Civiel recht overig

Art. 1:88, 3:52 en 3:309 BW. Aandelenleaseaffaire. Beroep op verjaring vordering tot vernietiging en…

Gerechtshof Amsterdam, 3 november 2026

Zaakgegevens

Op 3 november 2026 heeft het Gerechtshof Amsterdam in hoger beroep uitspraak gedaan in een zaak over civiel recht.

Instantie
Gerechtshof Amsterdam
Zittingsplaats
Amsterdam
Datum uitspraak
3 november 2026
Datum publicatie
10 november 2026
Zaaknummer
200.336.438/01
Procedure
Hoger beroep
Advocaat
mr. I.M.C.A. Reinders Folmer te Amsterdam, mr. J.B. Maliepaard te Rotterdam
ECLI
ECLI:NL:GHAMS:2026:3141
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Art. 1:88, 3:52 en 3:309 BW. Aandelenleaseaffaire. Beroep op verjaring vordering tot vernietiging en vordering uit onverschuldigde betaling.

Uitspraak

GERECHTSHOF AMSTERDAM

afdeling civiel recht en belastingrecht

team I (handel)

zaaknummer : 200.336.438/01

zaak- en rolnummer rechtbank Amsterdam : 9750446 EL 22-19

arrest van de meervoudige burgerlijke kamer van 3 november 2026

in de zaak van

DEXIA NEDERLAND B.V.,

gevestigd te Amsterdam,

appellante,

advocaat: mr. I.M.C.A. Reinders Folmer te Amsterdam,

tegen

[geïntimeerde] ,

wonend te [plaats] ,

geïntimeerde,

advocaat: mr. J.B. Maliepaard te Rotterdam.

Partijen worden hierna Dexia en de echtgenote genoemd.

1 Het verdere verloop van het geding in hoger beroep

Op 21 april 2026 heeft het hof in deze zaak een tussenarrest gewezen. Voor het verloop van het geding tot die datum verwijst het hof naar het tussenarrest.

In het kader van de in het tussenarrest gegeven bewijsopdracht is aan de zijde van de echtgenote één getuige gehoord. Van het getuigenverhoor is proces-verbaal opgemaakt, dat zich bij de stukken bevindt. Dexia heeft afgezien van contra-enquête. Partijen hebben afgezien van akte na enquête.

Ten slotte is weer arrest gevraagd.

2 De verdere beoordeling

2.1.

Het hof blijft bij en bouwt hierna voort op hetgeen is overwogen en beslist in het tussenarrest.

2.2.

De echtgenote is bij het tussenarrest toegelaten tot het leveren van tegenbewijs tegen het bewijsvermoeden dat zij vóór 13 maart 2000 daadwerkelijk met het bestaan van de effectenleaseovereenkomsten bekend is geworden. De echtgenote heeft zichzelf als getuige doen horen.

2.3.

Het hof is van oordeel dat met de getuigenverklaring het bewijsvermoeden voldoende is ontzenuwd en overweegt daartoe als volgt.

Het bewijsvermoeden is gestoeld op het vaststaande feit dat de betalingen met betrekking tot de effectenleaseovereenkomsten zijn gedaan vanaf de en/of-rekening van de echtgenote en wijlen haar echtgenoot (hierna: afnemer). Vaststaat dat de afschriften van die rekening mede aan de echtgenote waren gericht. De echtgenote heeft verklaard dat zij bedoelde afschriften niet bekeek en dat afnemer de financiële huishouding voor zijn rekening nam.

2.4.

Het hof is verder van oordeel dat Dexia ook overigens niet is geslaagd in het bewijs van haar stelling dat de echtgenote vóór 13 maart 2000 daadwerkelijk bekend is geworden met het bestaan van de effectenleaseovereenkomsten. Het hof overweegt daartoe als volgt.

2.5.

Op grond van de getuigenverklaring en de in het geding gebrachte stukken kan, ook in onderling verband en samenhang bezien, niet worden vastgesteld dat de echtgenote eerder dan 13 maart 2000 daadwerkelijk bekend is geworden met het bestaan van de effectenlease-overeenkomsten. De effectenleaseovereenkomsten zijn in 1999 tot stand gekomen via een tussenpersoon, maar uit de schriftelijke verklaring van de echtgenote blijkt dat zij bij het gesprek van afnemer met de tussenpersoon niet aanwezig was. De enkele veronderstelling van Dexia dat de echtgenote vragen aan de afnemer heeft gesteld over het bezoek van de tussenpersoon en dat daarom aannemelijk is dat zij van de totstandkoming van de effectenleaseovereenkomsten op de hoogte is geraakt, is onvoldoende voor een ander oordeel. Uit de getuigenverklaring van de echtgenote blijkt dat zij pas in 2005 bekend is geworden met het bestaan van de effectenleaseovereenkomsten.

