Verbintenissenrecht
Eiser heeft vanaf 1965 de administratie van zijn ondernemingen uitbesteed aan een administratiekantoor. Eiser…
Rechtbank Den Haag, 1 april 2026
ECLI:NL:RBDHA:2026:31648 · Rechtbank Den Haag · 1 april 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-den-haag/civiel-recht/verbintenissenrecht/eerste-aanleg-enkelvoudig/ecli-nl-rbdha-2026-31648
Zaakgegevens
Op 1 april 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over verbintenissenrecht.
- Instantie
- Rechtbank Den HaagRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- Den Haag
- Datum uitspraak
- 1 april 2026
- Datum publicatie
- 28 oktober 2026
- Zaaknummer
- C/09/669526
- Rechtsgebied
- Civiel recht » Verbintenissenrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudigEnkelvoudige kamerDe zaak is behandeld door één rechter.Meer uitleg
- Advocaat
- mr. A.W. van Meegdenburg, mr. R.H. Steensma, € 18.524 (4 punten x € 4.631
- ECLI
- ECLI:NL:RBDHA:2026:31648
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Eiser heeft vanaf 1965 de administratie van zijn ondernemingen uitbesteed aan een administratiekantoor. Eiser heeft destijds oprichter Q van het kantoor een volmacht verstrekt voor het doen van betalingen vanaf zijn zakelijke bankrekeningen. In 1988 heeft X, zoon van de oprichter, de werkzaamheden voor eiser voortgezet binnen V.O.F. Y en heeft eiser ook X gemachtigd om betalingen te verrichten. In 2023 is een geschil ontstaan over de rekening-courant-verhouding tussen partijen. Standpunt van gedaagden Y en X is dat eiser een rc-verhouding had met Q, welke na het overlijden van Q is overgegaan op zijn echtgenote Z, zodat Z nu een rc-vordering heeft op eiser van € 174.278. Standpunt van eiser is dat hij een rc-verhouding had met Y, dan wel met X, op grond waarvan aan hem een bedrag verschuldigd is van € 1.271.939,80. De rechtbank is van oordeel dat tussen eiser en Z een rc-verhouding bestond en dat eiser een schuld heeft aan Z. Dit blijkt uit de overgelegde IB-aangiften van eiser en Z. Het standpunt van eiser dat hij niet op de hoogte was van de IB-aangiften, en daarmee niet van de rc-verhouding met Z en het rc-saldo, maakt dat niet anders. Als eiser geen kennis neemt van zijn IB-aangiften, komt dat voor zijn rekening en risico. Daarnaast wijst de rechtbank de vordering van eiser af tot terugbetaling door Y dan wel X van € 1.271.939,80 op grond van het ontbreken van een autorisatie voor de onderliggende overboekingen. Het verweer van gedaagden slaagt dat het merendeel van de vermeende ongeautoriseerde overboekingen is verjaard, en dat voor de overige overboekingen niet is komen vast te staan dat X buiten zijn volmacht heeft gehandeld. Ook verwerpt de rechtbank de stelling van eiser dat Y in gebreke is gebleven omdat X pas voor het eerst in 2023 opgave heeft gedaan van het rc-saldo, terwijl het administratiekantoor op grond van artikel 6:140 lid 2 BW aan het einde van ieder boekjaar aan eiser opgave had moeten doen van het rc-saldo. Y had immers al minstens tien jaar via de IB-aangiften en e-mailcorrespondentie het saldo van de rc-verhouding met eiser gedeeld. Slotsom is dat alle vorderingen van eiser worden afgewezen.
Uitspraak
RECHTBANK Den Haag
Team Handel
Zaaknummer: C/09/669526 / HA ZA 24-595
Vonnis van 1 april 2026
in de zaak van
[eiser] te [woonplaats 1] ,
eiser in conventie,
verweerder in voorwaardelijke reconventie,
hierna te noemen: [eiser]
advocaat: mr. A.W. van Meegdenburg,
tegen
1 [gedaagden sub 1] V.O.F.te [vestigingsplaats] ,
2. [gedaagden sub 2] PRO SE EN Q.Q.te [woonplaats 2] ,
3. [gedaagden sub 3] Q.Q.te [woonplaats 2] ,
4. [gedaagden sub 4] Q.Q.te [woonplaats 2] ,
gedaagden in conventie,
eisers in voorwaardelijke reconventie,
advocaat: mr. R.H. Steensma.
Gedaagden worden hierna gezamenlijk [gedaagden] genoemd en ieder afzonderlijk respectievelijk het administratiekantoor, [gedaagden sub 2] , [gedaagden sub 3] en [gedaagden sub 4] .
1 De procedure
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- de dagvaarding van 3 juli 2024, met producties 1 tot en met 19;
- de conclusie van antwoord van 28 augustus 2024 tevens (voorwaardelijke) eis in reconventie, met producties 1 tot en met 48;
- de conclusie van antwoord in reconventie, met producties 20 tot en met 23;
- de akte overlegging producties met producties 49 tot en met 68 namens [gedaagden] ;
- het proces-verbaal van de mondelinge behandeling gehouden op 8 januari 2025;
- de rolbeslissing van 5 februari 2025;
- de akte depot van een USB-stick van 25 april 2025 met de spreekaantekeningen namens [eiser] voor de zitting van 8 januari 2025;
- de conclusie van repliek in conventie tevens aanvullend antwoord in reconventie tevens houdende akte vermeerdering van eis, met producties 24 tot en met 36;
- de conclusie van dupliek in conventie, (voorwaardelijke) repliek in reconventie tevens antwoord akte vermeerdering van eis, met producties 68A tot en met 105;
- de akte neerlegging USB-stick door mr. R.P. de Bruin op 28 augustus 2025 namens [eiser] ;
- de conclusie van dupliek in reconventie tevens akte tot uitlating producties op het verjaringsverweer in conventie, met producties 37 tot en met 45.
Op 16 februari 2026 heeft een tweede mondelinge behandeling plaatsgevonden. De griffier heeft aantekeningen gemaakt van wat tijdens de zitting is besproken.
Ten slotte is de datum voor vonnis bepaald op vandaag.
2 De feiten
[eiser] heeft vanaf 1960 diverse ondernemingen in Nederland gevoerd, waaronder winkels in radio’s en televisies, een installatiebedrijf, een keukenbedrijf en een tandartsenpraktijk.
Vanaf 1965 heeft [eiser] de administratie van vrijwel al zijn ondernemingen uitbesteed aan administratiekantoor [de eenmanszaak] (hierna: de “eenmanszaak”) van dhr. [naam 1] (hierna: “ [naam 1] .”). Tot de werkzaamheden behoorden het doen van belastingaangiften, waaronder loon- en vennootschapsbelasting, en het opmaken en indienen van de aangifte inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen (hierna: de “IB-aangifte”) van [eiser] . Daarnaast voorzag [naam 1] . [eiser] van zakelijke adviezen, waarbij sprake was van groot wederzijds vertrouwen.
[eiser] heeft aan [naam 1] . een volmacht verstrekt voor het doen van betalingen vanaf in totaal vier bankrekeningen van [eiser] bij Rabobank, ABN-AMRO Bank en ING Bank (hierna: de “zakelijke bankrekeningen”). Deze betalingen hielden verband met onroerend goed dat [eiser] in bezit had en betroffen veelal de betaling van ingekomen facturen – waaronder facturen voor verzekeringspremies en aanslagen onroerendezaakbelasting – en betalingen die door [eiser] werden opgedragen.
In 1984 is [gedaagden sub 2] , de zoon van [naam 1] ., werkzaam geworden binnen de eenmanszaak, en heeft hij administratieve werkzaamheden voor [eiser] en zijn ondernemingen van [naam 1] . overgenomen.
In 1988 besloot [eiser] om met zijn partner per zeilboot een wereldreis te maken. Daarvóór had hij vrijwel al zijn ondernemingen en zakelijk en in privé gehouden onroerend goed verkocht. [eiser] was nog wel in privé eigenaar van onroerend goed – een woning en enkele kantoorcomplexen – op een bedrijventerrein in [plaats] (hierna: het “onroerend goed”). Vanaf 1985 werd het onroerend goed verhuurd en leverde dit [eiser] in privé huurinkomsten op.
