Jeugdstrafrecht. Poging tot doodslag. Bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht. Poging tot…

Standpunt verdediging

De verdediging heeft vrijspraak bepleit van de primair ten laste gelegde poging tot doodslag, nu er geen sprake was van (voorwaardelijk) opzet op de dood van de aangever. Volgens de verbalisanten die het eerst ter plaatse kwamen na de spoedmelding, bloedde de wond van de aangever op dat moment niet meer. Daarnaast is gestoken met een botermes, dat in beginsel niet geschikt is om levensbedreigende schade aan te richten. Er is meer informatie nodig om vast te kunnen stellen of er onder deze omstandigheden een aanmerkelijke kans op de dood was. Verder is operatief ingrijpen niet nodig geweest en blijkens de FARR-verklaring is de genezingsduur geschat op twee tot drie weken bij een ongecompliceerd verloop.

Beoordeling

Op 16 augustus 2025 heeft een confrontatie plaatsgevonden tussen de verdachte en de aangever. Zij verbleven beiden bij een locatie voor begeleid wonen van Nidos en kregen ruzie over de PlayStation. Zij gingen eerst naar buiten om het met elkaar uit te vechten. Nadat de aangever weer binnen op de bank ging zitten, werd hij plotseling door de verdachte gestoken met een mes. Hij voelde een scherpe pijn en had bloed in zijn nek. De politie heeft het mes vervolgens in een plantenbak voor de deur van de locatie aangetroffen.

De rechtbank dient te beoordelen of de verdachte met zijn handelen opzet heeft gehad op het doden van de aangever, zoals primair ten laste is gelegd. Uit het dossier is niet gebleken dat de verdachte vol opzet heeft gehad op het doden van de aangever. De vraag is vervolgens of de verdachte voorwaardelijk opzet heeft gehad. Voorwaardelijk opzet op een bepaald gevolg is aanwezig indien de verdachte zich willens en wetens heeft blootgesteld aan de aanmerkelijke kans dat dit gevolg zal intreden.

De rechtbank stelt vast dat de verdachte na de vechtpartij een mes heeft gepakt uit de keuken. Hiermee heeft hij de aangever in zijn nek gestoken, waardoor de aangever een steekwond van 2 centimeter in de nek heeft opgelopen, die gehecht moest worden. De nek is een vitaal deel van het lichaam, waarin zich (hals)slagaders bevinden. De rechtbank kan daarmee niet anders dan vaststellen dat de verdachte naar de uiterlijke verschijningsvorm willens en wetens de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat hij de aangever hiermee dodelijk zou verwonden. De verdachte heeft met zijn handelen voorwaardelijk opzet gehad op de dood van de aangever.

Het verweer wordt verworpen.

Conclusie

De rechtbank acht de primair ten laste gelegde poging tot doodslag wettig en overtuigend bewezen.

Standpunt verdediging

De verdediging heeft vrijspraak bepleit van de subsidiair ten laste gelegde bedreiging. Het is onduidelijk tegen wie de dreigementen gericht zouden zijn geweest. De aangeefster heeft aangegeven dat zij zich bedreigd voelde en dat de verdachte op haar kwam afrennen, maar een kamergenoot van de verdachte heeft verklaard dat de verdachte juist hem bedreigde. Subsidiair is partieel vrijspraak bepleit, omdat ten aanzien van de woordelijke bedreiging die ten laste is gelegd onvoldoende bewijs voorhanden is.

Beoordeling

Op 20 mei 2025 vond een incident plaats bij een locatie van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) in [plaats 1] . De verdachte werd wakker gemaakt door begeleiders. Hij werd hierom zo boos, dat hij een mes onder een matras vandaan haalde en hiermee op een van de begeleiders afrende. Hij heeft haar niet geraakt, maar stak met het mes rakelings langs haar hals en schouder.

