Strafrecht overig
Het hof veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 23 jaren en 6 maanden (met aftrek…
Gerechtshof 's-Hertogenbosch, 19 november 2026
ECLI:NL:GHSHE:2026:3289 · Gerechtshof 's-Hertogenbosch · 19 november 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/gerechtshof-s-hertogenbosch/strafrecht/strafrecht-overig/hoger-beroep/ecli-nl-ghshe-2026-3289
Zaakgegevens
Op 19 november 2026 heeft het Gerechtshof 's-Hertogenbosch in hoger beroep uitspraak gedaan in een zaak over strafrecht.
- Instantie
- Gerechtshof 's-HertogenboschGerechtshofDe rechter in hoger beroep in civiele zaken, strafzaken en belastingzaken. Nederland heeft vier gerechtshoven.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- 's-Hertogenbosch
- Datum uitspraak
- 19 november 2026
- Datum publicatie
- 19 november 2026
- Zaaknummer
- 20-000560-24
- Rechtsgebied
- Strafrecht » Strafrecht overig
- Procedure
- Hoger beroepHoger beroepEen hogere rechter behandelt de zaak opnieuw, zowel de feiten als het recht, omdat een partij het niet eens is met de eerste uitspraak.Meer uitleg
- ECLI
- ECLI:NL:GHSHE:2026:3289
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Het hof veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 23 jaren en 6 maanden (met aftrek van voorarrest) voor de moord op zijn (ex-)partner en het begraven van haar lichaam in een door de verdachte daartoe - al grotendeels aan de moord voorafgaand - zelf gegraven grafkuil met het oogmerk om het feit en de oorzaak van haar overlijden te verhelen. Voorts wijst het hof de vorderingen van de benadeelde partijen geheel dan wel gedeeltelijk toe, tot een totaalbedrag van circa € 150.000,00. Het gaat daarbij onder meer om affectieschade en schokschade.
Procesgang
Rechtbank Oost-Brabant · 15 februari 2024
ECLI:NL:RBOBR:2024:521Gerechtshof 's-Hertogenbosch · 19 november 2026deze uitspraak
ECLI:NL:GHSHE:2026:3289
Uitspraak
Parketnummer : 20-000560-24
Uitspraak : 19 november 2026
TEGENSPRAAK
Arrest van de meervoudige kamer voor strafzaken van het gerechtshof
's-Hertogenbosch
gewezen op het hoger beroep tegen het vonnis van de rechtbank Oost-Brabant, zittingsplaats ‘s-Hertogenbosch, van 15 februari 2024, in de strafzaak met parketnummer 01-301652-22 tegen:
[verdachte 1] ,
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1981,
thans verblijvende in P.I. Vught, PPC te Vught.
Hoger beroep
Bij vonnis waarvan beroep is de verdachte ter zake van de moord op [slachtoffer] (feit 1 impliciet primair) en het begraven van haar lijk met het oogmerk om het feit of de oorzaak van het overlijden te verhelen (feit 2) veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van 24 jaren, met aftrek van voorarrest. Voorts heeft de rechtbank beslist op de vorderingen van de benadeelde partijen [benadeelde partij 1] , [benadeelde partij 2] (persoonlijk en tevens als executeur testamentair), [benadeelde partij 3] , [benadeelde partij 4] , [benadeelde partij 5] en [benadeelde partij 6] . In het vonnis is geen beslissing opgenomen ten aanzien van het beslag.
Namens de verdachte is tegen voormeld vonnis hoger beroep ingesteld.
Onderzoek van de zaak
Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting in hoger beroep en in eerste aanleg.
Het hof heeft kennisgenomen van de vordering van de advocaat-generaal en van hetgeen door en namens de verdachte naar voren is gebracht.
De advocaat-generaal heeft gevorderd dat het hof het beroepen vonnis zal bevestigen, met aanvulling van de gronden en met een beslissing op het beslag en met uitzondering van de strafoplegging en de beslissingen op de vorderingen van de benadeelde partijen en – te dien aanzien opnieuw rechtdoende – de verdachte zal veroordelen tot een gevangenisstraf voor de duur van 26 jaren, met aftrek van voorarrest, het in beslag genomen voorwerp (een iPhone) verbeurd zal verklaren en de vorderingen van de benadeelde partijen integraal zal toewijzen, telkens te vermeerderen met de wettelijke rente en met toepassing van de schadevergoedingsmaatregel. Ten slotte is verzocht de verdachte te verplichten te verschijnen bij het doen van de uitspraak.
De verdediging heeft vrijspraak bepleit van het onder 1 impliciet primair tenlastegelegde feit (moord) en zich gerefereerd aan het oordeel van het hof met betrekking tot een bewezenverklaring van het onder 1 impliciet subsidiair tenlastegelegde (doodslag) en het onder 2 tenlastegelegde (kort gezegd: het wegmaken van een lijk). Voorts heeft de verdediging verzocht om matiging van de duur van de in eerste aanleg opgelegde gevangenisstraf, om daarbij als uitgangspunt een strafduur binnen de bandbreedte van 18 jaren en 22 jaren te hanteren en om rekening te houden met de overschrijding van de redelijke termijn voor berechting door een korting van 6 maanden toe te passen. Tevens is verzocht om teruggave aan de verdachte van de onder hem in beslag genomen iPhone 13. Ten slotte heeft de verdediging zich gerefereerd aan het oordeel van het hof ten aanzien van de vorderingen van de benadeelde partijen [benadeelde partij 1] en [benadeelde partij 2] als executeur testamentair en de overige vijf vorderingen geheel dan wel gedeeltelijk betwist.
Vonnis waarvan beroep
Het hof verenigt zich met het beroepen vonnis, met aanvulling van de gronden waarop dit berust en met uitzondering van de bewijsoverwegingen, de strafoplegging, de door de rechtbank aangehaalde wetsartikelen en de beslissingen op de vorderingen van de benadeelde partijen. Voorts zal het hof, anders dan de rechtbank, een beslissing nemen op het beslag.
Aanvulling van de bewijsmiddelen
Naast de door de rechtbank gebezigde bewijsmiddelen, zoals uitgewerkt opgenomen op pagina’s 3 tot en met 11 van het vonnis en welke bewijsmiddelen het hof integraal bevestigt, komt de bewezenverklaring van feit 1 (impliciet primair) en feit 2 mede te berusten op het navolgende bewijsmiddel:
De verklaring van de verdachte [verdachte 1] , zoals afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep d.d. 5 november 2026 en voor zover inhoudende:
U, voorzitter, vraagt mij of ik al langere tijd het plan had om [slachtoffer] om het leven te brengen? Niet ‘langere tijd’, maar wel vanaf die woensdag voor haar overlijden (het hof begrijpt: woensdag 16 november 2022). (...) Ik heb toen een schop gepakt en achter in de auto gelegd. Ik ben naar de voetbalclub gereden en ik heb [benadeelde partij 5] daar afgezet. Toen ben ik met [benadeelde partij 6] doorgereden naar het bos (het hof begrijpt: in Half Mijl, te Vessem). Daar heb ik gegraven. Dat was de woensdag vóór haar overlijden. (...) De grond is daar zacht en het lag wat dieper, daarom koos ik die plek.
U, voorzitter, houdt mij voor dat het gat dat ik heb gegraven in de vorm van een graf was. Ja, ik was woedend. (...) Het was puur: ik gooi alles eruit, ik graaf een gat voor het geval er iets mocht gebeuren, dan was ik in staat geweest om [slachtoffer] te doden, maar op dat moment (het hof begrijpt: woensdag 16 november 2022) had ik nog niet de planning om het dan te doen. (...) Ik heb het gat wel 100% voor haar gegraven.
