Strafrecht overig
Demonstrant Extinction Rebellion wordt veroordeeld voor wederspannnigheid en mishandeling met oplegging van…
Rechtbank Den Haag, 13 november 2026
ECLI:NL:RBDHA:2026:33550 · Rechtbank Den Haag · 13 november 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-den-haag/strafrecht/strafrecht-overig/eerste-aanleg-enkelvoudig/ecli-nl-rbdha-2026-33550
Zaakgegevens
Op 13 november 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over strafrecht.
- Instantie
- Rechtbank Den HaagRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- Den Haag
- Datum uitspraak
- 13 november 2026
- Datum publicatie
- 13 november 2026
- Zaaknummer
- 09-225855-26
- Rechtsgebied
- Strafrecht » Strafrecht overig
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudigEnkelvoudige kamerDe zaak is behandeld door één rechter.Meer uitleg
- ECLI
- ECLI:NL:RBDHA:2026:33550
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Demonstrant Extinction Rebellion wordt veroordeeld voor wederspannnigheid en mishandeling met oplegging van een geldboete.
Uitspraak
Rechtbank DEN HAAG
Strafrecht
Politierechter
Parketnummer: 09/225855-26
Datum uitspraak: 13 november 2026
Tegenspraak
De politierechter in de rechtbank Den Haag heeft het navolgende vonnis gewezen in de zaak van de officier van justitie tegen de verdachte:
[verdachte],
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1947,
BRP-adres: [adres].
De terechtzitting
Het onderzoek is gehouden op de terechtzitting van 30 oktober 2026.
De verdachte, bijgestaan door zijn raadsvrouw mr. J. van Lunen, is verschenen en gehoord. Ook de benadeelde partij [aangever] is verschenen.
Met instemming van de officier van justitie en de raadsvrouw hervat de politierechter het
onderzoek in de stand waarin het zich bevond op het tijdstip van de schorsing op de terechtzitting van 10 september 2026.
De officier van justitie mr. [naam] heeft gerekwireerd tot bewezenverklaring van het bij dagvaarding onder 1 en 2 tenlastegelegde, met dien verstande dat de verdachte partieel vrijgesproken dient te worden van het onder 2 tenlastegelegde gedachtestreepje “slaande bewegingen te maken”. De officier van justitie heeft gevorderd dat de verdachte wordt veroordeeld tot een geldboete van € 1.500,-, subsidiair 15 dagen hechtenis en een voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van 1 week met een proeftijd van 2 jaar.
De raadsvrouw heeft aangevoerd dat de verdachte vrijgesproken moet worden van beide tenlastegelegde feiten en dat de vordering van de benadeelde partij moet worden afgewezen, dan wel dat hij in zijn vordering niet-ontvankelijk moet worden verklaard.
De tenlastelegging
Aan de verdachte is ten laste gelegd dat:
1
hij op of omstreeks 8 augustus 2026 te 's-Gravenhage, [aangever] (brigadier bij de Eenheid Den Haag) heeft mishandeld, door die [aangever] in zijn arm, in elk geval in zijn lichaam te bijten, terwijl het misdrijf werd gepleegd tegen een ambtenaar gedurende of ter zake van de rechtmatige uitoefening van zijn bediening;
2
hij op of omstreeks 8 augustus 2026 te 's-Gravenhage, zich met geweld en/of bedreiging met geweld, heeft verzet tegen een ambtenaar, [aangever] (brigadier bij de Eenheid Den Haag), werkzaam in de rechtmatige uitoefening van zijn bediening, te weten ter aanhouding van verdachte
door:
- zijn spieren aan te spannen en/of
- zijn lichaam in tegengestelde richting te bewegen dan waarheen die [aangever] en/of politieambtenaren hem trachtte(n) te bewegen en/of
- schoppende bewegingen te maken en/of
- slaande bewegingen te maken en/of
- bijtende bewegingen te maken en/of
- die [aangever] in zijn onderarm, in elk geval in zijn lichaam te bijten,
terwijl dit misdrijf en/of de daarmede gepaard gaande feitelijkheden enig lichamelijk letsel, te weten een bijtwond bij die [aangever] ten gevolge heeft gehad.
De bewijsmiddelen
De politierechter grondt haar overtuiging dat de verdachte het bewezen verklaarde heeft begaan op de feiten en omstandigheden die in de bewijsmiddelen zijn vervat en die reden geven tot de bewezenverklaring.