De rechtbank is op grond hiervan van oordeel dat de aard van de ten laste gelegde gedragingen van de verdachte, namelijk het op de aangeefster afrennen met een mes en het mes opheffen, waarbij het mes rakelings langs haar schouder ging, in de gegeven omstandigheden naar objectieve maatstaven is aan te merken als een bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht. De rechtbank is daarom van oordeel dat de verdachte zich met zijn handelen schuldig heeft gemaakt aan de subsidiair ten laste gelegde bedreiging.

Het verweer wordt verworpen.

Conclusie

De rechtbank acht de onder 2 subsidiair ten laste gelegde bedreiging wettig en overtuigend bewezen, met dien verstande dat de verdachte zal worden vrijgesproken ten aanzien van de woordelijke bedreiging.

Strafblad

De rechtbank heeft acht geslagen op een uittreksel uit de justitiële documentatie van 22 juni 2026, waaruit blijkt dat de verdachte niet eerder is veroordeeld voor strafbare feiten.

Rapportages

Vanuit de observatieafdeling van Forensisch Centrum Teylingereind is door psycholoog drs. M.D. Beijer-Holtman en psychiater drs. D.C.W.H. Naus een rapportage over de verdachte opgemaakt, gedateerd 2 juli 2026. Dit rapport houdt onder meer het volgende in.

Bij de verdachte is sprake van een licht verstandelijke beperking, een ongespecificeerde disruptieve, impulsbeheersings- of andere gedragsstoornis, een depressieve stoornis en een stoornis in het gebruik van cannabis, Lyrica en alcohol. De stoornissen en de licht verstandelijke beperking waren aanwezig ten tijde van de ten laste gelegde feiten. Geadviseerd wordt om de ten laste gelegde feiten in verminderde mate toe te rekenen.

Op basis van het onderzoek is duidelijk geworden dat de verdachte op verschillende gebieden beperkingen heeft die het risico op recidive kunnen verhogen. Er is sprake van een matig tot hoog recidiverisico. Het risico is mede afhankelijk van de context waarin de verdachte zich bevindt. In een ongestructureerde setting waarin hij teruggrijpt naar middelen kan zijn wantrouwen en opstandige gedrag versterkt worden en schiet zijn agressieregulatie tekort.

Voor een zo gunstige mogelijke ontwikkeling en het voorkomen van recidive wordt het van belang geacht dat de verdachte binnen een kleine, overzichtelijke setting kan verblijven waarbinnen hij een duidelijke structuur ervaart en indien nodig extern gereguleerd kan worden, aangepast aan de vastgestelde licht verstandelijke beperking. Verdachtes problematiek vraagt een specifieke mate van begeleiding en zorg om een structurele gedragsverandering te bewerkstelligen. De onderzoekers menen dat deze begeleiding (in een kleinschalige zorginstelling) in combinatie met een ambulante behandeling voldoende toereikend is voor de verdachte om zich verder gunstig te ontwikkelen. Geadviseerd wordt om dit vorm te geven binnen het kader van een GBM. Dit, omdat binnen deze ambulante maatregel een time-out tot de mogelijkheden behoort, als de verdachte zich binnen deze maatregel niet aan de afspraken houdt. De verdachte is (tot nu toe) onder de indruk van de plaatsing in een justitiële inrichting en dit kan op deze wijze als een spreekwoordelijke ‘stok achter de deur’ werken om zich aan voorwaarden te houden. Ook biedt dit de jeugdreclassering de mogelijkheid om de verdachte op intensieve wijze te begeleiden. Om een structurele gedragsverandering te bewerkstelligen, wordt het van belang geacht dat er over een langere periode toezicht blijft op de verdachte. Om die reden wordt geadviseerd om een GBM voor een jaar op te leggen.

De Raad voor de Kinderbescherming (hierna: de Raad) heeft een rapport over de verdachte opgemaakt, gedateerd 7 juli 2026. Dit rapport houdt onder meer het volgende in.