2.6.

Dexia wijst voorts ter onderbouwing van de door haar gestelde bekendheid op verschillende omstandigheden, maar haar argumenten betreffen in essentie veronderstellingen en aannames. Dit is niet voldoende om te kunnen vaststellen dat de echtgenote vóór 13 maart 2000 daadwerkelijk bekend is geworden met het bestaan van de effectenleaseovereenkomsten.

2.7.

Dexia doet ook nog een beroep op de verjaring van de rechtsvordering van de echtgenote uit onverschuldigde betaling. De echtgenote voert aan dat zij de verjaring tijdig heeft gestuit. Het hof overweegt als volgt.

2.8.

De verjaringstermijn van een vordering uit onverschuldigde betaling bedraagt vijf jaar nadat de schuldeiser zowel met het bestaan van de vordering als de persoon van de ontvanger bekend is geworden (artikel 3:309 BW). De effectenleaseovereenkomsten zijn op 8 november 2006 buitengerechtelijk vernietigd door de echtgenote. Op dat moment was een collectieve actie aanhangig die de verjaring van de vordering uit onverschuldigde betaling van de echtgenote heeft gestuit tot zes maanden nadat dit hof in zijn beschikking van 25 januari 2007 de WCAM-overeenkomst verbindend heeft verklaard, dus tot en met 25 juli 2007 (HR 9 oktober 2015, ECLI:NL:HR:2015:3018 en HR 19 mei 2017, ECLI:NL:HR:2017:936).

2.9.

De echtgenote betoogt dat de verjaring vervolgens is gestuit door onder meer de brieven van 24 januari 2012, 27 oktober 2016 en 19 oktober 2021 die Leaseproces namens al haar cliënten, waaronder de afnemer, en de echtgenoten van de betreffende cliënten, waaronder de echtgenote, aan Dexia heeft gestuurd en die in eerste aanleg zijn overgelegd.

2.10.

Ten aanzien van deze brieven heeft dit hof reeds als volgt geoordeeld (hof Amsterdam 15 oktober 2019, ECLI:NL:GHAMS:2019:3735, rov. 2.4):

“(…)

De brief van 24 januari 2012 luidt, voor zover van belang, als volgt:

“Namens de op de bijgesloten lijsten A en B vermelde personen berichten wij u dat zij hun vorderingen op Dexia onverkort handhaven en dat deze brief met bijlagen bedoeld is om de verjaring van deze vorderingen, voor zover nodig, te stuiten. Dit geldt ook voor de vorderingen van de eega’s (…) van de op deze lijst vermelde personen uit hoofde van de artikelen 1:88 en 1:89 BW.”

Dexia brengt daartegen in dat genoemde brieven dermate algemeen van aard zijn dat daaruit geenszins kan worden afgeleid welke specifieke vordering Leaseproces namens haar cliënten wenst te stuiten en dat [Y] niet in de bijlagen staat.

Voor zover Dexia met dit betoog het oog heeft op de vordering uit hoofde van onverschuldigde betaling wegens de door [Y] ingeroepen buitengerechtelijke vernietiging, overweegt het hof dat in de brief van 24 januari 2012 deze bevoegdheid uitdrukkelijk wordt vermeld. Dit geldt eveneens voor de brief van 27 oktober 2016 die op dit punt gelijkluidend is. Het bestaan van en de inhoud van deze brieven heeft Dexia niet weersproken. Anders dan Dexia nog heeft betoogd, is het hof van oordeel dat met de verwijzing in de brieven naar de eega’s van de op de bijgesloten lijsten vermelde personen, hier: [X], wel aan de eisen van artikel 3:317 BW is voldaan.”

Het hof blijft bij dit oordeel. Dexia heeft geen feiten en omstandigheden aangevoerd die het hof aanleiding geven om hiervan terug te komen. Dit betekent dat het hof ervan uitgaat dat de brieven van 24 januari 2012 en 27 oktober 2016 ook zien op de echtgenote, nu Dexia erkent dat de afnemer staat vermeld op de lijsten die behoren bij die brieven. Hetzelfde geldt voor de brief van 19 oktober 2021, die verwijst naar die brieven met die lijsten.

2.11.