Die nacht (het hof begrijpt: 18 op 19 november 2022) (...) lagen we in bed. (...) Ik draaide haar om, op haar zij, en duwde met het kussen op haar gezicht. (...) Zo is ze om het leven gebracht. (...) Ik weet niet meer precies hoe lang het heeft geduurd, maar voor mijn gevoel duurde het lang. (...) Ik heb geduwd tot er geen beweging meer was.
U, voorzitter, houdt mij voor dat ik zojuist heb verklaard dat ik het gat, waarin een lichaam past, heb gegraven voor het geval er nog één keer iets zou gebeuren en u vraagt mij of die nacht, toen [slachtoffer] en ik samen in bed lagen, de stoppen bij mij doorsloegen. Ja, maar ik had het wel voorbereid en woensdag al die kuil gegraven.
U, voorzitter, vraagt mij of ik van plan was om [slachtoffer] te doden. Als ik die woensdag thuis was teruggekomen en zij had toen al zo fel op mij gereageerd, dan had ik die woensdag al iets gedaan. Het zat mij zo hoog. Het was puur dat ik die woensdag thuiskwam in een rustige situatie, dat het gevoel zakte. Maar het idee zat er toen al wel. Als ze mij toen bijvoorbeeld al een tik had gegeven, die woensdag 16 november 2022, dan had ik het toen al gedaan.
U, voorzitter, vraagt mij wat er vervolgens is gebeurd. U bedoelt: na dat met het kussen? Ik heb haar toen op de achterbank van mijn auto gezet. (...) Ik had haar getild vanuit de woning, over mijn schouder. Toen ben ik naar het bos gereden. Ik heb de auto op het pad gezet en vanaf het pad heb ik haar naar de kuil gedragen. Eerst heb ik nog een stuk gegraven – ik weet niet hoe lang ik heb gegraven, maar ik heb nog een stuk gegraven – en daarna heb ik haar aan haar polsen in de kuil gegooid (...) en het zeil erover gedaan. Het zand lag aan de zijkant van de kuil en dat heb ik er gewoon in kunnen schuiven. (...) Dat zeil had ik die woensdag al meegenomen.
Ik had het graf woensdag al gegraven, dus het had ook woensdag al gebeurd kunnen zijn.
U, voorzitter, vraagt mij of ik, nadat ik [slachtoffer] om het leven had gebracht, meteen het idee had om haar naar de door mij gegraven kuil in Half Mijl te brengen. Ja, ik had die kuil immers al gemaakt.
U, oudste raadsheer, houdt mij voor dat ik heb verklaard dat de spanning hoog was opgelopen en dat ik op enig moment, mocht er nog iets gebeuren, iets zou gaan doen. U vraagt mij wat ik bedoel met “iets doen”, of ik daarmee bedoel het om het leven brengen van [slachtoffer] . Ja, dat denk ik wel. Ik had alleen nog geen plan voor de manier waarop ik dat zou willen doen, maar ik pikte het niet meer. U, oudste raadsheer, vraagt mij of het klopt dat ik de kuil heb gemaakt om [slachtoffer] in te begraven. Ja. Ik was van plan haar te doden.
U, voorzitter, vraagt mij, naar aanleiding van mijn verklaring, of het klopt dat ik het gat had gegraven en dat ik nog niet had bedacht hoe het te doen, maar wel dat ik [slachtoffer] om het leven wilde brengen? Ja. U, voorzitter, merkt op dat het ook niet logisch zou zijn om een graf te graven als het niet gaat om ‘iemand om het leven brengen’. Ja, dat klopt.
Ik dacht die woensdag: ik pik het niet meer, ik graaf een gat – ik spaaide (hof: dialect; de betekenis van spaaien is ‘spitten’) als een gek – en de eerstvolgende keer doe ik er iets aan, dan pik ik het niet meer. (...) U, voorzitter, merkt op dat ik daar, bij het graven van het gat, kennelijk wel bijbedoelingen had. Ja, zeker (...). U, voorzitter, vraagt mij of het idee dat ik van [slachtoffer] af wilde er al eerder was dan die woensdag 16 november 2022, waarbij u opmerkt dat uit het dossier blijkt dat ik vaker in Half Mijl kwam. Ja, dat klopt, ik kwam er vaker. (...) Het zand was daar zacht. (...) Het idee is die woensdag gekomen. (...) Als ze bij thuiskomst nog net zo fel was geweest als bij mijn vertrek, dan had ik toen al iets gedaan.
Verbetering van de bewijsoverwegingen
De verdediging heeft ter terechtzitting in hoger beroep vrijspraak van de onder 1 impliciet primair tenlastegelegde moord op [slachtoffer] (hierna: [slachtoffer] ) bepleit. Daartoe is aangevoerd dat de verdachte weliswaar heeft bekend dat hij [slachtoffer] opzettelijk van het leven heeft beroofd en dat hij haar lichaam vervolgens heeft weggemaakt door haar te begraven op de locatie Half Mijl in Vessem, maar dat bij het doden van [slachtoffer] geen sprake was van voorbedachte raad, maar juist van een hevige gemoedsbeweging bij de verdachte in de nacht van 18 op 19 november 2022. De verdachte heeft in dat kader verklaard dat [slachtoffer] en hij die nacht samen in bed lagen, dat [slachtoffer] last had van het licht van zijn telefoon, hem daarom een tik met de platte hand heeft gegeven, hem ook met een kussen heeft geslagen en tegen hem heeft gezegd dat hij zijn kinderen kwijt zou raken. Hierdoor sloegen bij de verdachte de stoppen door en heeft hij [slachtoffer] van het leven beroofd. Derhalve is volgens de verdediging sprake van doodslag en niet van moord. Daarbij is door de verdediging voorts nog opgemerkt dat, hoewel door de verdachte concrete voorbereidingshandelingen zijn getroffen voor het wegmaken van het lichaam van [slachtoffer] – door het graven van een grafkuil en het op een andere dan de gebruikelijke plaats parkeren van zijn auto – die handelingen geen bijdrage hebben geleverd aan de dood van [slachtoffer] dan wel dat daaruit bewijs kan worden ontleend dat door de verdachte een besluit is genomen om [slachtoffer] daadwerkelijk van het leven te beroven. Die voorbereidingshandelingen zien volgens de verdediging slechts op het onder 2 tenlastegelegde feit.
Het hof overweegt dienaangaande als volgt.
Op 22 november 2022 heeft de politie op de locatie Half Mijl te Vessem het lichaam gevonden van de als vermist opgegeven [slachtoffer] , geboren op [geboortedatum] . Zij lag daar in een kuil begraven. Uit het forensisch pathologisch onderzoek volgt dat het overlijden van [slachtoffer] zonder meer kan worden verklaard door een (samen)drukkende krachtinwerking ter hoogte van haar hals (wurging en/of strangulatie), al dan niet in combinatie met een (samen)drukkende krachtinwerking ter hoogte van de neus en mond (smoring). Een andere oorzaak van het overlijden is niet gebleken. Op grond van de gebezigde bewijsmiddelen kan tevens worden vastgesteld dat [slachtoffer] moet zijn overleden tussen 18 november 2022 te 23.43 uur (het tijdstip van het laatste door [slachtoffer] verstuurde Whatsapp-bericht) en 19 november 2022 te 07.21 uur (het tijdstip waarop de verdachte met zijn auto, met daarin het stoffelijk overschot van [slachtoffer] , is vertrokken naar de locatie Half Mijl te Vessem). Uit de bewijsmiddelen, waaronder de eigen verklaring van de verdachte, volgt ten slotte dat de verdachte degene is die [slachtoffer] om het leven heeft gebracht en haar vervolgens in de door hem gemaakte grafkuil in Half Mijl heeft begraven.
De vraag waarvoor het hof zich thans nog ziet gesteld is of de verdachte bij het om het leven brengen van [slachtoffer] heeft gehandeld met voorbedachte raad.