Het algemeen recidiverisico wordt hoog ingeschat. De Raad ziet veel risicofactoren en zeer beperkte beschermende factoren. Gebleken is dat het recidiverisico mede afhankelijk is van de omgeving waarin de verdachte zich bevindt. In een ongestructureerde setting waarin hij terugvalt in middelengebruik zal het risico op herhaling snel toenemen.

De Raad adviseert een onvoorwaardelijke jeugddetentie voor de duur van het voorarrest en oplegging van de gedragsbeïnvloedende maatregel voor de duur van een jaar in de vorm van:

De Raad adviseert om de maatregel dadelijk uitvoerbaar te verklaren, zodat het woontraject en de behandeling niet tussentijds worden stopgezet. Als de zorg en behandeling wegvalt, verwacht de Raad dat de kans toeneemt dat de verdachte opnieuw in een problematische situatie terechtkomt.

De gecertificeerde instelling Leger des Heils Jeugdbescherming en Reclassering (hierna: de jeugdreclassering) heeft een rapport over de verdachte opgemaakt, gedateerd 7 juli 2026. Dit rapport houdt onder meer het volgende in.

De jeugdreclassering acht een gedragsbeïnvloedende maatregel praktisch haalbaar. De verdachte kan per 1 augustus 2026 geplaatst worden bij de [woongroep] in [plaats 2] , een kleinschalige woonsetting met 24-uursbegeleiding passend bij zijn problematiek. Daarnaast zijn De Waag en Tactus bereid behandeling te bieden gericht op agressie- en emotieregulatie en middelenproblematiek. De praktische uitvoerbaarheid is op dit moment nog wel afhankelijk van de definitieve financieringsbesluiten van de gemeente Groningen ten aanzien van de woonvoorziening en de behandelmodules. De verwachting is dat de financiering gerealiseerd kan worden.

De rechtbank heeft acht geslagen op deze rapporten.

Verklaringen van deskundigen op de terechtzitting

Namens de jeugdreclassering heeft [vertegenwoordiger 1] ter zitting aangevuld dat een dag voor de zitting bekend is geworden dat de financiering voor de plaatsing bij [woongroep] vooralsnog niet rond is. Er is weliswaar plek voor de verdachte, maar de instelling gaat niet akkoord met de financiering die de gemeente Groningen kan bieden. Alle verdere hulpverlening waarvoor de verdachte reeds is aangemeld, bevindt zich in [plaats 2] , omdat de jeugdreclassering ervan uitging dat de plaatsing aldaar doorgang kon vinden. Het is dan ook niet wenselijk dat de verdachte weer teruggeplaatst wordt bij een locatie van COA, omdat alle thans geregelde hulpverlening dan komt te vervallen.

Namens de Raad heeft [vertegenwoordiger 2] ter zitting aangevuld dat men kort voor de zitting heeft gehoord dat er problemen zijn met de financiering van de plaatsing. De plaatsing bij [woongroep] is volgens de Raad nog steeds passend en in het belang van de verdachte. De verdachte kan hier 24-uursbegeleiding krijgen. Als deze plaatsing niet doorgaat, moet de verdachte weer worden aangemeld bij het COA en in dat scenario vervalt alle hulpverlening waar hij nu voor is aangemeld.

Verminderde toerekenbaarheid

De conclusies van de psychiater en psycholoog worden gedragen door hun bevindingen. De rechtbank neemt die conclusies over. Omdat bij de verdachte sprake is van psychische stoornissen, die ook aanwezig waren ten tijde van de ten laste gelegde feiten, acht de rechtbank de verdachte voor deze feiten verminderd toerekeningsvatbaar.

Jeugddetentie

Gezien de ernst van de feiten kan niet anders worden gereageerd dan met het opleggen van een jeugddetentie. Bij de bepaling van de duur van de jeugddetentie heeft de rechtbank acht geslagen op straffen die in soortgelijke zaken worden opgelegd.