Vanaf 1990 verbleef [eiser] grotendeels in [land] . Hij heeft daar geïnvesteerd in diverse ondernemingen. Het onroerend goed in Nederland werd in opdracht van [eiser] beheerd door de heer [naam 2] (hierna: “ [naam 2] ”).
Op 1 januari 1995 heeft [gedaagden sub 2] het administratiekantoor [gedaagden sub 1] V.O.F. opgericht (hierna: de “V.O.F.” of het “administratiekantoor”). De werkzaamheden voor [eiser] en zijn ondernemingen zijn voortgezet binnen het administratiekantoor. Bij de oprichting van het administratiekantoor in 1995 waren [gedaagden sub 2] en zijn echtgenote [gedaagden sub 4] , de enige vennoten van de V.O.F. [gedaagden sub 4] is vanaf 2 april 2014 uitgetreden uit de V.O.F. Momenteel is ook de zoon van [gedaagden sub 2] en [gedaagden sub 4] , [gedaagden sub 3] , werkzaam voor en vennoot van de V.O.F.
Op enig moment heeft [eiser] ook [gedaagden sub 2] gemachtigd om betalingen te verrichten vanaf de zakelijke bankrekeningen.
Vanaf 2008 heeft [eiser] een postadres in Nederland en verblijft hij regelmatig in Nederland. Vanaf 2019 heeft hij zich naar eigen zeggen weer volledig in Nederland gevestigd.
Op enig moment – eind 2022 of begin 2023 – heeft [gedaagden sub 4] aan de partner van [eiser] (hierna: “ [naam 3] ”) verteld – partijen onderhielden naast de zakelijke samenwerking ook een vriendschappelijke relatie – dat het administratiekantoor een vordering had op [eiser] . Vervolgens heeft begin mei 2023 overleg plaatsgevonden ten kantore van het administratiekantoor tussen [eiser] en [gedaagden sub 2] waarbij deze vordering is besproken. Bij het overleg heeft [gedaagden sub 2] aan [eiser] een overzicht van de mutaties getoond van een rekening-courantverhouding (hierna: de “rc-verhouding”) in de periode van 1 januari 2011 tot en met 31 december 2014, resulterende in een rc-vordering op [eiser] van € 206.315.
Ook heeft [gedaagden sub 2] een overzicht getoond van dezelfde rc-verhouding in de periode 1 januari 2015 tot en met 31 mei 2023, resulterende in een rc-vordering op [eiser] van € 155.229. Uit ditzelfde overzicht bleek dat de rc-vordering op 31 december 2021 € 131.872 bedroeg. Om aan te tonen dat het overzicht correct was, heeft [gedaagden sub 2] de IB-aangifte van [eiser] over het jaar 2022 getoond, waarin onder de kop “Waarde van schulden” is opgenomen dat [eiser] per 1 januari 2022 een schuld had aan “ [gedaagden sub 1] ” van € 131.872 met de omschrijving “Lening [gedaagden sub 1] ” en nummer “jr”. Het bedrag van € 131.872 correspondeert met het bedrag per die datum in het rc-overzicht voor de periode van 1 januari 2015 tot en met 31 mei 2023.
Op 12 mei 2023 heeft [gedaagden sub 2] aan [eiser] een actueel overzicht gestuurd van de rc-verhouding in de periode 1 januari 2015 tot en met 1 juli 2023, resulterende in een rc-vordering op [eiser] per 1 juli 2023 van € 174.278. Het bedrag omvat de hoofdsom vermeerderd met van tijd tot tijd bijgeboekte rente ter hoogte van 7%.
[eiser] heeft op basis van bij hem bekende bankafschriften van zijn zakelijke bankrekeningen, zelf een overzicht opgesteld van overboekingen van en naar het administratiekantoor, [gedaagden sub 2] en gelieerde (rechts)personen. Volgens [eiser] is sprake van veel overboekingen waarvoor hij nooit opdracht of toestemming heeft gegeven aan het administratiekantoor. Uit zijn overzicht over de periode van 5 januari 1999 tot en met 31 mei 2023 blijkt volgens [eiser] dat hij een rc-vordering heeft op het administratiekantoor van € 943.398,29. Indien slechts de mutaties vanaf 2011 tot en met 31 mei 2023 worden beschouwd, resulteert dit volgens [eiser] in een vordering van hem op het administratiekantoor van € 75.959,50.
[eiser] besloot in de zomer van 2023 om de contractuele relatie met het administratiekantoor te beëindigen. Op 24 juli 2023 heeft hij het administratiekantoor verzocht om alle fysieke en digitale administratie voor [eiser] en zijn ondernemingen waarover het administratiekantoor beschikte, te verzamelen zodat hij daarin onderzoek kon verrichten.
[gedaagden sub 2] heeft dezelfde dag bericht dat hij over weinig fysieke stukken beschikt omdat hij de laatste jaren geen boekhouding voor [eiser] heeft gevoerd – hij heeft alleen IB-aangiften gedaan op basis van jaaropgaven – en dat overeenkomstig de wettelijke bewaarplicht alleen administratieve gegevens zijn bewaard over de afgelopen zeven jaar. Op 26 juli 2023 heeft een deurwaarder de beschikbare administratieve bescheiden van [eiser] en zijn ondernemingen bij het administratiekantoor opgehaald, waaronder bankafschriften en de IB-aangiften van 2015 tot en met 2022.
Op 27 juli 2023 heeft de advocaat van [eiser] het door [eiser] opgestelde rc-overzicht naar het administratiekantoor gestuurd, met de vordering van [eiser] op het administratiekantoor van € 943.398,29.
Vervolgens hebben de advocaten van partijen gecorrespondeerd over de vraag tussen welke partijen een rc-verhouding bestond en over de diverse rc-overzichten die partijen hadden opgesteld. Standpunt van het administratiekantoor was dat [eiser] een rc-verhouding had met [naam 1] , welke na het overlijden van [naam 1] . op 20 april 2011 onder algemene titel is overgegaan op zijn echtgenote mevrouw [naam 4] (hierna: “ [naam 4] ”), zodat [naam 4] nu een rc-vordering heeft op [eiser] van € 174.278. Standpunt van [eiser] was dat hij een rc-verhouding had met het administratiekantoor, dan wel met [gedaagden sub 2] en dat het administratiekantoor € 943.398,29 aan hem is verschuldigd.
Op 9 augustus 2023 heeft [eiser] het administratiekantoor bericht dat hij in de afgegeven bescheiden geen administratie heeft aangetroffen over de verhuur van het onroerend goed. [eiser] schreef dat hij in overleg was met de gemeente over de onteigening van het onroerend goed en dat hij niet in staat was om de voormalige huuropbrengsten aan te tonen ten behoeve van het verkrijgen van een billijke vergoeding van de gemeente.
Op 11 april 2024 heeft de advocaat van [eiser] het administratiekantoor en zijn (oud) vennoten gesommeerd om uiterlijk op 19 april 2024 het bedrag van € 943.398,29 te voldoen. Aan deze sommatie is geen gehoor gegeven.
Voor verhaal van zijn vorderingen heeft [eiser] op 19 juni 2024 conservatoir beslag laten leggen op onroerende zaken van [gedaagden sub 2] en [gedaagden sub 4] en op bankrekeningen van het administratiekantoor.
Op 11 juli 2024 heeft [eiser] bewijsbeslag laten leggen op allerhande digitale gegevensdragers – telefoons, laptops, desktops, cloudopslag, e-mailcorrespondentie – zowel bij het administratiekantoor als bij de gedaagden in privé. De aangewezen bewaarder heeft vervolgens onderzoek gedaan naar de in beslag genomen gegevens en lijsten opgesteld van de door hen gevonden bestanden. In deze procedure heeft het administratiekantoor deze bestanden op een USB-stick ingebracht.