De politierechter heeft in de bijlage opgenomen de wettige bewijsmiddelen met de voor de bewezenverklaring redengevende feiten en omstandigheden.
Bewijsoverwegingen
Op 8 augustus 2026 heeft Extinction Rebellion onder meer op de Rijksweg A12, rechter rijbaan, op de Utrechtsebaan te Den Haag actie gevoerd tegen het klimaatbeleid van de overheid. Een groep van ongeveer 50 demonstranten – waaronder de (latere) verdachte – had een blokkade opgeworpen door op de Rijksweg te gaan zitten zodat het verkeer geen doorgang had. Op last van de burgemeester van Den Haag is de demonstratie ontbonden, waarop de demonstranten de mogelijkheid is geboden om vrijwillig in een bus te stappen en de snelweg te verlaten. Daarbij is aangegeven dat als zij dat niet zouden doen, zij zouden worden aangehouden.
De verdachte is tijdens deze demonstratie aangehouden en de politierechter moet beoordelen of hij zich – kort gezegd – met geweld en/of bedreiging met geweld tegen zijn aanhouding heeft verzet en of hij verbalisant [aangever] heeft mishandeld door in zijn arm te bijten.
De politierechter stelt de volgende feiten en omstandigheden vast.
De politie heeft de verdachte voorafgaand aan zijn aanhouding gezegd dat hij de Rijksweg moest verlaten en dat als hij niet zou meewerken, noodzakelijk fysiek geweld zou kunnen worden gebruikt. De verdachte heeft op de terechtzitting verklaard dat hij dit ook heeft gehoord. Hij heeft geen gehoor gegeven aan die oproep.
Verbalisant [aangever] heeft de verdachte daarna aangehouden. [aangever] is vervolgens voorover gebogen om de verdachte aan zijn linkerarm te pakken en omhoog te tillen, maar voelde dat de verdachte in een andere richting bewoog. Vervolgens heeft [aangever] verdachtes linkerarm tussen zijn rechter- en linkerarm gebracht, heeft hij verdachtes linkerhand beetgepakt en die hand voor [aangever] zijn borst gebracht. [aangever] heeft in een aanvullend proces-verbaal aangegeven dat hij hier een opbrengtechniek, de zogenoemde “bokkenpoot”, heeft aangelegd. Op dat moment zat de verdachte met zijn gezicht tegen [aangever] rechteronderarm ter hoogte van zijn mond en heeft [aangever] in zijn rechteronderarm gebeten. [aangever] voelde direct pijn, trok zijn arm los en sloeg de verdachte met zijn vuist in zijn gezicht.
Op de camerabeelden met de naam “[bestandsnaam 1]”, die op de terechtzitting zijn getoond, is volgens de politierechter te zien dat met de verdachte wordt gesproken [00:00] en dat de verbalisant vervolgens de linkerarm van de verdachte probeert te pakken, waarna de verdachte naar achteren beweegt en zijn armen voor zijn borst kruist [00:19]. Daarna komen er twee andere verbalisanten bij [00:25]. De verdachte wordt door hen omhoog getrokken, waarna de verbalisant aan zijn linkerkant zijn armen probeert los te trekken [00:34]. Bij het optrekken houdt de verdachte zijn benen gestrekt en zet hij zijn hakken in de grond. De verbalisant aan zijn rechterkant tilt vervolgens verdachtes been op [00:35]. De verbalisant aan de linkerkant probeert nog steeds de arm/hand van de verdachte los te trekken en heeft kort daarna verdachtes pols vast. Een vierde verbalisant komt erbij en pakt het andere been van de verdachte [00:40]. Vervolgens tillen vier verbalisanten de verdachte richting de bus. Er gebeurt dan iets in de groep en te zien is dat de verdachte een klap krijgt van een verbalisant [00:42]. Op de camerabeelden met de naam “[bestandsnaam 2]”, die ook op de terechtzitting zijn getoond, is volgens de politierechter vanaf [00:30] dat deel van de aanhouding te zien. Op [00:31] is te zien dat de verdachte zijn hand wegtrekt uit de polsklem, zijn mond opent, vervolgens zijn hoofd naar links draait en in de arm van de verbalisant bijt. Ook verbalisant [verbalisant] verklaart dat hij ziet dat de verdachte zijn hoofd naar links draait en in de onderarm van [aangever] bijt. Tot slot zit er als bijlage bij de aangifte een foto van de onderarm van [aangever] in het dossier waarop tandafdrukken in zijn onderarm te zien zijn.
