legt als zodanig dus geen verplichting aan de ondernemer op, waarvan de OR middels artikel 36 lid 2 WOR naleving kan verzoeken. In artikel 28 WOR is ook niet bepaald dat de OR in de uitoefening van de daar omschreven taken de bevoegdheid heeft om verzoeken bij de kantonrechter in te dienen. Artikel 36 lid 2 WOR geeft verder niet de bevoegdheid aan de OR om verzoeken die verbandhouden met de Wet gelijke behandeling op grond van leeftijd bij arbeid (WGBL) in te stellen, zoals de OR op de zitting nog heeft gesteld. Uit de bewoording van artikel 36 lid 2 WOR volgt uitdrukkelijk dat de OR aan die bepaling slechts een procesingang kan ontlenen voor zover het gaat om verzoeken tot naleving van de verplichtingen van de ondernemer die bij of krachtens de WOR zijn voorgeschreven. De verplichtingen van HCL op grond van de WGBL vallen daar niet onder.

4.4.

Verder geldt dat het ontzeggen van procesbevoegdheid aan de OR op voornoemde punten in dit geval geen onaanvaardbaar gebrek aan rechtsbescherming oplevert. Het staat individuele werknemers, althans diens nabestaande(n), vrij om in een voorkomend geval zelf een vordering jegens HCL in te stellen over de uitleg en nakoming van de levensverzekeringsregeling. Daarmee staat voor de rechtstreeks betrokken partijen dus een rechtsingang open om het eventuele discriminatoire karakter van de levensverzekering aan rechterlijke beoordeling voor te leggen, zij het niet via de OR.

4.5.

Ten aanzien van de onder 1 verzochte verklaring voor recht geldt ten overvloede dat op grond van artikel 3:302 BW een verklaring voor recht slechts kan worden afgegeven op vordering van een bij een rechtsverhouding onmiddellijk betrokken persoon. De OR is niet onmiddellijk betrokken bij de rechtsverhouding tussen HCL en de eventuele nabestaanden van haar werknemers, waaruit de aanspraak op een uitkering uit de levensverzekering kan voortvloeien. Reeds om die reden kan de OR geen verklaring voor recht verzoeken over het recht van eventuele (toekomstige) nabestaanden op die uitkering.

4.6.

De slotsom van de voorgaande overwegingen is dat het de OR aan procesbevoegdheid ontbreekt om de onder 1 en 3 ingestelde verzoeken in te kunnen stellen en voor het verzoek onder 4 voor zover dat betrekking heeft op een dwangsom over de naleving van verzoek 3. De OR wordt daarom in die verzoeken niet-ontvankelijk verklaard.

De tijdigheid van het beroep op nietigheid

4.7.

HCL heeft zich verder ten aanzien van verzoek 2 op het standpunt gesteld dat de levensverzekering geen instemmingsplichtige regeling in de zin van artikel 27 WOR is, althans subsidiair dat geen sprake is van een besluit tot wijziging in de zin van dat artikel, althans meer subsidiair dat het beroep op de nietigheid van het besluit tot wijziging van de levensverzekeringregeling te laat door de OR is gedaan. De kantonrechter volgt HCL in ieder geval in de laatste stelling. De vragen of de levensverzekeringsregeling kwalificeert als een instemmingsplichtige pensioenovereenkomst en/of beloningssysteem in de zin van artikel 27 WOR en of sprake is van een wijziging in de zin van dat artikel kunnen daarmee in het midden worden gelaten. De kantonrechter overweegt daartoe als volgt.

4.8.