Redelijke termijn

Bij de berechting van een jeugdstrafzaak, waarbij geen sprake is van bijzondere omstandigheden, heeft als uitgangspunt te gelden dat de behandeling van de zaak op de terechtzitting dient te zijn afgerond met een eindvonnis binnen 16 maanden na aanvang van de redelijke termijn. De redelijke termijn vangt aan op het moment dat een verdachte in redelijkheid de verwachting kan hebben dat tegen hem ter zake van een bepaald strafbaar feit door het openbaar ministerie een strafvervolging zal worden ingesteld.

Tussen de pleegdata van de feiten 3 tot en met 6 en de datum van het eindvonnis ligt een periode van 18 tot 21 maanden. Nu in deze zaak wordt uitgegaan van een redelijke termijn van 16 maanden, is er in de onderhavige zaak sprake van een overschrijding van de redelijke termijn als bedoeld in artikel 6 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) van twee tot zes maanden. Nu deze overschrijding niet is toe te rekenen aan de verdachte, dient dit gecompenseerd te worden door vermindering van de op te leggen straf.

Gedragsbeïnvloedende maatregel (GBM)

De rechtbank is van oordeel dat het gedrag van verdachte, de ernst van met name de feiten 1 en 2 en de veelvuldigheid van de door de verdachte begane misdrijven aanleiding geven tot de oplegging van de maatregel betreffende het gedrag van de jeugdige en dat de maatregel in het belang is van een zo gunstig mogelijke verdere ontwikkeling van de verdachte. De rechtbank is van oordeel dat de verdachte gebaat is bij duidelijkheid en structuur die de GBM kan bieden. Via die maatregel kan de verdachte de behandeling krijgen die hij nodig heeft en kan de kans op herhaling op de langere termijn worden verlaagd. Waar nodig kan de verdachte binnen de maatregel worden bijgestuurd door de jeugdreclassering en de maatregel biedt de mogelijkheid voor een time-out binnen de JJI. De rechtbank gaat ervan uit dat in het belang van de verdachte de financiering van deze plaatsing tijdig wordt geregeld en zal daarom de GBM opleggen, bestaande uit het door de Raad geadviseerde programma.

Verder zal de rechtbank bevelen dat het programma waar de maatregel uit bestaat dadelijk uitvoerbaar is. Gelet op de feiten en het in de adviezen beschreven recidiverisico is de rechtbank van oordeel dat er ernstig rekening mee moet worden gehouden dat de verdachte opnieuw een strafbaar feit zal plegen.

Alles afwegend acht de rechtbank een jeugddetentie voor de duur van 351 dagen, met aftrek van voorarrest, en daarnaast de oplegging van de GBM voor de duur van een jaar passend en geboden.

Standpunt officier van justitie

De officier acht de vordering voor toewijzing vatbaar.

Standpunt verdediging

De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de vordering dient te worden gematigd tot een bedrag van € 1.500,00. Dit bedrag sluit aan bij de ernst van het letsel. Het psychische letsel dat wordt benoemd komt voort uit de eerdere oorlogservaringen van de benadeelde partij in [land] en kan niet aan de verdachte worden verweten.

Beoordeling

De benadeelde partij is slachtoffer geworden van een aanval met een mes door de verdachte. Hij heeft hierdoor lichamelijk letsel opgelopen. Ook heeft hij last van psychische problemen.

Naar het oordeel van de rechtbank is vast komen te staan dat aan de benadeelde partij door het bewezen verklaarde strafbare feit rechtstreeks immateriële schade is toegebracht. Gelet op hetgeen namens de benadeelde partij ter toelichting op zijn vordering is aangevoerd, zal de rechtbank die schade naar maatstaven van billijkheid vaststellen op € 3.500,00.

De benadeelde partij heeft gevorderd het te vergoeden bedrag te vermeerderen met wettelijke rente. De rechtbank bepaalt dat het te vergoeden schadebedrag vermeerderd wordt met wettelijke rente vanaf 16 augustus 2025.