Het hof stelt in dat kader voorop dat, volgens vaste rechtspraak van de Hoge Raad, voor een
bewezenverklaring van het bestanddeel ‘voorbedachte raad’ moet komen vast te staan dat de
verdachte zich gedurende enige tijd heeft kunnen beraden op het te nemen of het genomen
besluit en dat hij niet heeft gehandeld in een ogenblikkelijke gemoedsopwelling, zodat hij de
gelegenheid heeft gehad na te denken over de betekenis en de gevolgen van zijn
voorgenomen daad en zich daarvan rekenschap te geven.
Bij de vraag of sprake is van voorbedachte raad gaat het bij uitstek om een weging en
waardering van de omstandigheden van het concrete geval, waarbij de rechter het gewicht
moet bepalen van de aanwijzingen die voor of tegen een bewezenverklaring van het bestanddeel ‘met voorbedachte raad’ pleiten. De vaststelling dat de verdachte voldoende tijd had om zich te beraden op het te nemen of het genomen besluit, vormt weliswaar een belangrijke objectieve aanwijzing, maar hoeft de rechter er niet van te weerhouden aan contra-indicaties een zwaarder gewicht toe te kennen.
Het hof overweegt allereerst dat de verdachte over het doden van [slachtoffer] wisselend heeft verklaard.
Bij zijn eerste verhoor op 19 november 2022 weet hij nog heel goed wat hij die nacht heeft gedaan. Hij ontkent [slachtoffer] van het leven te hebben beroofd en verklaart dat zij nog in bed lag toen hij op 19 november 2022 rond 07.20 uur naar huis is gegaan. Toen hij wakker werd rond 8.10-8.15 uur lag zij niet meer in bed.
In de daaropvolgende verhoren verklaart de verdachte steeds meer te twijfelen, hij heeft het allemaal niet meer zo scherp en hij is een heel stuk kwijt.
In het 6e verhoor, op 2 december 2023, is hij heel stellig: het is een stuk wat hij niet weet. Hij zou willen dat hij meer wist, maar hij weet het niet. Hij kan het zich niet herinneren.
In het laatste verhoor bij de politie op 4 mei 2023 blijft hij erbij dat hij een heel stuk mist. Op de vraag of hij [slachtoffer] heeft omgebracht, verklaart hij zich daar niets van weet te herinneren. Op de vraag of hij haar lichaam heeft weggemaakt, verklaart hij dat hij haar naar zijn gevoel nooit iets zou aandoen.
Bij de terechtzitting van de rechtbank op 1 februari 2024 verklaart de verdachte dat hij zich niet kan herinneren wat er op 19 november 2022 ’s nachts is gebeurd. Hij verklaart: “Ik mis een stuk en lijd aan geheugenverlies.”
In zijn verhoor op 11 juli 2024 verklaart de verdachte het gat te hebben gegraven waar [slachtoffer] is gevonden. Vervolgens verklaart hij, in lijn met zijn latere verklaring ter terechtzitting bij het hof op 5 november 2026, dat [slachtoffer] hem tegen het hoofd zou hebben geslagen, kennelijk omdat zij last had van zijn telefoon, en dat zij nog een opmerking zou hebben gemaakt in de trant van: je gaat je kinderen kwijtraken, waarna de verdachte ontplofte en hij haar een kussen op haar gezicht heeft geduwd en dat hij is blijven duwen, hij weet niet hoe lang.
Het hof concludeert dat de verdachte zich in eerste instantie nog heel goed kan herinneren wat in de nacht van 18 november op 19 november 2022 is gebeurd, dat hij in de daaropvolgende verhoren in verschillende bewoordingen stelt een heel stuk kwijt te zijn van wat in die nacht is gebeurd, dat hij ruim een jaar later bij de rechtbank verklaart dat sprake is van geheugenverlies, om ten slotte op 11 juli 2024 en ter terechtzitting van het hof een verklaring af te leggen over het doden van [slachtoffer] waaruit zou moeten blijken dat geen sprake is geweest van voorbedachte raad ondanks het gegeven dat hij al eerder een graf voor [slachtoffer] heeft gegraven.
In dit verband is nog van belang dat in het NIFP-rapport van 23 juli 2023 – kort gezegd – wordt geconcludeerd dat de verdachte de geheugenverliesklachten simuleert. Ook in de aanvullende triple rapportage van het NIFP van 30 mei 2025 wordt geconcludeerd dat in de voorgeschiedenis, noch in de actuele presentatie sprake is (geweest) van dissociatieve klachten of symptomen, noch is sprake van een hoofdtrauma, niet-aangeboren hersenletsel, ernstige verwardheid (psychose) of een intoxicatiebeeld. Niettemin dient de verdediging op 9 september 2025 een onderzoekswens in om nader te onderzoeken of bij de verdachte sprake is van niet-aangeboren hersenletsel dat hij heeft opgelopen als gevolg van een klap in het verleden. Dit verzoek is vervolgens door het hof afgewezen op de regiezitting van 12 februari 2026, omdat het hof zich voldoende voorgelicht acht op basis van de voorliggende NIFP rapportages.
Het hof concludeert dat de wisselende verklaringen van de verdachte afbreuk doen aan zijn geloofwaardigheid; een beeld dat alleen maar wordt versterkt door het veinzen van geheugenverlies. Daarbij komt dat ook op basis van het procesdossier de verklaringen die de verdachte op 11 juli 2024 en ten overstaan van het hof op 5 november 2026 heeft afgelegd niet in overeenstemming zijn met de bewijsmiddelen en hetgeen hierna wordt overwogen.
Uit de bewijsmiddelen blijkt dat de grafkuil waarin [slachtoffer] op 22 november 2022 werd aangetroffen een behoorlijke omvang had. De bodem van deze grafkuil lag ongeveer 1,4 tot 1,5 meter onder het maaiveld. De maximale lengte van de grafkuil aan de oppervlakte was ongeveer 2,1 meter, met een maximale breedte van 0,6 meter. De bodem van de grafkuil was maximaal ongeveer 1,3 meter lang en maximaal ongeveer 0,4 meter breed. De verdachte heeft het graf derhalve in een rechthoek – geschikt voor het formaat van een menselijk lichaam – gegraven. Hij moet daarvoor ongeveer 1,0 kubieke meter zand hebben uitgegraven, het equivalent van zo’n 13 volle kruiwagens. Nu de verdachte in de vroege ochtend van 19 november 2022, nadat hij [slachtoffer] van het leven had beroofd, slechts 19 minuten in Half Mijl is geweest, kan het niet anders zijn dan dat de grafkuil al eerder door de verdachte is uitgegraven, althans dat hij daarmee al eerder is gestart. De verdachte heeft zelf verklaard dat hij hiermee is begonnen op woensdag 16 november 2022. De verdachte is toen 20 minuten op Half Mijl geweest en heeft toen, naar eigen zeggen, “als een gek gespaaid”.