3 Het geschil
in conventie
[eiser] vordert, samengevat en bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad:
1A. primair: de veroordeling van [gedaagden] om aan [eiser] terug te geven de nog bij het administratiekantoor in bezit zijnde administratieve bescheiden van [eiser] ;
1B. subsidiair (voor zover [gedaagden] hun stelling handhaven dat de administratie van
[eiser] is vernietigd): de verklaring voor recht dat het administratiekantoor en haar vennoten toerekenbaar tekort zijn geschoten in de nakoming van de overeenkomst van opdracht, dan wel dat zij jegens [eiser] onrechtmatig hebben gehandeld door zijn administratie en die van zijn ondernemingen te vernietigen en de veroordeling van [gedaagden] de als gevolg daarvan door [eiser] geleden schade aan hem te vergoeden;
2. de veroordeling van het administratiekantoor om op grond van artikel 7:403 lid 2 Burgerlijk wetboek (BW) verantwoording af te leggen van de wijze waarop zij zich van haar opdracht heeft gekweten en rekening te doen van de gelden die zij van [eiser] heeft uitgegeven en te diens behoeve heeft ontvangen;
3. de verklaring voor recht dat het administratiekantoor als opdrachtnemer toerekenbaar tekort is geschoten in het uitvoeren van de opdracht van [eiser] en de veroordeling van [gedaagden] om aan [eiser] te voldoen de schade die hij als gevolg daarvan heeft geleden;
4A. primair: de verklaring voor recht dat de rc-verhouding bestaat tussen [eiser] en het administratiekantoor en dat op basis van die rc-verhouding [eiser] van [gedaagden] heeft te vorderen een bedrag van € 1.271.939,80 met handelsrente;
4B. subsidiair: de verklaring voor recht dat de rc-verhouding bestaat tussen [eiser] en [gedaagden sub 2] en dat op basis van die rc-verhouding [eiser] van [gedaagden sub 2] te vorderen heeft een bedrag van € 1.271.939,80;
5A. primair: de hoofdelijke veroordeling van [gedaagden] om aan [eiser] te betalen een bedrag van € 1.271.939,80 te vermeerderen met de buitengerechtelijke incassokosten van € 6.775,00;
5B. subsidiair: de veroordeling van [gedaagden sub 2] om aan [eiser] te betalen een bedrag van € 1.271.939,80 te vermeerderen met de buitengerechtelijke incassokosten;
6. de veroordeling van [gedaagden] in de kosten van deze procedure, die van de beslaglegging (€ 34.296,57) en de nakosten daaronder begrepen.
[eiser] legt aan zijn vordering ten grondslag dat er een rc-verhouding bestond tussen hem en het administratiekantoor en dat het administratiekantoor – op basis van deze rc-verhouding – vanaf 1999 ongeautoriseerde overboekingen heeft verricht van zijn zakelijke bankrekeningen. Volgens [eiser] is het administratiekantoor in gebreke gebleven omdat het pas voor het eerst in mei 2023 opgave heeft gedaan van het rc-saldo, terwijl het administratiekantoor op grond van artikel 6:140 lid 2 BW aan het einde van ieder boekjaar aan [eiser] opgave had moeten doen van het rc-saldo en de bijhorende mutaties. Daarnaast is het administratiekantoor tekortgeschoten in de nakoming van de uitvoering van haar opdracht op grond van artikel 7:401 BW en artikel 7:412 BW – of heeft onrechtmatig gehandeld – door de administratie van [eiser] en zijn ondernemingen te vernietigen Voorts is het kantoor in gebreke omdat het geen verantwoording heeft afgelegd van de wijze waarop het zich van zijn opdracht heeft gekweten, overeenkomstig artikel 7:403 lid 2 BW.
[gedaagden] voeren verweer. [gedaagden] concluderen tot niet-ontvankelijkheid van [eiser] , dan wel tot afwijzing van de vorderingen van [eiser] , met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van [eiser] in de kosten van deze procedure.
[gedaagden] vorderen samengevat en voorwaardelijk, voor het geval de rechtbank tot het oordeel komt dat een rc-verhouding bestaat tussen [eiser] enerzijds en het administratiekantoor anderzijds, dan wel tussen [eiser] enerzijds en [gedaagden sub 2] anderzijds, de veroordeling van [eiser] om aan [gedaagden] te betalen een bedrag van
€ 174.278 te vermeerderen met de contractuele samengestelde rente van 7% daarover vanaf 1 juli 2023, subsidiair vanaf de dag van de reconventie.
[eiser] voert verweer. [eiser] concludeert tot niet-ontvankelijkheid van [gedaagden] , dan wel tot afwijzing van de vorderingen van [gedaagden] met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van [gedaagden] in de kosten van deze procedure.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan.
4 De beoordeling
in conventie
De rechtbank zal eerst de contractuele relatie en de werkrelatie tussen [eiser] enerzijds en het administratiekantoor en haar vennoten anderzijds duiden. Daarna zal zij de door [eiser] ingestelde vorderingen behandelen en daarbij tot het oordeel komen dat deze vorderingen moeten worden afgewezen.
De contractuele relatie en de werkrelatie tussen partijen
De eerste contacten tussen [eiser] en [naam 1] . gaan terug tot de jaren ’60 van de vorige eeuw. Tussen [eiser] en [naam 1] . is destijds een mondelinge overeenkomst tot stand gekomen over administratieve werkzaamheden door de eenmanszaak voor [eiser] en zijn ondernemingen. De relatie tussen [eiser] en [naam 1] . kenmerkte zich door een groot wederzijds vertrouwen. De overeenkomst is nooit op schrift is gesteld, hetgeen ook niet vereist is.
Toen in 1995 het administratiekantoor is opgericht en deze de opdracht van [eiser] heeft overgenomen, bestond er bij beide partijen blijkbaar (nog steeds) geen behoefte om op dat moment afspraken schriftelijk vast te leggen. Het betrof de voortzetting van een al lang bestaande relatie, die tot dat moment kennelijk probleemloos was verlopen. Dat er tussen partijen géén schriftelijke overeenkomst bestaat, kan [eiser] het administratiekantoor nu niet verwijten.
De contractuele relatie
Het is niet in geschil dat de overeenkomst in ieder geval inhield dat de werkzaamheden van het administratiekantoor bestonden uit i) het beheren en registreren van geldstromen met betrekking tot onroerende zaken en het opnemen van de ter zake relevante fiscale gegevens ten behoeve van de IB-aangiften van [eiser] en ii) te doen wat redelijkerwijs van het administratiekantoor mocht worden verwacht en wat een vergelijkbaar vakgenoot in vergelijkbare omstandigheden zou doen.
Omdat [eiser] zijn ondernemingen en vrijwel al zijn onroerend goed reeds vóór de oprichting van het administratiekantoor op 1 januari 1995 had verkocht, waren de werkzaamheden volgens het administratiekantoor beperkt. Deze bestonden enerzijds uit het verrichten van betalingen vanaf de zakelijke rekeningen en anderzijds uit het verzamelen van relevante fiscale gegevens en het opmaken en indienen van de jaarlijkse IB-aangifte van [eiser] .
[eiser] stelt dat ook de volgende werkzaamheden met het administratiekantoor waren overeengekomen:
- het beheren en registreren van de kasstromen van de huurinkomsten van het onroerend goed (in privé);
- het beheren, bewaren en opslaan van de administratie van [eiser] , waaronder originele stukken met betrekking tot onroerend goed.
In deze procedure is niet komen vast te staan dat ook het beheren en registreren van de kasstromen van de huurinkomsten van het onroerend goed (in privé) tot de opdracht behoorden. De huurpenningen van het onroerend werden weliswaar gestort op de zakelijke rekeningen, maar deze inkomsten waren niet relevant voor de IB-aangifte die het administratiekantoor moest opmaken zodat geen noodzaak bestond voor het administratiekantoor om deze inkomsten te registreren. Onroerend goed in privé werd immers in de periode dat het administratiekantoor de werkzaamheden verrichtte, belast op basis van een fictief rendement en niet op basis van de werkelijke inkomsten, zodat voor de IB-aangifte uitsluitend de WOZ-waarde van het onroerend goed van belang was.