Op grond van het voorgaande is de politierechter van oordeel dat de verdachte zich met geweld en/of bedreiging met geweld tegen zijn aanhouding heeft verzet door zijn spieren aan te spannen, zijn lichaam in tegengestelde richting te bewegen en [aangever] in zijn onderarm te bijten. Voor het schoppen met de benen, het maken van slaande bewegingen en het maken van bijtende bewegingen, ziet de politierechter onvoldoende aanknopingspunten en zij zal hem daar (partieel) van vrij spreken. Dat de verdachte zijn lichaam slechts slap zou hebben gehouden, zoals door en namens de verdachte is betoogd, vindt zijn weerlegging in wat de politierechter hiervoor heeft vastgesteld. Op grond van het voorgaande, voor zover relevant, stelt de politierechter ook vast dat de verdachte [aangever] heeft mishandeld door hem opzettelijk in zijn rechteronderarm te bijten. Dat de verdachte [aangever] eventueel uit een reflex – en dus niet opzettelijk – zou hebben gebeten, vindt de politierechter niet aannemelijk nu de verdachte zijn mond opent, zijn hoofd naar links draait en dan pas bijt. Daarbij is ook van belang dat het opzet op een mishandeling ook voorwaardelijk opzet omvat.
Door en namens de verdachte is betoogd dat [aangever] ten onrechte een “bokkenpoot” heeft aangelegd en dat hij die geweldshandeling ten onrechte niet (direct) heeft geverbaliseerd. [aangever] zou daarom niet in de rechtmatige uitoefening van zijn bediening zijn, aldus de raadsvrouw. Gelet op wat de politierechter hiervoor heeft vastgesteld, is de “bokkenpoot” aangelegd nadat de verdachte zich verzette tegen zijn aanhouding. Dat [aangever] bij de toepassing van de “bokkenpoot” de noodzaak en proportionaliteit uit het oog is verloren, is de politierechter – opnieuw gelet op wat zij hiervoor heeft vastgesteld – niet gebleken. [aangever] heeft die handeling vervolgens feitelijk beschreven in het proces-verbaal van bevindingen op p. 16 van het dossier en daarna desgevraagd in een aanvullend proces-verbaal aangegeven dat het hier om een “bokkenpoot” ging. De politierechter acht die gang van zaken niet onrechtmatig. Ook overigens heeft de politierechter geen aanleiding gevonden om aan te nemen dat van [aangever] niet in de rechtmatige uitoefening van zijn bediening was en verwerpt het verweer van de raadsvrouw.
De bewezenverklaring
Door de voormelde inhoud van vorenstaande bewijsmiddelen - elk daarvan, ook in zijn onderdelen, gebruikt voor het bewijs van datgene waarop het blijkens zijn inhoud betrekking heeft - heeft de politierechter de overtuiging bekomen dat de verdachte de bij dagvaarding onder 1 en 2 ten laste gelegde feiten heeft begaan, te weten dat:
1
hij op 8 augustus 2026 te 's-Gravenhage, [aangever] (brigadier bij de Eenheid Den Haag) heeft mishandeld, door die [aangever] in zijn arm te bijten, terwijl het misdrijf werd gepleegd tegen een ambtenaar gedurende of ter zake van de rechtmatige uitoefening van zijn bediening;
2
hij op 8 augustus 2026 te 's-Gravenhage, zich met geweld en/of bedreiging met geweld, heeft verzet tegen een ambtenaar, [aangever] (brigadier bij de Eenheid Den Haag), werkzaam in de rechtmatige uitoefening van zijn bediening, te weten ter aanhouding van verdachte
door:
- zijn spieren aan te spannen en
- zijn lichaam in tegengestelde richting te bewegen dan waarheen die [aangever] en politieambtenaren hem trachtte(n) te bewegen en
- die [aangever] in zijn onderarm te bijten,
terwijl dit misdrijf en/of de daarmede gepaard gaande feitelijkheden enig lichamelijk letsel, te weten een bijtwond bij die [aangever] ten gevolge heeft gehad.