Uit de loggegevens van zijn auto blijkt dat de verdachte in de periode voorafgaand aan 16 november 2022 al vaker op de locatie Half Mijl was geweest (en eveneens nog tussen 16 en 19 november 2022). De verdachte heeft echter betwist dat hij toen op die locatie was om een grafkuil te graven en heeft gesteld dat hij daar toen in de omgeving heeft gewandeld. Het hof acht die verklaring ongeloofwaardig, omdat het volgens een gehoorde getuige geen wandelgebied betreft, maar juist een gebied waar vooral doordeweeks eigenlijk niemand komt. Bovendien was het op die tijdstippen dat de verdachte daar op basis van de gegevens van het infotainmentsysteem van zijn auto is geweest, ook vaak al donker en was geen sprake van een met lantaarns verlicht gebied. Voorts is de verdachte op een aantal van die eerdere momenten ook maar heel kort op die locatie geweest, namelijk 4, 7 of 8 minuten. Desgevraagd heeft de verdachte daarover ter terechtzitting in hoger beroep verklaard dat hij op die korte momenten, vaak voor schooltijd, zijn auto daar heeft geparkeerd en de ramen heeft opengedaan voor het opsnuiven van wat frisse lucht. Het hof acht ook deze verklaring ongeloofwaardig, ten eerste omdat de locatie niet op de route van de woning en/of het werk van de verdachte naar de school van zijn kinderen ligt en voorts omdat de tijdstippen daarmee ook niet corresponderen, aangezien het tijdstippen betreft buiten de schooltijden om. Zo was de verdachte op 14 november 2022 van 17.17 tot 17.26 uur (8 minuten) in Half Mijl en op 15 november 2022 van 17.11 uur tot 17.18 uur (7 minuten) en was dit overigens ook na zonsondergang.
Het hof gaat er derhalve, net als de rechtbank en de advocaat-generaal, van uit dat de verdachte voorafgaand aan 19 november 2022 meerdere keren naar Half Mijl is gegaan om de grafkuil, bedoeld om [slachtoffer] in te begraven, uit te graven. Mogelijk is de verdachte hiermee zelfs al vóór 7 november 2022 begonnen. Dit kan echter niet worden vastgesteld, nu de loggegevens van de auto slechts vanaf 7 november 2022 beschikbaar waren.
Wat daar ook van zij, minst genomen volgt uit de eigen verklaring van de verdachte dat hij reeds op woensdag 16 november 2022 bezig is geweest met het graven van een grafkuil, dat deze grafkuil was bestemd voor [slachtoffer] en dat hij van plan was haar te doden. Hij wist op dat moment, naar eigen zeggen, nog niet hoe en wanneer hij dat precies ging doen – het had volgens de verdachte ook die woensdag al kunnen gebeuren – maar dat hij haar zou doden en vervolgens in de grafkuil zou begraven had hij (in elk geval) op woensdag 16 november 2022 al besloten. Desgevraagd heeft de verdachte verklaard dat hij in de periode tussen 16 en 19 november 2022 ook niet tot inkeer is gekomen en dat hij ook geen (psychische) hulp heeft gevraagd. Op geen enkel moment heeft hij eraan gedacht de grafkuil weer dicht te gooien en van zijn plan af te zien. Uiteindelijk heeft hij zijn voorgenomen plan om [slachtoffer] te doden en haar in Half Mijl te begraven enkele dagen later daadwerkelijk uitgevoerd, in de allerlaatste nacht dat zij nog samen waren. [slachtoffer] zou immers de volgende ochtend met haar dochters naar haar eigen woning verhuizen, hetgeen de verdachte in de namiddag van 18 november 2022 van [slachtoffer] had vernomen. Daar komt nog bij dat de verdachte zijn auto, toen hij die avond thuis kwam, niet voor de woning heeft geparkeerd – zoals gebruikelijk – maar een stuk verderop in de straat. Vanaf die plek kon de verdachte vervolgens, om 06.02 uur in de ochtend, ongezien – de overbuurman had namelijk een camera die ook de woning van de verdachte filmde – naar de achterzijde van de woning rijden, om aldaar – eveneens uit het zicht van de camera’s – het lichaam van [slachtoffer] in zijn auto te leggen en haar naar Half Mijl te vervoeren. De verdachte heeft ter terechtzitting in hoger beroep weliswaar verklaard dat er geen parkeerplaats vrij was voor zijn woning, maar dat is op geen enkele wijze komen vast te staan.
De verklaring van de verdachte dat hij [slachtoffer] heeft gedood door een kussen op haar gezicht te duwen en dat langere tijd op haar gezicht te houden, strookt maar ten dele met de doodsoorzaak zoals vastgesteld in het forensisch pathologisch onderzoek. Immers, zoals hierboven al beschreven, kan het overlijden van [slachtoffer] zonder meer worden verklaard door een (samen)drukkende krachtinwerking ter hoogte van haar hals (wurging en/of strangulatie), al dan niet in combinatie met een (samen)drukkende krachtinwerking ter hoogte van de neus en mond (smoring). Een andere oorzaak van het overlijden is niet gebleken. Onder het kopje ‘uit- en inwendige schouwing’ wordt onder meer geconstateerd dat sprake was van een uitgebreide bloeduitstorting aan de achterzijde van het strottenhoofd. Onder het kopje ‘interpretatie van resultaten’ is nader gesteld dat de letsels ter hoogte van onderkaak en hals bij leven zijn ontstaan door (samen)drukkende krachtinwerking (zoals met de armen en handen of met een structuur), al dan niet in combinatie met stomp botsende krachtinwerking (zoals stoten, vallen en slagen). Deze bevindingen komen niet of onvoldoende overeen met de verklaring van de verdachte dat hij [slachtoffer] heeft gedood door een kussen op haar gezicht te duwen en geduwd te houden.
Al deze feiten en omstandigheden brengen het hof tot de conclusie dat de verdachte geruime
tijd vóór 19 november 2022 en in elk geval op 16 november 2022 het plan heeft gemaakt om [slachtoffer] van het leven te beroven, dit plan zorgvuldig heeft voorbereid en vervolgens ook heeft uitgevoerd. Een belangrijk onderdeel van dit plan was het wegmaken van haar lichaam, door haar te begraven in de daartoe (al grotendeels) geprepareerde grafkuil in Half Mijl. Het hof is derhalve van oordeel dat de verdachte ruimschoots de gelegenheid heeft gehad na te denken over de betekenis en de gevolgen van zijn voorgenomen daad en zich daarvan rekenschap te geven. Dat de verdachte zou hebben gehandeld in een hevige en ogenblikkelijke gemoedsopwelling in de nacht van 18 op 19 november 2022, zoals door de verdediging is aangevoerd, zonder enige bewuste planning daaraan voorafgaand, acht het hof ongeloofwaardig en vindt zijn weerlegging in de gebezigde bewijsmiddelen, in onderling verband en samenhang bezien zoals hiervoor is overwogen.
Eindconclusie
Gelet op het voorgaande, acht het hof het onder 1 impliciet primair tenlastegelegde feit, de moord op [slachtoffer] , wettig en overtuigend bewezen. Eveneens kan feit 2, het wegmaken van haar lijk, wettig en overtuigend worden bewezenverklaard. Het hof komt derhalve tot dezelfde eindconclusie als de rechtbank en bevestigt de in het vonnis opgenomen bewezenverklaring en kwalificatie van beide feiten.
Op te leggen sanctie en motivering
Het hof heeft bij de bepaling van de op te leggen straf gelet op de aard en de ernst van hetgeen bewezen is verklaard, op de omstandigheden waaronder het bewezenverklaarde is begaan en op de persoon van de verdachte, zoals een en ander uit het onderzoek ter terechtzitting naar voren is gekomen. Daarnaast is gelet op de verhouding tot andere strafbare feiten, zoals onder meer tot uitdrukking komende in de hierop gestelde wettelijke strafmaxima en in de straffen die voor soortgelijke feiten worden opgelegd.
De verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan de moord op zijn toenmalige partner [slachtoffer] en aan het begraven van haar lichaam in een zelf gegraven grafkuil met het oogmerk haar overlijden en de oorzaak daarvan te verhullen.