[eiser] stelt nog wel dat het administratiekantoor op basis van de bankafschriften van de zakelijke rekeningen vaststelde of huurpenningen onbetaald bleven, dit vervolgens berichtte aan [eiser] , waarna [eiser] of [naam 2] een aanmaning stuurde aan de huurders. De rechtbank vindt deze werkwijze onaannemelijk omdat het administratiekantoor dan precies moest weten welke huurcontracten er met welke huurders liepen en welke huur zij over welke periode verschuldigd waren. Het is niet gesteld of gebleken dat dit het geval was. Bovendien valt deze werkwijze niet te rijmen met de stelling van [eiser] dat hij tijdens zijn verblijf in het buitenland vanaf 1988 tot – volgens [eiser] – 26 november 2019 “zeer summier contact had met het administratiekantoor en zeer moeilijk bereikbaar was”. Evenmin is gesteld of gebleken dat in deze periode e-mailcorrespondentie heeft plaatsgevonden waaruit blijkt dat het administratiekantoor aan [eiser] berichtte welke huurders achterliepen met het voldoen van de verschuldigde huur. Gelet op dit een en ander heeft [eiser] onvoldoende feitelijk onderbouwd dat het beheren en registreren van de huurinkomsten eveneens tot de opdracht van het administratiekantoor behoorde.
De stelling van [eiser] dat de overeenkomst tevens inhield het beheer, bewaren en opslaan van de administratie van [eiser] , wordt ook door het administratiekantoor betwist. Volgens het administratiekantoor heeft [eiser] nooit opdracht gegeven om de administratie van [eiser] te bewaren en heeft het administratiekantoor nimmer beheer gevoerd over stukken met betrekking tot het onroerend goed of over geldstromen uit de exploitatie van dat onroerend goed. [eiser] behandelde al deze aangelegenheden zelf of besteedde deze uit.
Voor wat betreft het bewaren van stukken met betrekking tot het onroerend goed van [eiser] heeft het administratiekantoor nog aangevoerd dat het nooit originele stukken – zoals notariële akten of huurovereenkomsten – anders dan bankafschriften en facturen met betrekking tot het onroerend goed heeft ontvangen. Ook de stelling van [eiser] dat notariële akten en huurovereenkomsten uitsluitend aan het kantooradres van het administratiekantoor zijn gestuurd, wordt betwist. Zelfs als notariële aktes incidenteel bij het administratiekantoor bezorgd zouden zijn, zijn deze nooit langdurig in het beheer geweest en heeft [eiser] deze stukken altijd zelf opgehaald, aldus het administratiekantoor.
De rechtbank is van oordeel dat [eiser] op het punt van het voeren van de administratie door het administratiekantoor, gelet op de ontkenning van het administratiekantoor, onvoldoende heeft gesteld. Alleen met betrekking tot het bewaren van stukken heeft hij nog een nadere toelichting gegeven, namelijk dat alle originele stukken door het administratiekantoor in ontvangst zijn genomen. Dit standpunt heeft hij echter niet nader onderbouwd. Gelet op de verklaring van [eiser] ter zitting dat hij sinds 2008 over een postadres in Nederland beschikte, valt niet in te zien waarom hij na 2008 al zijn post en originele stukken bij het administratiekantoor zou hebben laten bezorgen. Verder is gesteld noch gebleken dat [eiser] ooit eerder een beroep heeft moeten doen op de administratieve stukken die volgens hem uitsluitend door het administratiekantoor werden beheerd, terwijl hij deze stukken wel nodig had voor het vestigen van nieuwe hypotheekrechten in het kader van herfinanciering van zijn onroerend goed. [eiser] moet zelf over de benodigde stukken hebben beschikt. Dit volgt ook uit de omstandigheid dat hij in deze procedure stukken uit zijn administratie heeft kunnen overleggen. Zijn standpunt dat het administratiekantoor over alle originele administratieve stukken beschikte en ook overigens beschikte over de volledige administratie van Groenenveld omdat zij deze zou bewaren voor [eiser] , wordt dan ook niet gevolgd.
De werkrelatie
In aanvulling op hetgeen de rechtbank heeft geoordeeld ten aanzien van de contractuele relatie tussen partijen, zal zij kort ingaan op de werkrelatie tussen [eiser] en het administratiekantoor. Tot vóór dit geschil werd deze werkrelatie gekenmerkt door een groot wederzijds vertrouwen en liet [eiser] naar eigen zeggen financiële zaken aan het administratiekantoor over en heeft hij nooit naar alle stukken gekeken. Ter zitting heeft [eiser] verklaard dat hij – tot zijn huidige spijt – nooit aandacht heeft besteed aan de werkzaamheden die [gedaagden sub 2] voor hem verrichtte en dat hij altijd te goed van vertrouwen is geweest.
Eén van de stellingen van [eiser] is dat de inhoud van de IB-aangiften – en kennelijk ook de inhoud van de opgelegde aanslagen – geheel langs hem is heengegaan. Ter zitting heeft [eiser] verklaard dat hij zich nooit heeft bekommerd over de IB-aangiften en dat de IB-aangiften nooit aan hem zijn toegestuurd. Volgens [eiser] heeft hij alleen de IB-aangifte over 2018 bij [gedaagden sub 2] opgevraagd en per e-mail ontvangen omdat hij deze nodig had bij het oversluiten van een hypothecaire geldlening. Dit standpunt wordt echter gepasseerd omdat uit het procesdossier volgt dat het administratiekantoor in ieder geval de IB-aangiften van de jaren 2011, 2012 en 2015 tot en met 2018 aan [eiser] heeft opgestuurd. Dat [eiser] de IB-aangiften en aanslagen niet heeft ingezien, komt voor zijn eigen rekening en risico.
Een tweede stelling van [eiser] is dat hij niet bekend is met diverse e-mailberichten die naar of vanaf zijn e-mailaccount(s) zijn verstuurd. In reactie op vragen ter zitting over specifieke e-mails heeft [eiser] verklaard dat hij de betreffende e-mails niet kent. Daarmee doet [eiser] enerzijds een beroep op zijn e-mails ter onderbouwing van zijn vordering, maar neemt hij anderzijds afstand van e-mails verzonden van en naar dezelfde e-mailaccount(s) omdat hij die niet zou hebben geschreven of ontvangen. Deze ambivalente benadering wordt niet gevolgd. [eiser] heeft geen feiten of omstandigheden gesteld waaruit blijkt dat de betreffende e-mailaccount(s) niet aan hem toebehoren en hij doet er bovendien zelf een beroep op. Derhalve worden alle e-mails die via deze e-mailaccounts zijn verstuurd of ontvangen, in de onderlinge verhouding met het administratiekantoor en zijn vennoten, geacht bekend te zijn bij [eiser] . Dat niet [eiser] alle e-mails persoonlijk heeft geschreven of gelezen maar [naam 2] – [eiser] had zijn e-mails naar [naam 2] doorgeschakeld – maakt dat niet anders. Het handelen van [naam 2] komt voor rekening en risico van [eiser] .
Slotsom is dat zelfs als [eiser] van alle IB-aangiften en e-mails geen kennis heeft genomen, [eiser] kennelijk jarenlang erop heeft vertrouwd dat het administratiekantoor zijn werkzaamheden naar behoren heeft verricht. Althans, het eerste moment sinds 1965 dat [eiser] aantoonbaar reclameert over de dienstverlening door de eenmanszaak en vervolgens het administratiekantoor, is in de zomer van 2023. [eiser] beklaagt zich dan overigens niet over de werkzaamheden die de eenmanszaak en het administratiekantoor dan al bijna zestig jaar voor [eiser] hebben verricht, maar komt – voor het eerst – met het verwijt dat het administratiekantoor zonder overleg met of instemming van [eiser] , het overgrote deel van de administratie van [eiser] en zijn ondernemingen vanaf 1995 zou hebben vernietigd.
Tegen deze achtergrond zal de rechtbank de vorderingen van [eiser] beoordelen.
Vordering 1A: Moet het administratiekantoor nog administratieve bescheiden overleggen?