De strafbaarheid van het bewezen verklaarde
Het bewezen verklaarde is volgens de wet strafbaar omdat er geen feiten of omstandigheden aannemelijk zijn geworden die de strafbaarheid van de feiten uitsluiten.
De strafbaarheid van de verdachte
De verdachte is strafbaar, omdat er evenmin feiten of omstandigheden aannemelijk zijn geworden die zijn strafbaarheid uitsluiten.
De strafoplegging
Na te melden straf is in overeenstemming met de ernst van de gepleegde feiten, de omstandigheden waaronder deze zijn begaan en gegrond op de persoon en de persoonlijke omstandigheden van de verdachte, zoals daarvan tijdens het onderzoek op de terechtzitting is gebleken.
De politierechter neemt hierbij in het bijzonder het volgende in aanmerking.
De verdachte heeft zich tijdens een demonstratie schuldig gemaakt aan mishandeling van een politieambtenaar en wederspannigheid bij zijn aanhouding. De verdachte heeft met zijn handelen de lichamelijke integriteit van het slachtoffer geschonden en bovendien blijk gegeven van een gebrek aan respect voor politieambtenaren die hun werk moeten doen.
De politierechter heeft verder gelet op de inhoud van verdachtes strafblad waaruit volgt dat hij niet eerder is veroordeeld voor soortgelijke strafbare feiten. De politierechter weegt dit niet mee bij de bepaling van de straf.
De raadsvrouw heeft aangevoerd dat hier sprake is van een schending van het in artikel 10 en 11 van het Europees verdrag van de Rechten van de Mens (hierna: EVRM) gewaarborgde demonstratierecht, nu van dit soort politiegeweld een afschrikwekkend effect “chilling effect” uitgaat.
De politierechter overweegt hierover het volgende.
De vrijheid om deel te nemen aan een vreedzame bijeenkomst is van zo'n groot belang dat iemand niet kan worden bestraft voor deelname aan een demonstratie die niet verboden is, zolang die persoon daarbij zelf geen laakbare gedraging “reprehensible act” begaat. Wanneer dat wel gebeurt, kan een deelnemer aan een vreedzame demonstratie worden onderworpen aan (de dreiging van) een straf of maatregel. Door zich te verzetten tegen zijn aanhouding en de politieambtenaar te mishandelen heeft de verdachte gezorgd voor een meer ingrijpende ordeverstoring dan een normale vreedzame uitoefening van het door artikelen 10 en 11 van het EVRM gewaarborgde demonstratierecht. Naar het oordeel van de politierechter heeft de verdachte hiermee laakbare gedragingen gepleegd waartegen strafrechtelijk optreden was geboden. De daaruit voortvloeiende beperking van zijn demonstratierecht was daarom gerechtvaardigd en noodzakelijk. De politierechter is verder van oordeel dat hier sprake was van een proportionele reactie op verdachtes laakbare gedragingen en dat van de strafrechtelijke vervolging en bestraffing in deze zaak geen dusdanig afschrikkend effect, “chilling effect”, uitgaat dat sprake zou zijn van een schending van de artikelen 10 en 11 van het EVRM.
Bij het bepalen van de hoogte van de straf stelt de politierechter tot slot vast dat sprake is van meerdaadse samenloop nu meerdere feiten bewezen zijn verklaard.
Alles overwegende is de politierechter van oordeel dat een geldboete van € 1500,- passend en geboden is. Bij de vaststelling van de vermogensstraf heeft de politierechter rekening gehouden met de draagkracht van verdachte. Voor een voorwaardelijke gevangenisstraf zoals door de officier van justitie is geëist, ziet de politierechter op dit moment geen aanleiding nu de verdachte niet eerder voor soortgelijke feiten is veroordeeld en in die zin als “first offender” moet worden aangemerkt.
De vordering van de benadeelde partij.
Politieambtenaar [aangever] heeft zich als benadeelde partij gevoegd in het strafproces en vordert een schadevergoeding van € 400,-, en te vermeerderen met de wettelijke rente en met oplegging van de schadevergoedingsmaatregel. Dit bedrag bestaat uit immateriële schade.