De verdachte heeft [slachtoffer] in hun gezamenlijke woning – de plek waar zij zich bij uitstek veilig en geborgen had moeten kunnen voelen – met voorbedachten rade om het leven gebracht. Hij heeft haar in de nachtelijke uren, terwijl zij in bed lag, gewurgd al dan niet in combinatie met smoren. De verdachte woonde tot op het moment van het plegen van de moord samen met [slachtoffer] , haar twee minderjarige dochters en zijn eigen twee jonge zonen. Hij heeft [slachtoffer] vermoord op het moment dat deze vier kinderen elders in de woning nietsvermoedend lagen te slapen. Na de moord is de verdachte bovendien op een mensonterende manier met het lichaam van [slachtoffer] omgegaan. Hij heeft haar lichaam in zijn auto gelegd en is – de vier jonge kinderen thuis alleen achterlatend – naar een afgelegen plek gereden en hij heeft [slachtoffer] in een aldaar door hem zelfgemaakt graf begraven.
Even later die ochtend heeft hij de kinderen – terwijl de twee dochters van [slachtoffer] inmiddels in paniek op zoek waren naar hun moeder – aanvankelijk nog het idee gegeven dat [slachtoffer] vroeg van huis was vertrokken en nog in leven was.
Het hof heeft, net als de rechtbank in eerste aanleg, vastgesteld dat bij het ombrengen van [slachtoffer] door de verdachte sprake was van een vooropgezet plan. In de periode voorafgaand aan de moord heeft de verdachte zich immers voorbereid en is hij zeer planmatig te werk gegaan. De verdachte is gedurende een periode van zo’n twee weken in ieder geval zes keer op Half Mijl, de plek waar hij [slachtoffer] heeft begraven, geweest. Gedurende een langere periode moet de verdachte daar bezig zijn geweest met het graven van de grafkuil. Tijdens en na het graven van het graf zijn er talloze momenten geweest waarop de verdachte zich had kunnen bedenken, bij zinnen had kunnen komen, hulp had kunnen zoeken en had kunnen afzien van zijn plan om [slachtoffer] te doden. Hij heeft dit echter niet gedaan en heeft zijn plan doorgezet en uitgevoerd.
Uit het handelen van de verdachte blijkt een ultiem gebrek aan respect voor het leven van
[slachtoffer] . De gruwelijkheid van zijn gedragingen jegens haar en al haar dierbaren laat
zich moeilijk vangen in woorden. Extra cru is het dat [slachtoffer] , op de dag dat zij met haar dochters zou verhuizen naar haar eigen woning, is vermoord. De verdachte heeft het [slachtoffer] (en haar dochters) niet gegund daar een nieuw leven zonder hem op te bouwen. In plaats daarvan heeft hij [slachtoffer] gedood door haar te wurgen en te smoren.
De dochters van [slachtoffer] is enorm groot en onherstelbaar verdriet aangedaan door de verdachte. Zij hebben op 10- en 13-jarige leeftijd hun moeder verloren en zullen haar de rest van hun leven moeten missen. De verdachte heeft met zijn handelen twee opgroeiende kinderen hun moeder, met wie zij in gezinsverband leefden, met wie zij een heel hechte band hadden en die zeer belangrijk voor hen was, voor altijd ontnomen. Na het overlijden van hun moeder zijn de dochters van [slachtoffer] door omstandigheden allebei in een ander gezin opgevangen en opgenomen. Daarmee moeten ze, naast het oneindige gemis van hun moeder, ook elkaar als zussen missen en is er niets meer over van de drie-eenheid die zij ooit samen met hun moeder waren.
Ook de ouders van [slachtoffer] , de twee zoons van de verdachte – die [slachtoffer] als een tweede moeder beschouwden – en andere nabestaanden is een immens verdriet aangedaan. De dood van [slachtoffer] heeft bij hen intens diepe gevoelens van pijn en gemis nagelaten. De nabestaanden hebben dit in hun slachtofferverklaringen en in de toelichtingen op hun
vorderingen als benadeelde partij, zowel in eerste aanleg als in hoger beroep, liefdevol en zeer aangrijpend verwoord.
Moord – in dit geval femicide – is het meest ernstige delict dat ons Wetboek van Strafrecht kent. De rechtsorde is door de door de verdachte gepleegde feiten ernstig geschokt. De dood van [slachtoffer] , de manier waarop zij door de verdachte is vermoord en daarna is begraven, moet ook veel beroering, afschuw en gevoelens van angst en onveiligheid in de samenleving en zeker in de plaatselijke gemeenschap van [woonplaats] en Vessem hebben veroorzaakt. Dergelijke delicten dienen derhalve zwaar bestraft te worden.
Net als de rechtbank neemt het hof het de verdachte ook zeer kwalijk dat hij in de ochtend van 19 november 2022 tegenover een ieder heeft aangegeven niets te weten over de vermissing/verdwijning van [slachtoffer] , terwijl hij wist welke verschrikkelijke feiten hij enkele uren eerder had gepleegd en wist dat [slachtoffer] nooit meer terug zou komen. Ook was hij zich bewust van de angst die onder de dochters en andere nabestaanden leefde. Zij waren in paniek op zoek naar [slachtoffer] . De dochters van [slachtoffer] zijn naar hun nieuwe woning gefietst om haar daar te zoeken en zij hebben tientallen keren naar hun moeder gebeld. Toch heeft de verdachte steeds zijn mond gehouden over wat er was gebeurd en over de plek waar hij [slachtoffer] had begraven. Het hof is met de rechtbank van oordeel dat de situatie waarin de verdachte (met name) de dochters van [slachtoffer] heeft gebracht, onmenselijk en harteloos is.
De verdachte heeft bovendien, tot het moment waarop het lichaam van [slachtoffer] is gevonden, allerlei ongeloofwaardige/onaannemelijke verklaringen afgelegd in de hoop weg te komen met zijn daden. Het is enkel aan een oplettende getuige en aan goed recherchewerk van de politie te danken dat haar lichaam ‘al’ op dinsdag 22 november 2022 is gevonden op de plek waar de verdachte haar had begraven. Als het aan hem had gelegen, was het lichaam van [slachtoffer] mogelijk nooit gevonden.
Na het vinden van het lichaam van [slachtoffer] en na geconfronteerd te zijn met de bevindingen van de politie, heeft de verdachte zich plotseling en vanaf toen steevast, tot aan het hoger beroep, op geheugenverlies beroepen.
Psychiater J.L.M. Dinjens, psychologen S. Labrijn en S. Wijnen en forensisch milieu onderzoeker D. van der Heide hebben op 16 juni 2023 gezamenlijk over de verdachte
gerapporteerd. In dat rapport hebben de deskundigen kort gezegd geconcludeerd dat er sterke aanwijzingen zijn dat de verdachte zijn geheugenverliesklachten simuleert. De rechtbank volgde die conclusie. Na het in stellen van hoger beroep tegen het door de rechtbank gewezen vonnis, heeft de verdachte op 11 juli 2024 een nieuwe verklaring bij de politie afgelegd. Tijdens dit verhoor kon de verdachte zich plots meer van zijn handelen herinneren en heeft hij een grotendeels bekennende verklaring afgelegd. Hoewel hij toen heeft bekend [slachtoffer] te hebben gedood, was nog altijd sprake van enkele lacunes in het geheugen, althans zo deed de verdachte dit voorkomen. Naar aanleiding van de veranderde procespositie van de verdachte is, op verzoek van de verdediging, een aanvullende triple-rapportage opgemaakt. Uit dit aanvullende rapport d.d. 30 mei 2025 volgt dat de bevindingen van de deskundigen niet afwijken van de bevindingen die de deskundigen in 2023 hebben vastgesteld en dat de door de verdachte nu geuite posttraumatische stressstoornis onvoldoende door de deskundigen kon worden bevestigd of onderbouwd. Volgens de deskundigen kon dit eveneens een uiting zijn van aggraverend en theatraal gedrag van de verdachte.