Dexia betwist in hoger beroep dat Leaseproces gemachtigd was om namens de echtgenote enige verjaring te stuiten. In grief I voert Dexia in dat verband aan dat de brieven van 17 en 27 oktober 2016 op grond van artikel 3:71 BW geen rechtsgevolg hebben gehad. Op grond van dat artikel kunnen verklaringen die een gevolmachtigde heeft afgelegd, door de wederpartij als ongeldig van de hand worden gewezen, indien zij de gevolmachtigde terstond om bewijs van de volmacht heeft gevraagd en dit bewijs niet op de in artikel 3:71 BW omschreven wijze wordt geleverd. Dexia stelt dat zij in haar brief aan Leaseproces van

31 oktober 2016 de volmacht heeft betwist. Leaseproces heeft na deze brief een zeer groot aantal volmachten aan Dexia toegezonden, maar daaronder bevond zich volgens Dexia geen volmacht van de echtgenote.

2.12.

Grief I slaagt niet. Niet gesteld of gebleken is dat Dexia destijds ten aanzien van de brief van 24 januari 2012 heeft betwist dat de afnemer als cliënt van Leaseproces een volmacht heeft verstrekt aan Leaseproces om namens hem de verjaring te stuiten en dat Leaseproces tevens gevolmachtigd was om dit ook namens de echtgenote te doen, zodat op die grond ervan moet worden uitgegaan dat deze brief mede namens de echtgenote is verzonden. De stuitingsbrieven van 27 oktober 2016 en 19 oktober 2021 bouwen hierop voort. Nu Dexia na ontvangst van de brief van 24 januari 2012 niet terstond om bewijs van een volmacht heeft gevraagd, kan op artikel 3:71 BW geen beroep meer worden gedaan. Niet gesteld of gebleken is dat de echtgenote op enig moment na 24 januari 2012 de volmacht heeft herroepen dan wel dat Leaseproces de volmacht heeft opgezegd. Bovendien heeft de echtgenote ook steeds gesteld dat deze volmacht bestond. Na de brief van 19 oktober 2021 is de dagvaarding vervolgens binnen de lopende verjaringstermijn van vijf jaar vanaf 20 oktober 2021 uitgebracht, namelijk op 10 augustus 2022 (hof Amsterdam 22 december 2020, ECLI:NL:GHAMS:2020:3567, rov. 2.16). Bij bespreking van de door Dexia genoemde brief van 17 oktober 2016 bestaat, gezien het voorgaande, geen belang.

2.13.

Of en op welke wijze Leaseproces voorafgaand aan de brief van 24 januari 2012 gevolmachtigd was en of Dexia in haar brief van 31 oktober 2016 de volmacht van de echtgenote aan Leaseproces heeft betwist, is in het licht van het bovenstaande niet meer relevant. Grief II behoeft daarom geen behandeling.

2.14.

Het voorgaande leidt tot de conclusie dat de echtgenote de effectenlease-overeenkomsten tijdig en rechtsgeldig heeft vernietigd. Voorts volgt uit het vorenstaande dat namens de echtgenote de verjaring van de vordering uit onverschuldigde betaling tijdig is gestuit. Het verjaringsverweer van Dexia wordt verworpen. Dit betekent dat Dexia gehouden is tot terugbetaling van al hetgeen aan haar uit hoofde van de effectenleaseovereenkomsten is betaald.

Slotsom en kosten

2.15.

De grieven van Dexia slagen niet. Dexia heeft geen belang bij aparte bespreking van de grieven III, IV en V, aangezien het hof een bewijsopdracht heeft gegeven. Het bestreden vonnis wordt bekrachtigd. Dexia is in het hoger beroep in het ongelijk gesteld en zal daarom worden veroordeeld in de proceskosten in hoger beroep. Het hof stelt de proceskosten in hoger beroep als volgt vast:

- griffierecht € 783

- salaris advocaat € 2.580 (tarief II, 2 punten)

Totaal € 3.363

3 Beslissing

Het hof:

3.1.

bekrachtigt het bestreden vonnis;

3.2.

veroordeelt Dexia in de proceskosten in hoger beroep, tot nu vastgesteld op € 3.363, te vermeerderen met de wettelijke rente als niet binnen veertien dagen na dit arrest aan de kostenveroordeling is voldaan;

3.3.

veroordeelt Dexia tot betaling van € 189 voor nasalaris, te vermeerderen met € 98 voor nasalaris en de kosten van het betekeningsexploot als betekening van dit arrest plaatsvindt;

3.4.

verklaart deze veroordelingen uitvoerbaar bij voorraad.

Dit arrest is gewezen door mrs. J.W.M. Tromp, L. Alwin en M.M. Kruithof en door de rolraadsheer in het openbaar uitgesproken op 3 november 2026.