Uit artikel 7:403 lid 2 BW volgt de verplichting van de opdrachtnemer om administratieve bescheiden terug te geven die het uit hoofde van de overeenkomst van opdracht voor de opdrachtgever nog onder zich heeft. Deze bepaling is een uitwerking van de zorgplicht van artikel 7:401 BW.
Gelet op het oordeel in 4.11. dat het opslaan en bewaren van de administratie van [eiser] niet tot de opdracht behoorde, is het administratiekantoor niet gehouden tot afgifte van meer of anders dan waartoe het op grond van de wet verplicht is.
Op 26 juli 2023 heeft een deurwaarder voor [eiser] alle administratieve bescheiden van [eiser] en zijn ondernemingen die nog in bezit waren van het administratiekantoor, opgehaald. Op 11 juli 2024 heeft [eiser] bewijsbeslag laten leggen op alle digitale gegevensdragers waarover het administratiekantoor en de gedaagden in privé beschikten. Daarmee heeft het administratiekantoor gehoor gegeven aan het verzoek van de deurwaarder en is voldaan aan het beslagverzoek van [eiser] . De aangewezen bewaarder heeft onderzoek gedaan naar deze gegevensdragers en lijsten opgeleverd van de in beslag genomen bestanden. Het administratiekantoor heeft vervolgens in deze procedure deze bestanden op een USB-stick overgelegd. Nu [eiser] niet heeft gesteld dat de beslaglegging ondeugdelijk is geweest en het administratiekantoor heeft gesteld niet meer over stukken van [eiser] te beschikken, heeft het administratiekantoor voldaan aan zijn wettelijke verplichting om alle administratieve bescheiden waarover het beschikt aan [eiser] terug te geven. Dat [eiser] er niet van overtuigd is dat het administratiekantoor alle bescheiden heeft teruggegeven, maakt dat niet anders.
Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat [eiser] geen belang heeft bij zijn vordering tot afgifte. Het administratiekantoor kan niet veroordeeld worden tot afgifte van stukken waarover het niet beschikt en niet is komen vast te staan dat het administratiekantoor nog over administratieve bescheiden van [eiser] beschikt.
De omstandigheid dat het administratiekantoor tijdens de procedure kopieën van digitale stukken heeft overgelegd die betrekking hebben op [eiser] die niet bij de beslaglegging zijn verkregen, maakt het oordeel niet anders. Het administratiekantoor heeft aangevoerd dat deze stukken zijn aangetroffen bij het doorzoeken van verwante e-mails en andere bestanden, maar dat ze niet behoren tot de administratieve bescheiden die het administratiekantoor terug moet geven uit hoofde van zijn zorgplicht. Nu [eiser] in zijn vordering niet heeft gespecificeerd welke stukken hij nodig heeft die nog in het bezit zouden zijn van het administratiekantoor, kan niet van het administratiekantoor worden verwacht dat het zijn gehele administratie doorzoekt naar alle stukken die mogelijk betrekking op [eiser] kunnen hebben. Bovendien kan het administratiekantoor niet worden veroordeeld tot afgifte van niet-gespecificeerde stukken.
Overigens wijst het administratiekantoor erop dat het alle kopieën van digitale stukken die het later heeft overgelegd, verkregen heeft door het doorzoeken van het e-mailverkeer met [eiser] . [eiser] was zelf partij in deze correspondentie en heeft zelf dus ook toegang tot dergelijke stukken via zijn eigen e-mailaccounts. Op die grond heeft hij ook geen belang bij afgifte door het administratiekantoor.
[eiser] stelt dat de afgifte van administratieve bescheiden noodzakelijk is omdat hij niet in staat is om de omvang van de huurinkomsten van zijn onroerend goed te achterhalen die hij heeft genoten in de periode vanaf 1989. [eiser] heeft erkend dat hij actief betrokken was bij de verhuur van het onroerend goed en dat hij op de hoogte was van de huurovereenkomsten en de huurprijzen die hij met betrekking tot het onroerend goed heeft afgesloten. Dit volgt ook uit door hem overgelegde stukken – waaronder e-mailcorrespondentie uit de jaren 2012, 2013 en 2014 tussen [eiser] , WEA-accountants en de Rabobank – waaruit blijkt dat [eiser] bekend is met de looptijden van huurcontracten en de overeengekomen huurprijzen. Ditzelfde blijkt uit de stelling van [eiser] dat de huurinkomsten slechts zeer sporadisch worden vermeld op de bankafschriften die hij in 2023 in zijn bezit heeft gekregen. Kortom, nu [eiser] zelf beschikt over stukken en bankafschriften van zijn zakelijke rekeningen waarin de maandelijkse omvang van de huurinkomsten is opgenomen en het administratiekantoor betwist dat zij nog over stukken beschikt, is de rechtbank van oordeel dat [eiser] geen belang heeft bij afgifte van bescheiden door het administratiekantoor.
Voor zover [eiser] bedoelt dat hij niet kan vaststellen wat de totaalsom is van alle huurinkomsten die de huurders van zijn onroerend goed gedurende alle jaren hebben betaald, heeft [eiser] onvoldoende gesteld om te kunnen concluderen dat er een grondslag bestaat voor een verplichting van het administratiekantoor om bescheiden aan [eiser] te leveren waarmee die totaalsom kan worden vastgesteld. Het beheren en registreren van die huurinkomsten behoorde immers niet tot de opdracht aan het administratiekantoor (zie 4.7.).
Gelet op dit een en ander is de rechtbank van oordeel dat de vordering van [eiser] om het administratiekantoor te veroordelen tot het teruggeven van de nog bij het administratiekantoor in bezit zijnde administratieve bescheiden van [eiser] , moet worden afgewezen.
Vordering 1B: Is vernietiging van de administratie van [eiser] door het administratiekantoor een tekortkoming of onrechtmatig?
[eiser] verwijt het administratiekantoor dat het in 2023 administratieve bescheiden ten aanzien van de verhuur van het onroerend goed in de periode 1989 tot en met 2010, heeft vernietigd. Daarmee zou sprake zijn van vernietiging van stukken van minimaal 14 jaar en maximaal 35 jaar oud.
Gelet op het oordeel in 4.11, is niet komen vast te staan dat het administratiekantoor over originele stukken zoals notariële akten en huurovereenkomsten beschikte. Voor zover het administratiekantoor toch over originele stukken heeft beschikt, betwist het administratiekantoor dat het die stukken heeft vernietigd zonder instemming van [eiser] of zonder aanwijzing van [eiser] . Echter, zelfs als vast zou komen te staan dat het administratiekantoor stukken die betrekking hebben op de administratie van [eiser] uit de jaren 1989 tot en met 2010 zonder overleg met [eiser] heeft vernietigd, betekent dit niet dat thans kan worden vastgesteld dat sprake is van een tekortkoming of onrechtmatig handelen van het administratiekantoor. Gelet op het oordeel in 4.9. staat immers vast dat er geen contractuele plicht bestond voor het administratiekantoor om administratie van [eiser] en zijn ondernemingen te bewaren, zodat van een tekortkoming geen sprake is.
Dan resteert de vraag of het administratiekantoor een wettelijke bewaarplicht heeft geschonden. Voor [eiser] als particuliere belastingplichtige geldt een wettelijke bewaarplicht voor zijn administratie van vijf jaar. Standpunt van het administratiekantoor is dat van een redelijk handelend en redelijk bekwaam administratiekantoor mag worden verwacht dat zonder nadere afspraken, administratieve stukken van cliënten zeven jaar worden bewaard. Nu niet gesteld is dat het administratiekantoor deze bewaartermijn heeft geschonden, valt niet in te zien dat van onrechtmatig handelen sprake is.
De rechtbank gaat voorbij aan het standpunt van [eiser] dat het administratiekantoor met de vernietiging van stukken van meer dan 14 jaar oud tekort is geschoten omdat het administratiekantoor geen verantwoording meer kan afleggen aan [eiser] over de uitvoering van zijn opdracht. [eiser] heeft onvoldoende onderbouwd dat uit artikel 7:403 lid 2 BW een (zorg)plicht voor het administratiekantoor voortvloeit om verantwoording af te leggen over werkzaamheden met betrekking tot bescheiden die het niet langer hoeft te bewaren.