Op grond van het dossier en het onderzoek op de terechtzitting kan worden vastgesteld dat de benadeelde partij rechtstreeks immateriële schade heeft geleden door de onder 1 en 2 bewezenverklaarde feiten. Gelet op wat door de benadeelde partij ter toelichting op zijn vordering is aangevoerd en de Rotterdamse Schaal, zal de politierechter de geleden immateriële schade naar billijkheid vaststellen op een bedrag van € 400,- .
De politierechter zal de gevorderde wettelijke rente toewijzen met ingang van 8 augustus 2026, omdat vast is komen te staan dat de schade vanaf die datum is ontstaan.
Nu de vordering wordt toegewezen, zal de verdachte worden veroordeeld in de kosten die de benadeelde partij tot aan deze uitspraak in verband met de vordering heeft gemaakt. De politierechter begroot deze kosten tot op heden op nihil. Daarnaast wordt de verdachte veroordeeld in de kosten die de benadeelde partij voor de tenuitvoerlegging van deze uitspraak nog moet maken.
De verdachte zal voor de onder 1 en 2 bewezenverklaarde strafbare feiten worden veroordeeld en hij is daarom tegenover de benadeelde partij aansprakelijk voor de schade die door deze feiten aan hem is toegebracht. De politierechter zal aan de verdachte de verplichting opleggen om aan de Staat te betalen een bedrag van € 400,00, vermeerderd met de wettelijke rente daarover vanaf 8 augustus 2026 tot aan de dag dat dit bedrag is betaald, ten behoeve van [aangever]
De toepasselijke wetsartikelen
De op te leggen straf is gegrond op de artikelen:
- 23, 24c, 36f, 57, 180 en 300 van het Wetboek van Strafrecht;
Deze voorschriften zijn toegepast, zoals zij ten tijde van het bewezen verklaarde rechtens golden dan wel ten tijde van deze uitspraak rechtens gelden.
De beslissing
De politierechter:
verklaart wettig en overtuigend bewezen, dat de verdachte het bij dagvaarding 1 onder 2 ten laste gelegde feiten heeft begaan, zoals hierboven bewezen is verklaard;
verklaart niet bewezen hetgeen aan de verdachte meer of anders is ten laste gelegd dan hierboven is bewezen verklaard en spreekt de verdachte daarvan vrij;
verklaart het bewezen verklaarde strafbaar en dat het bewezen verklaarde uitmaakt:
ten aanzien van feit 1:
mishandeling
ten aanzien van feit 2:
wederspannigheid
verklaart de verdachte daarvoor strafbaar;
veroordeelt de verdachte tot:
een geldboete van € 1500,-;
bepaalt dat de geldboete bij gebreke van betaling en verhaal zal worden vervangen
door hechtenis voor de tijd van 15 dagen;
de vordering van de benadeelde partij;
Wijst de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij toe tot een bedrag van € 400,- en veroordeelt de verdachte om dit bedrag, vermeerderd met de gevorderde wettelijke rente daarover vanaf 8 augustus 2026 tot de dag waarop deze vordering is betaald, te betalen aan [aangever];
veroordeelt de verdachte tevens in de proceskosten van de benadeelde partij, begroot op nihil, en de kosten die ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog gemaakt moeten worden;
de schadevergoedingsmaatregel;
legt aan de verdachte de verplichting op tot betaling aan de Staat van een bedrag van € 400,- vermeerderd met de wettelijke rente daarover vanaf 8 augustus 2026 tot de dag waarop dit bedrag is betaald, ten behoeve van [aangever];
bepaalt dat, als de verdachte niet het volledige bedrag betaalt en/of niet het volledige bedrag op hem kan worden verhaald, gijzeling zal worden toegepast voor de duur van 4 dagen. Het toepassen van gijzeling ontslaat de verdachte niet van zijn betalingsverplichting aan de Staat;
bepaalt dat als de verdachte de toegewezen schadevergoeding deels of geheel aan de benadeelde partij heeft betaald, de verdachte niet verplicht is om dat deel te betalen aan de Staat en dat als de verdachte het toegewezen bedrag deels of geheel aan de Staat heeft betaald, de verdachte niet verplicht is om dat deel aan de benadeelde partij te betalen.
Dit vonnis is gewezen door
mr. E.R.F. van Engelen, politierechter,
in tegenwoordigheid van mr. E. Assies, griffier,
en uitgesproken ter openbare terechtzitting van de politierechter in deze rechtbank van 13 november 2026.