Artikel 27 lid 5 WOR bepaalt dat de OR slechts een beroep op de nietigheid van een besluit van de onderneming kan doen binnen een maand nadat hetzij de ondernemer hem zijn besluit overeenkomstig de laatste volzin van artikel 27 lid 2 WOR heeft medegedeeld, hetzij – bij gebreke van deze mededeling – aan de ondernemingsraad is gebleken dat de ondernemer uitvoering of toepassing geeft aan zijn besluit. Het staat niet ter discussie dat door HCL geen schriftelijk besluit aan de OR is voorgelegd op de wijze zoals in artikel 27 lid 2 WOR voorgeschreven. Of de OR tijdig een beroep gedaan heeft op de nietigheid van het besluit van HCL om de dekking onder de levensverzekering tot een leeftijd van de werknemer van 65 jaar te begrenzen hangt daarom af van het moment waarop aan de OR is gebleken dat HCL aan dit besluit uitvoering of toepassing is gaan geven, overigens voor zover op dit punt al van een besluit in de zin van artikel 27 WOR kan worden gesproken.

4.9.

In dat kader is van belang, zoals HCL terecht stelt, dat partijen op 11 maart 2025 met elkaar hebben gesproken over de toepasselijkheid van de levensverzekering in het geval van mevrouw [naam 3] . De OR weerspreekt niet dat HCL in die discussie ondubbelzinnig heeft aangegeven dat zij van mening is dat de dekking onder de levensverzekering beperkt dient te blijven tot een leeftijd van de werknemer van 65 jaar oud en dat het geval van [naam 3] – op het moment van overlijden 66 jaar oud – enkel als een uitzondering op die algemene regel moest worden beschouwd. Dit is in de e-mail van 29 april 2025, maar ook nadien in (de notulen van) de vergadering van 11 juni 2025 en in de e-mail van 7 augustus 2025 door HCL bevestigd. Dat betekent dat aan de OR op zijn minst vanaf 11 maart 2025 en in ieder geval niet later dan 7 augustus 2025 moet zijn gebleken dat HCL – door de casus van [naam 3] nadrukkelijk als een uitzondering op de hoofdregel te behandelen – toepassing is gaan geven aan haar besluit om de dekking onder de levensverzekering te beperken tot een leeftijd van de werknemer van 65 jaar oud.

4.10.

Het beroep van de OR van 16 oktober 2025 op de nietigheid van dit besluit is in elk geval meer dan één maand later, gerekend vanaf 7 augustus 2025, en dus te laat gedaan. Daaraan doet niet af dat het besluit pas op 27 augustus 2025 voor alle werknemers kenbaar is geworden door een aanpassing van de intranetpagina. Voor de beoordeling van de tijdigheid van het beroep op nietigheid van de OR is op grond van artikel 27 lid 5 WOR namelijk doorslaggevend wanneer het onderliggende besluit aan de OR is gebleken en niet wanneer dit besluit kenbaar is geworden voor andere werknemers van HCL.

4.11.

De conclusie van de voorgaande overwegingen is dat de OR zich niet tijdig op de nietigheid van het beweerdelijke besluit met betrekking tot de leeftijdsbegrenzing van de levensverzekering heeft beroepen. Wat verder ook zij van de vraag of sprake is van een instemmingsplichtig besluit tot wijziging in de zin van artikel 27 WOR, is hoe dan ook geen sprake van een besluit dat op grond van artikel 27 lid 5 WOR nietig is. De OR kan daarom ook niet worden ontvangen in haar verzoek onder 2 om HCL te verplichten daaraan geen uitvoering te geven. Het verzoek onder 4 tot oplegging van een dwangsom bij overtreding van verzoek 2 draagt daarmee hetzelfde lot. Aan het voorwaardelijke tegenverzoek tot vervangende toestemming wordt niet toegekomen.

4.12.

De OR krijgt in deze procedure ongelijk. Artikel 22a WOR bepaalt echter dat in rechtsgedingen tussen de ondernemer en de OR de OR niet in de proceskosten kan worden veroordeeld. De kantonrechter compenseert daarom de proceskosten, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt.

5 Beslissing

De kantonrechter:

5.1.

verklaart de OR niet-ontvankelijk in haar verzoeken;

5.2.

compenseert de proceskosten, in die zin dat ieder de eigen kosten draagt.

Deze beschikking is gegeven door kantonrechter mr. C.W.D. Bom en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 29 september 2026 in aanwezigheid van de griffier.

HR 25 november 1983, NJ 1984, 297. HR 3 december 1993, NJ 1994, 375.