Het voorgaande betekent dat de gevorderde verklaring voor recht dat het administratiekantoor en haar vennoten toerekenbaar tekort zijn geschoten in de nakoming van de overeenkomst van opdracht – dan wel onrechtmatig jegens [eiser] hebben gehandeld – door zijn administratie en die van de door hem gevoerde ondernemingen te vernietigen, zal worden afgewezen. Nu geen sprake is van een tekortkoming of onrechtmatig handelen, zal de vordering tot vergoeding van de daardoor geleden schade eveneens worden afgewezen.
Aangezien de vorderingen 2 en 3 van [eiser] deels zien op tekortkomingen in de nakoming door het administratiekantoor in het kader van de rc-verhouding, zal de rechtbank eerst vorderingen 4A en 4B beoordelen waarin de rc-verhouding wordt geduid.
Vordering 4: Met welke partij heeft [eiser] een rekening-courant?
Het is niet in geschil dat er een rc-verhouding bestond tussen [eiser] en een tweede partij. Partijen zijn wel verdeeld over de vraag wie deze tweede partij was. Standpunt van [eiser] is dat hij een rc-verhouding had met het administratiekantoor, dan wel met [gedaagden sub 2] , op grond waarvan aan hem een bedrag verschuldigd is van
€ 1.271.939,80. Het administratiekantoor stelt dat [eiser] een rc-verhouding had met [naam 4] , de weduwe van [naam 1] . (hierna [naam 4] ), die niet in deze procedure is betrokken.
Uit de overgelegde IB-aangiften van [eiser] en [naam 4] blijkt dat tussen deze twee partijen een rc-verhouding bestond en dat [eiser] een schuld heeft aan [naam 4] . In de IB-aangifte 2016 van [eiser] is onder de kop “Waarde van schulden” – onder een opsomming van hypotheekschulden aan Rabobank – de schuld “Lening [gedaagden sub 1] ” opgenomen. Deze lening bedraagt op 1 januari 2016 € 225.000. In de IB-aangifte 2016 van [naam 4] is onder de kop “Waarde van bezittingen” de vordering “Lening [eiser] ” opgenomen met dezelfde waarde van € 225.000. De IB-aangifte 2016 van [gedaagden sub 2] bevat geen vordering op [eiser] . Uit de IB-aangiften van 2017 tot en met 2022 van [eiser] blijkt steeds dat de lening van [eiser] aan [gedaagden sub 1] precies overeenkomt met de vordering van [naam 4] op [eiser] . [eiser] heeft erkend dat hij de IB-aangifte 2018 heeft ontvangen.
De rechtbank gaat uit van de juistheid van de IB-aangiften. Overigens is ook niet gesteld dat deze onjuist zijn. Daarmee staat vast dat er een rc-verhouding bestond tussen [eiser] en [naam 4] . De stelling van [eiser] dat uit de IB-aangiften zou blijken dat hij een rc-verhouding had met het administratiekantoor dan wel met [gedaagden sub 1] jr, moet als onjuist worden gepasseerd. Niets wijst erop dat met jr [gedaagden sub 2] is bedoeld, als zijnde de zoon van [gedaagden sub 1] senior. De rechtbank volgt de uitleg van [gedaagden] dat jr in de omschrijving van de lening staat voor [voorletters] , de voorletters van [naam 1] . Na zijn overlijden is deze tenaamstelling kennelijk niet aangepast, maar is de rc-verhouding wel opgenomen in de aangifte van [naam 4] , de erfgenaam van [gedaagden sub 1] senior.
Het standpunt van [eiser] dat hij niet op de hoogte was van de IB-aangiften, en daarmee niet van de rc-verhouding met [naam 4] en het rc-saldo, maakt dat niet anders. Als [eiser] geen kennis neemt van zijn IB-aangiften en de post “ [gedaagden sub 1] lening” onder het kopje “schulden” anders heeft geïnterpreteerd, komt dat voor zijn rekening en risico. In 4.13. is geconcludeerd dat het administratiekantoor in ieder geval de IB-aangiften van de jaren 2011, 2012 en 2015 tot en met 2018 aan [eiser] heeft opgestuurd, zodat [eiser] kennis had kunnen nemen van zijn IB-aangiften.
Overigens blijkt ook uit andere correspondentie dat [eiser] ermee bekend had moeten zijn dat hij een schuld had aan een partij – en niet andersom – en dat deze partij “de familie [geslachtsnaam] ” was en niet het administratiekantoor. Op 28 september 2017 heeft [gedaagden sub 2] aan [eiser] een e-mail gestuurd waarin hij schrijft dat “de lening (…) aan de familie [geslachtsnaam] per 30 september 2017 € 245.965,00 is”. [eiser] heeft weliswaar ter zitting verklaard dat hij deze e-mail niet kent, maar de rechtbank heeft onder 4.14. al geoordeeld dat [eiser] bekend mag worden verondersteld met de e-mails die aan zijn e-mail adres zijn gestuurd.
De stelling van [eiser] dat, zelfs als er oorspronkelijk sprake was van een rc-verhouding tussen [eiser] en [naam 1] ., deze niet door [naam 4] kan zijn voortgezet omdat [eiser] daarvoor toestemming had moeten geven op grond van artikel 6:159 lid 1 BW, wordt eveneens verworpen. De rc-verhouding tussen [eiser] en [naam 1] . maakte deel uit van zijn nalatenschap en is onder algemene titel overgegaan op zijn erfgenaam [naam 4] , zodat geen sprake is van contract-overneming en geen medewerking van [eiser] was vereist.
Slotsom is dat de rechtbank van oordeel is dat er een rc-verhouding bestond tussen [eiser] en [naam 4] . Nu [naam 4] niet in deze procedure is betrokken, kan deze rc-verhouding en een mogelijke vordering van [naam 4] op [eiser] , verder buiten beschouwing blijven.
Vordering 2: Moet het administratiekantoor nader rekening en verantwoording afleggen van de wijze waarop zij de opdracht van [eiser] heeft uitgevoerd?
[eiser] vordert dat het administratiekantoor wordt veroordeeld om op grond van artikel 7:403 lid 2 BW verantwoording af te leggen van de wijze waarop zij zich van haar opdracht heeft gekweten en rekening moet doen van de rc-verhouding tussen partijen en van de huurinkomsten van het onroerend goed die [eiser] heeft genoten.
Het administratiekantoor betwist dat het in gebreke is gebleven met het afleggen van rekening en verantwoording over de gegeven opdracht. Na 2010 bestonden de werkzaamheden uit het jaarlijks opstellen en indienen van de IB-aangifte op basis van de bankafschriften van de zakelijke rekeningen en door [eiser] ter beschikking gestelde gegevens. Nu niet is gesteld of gebleken dat de IB-aangiften onjuist of ondeugdelijk waren en het administratiekantoor de IB-aangiften inclusief fiscale rapporten in elk geval vanaf 2014 met [eiser] heeft gedeeld, is de rechtbank het eens met het administratiekantoor dat niet valt in te zien dat het administratiekantoor tekort is geschoten. Evenmin valt in te zien tot welke nadere verantwoording het administratiekantoor gehouden is ten aanzien van de opdracht tot het opstellen en indienen van IB-aangiften.
Het administratiekantoor betwist ook dat het is tekort geschoten of onrechtmatig heeft gehandeld bij het afleggen van rekening en verantwoording van de rc-verhouding. [gedaagden sub 2] heeft jarenlang ten behoeve van [naam 4] de bij- en afschrijvingen van de rc-verhouding tussen [eiser] en [naam 4] geadministreerd, maar dit behoorde niet tot de opdracht van [eiser] . Het onderbrengen van het rc-saldo in de IB-aangiften van [eiser] behoorde daar wel toe, maar gesteld noch gebleken is dat het administratiekantoor daarin is tekortgeschoten.