Ter terechtzitting in hoger beroep op 5 november 2026 heeft de verdachte een uitgebreidere bekennende verklaring afgelegd, waarin hij zich meer van zijn handelingen kan herinneren. Desalniettemin is het hof, met de advocaat-generaal, van oordeel dat de verdachte nog altijd geen volledige openheid van zaken heeft gegeven. Een aantal onderdelen van zijn verklaring vindt immers geen steun in of wordt zelfs weersproken door objectieve gegevens uit het onderzoek. De nabestaanden hebben ter terechtzitting in hoger beroep naar voren gebracht dat de verdachte hen hiermee nog meer verdriet doet dan zij al hebben.
Uit voornoemde triple-rapportage van 30 mei 2025 volgt voorts dat bij de verdachte geen stoornis kon worden vastgesteld voorafgaand aan en ten tijde van het tenlastegelegde. Ook een depressieve stoornis of persoonlijkheidspathologie kon niet worden vastgesteld. Gezien de afwezigheid van een psychische stoornis in de aanloop naar en ten tijde van de door de verdachte gepleegde feiten, is geen sprake van doorwerking van psychopathologie in de delictpleging. In dit opzicht stellen de deskundigen dat het evenmin mogelijk is te komen tot een risicotaxatie, waarbij sprake is van een door pathologie gestuwd risico, noch wordt door de deskundigen geadviseerd tot behandeling in een strafrechtelijk kader. Het hof volgt de deskundigen in hun conclusie dat het bewezenverklaarde volledig aan de verdachte kan worden toegerekend en houdt daarmee bij de strafoplegging rekening.
Naar het oordeel van het hof kan, gelet op de aard en de ernst van het bewezenverklaarde en uit het oogpunt van vergelding en ter beveiliging van de maatschappij, niet worden volstaan met een andere of lichtere sanctie dan een straf die onvoorwaardelijke vrijheidsbeneming voor lange duur met zich brengt.
Het hof heeft daarbij ook rekening gehouden met de omstandigheid dat de verdachte, blijkens een hem betreffend Uittreksel Justitiële Documentatie d.d. 10 augustus 2026, niet eerder ter zake van soortgelijke strafbare feiten is veroordeeld. Tevens heeft het hof acht geslagen op de overige persoonlijke omstandigheden van de verdachte, voor zover daarvan ter terechtzitting in hoger beroep is gebleken. Van persoonlijke omstandigheden die een contra-indicatie zijn voor oplegging van een langdurige gevangenisstraf is geen sprake.
Het hof zoekt bij de beslissing over de precieze hoogte van een op te leggen straf doorgaans aansluiting bij de binnen de rechtspraak ontwikkelde oriëntatiepunten en jurisprudentie. Ten aanzien van moord bestaan geen landelijke oriëntatiepunten. Het hof kijkt derhalve naar straffen die rechters in soortgelijke zaken hebben opgelegd. Uit recente jurisprudentie volgt dat voor een enkelvoudige moord een gevangenisstraf met een duur tussen de 18 en 22 jaren passend en geboden is. De verdachte heeft zich echter niet alleen schuldig gemaakt aan moord, hij heeft ook het lichaam van [slachtoffer] begraven met het oogmerk om het feit en/of de oorzaak van haar overlijden te verhelen. Daarnaast is sprake van strafverzwarende omstandigheden: de verdachte heeft zijn daden zeer berekenend en zorgvuldig gepland, is daar gedurende een langere periode mee bezig is geweest, heeft zijn plan vervolgens uitgevoerd in de gezamenlijke woning en in de nabijheid van vier slapende kinderen, en dacht daarmee weg te kunnen komen door [slachtoffer] in Half Mijl te begraven. Het hof acht het eveneens strafverzwarend dat de verdachte de dierbaren van [slachtoffer] doelbewust in grote onzekerheid heeft gelaten toen zij haar als vermist opgaven en zeer lange tijd heeft geveinsd niets meer te weten van wat er zich zou hebben afgespeeld op of omstreeks 19 november 2022.
Anders dan de verdediging, ziet het hof in voornoemde strafverzwarende omstandigheden aanleiding een hogere gevangenisstraf aan de verdachte op te leggen dan het genoemde uitganspunt van 18 tot 22 jaren. Alles afwegende, acht het hof, net als de rechtbank, een gevangenisstraf voor de duur van 24 jaren, met aftrek van voorarrest, passend en geboden. Deze strafduur doet recht aan het bewezenverklaarde.
Redelijke termijn
Het hof stelt voorop dat elke verdachte recht heeft op een openbare behandeling van zijn strafzaak binnen een redelijke termijn, als bedoeld in artikel 6 van het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (hierna: EVRM). Gelet op de tot op heden voortdurende voorlopige hechtenis van de verdachte, bedraagt die termijn in een geval als dit 16 maanden per instantie. Deze waarborg strekt er onder meer toe te voorkomen dat een verdachte langer dan redelijk is onder de dreiging van strafvervolging zou moeten leven.
In de onderhavige zaak kan worden vastgesteld dat de redelijke termijn voor berechting in hoger beroep is overschreden. De redelijke termijn is in eerste aanleg aangevangen op 19 november 2022, de dag waarop de verdachte in verzekering is gesteld, en de rechtbank heeft op 15 februari 2024 – en daarmee binnen de termijn van 16 maanden – vonnis gewezen. Vervolgens is namens de verdachte op 23 februari 2024 hoger beroep ingesteld, terwijl het hof eerst op 19 november 2026 arrest wijst. De redelijke termijn voor berechting in hoger beroep is daarmee met ongeveer 1 jaar en ruim 4 (bijna 5) maanden overschreden.
Hoewel deze overschrijding gedeeltelijk – voor een periode van ongeveer 6 maanden – is toe te schrijven aan de verdachte (nu op zijn verzoek veel onderzoek is verricht naar de persoon en geestvermogens van de verdachte en een achteraf ongefundeerd verzoek is gedaan om neuropsychologisch onderzoek te laten verrichten naar niet-aangeboren hersenletsel, terwijl daarvan gelet op de NIFP-rapporten geen aanwijzingen voor waren), acht het hof geen zodanig bijzondere omstandigheden aanwezig die het resterende deel van de overschrijding – een periode van ongeveer 10 à 11 maanden – rechtvaardigen. Er is dan ook sprake van een overschrijding van de redelijke termijn voor berechting, als bedoeld in artikel 6 van het EVRM. Het hof is, anders dan de advocaat-generaal, maar met de verdediging, van oordeel dat dit dient te worden verdisconteerd in de aan de verdachte op te leggen straf.
Zonder schending van de redelijke termijn in hoger beroep zou, zoals hiervoor overwogen, naar het oordeel van het hof een gevangenisstraf voor de duur van 24 jaren, met aftrek van voorarrest, passend zijn geweest. Nu de redelijke termijn in hoger beroep is geschonden, zal worden volstaan met het opleggen van een gevangenisstraf voor de duur van 23 jaren en 6 maanden, met aftrek van voorarrest.
Tenuitvoerlegging
Tenuitvoerlegging van de op te leggen gevangenisstraf zal volledig plaatsvinden binnen de penitentiaire inrichting, tot het moment dat de verdachte in aanmerking komt voor deelname aan een penitentiair programma, als bedoeld in artikel 4 van de Penitentiaire beginselenwet, dan wel de regeling van voorwaardelijke invrijheidsstelling, als bedoeld in artikel 6:2:10 van het Wetboek van Strafvordering, aan de orde is.
Beslag
Blijkens het beslagdossier zijn gedurende het onderzoek door de politie een aantal goederen onder de verdachte in beslag genomen. Over een aantal van die goederen is – voor zover het hof heeft kunnen nagaan – thans nog geen beslissing genomen, te weten:
-
een iPhone 13 (voorwerpnummer OB2R022120_745561);
-
een Mercedes met kenteken [kenteken] (voorwerpnummer OB2R022120_745674);
-
een autosleutel (voorwerpnummer OB2R022120_745678);
-
een infotainment systeem (voorwerpnummer OB2R022120_745679).