Nu de vordering van de benadeelde partij zal worden toegewezen, zal de verdachte worden veroordeeld in de kosten door de benadeelde partij gemaakt, tot op heden begroot op nihil, en in de kosten ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken.

Conclusie

De verdachte moet de benadeelde partij een schadevergoeding betalen van € 3.500,00, vermeerderd met de wettelijke rente.

Tevens wordt oplegging van de hierna te noemen maatregel als bedoeld in artikel 36f van het Wetboek van Strafrecht passend en geboden geacht. Gelet op de jeugdige leeftijd van de verdachte zal geen gijzeling worden toegepast.

Standpunt officier van justitie

De officier van justitie acht de vordering voor toewijzing vatbaar.

Standpunt verdediging

Gelet op de bepleite vrijspraak heeft de verdediging zich primair op het standpunt gesteld dat de benadeelde partij niet-ontvankelijk dient te worden verklaard in de vordering. Subsidiair is gesteld dat er geen sprake is van een dusdanig ernstige bedreiging dat sprake is van een aantasting in de persoon op andere wijze. Meer subsidiair wordt een bedrag tot

€ 1.500,00 billijk geacht, waarbij verzocht wordt dit bedrag verder te matigen gelet op de jeugdige leeftijd van de verdachte.

Beoordeling

De benadeelde partij is slachtoffer geworden van een bedreiging, waarbij de verdachte met een mes op haar is afgerend. De benadeelde partij heeft hierdoor geestelijk letsel opgelopen. Zij is niet meer in staat om haar werkzaamheden bij het COA uit te voeren, omdat zij zich onveilig blijft voelen.

Naar het oordeel van de rechtbank is vast komen te staan dat aan de benadeelde partij door het bewezen verklaarde strafbare feit rechtstreeks immateriële schade is toegebracht. Die schade zal naar maatstaven van billijkheid worden vastgesteld op € 750,00, zodat de vordering tot dit bedrag zal worden toegewezen. De benadeelde partij zal voor het overige niet-ontvankelijk worden verklaard. Dit deel van de vordering kan slechts bij de burgerlijke rechter worden aangebracht.

De benadeelde partij heeft gevorderd het te vergoeden bedrag te vermeerderen met wettelijke rente. De rechtbank bepaalt dat het te vergoeden schadebedrag vermeerderd wordt met wettelijke rente vanaf 20 mei 2025.

Nu de vordering van de benadeelde partij (gedeeltelijk) zal worden toegewezen, zal de verdachte worden veroordeeld in de kosten door de benadeelde partij gemaakt, tot op heden begroot op nihil, en in de kosten ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken.

Conclusie

De verdachte moet de benadeelde partij een schadevergoeding betalen van € 750,00, vermeerderd met de wettelijke rente.

Tevens wordt oplegging van de hierna te noemen maatregel als bedoeld in artikel 36f van het Wetboek van Strafrecht passend en geboden geacht. Gelet op de jeugdige leeftijd van de verdachte zal geen gijzeling worden toegepast.

Standpunt officier van justitie

De officier van justitie heeft aangevoerd dat de benadeelde partij niet-ontvankelijk dient te worden verklaard in de vordering, omdat er geen bedrag is ingevuld.

Standpunt verdediging

De verdediging heeft verzocht de vordering af te wijzen.

Beoordeling en conclusie

De benadeelde partij zal in de vordering niet-ontvankelijk worden verklaard, omdat de vordering onvoldoende is onderbouwd. Er is geen bedrag ingevuld, er zijn alleen advertenties van Marktplaats bijgevoegd. De vordering kan slechts bij de burgerlijke rechter worden aangebracht.

Nu de benadeelde partij niet-ontvankelijk zal worden verklaard, zal de benadeelde partij worden veroordeeld in de kosten door de verdachte ter verdediging van de vordering gemaakt, welke kosten tot op heden worden begroot op nihil.