Volgens [eiser] is het administratiekantoor in gebreke gebleven omdat [gedaagden sub 2] pas voor het eerst in mei 2023 – bij het bezoek van [eiser] aan het administratiekantoor – opgave heeft gedaan van het rc-saldo, terwijl het administratiekantoor op grond van artikel 6:140 lid 2 BW aan het einde van ieder boekjaar aan [eiser] opgave had moeten doen van het rc-saldo en de mutaties die daarbinnen in het betreffende jaar hadden plaatsgevonden. Dit standpunt van [eiser] wordt verworpen, omdat dat het administratiekantoor al minstens tien jaar via de IB-aangiften en e-mailcorrespondentie het saldo van de rc-verhouding met [eiser] heeft gedeeld. Voor zover [eiser] meent dat deze werkwijze niet voldoet aan de jaarlijkse afsluiting van de rc-verhouding als bedoeld in artikel 6:140 lid 2 BW, had het op zijn weg gelegen om – gelet op 60 jaar IB-aangiften door het administratiekantoor – daar eerder over te klagen, hetgeen hij niet heeft gedaan.
Dat [eiser] bovendien eerder dan mei 2023 bekend was met het rc-saldo, blijkt onder meer uit een e-mail van 8 december 2022 waarin [gedaagden sub 2] aan [eiser] heeft verzocht om geld over te maken en dat hij “enorm geholpen zou zijn met ca. € 75.000,00 in mindering op de lening van inmiddels € 140.319,00”. [eiser] stelt ter zitting dat hij het e-mailbericht niet kent, waarschijnlijk omdat hij zijn e-mailaccount had doorgeschakeld naar [naam 2] . In 4.14. heeft de rechtbank hierover overwogen dat [eiser] geacht wordt bekend te zijn met deze e-mails.
De stelling van [eiser] dat het administratiekantoor nadere verantwoording moet afleggen van de rc-verhouding omdat in de IB-aangifte alleen het rc-saldo aan het einde van het boekjaar is opgenomen en niet de mutaties binnen dat jaar, wordt verworpen gelet op het verweer van het administratiekantoor dat een rechtens te respecteren belang ontbreekt. Het aantal mutaties binnen de rc-verhouding is vanaf 2015 immers uiterst beperkt geweest en betreft – afgezien van renteboekingen – vrijwel uitsluitend stortingen door [eiser] zelf. De rechtbank volgt het administratiekantoor in haar stelling dat niet duidelijk is welke verdere nadere verantwoording of specificatie [eiser] nog had willen ontvangen. Hij wordt immers bekend verondersteld met alle mutaties binnen de rc-verhouding over de jaren 2015 tot en met 2023.
Het standpunt van [eiser] dat het administratiekantoor gehouden is om rekening en verantwoording af te leggen over de huurinkomsten van het onroerend goed die [eiser] heeft genoten, wordt verworpen, omdat het beheren en registreren van die huurinkomsten niet tot de opdracht behoorde, zoals de rechtbank in 4.7. heeft geconcludeerd. Dat [eiser] zich afvraagt waar alle huurbetalingen zijn gebleven, maakt dat niet anders.
Slotsom is dat de rechtbank van oordeel is dat het administratiekantoor niet gehouden is om nadere rekening en verantwoording afleggen van de wijze waarop zij de opdracht van [eiser] heeft uitgevoerd.
Vordering 3: Is het administratiekantoor toerekenbaar tekortgeschoten in het uitvoeren van de opdracht van [eiser] ?
[eiser] vordert een verklaring voor recht dat het administratiekantoor toerekenbaar tekort is geschoten in het uitvoeren van de opdracht van [eiser] omdat i) het administratiekantoor geen goede administratie heeft bijgehouden van de geldstromen met betrekking tot de onroerende zaken en de rc-verhouding, ii) het administratiekantoor zonder toestemming van [eiser] administratie heeft vernietigd en iii) [gedaagden sub 2] buiten zijn volmacht is getreden door zonder toestemming van [eiser] van zijn zakelijke bankrekeningen overboekingen te doen naar het administratiekantoor, [gedaagden sub 2] en gelieerde (rechts) personen.
De vordering ten aanzien van het tekortschieten in het bijhouden, het beheren en het registreren van de kasstromen van de huurinkomsten van het onroerend goed (in privé) wordt afgewezen. In 4.7. is immers vastgesteld dat deze werkzaamheden niet tot de opdracht van het administratiekantoor behoorden. De vordering ten aanzien van het bijhouden van de geldstromen van de rc-verhouding wordt eveneens afgewezen. In 4.42. is vastgesteld dat het administratiekantoor al minstens tien jaar het saldo van de rc-verhouding met [eiser] heeft gedeeld. De vordering ten aanzien van het vernietigen van administratie is reeds in 4.30. afgewezen en behoeft dus geen nadere behandeling.
Dan resteert de vordering inzake een verklaring voor recht dat [gedaagden sub 2] buiten zijn volmacht is getreden door betalingen te verrichten vanaf de zakelijke bankrekeningen. Standpunt van [eiser] is dat [gedaagden sub 2] ongeautoriseerde overboekingen heeft uitgevoerd naar bankrekeningen van het administratiekantoor, [gedaagden sub 2] en gelieerde (rechts)personen. Uit het door [eiser] opgestelde overzicht over de periode van 5 januari 1999 tot en met 29 oktober 2021, blijkt volgens [eiser] dat de totaalsom van ongeautoriseerde betalingen € 1.271.939,80 bedraagt.
De advocaat van [eiser] heeft ter zitting gezegd dat – in het geval de rechtbank tot het oordeel komt dat er een rc-verhouding bestond tussen [eiser] en [naam 4] – de vorderingen van [eiser] op [gedaagden] tot terugbetaling van
€ 1.271.939,80, beschouwd moeten worden als vorderingen op grond van het ontbreken van een autorisatie voor de overboekingen. Nu de rechtbank heeft geoordeeld dat die rc-verhouding bestond, zal de vordering inzake de verklaring voor recht dat [gedaagden sub 2] buiten zijn volmacht is getreden op deze grondslag worden beoordeeld.
Vordering tot terugbetaling overboekingen grotendeels verjaard
De rechtbank is van oordeel dat het meest verstrekkende verweer van [gedaagden] dat de vordering tot het terugbetalen van de overboekingen grotendeels is verjaard, slaagt. Dit oordeel wordt als volgt toegelicht.
Op grond van artikel 3:307 lid 1 BW verjaart elke vordering tot betaling vijf jaar na de aanvang van de dag, volgend op die waarop de vordering opeisbaar is geworden. Het administratiekantoor stelt primair dat gelet op de dagvaarding van 3 juli 2024, de vorderingen van [eiser] tot terugbetaling van vermeende ongeautoriseerde overboekingen van vóór 3 juli 2019 zijn verjaard. Het administratiekantoor stelt subsidiair dat de vorderingen zijn verjaard op 24 juli 2018, als het e-mailbericht van de advocaat van [eiser] van 24 juli 2023 – waarin hij protesteerde tegen het saldo van de rc-verhouding – wordt beschouwd als stuitingsbericht.
Ongeacht welke datum wordt gehanteerd, blijkt uit het overzicht met 259 overboekingen van [eiser] , dat drie vermeende ongeautoriseerde overboekingen zijn verricht na 3 juli 2019 en daardoor in ieder geval niet zijn verjaard. Dit betreft een overboeking op 29 oktober 2019 van € 907,50, een overboeking op 13 december 2019 van € 100.000 en een overboeking op 29 oktober 2021 van € 44.000.
De eerstvolgende twee (eerdere) overboekingen zijn verricht vóór 24 juli 2018, te weten op 18 juni 2018 en 23 mei 2018, en daarmee meer dan vijf jaar voordat [eiser] terugbetaling heeft gevorderd. [eiser] heeft tegen het beroep op verjaring van [gedaagden] enkel aangevoerd dat dit beroep in strijd moet worden geacht met de redelijkheid en billijkheid. Naar het oordeel van de rechtbank slaagt dit verweer niet, nu de redenen die [eiser] heeft aangevoerd kort gezegd neerkomen op het tekortschieten van het administratiekantoor in de uitvoering van de opdracht van [eiser] , terwijl uit de beoordeling van de vorderingen blijkt dat daarvan geen sprake is. Het standpunt dat [eiser] door de handelswijze van het kantoor genoodzaakt is om door te werken in [land] , wordt bij gebrek aan onderbouwing gepasseerd.