Nu de verdachte ter terechtzitting in hoger beroep d.d. 5 november 2026 afstand heeft gedaan van alle in beslag genomen voorwerpen, met uitzondering van voornoemde iPhone 13, behoeft het hof geen beslissing meer te nemen op de drie laatstgenoemde voorwerpen.
Met betrekking tot de iPhone 13 overweegt het hof dat dit voorwerp, gelet op de opsomming in het eerste lid van artikel 33a van het Wetboek van Strafrecht, niet vatbaar is voor de door de advocaat-generaal gevorderde verbeurdverklaring (en evenmin voor onttrekking aan het verkeer). Gelet daarop, zal het hof van deze telefoon de teruggave aan de verdachte gelasten.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 1]
De benadeelde partij (wijlen) [benadeelde partij 1] heeft in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een bedrag van € 17.500,00 aan affectieschade, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 19 november 2022. Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep geheel door de rechtbank toegewezen.
Nadat de benadeelde partij – na het wijzen van het beroepen vonnis – op [datum] is overleden, is de heer [vereffenaar] , vereffenaar van de nalatenschap van de benadeelde partij, geregistreerd als rechthebbende nabestaande van de benadeelde partij [benadeelde partij 1] . Het hof overweegt dat de vordering van [benadeelde partij 1] van rechtswege voortduurt in hoger beroep. Het is daarbij niet noodzakelijk de vordering aan te merken als een vordering van de erfgenaam. Immers, bij toewijzing van de vordering valt het bedrag aan schadevergoeding in de nalatenschap van de overleden benadeelde partij.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 1] ook in hoger beroep integraal kan worden toegewezen.
De verdediging heeft zich gerefereerd aan het oordeel van het hof.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 1] als gevolg van verdachtes onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks schade heeft geleden tot het gevorderde bedrag van € 17.500,00. Het hof overweegt daaromtrent als volgt.
Affectieschade is uit verdriet bestaande schade, veroorzaakt door het overlijden van een persoon als gevolg van een gepleegd strafbaar feit. Personen die een zeer nauwe affectieve band hebben gehad met degene die vanwege een strafbaar feit is overleden, hebben de mogelijkheid om schadevergoeding te vorderen als benadeelde partij wanneer zij daardoor leed hebben ervaren. Een dergelijke schadevergoeding wordt ook gezien als een vorm van genoegdoening die hun geschokte rechtsgevoel (enigszins) kan verzachten.
De personen die in aanmerking kunnen komen voor affectieschade, in het geval het slachtoffer is overleden, is wettelijk bepaald in artikel 6:108, lid 4, van het Burgerlijk Wetboek, in sub a tot en met sub f. Dit zijn onder meer de partner, de ouder(s) en het kind van de overledene en degene die duurzaam in gezinsverband met de overledene heeft geleefd.
De omvang van de vergoeding voor affectieschade is forfaitair vastgesteld en voor ouders van het slachtoffer gaat het om een bedrag van € 17.500,00.
Het hof heeft vastgesteld dat de benadeelde partij [benadeelde partij 1] de vader van het slachtoffer [slachtoffer] was en dat hij (nog bij leven) een vergoeding voor affectieschade heeft gevorderd conform het forfaitair vastgestelde bedrag van € 17.500,00. Deze vordering tot vergoeding van affectieschade is door de verdediging niet betwist en het hof acht deze vordering geheel toewijsbaar.
De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot een bedrag van € 17.500,00 toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij uit van de pleegdatum, te weten 19 november 2022.
Het hof zal de verdachte, die als de in het ongelijk gestelde partij kan worden aangemerkt, tevens veroordelen in de proceskosten aan de zijde van de benadeelde partij, ten tijde van het wijzen van dit arrest begroot op nihil. Voorts zal de verdachte worden veroordeeld in de ten behoeve van de tenuitvoerlegging van dit arrest namens de benadeelde partij nog te maken kosten.
Vorderingen van de benadeelde partij [benadeelde partij 2]
De benadeelde partij [benadeelde partij 2] heeft persoonlijk en als executeur testamentair van de nalatenschap van [slachtoffer] een vordering tot schadevergoeding ingesteld.
Persoonlijke vordering van [benadeelde partij 2]
De benadeelde partij [benadeelde partij 2] heeft in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een totaalbedrag van € 52.946,48. Dit bedrag bestaat uit € 5.446,48 aan materiële schade en € 47.500,00 aan immateriële schade en is opgebouwd uit de navolgende posten:
-
een bedrag van € 164,34 ter zake van reiskosten;
-
een bedrag van € 282,14 ter vergoeding van de eigen bijdrage zorgverlening;
-
een bedrag van € 5.000,00 ter zake van toekomstige schade;
-
een bedrag van € 30.000,00 ter zake van schokschade;
-
een bedrag van € 17.500,00 ter zake van affectieschade,
telkens te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de dag van het ontstaan van de schade.
Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep tot een totaalbedrag van € 27.946,48 aan meteriele en immateriële schade toegewezen. De rechtbank heeft de benadeelde partij voor het meerdere, te weten gedeeltelijk ten aanzien van de post schokschade en volledig ten aanzien van de post toekomstige schade, in de vordering niet-ontvankelijk verklaard.
De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd ter zake van het niet toegewezen gedeelte van de vordering, zodat de vordering in hoger beroep strekt tot het oorspronkelijk gevorderde bedrag van € 52.946,48 aan materiële en immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente. Daarbij is ter terechtzitting in hoger beroep wel opgemerkt dat, hoewel ook in hoger beroep een bedrag van € 5.000,00 aan toekomstige schade wordt gevorderd, de daadwerkelijke toekomstige schade thans op een bedrag van
€ 1.842,36 wordt gesteld.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 2] geheel kan worden toegewezen – waarbij het hof begrijpt tot een bedrag van € 1.842,36 ten aanzien van de post toekomstige schade – en dient te worden vermeerderd met de wettelijke rente.
De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de behandeling van de vordering tot schokschade en de post toekomstige schade, door de belaste voorgeschiedenis van de benadeelde partij, een onevenredige belasting van het strafproces zou opleveren. Derhalve is verzocht deze twee onderdelen van de vordering niet-ontvankelijk te verklaren. De verdediging heeft zich gerefereerd aan het oordeel van het hof ten aanzien van de gevorderde affectieschade en zich niet uitgelaten over de in eerste aanleg toegewezen reiskosten en eigen bijdrage.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 2] als gevolg van verdachtes onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks materiële en immateriële schade heeft geleden tot een totaalbedrag van
€ 29.788,84. Het hof overweegt daartoe als volgt.
Materiële schade
Door de benadeelde partij is verzocht om vergoeding van reiskosten (€ 164,34), de eigen bijdrage voor zorgverlening (€ 282,14) en toekomstige schade (primair € 5.000,00 en subsidiair € 1.842,36).
Het hof is van oordeel dat de reiskosten en de eigen bijdrage voldoende door de benadeelde partij zijn onderbouwd en voorts dat deze inhoudelijk niet door de verdediging zijn betwist. Het hof acht deze twee schadeposten derhalve toewijsbaar.
Voorts zijn de op het moment van het indienen van de vordering mogelijk nog door de benadeelde partij te maken soortgelijke kosten, met het oog op een eventueel hoger beroep, als toekomstige schade gevorderd. In eerste aanleg is die schade door de benadeelde partij geschat op een bedrag van € 5.000,00. In hoger beroep is door de benadeelde partij een invulling van deze schadepost ingediend. De schade wordt thans gesteld op € 616,51 aan reiskosten en een totaalbedrag van € 1.225,85 aan additionele zorgkosten, bestaande uit een bedrag van € 280,00 ter zake van de eigen bijdrage in 2024, een bedrag van € 265,85 ter zake van het eigen risico in 2025, een bedrag van € 440,00 ter zake van de eigen bijdrage in 2025 en een bedrag van € 240,00 ter zake van de eigen bijdrage in 2026. Desgevraagd heeft de advocate van de benadeelde partij aangegeven dat de post toekomstige schade wordt verminderd tot een bedrag van € 1.842,36.