Gelet op dit een en ander oordeelt de rechtbank dat de vordering van [eiser] tot betaling van € 1.271.939,80 is verjaard, behalve voor zover deze de drie laatste op zijn overzicht vermelde overboekingen betreft (zie onder 4.53.). Doordat de onderliggende vorderingen zijn verjaard, heeft [eiser] naar het oordeel van de rechtbank geen belang meer bij zijn vordering inzake de verklaring voor recht ten aanzien van deze 256 overboekingen.
Niet verjaarde deel van de vordering tot terugbetaling overboekingen
Voor wat betreft overboekingen van € 100.000 en € 44.000 geldt dat het administratiekantoor gemotiveerd heeft betwist dat sprake is van ongeautoriseerde betalingen.
Uit e-mailberichten volgt dat [gedaagden sub 2] aan [eiser] heeft gevraagd om € 100.000 over te maken, waarna op 13 december 2019 het bedrag is overgemaakt met de omschrijving “gedeeltelijke aflossing lening [gedaagden sub 1] ”. Het bedrag is vervolgens ook afgeboekt in de rc-verhouding tussen [eiser] en [naam 4] . Volgens [eiser] komt aan de omschrijving geen waarde toe, omdat [gedaagden sub 2] de betaling heeft verricht en de omschrijving heeft toegevoegd. Voor zover [eiser] in 2019 meende dat [eiser] met deze betaling een bedrag van € 100.000 aan het administratiekantoor leende, had het voor de hand gelegen dat hij destijds bezwaar had gemaakt tegen de omschrijving. Nu hij dat heeft nagelaten en [eiser] bovendien desgevraagd ter zitting niet kon toelichten waarom het administratiekantoor € 100.000 wilde lenen van [eiser] , zal de vordering inzake de verklaring voor recht dat het bedrag van € 100.000 buiten de verleende volmacht om is overgeboekt, wegens gebrek aan onderbouwing worden afgewezen. Daarbij weegt de rechtbank mee dat zij [eiser] bekend veronderstelt met de e-mails waarin om betaling van het bedrag van € 100.000 is gevraagd en dat de schuld in rekening-courant van [eiser] aan [naam 4] met het bedrag van € 100.000 is verminderd.
Volgens [eiser] heeft hij op 29 oktober 2021 een geldlening van € 44.000 verstrekt aan het administratiekantoor. Het administratiekantoor betwist dat sprake is van een lening, maar voert aan dat het de terugbetaling van notariskosten van € 44.000 betreft die het administratiekantoor voor [eiser] had voorgeschoten. Omdat het bedrag van € 44.000 op de rekening van het administratiekantoor is gestort door [vennootschap] B.V. – de hypotheekhouder van [eiser] – met de omschrijving "betaling namens [eiser] ", volgt de rechtbank de uitleg van het administratiekantoor dat sprake is van een terugbetaling namens [eiser] , en niet van een lening van [eiser] . Ook dit gedeelte van de vordering inzake de verklaring voor recht zal wegens gebrek aan verdere onderbouwing worden afgewezen.
Voor wat betreft de overboeking van € 907,50 overweegt de rechtbank als volgt. De behandelend rechter heeft na de eerste mondelinge behandeling in zijn rolbeslissing van 5 februari 2025 aan [eiser] opgedragen zijn geldvordering van € 1.271.939,8 per deelpost te onderbouwen met een behoorlijke toelichting en een controleerbare verwijzing. De rechtbank stelt vast dat [eiser] deze onderbouwing ten aanzien van het grootste deel van de deelposten niet heeft gegeven, ook niet ten aanzien van het bedrag van € 907,50. [eiser] neemt het standpunt in dat een nadere onderbouwing per deelpost niet mogelijk is omdat het administratiekantoor steeds de betalingen heeft verricht. Dit helpt [eiser] echter niet. De stelplicht en de bewijslast ten aan van zijn vorderingen op dit punt rusten op grond van het bepaalde in artikel 150 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering op hem. Dan volstaat, zoals ook op basis van de rolbeslissing van 5 februari 2025 kan worden geconcludeerd, een enkele verwijzing naar een bankoverschrijving niet. De omstandigheid dat het administratiekantoor de overboekingen heeft verricht, maakt dit niet anders. Dit betekent dat de gevorderde verklaring voor recht dat [gedaagden sub 2] buiten zijn volmacht is getreden ook voor wat betreft de overboeking van het bedrag van € 907,50 wordt afgewezen. Overigens geldt de constatering dat [eiser] zijn vordering onvoldoende heeft onderbouwd voor alle overige door [eiser] opgegeven 256 overboekingen ten aanzien waarvan de vordering tot terugbetaling is verjaard. [eiser] heeft immers ook verzuimd een toelichting te geven voor wat betreft deze 256 overboekingen..
Gelet op het voorgaande is de conclusie dat [eiser] onvoldoende heeft gesteld om de conclusie te kunnen dragen dat [gedaagden sub 2] voor wat betreft de niet-verjaarde overboekingen van € 907,50, € 100.000 en 44.000 buiten zijn volmacht is getreden.
Slotsom is dat de vordering voor een verklaring voor recht dat het administratiekantoor toerekenbaar tekort is geschoten in het uitvoeren van de opdracht bij het vernietigen van administratie en bij het doen van overboekingen, zal worden afgewezen. Omdat geen sprake is van een tekortkoming, zal de vordering tot vergoeding van de daardoor geleden schade eveneens worden afgewezen.
Vordering 5: Moet het administratiekantoor, dan wel [gedaagden sub 2] , € 1.271.939,80 betalen aan [eiser] ?
De rechtbank heeft in 4.61geconcludeerd dat de vordering inzake de verklaring voor recht dat [gedaagden sub 2] buiten zijn volmacht is getreden bij het doen van overboekingen van de zakelijke rekeningen van [eiser] wordt afgewezen. Grotendeels omdat de vordering tot terugbetaling van de onderliggende overboekingen is verjaard en voor het overige omdat niet is komen vast te staan dat [gedaagden sub 2] buiten zijn volmacht heeft gehandeld. Derhalve ontbreekt de grondslag voor terugbetaling van ongeautoriseerde overboekingen. Gelet hierop zal de vordering tot betaling van € 1.271.939,80 worden afgewezen.
De proceskosten in conventie
[eiser] is in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) van [gedaagden] betalen. De proceskosten van [gedaagden] worden begroot op:
- griffierecht: € 6.617
- salaris advocaat: € 18.524 (4 punten x € 4.631, tarief VIII)
- nakosten: € 189 (plus € 98 als het vonnis wordt betekend)
Totaal: € 25.330
De gevorderde rente over de proceskosten wordt toegewezen zoals vermeld in de beslissing.
in reconventie
[gedaagden] hebben een voorwaardelijke vordering in reconventie ingesteld. Omdat de rechtbank van oordeel is dat geen rc-verhouding bestaat tussen [eiser] enerzijds en het administratiekantoor dan wel [gedaagden sub 2] anderzijds, is niet aan de door [gedaagden] gestelde voorwaarde voldaan. Dit betekent de rechtbank niet toekomt aan een inhoudelijke behandeling van de vordering in reconventie. Om die reden ziet de rechtbank ook geen aanleiding om een proceskostenveroordeling in reconventie uit te spreken.
5 De beslissing
De rechtbank:
in conventie
wijst de vorderingen van [eiser] af,
veroordeelt [eiser] in de proceskosten van € 25.330 te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, te vermeerderen met € 98 plus de kosten van betekening als [eiser] niet tijdig aan de veroordelingen voldoet en het vonnis daarna wordt betekend,
veroordeelt [eiser] tot betaling van de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW over de proceskosten als deze niet binnen veertien dagen na aanschrijving zijn betaald,
verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
verstaat dat de voorwaarde waaronder de eis in voorwaardelijke reconventie is ingesteld niet is vervuld en de vordering niet hoeft te worden beoordeeld.
Dit vonnis is gewezen door mr. A.C. Bordes en in het openbaar uitgesproken op 1 april 2026.
Type: 3593