Voor zover de verdediging heeft betoogd dat de belaste voorgeschiedenis van de benadeelde partij maakt dat dit deel van de vordering niet eenvoudig is vast te stellen en in zoverre derhalve niet-ontvankelijk dient te worden verklaard, overweegt het hof dat degene die een ander (psychisch) letsel toebrengt, het zal moeten doen met die ander zoals deze is; diens predispositie kan in beginsel niet afdoen aan de verplichting van de verdachte tot vergoeding van de schade. Dit is alleen anders als sprake is van bijzondere omstandigheden, zoals het geval dat het slachtoffer heeft nagelaten alles in het werk te stellen wat redelijkerwijs van haar kan worden verlangd om tot het herstelproces bij te dragen. Het hof is van oordeel dat van dergelijke omstandigheden hier geen sprake is en dat de verdachte derhalve aansprakelijk is voor de psychische schade en de zorgkosten die daarbij komen kijken. Het hof verwerpt derhalve het verweer van de verdediging en acht de post toekomstige schade toewijsbaar tot een bedrag van € 1.842,36. Het hof zal het meergevorderde niet-ontvankelijk verklaren.
In totaal acht het hof een bedrag van (€ 164,34 + € 282,14 + € 1.842,36 =) € 2.288,84 aan materiële schade toewijsbaar.
Immateriële schade
De benadeelde partij heeft de immateriële schade op een totaalbedrag van € 47.500,00 gesteld, bestaande uit € 30.000,00 aan schokschade en € 17.500,00 aan affectieschade.
Het hof overweegt dat schokschade (ook wel shockschade genoemd) voor toewijzing in aanmerking komt als de benadeelde partij geestelijk letsel heeft opgelopen als gevolg van een hevige emotionele schok door het waarnemen van het door de verdachte gepleegde strafbare feit of door de directe confrontatie met de ernstige gevolgen daarvan.
Uit de rechtspraak van de Hoge Raad blijkt dat de rechter bij de beoordeling van een verzoek tot vergoeding van schokschade het volgende moet meewegen:
-
de aard, de toedracht en de gevolgen van het tegen het slachtoffer gepleegde feit, waaronder de intentie van de dader en de aard en ernst van het aan het slachtoffer toegebrachte leed;
-
de wijze waarop de benadeelde partij wordt geconfronteerd met het tegen het slachtoffer gepleegde feit en de gevolgen daarvan;
-
de aard en hechtheid van de relatie tussen het slachtoffer en de benadeelde partij.
Het bestaan van geestelijk letsel kan in het algemeen alleen worden aangenomen als sprake is van een in de psychiatrie erkend ziektebeeld. Een diagnose is daarvoor niet vereist, maar het bestaan van geestelijk letsel moet wel kunnen worden vastgesteld op grond van een rapportage van een bevoegde en bekwame deskundige, zoals een psychiater, huisarts of psycholoog. Als sprake is van geestelijk letsel, komt zowel de materiële als de immateriële schade die daarvan het gevolg is voor vergoeding in aanmerking.
Het hof overweegt dat uit de stukken volgt dat de benadeelde partij degene is geweest die het stoffelijk overschot van [slachtoffer] – haar dochter – heeft geïdentificeerd. Aan de benadeelde partij zijn door de familierecherche eerst foto’s getoond ter voorbereiding op die confrontatie. Die fotoconfrontatie leverde al een hevige emotionele schok bij de benadeelde partij op. Daarna heeft de benadeelde partij het lichaam van haar dochter [slachtoffer] nog ‘in het echt’ gezien. Haar dochter was al in een staat van ontbinding en dat nare beeld krijgt de benadeelde partij niet meer van haar netvlies.
Anders dan de verdediging, is het hof van oordeel dat de psychische klachten (onder andere een Post Traumatische Stress Stoornis) die de benadeelde partij heeft gekregen als gevolg van de confrontatie met de gevolgen van het jegens [slachtoffer] gepleegde levensdelict voldoende zijn onderbouwd. Zoals reeds ten aanzien van de post toekomstige schade door het hof is overwogen, doet de predispositie van de benadeelde partij daaraan niet af. De klachten zijn door het handelen van de verdachte verergerd. De benadeelde partij maakt derhalve aanspraak op schokschade.
Ten aanzien van de hoogste van het toe te wijzen bedrag aan schokschade overweegt het hof als volgt. Hoewel de benadeelde partij niet onverhoeds is geconfronteerd met haar overleden dochter, omdat zij op het moment van de identificatie al wist dat haar dochter was overleden, zijn de schok en de gevolgen daarvan desalniettemin groot. In de omstandigheid dat de benadeelde partij tevens affectieschade vordert, ziet het hof aanleiding om bij het bepalen van de hoogte van de schokschade, door de overlap tussen de beide vormen van schade, het toe te wijzen bedrag te bepalen op € 10.000,00. Het meergevorderde (een bedrag van € 20.000,00) zal worden afgewezen.
Voorts is door de benadeelde partij verzocht om een bedrag van € 17.500,00 ter vergoeding van affectieschade. Zoals hiervoor reeds door het hof is overwogen, is een ouder van het door het misdrijf overleden slachtoffer, één van de personen die voor een dergelijke vergoeding in aanmerking kan komen. De omvang van die vergoeding is forfaitair vastgesteld op een bedrag van € 17.500,00 en is door de verdediging niet betwist. Het hof acht dit deel van de vordering derhalve toewijsbaar.
In totaal acht het hof een bedrag van (€ 10.000,00 + € 17.500,00 =) € 27.500,00 aan immateriële schade toewijsbaar.
Resumé
Uit het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 2] als gevolg van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks schade heeft geleden tot een totaalbedrag van
(€ 2.288,84 + € 27.500,00 =) € 29.788,84. De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot dat bedrag toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij ten aanzien de immateriële schade uit van de pleegdatum, te weten 19 november 2022. Voor wat betreft de toegewezen posten betreffende materiële schade zal het hof als ingangsdatum 26 januari 2024 aanhouden, de datum van indiening van de vordering, met uitzondering van de post toekomstige schade waarbij het hof als ingangsdatum zal aanhouden 1 november 2026, de datum waarop deze post nader is onderbouwd.
Het hof zal de verdachte, die als de in het ongelijk gestelde partij kan worden aangemerkt, tevens veroordelen in de proceskosten aan de zijde van de benadeelde partij, ten tijde van het wijzen van dit arrest begroot op nihil. Voorts zal de verdachte worden veroordeeld in de ten behoeve van de tenuitvoerlegging van dit arrest door de benadeelde partij nog te maken kosten.
Vordering van [benadeelde partij 2] als executeur testamentair
De benadeelde partij [benadeelde partij 2] heeft voorts, als executeur testamentair, in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een totaalbedrag van
€ 3.176,02 aan materiële schade (bestaande uit twee posten), te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 19 november 2022.
Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep geheel door de rechtbank toegewezen en duurt derhalve van rechtswege voort. Bovendien heeft de benadeelde partij de vordering in hoger beroep gehandhaafd.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat het hof deze vordering geheel zal toewijzen, te vermeerderen met de wettelijke rente.
De verdediging heeft zich gerefereerd aan het oordeel van het hof.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 2] als gevolg van verdachtes onder 1 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks materiële schade heeft geleden tot het gevorderde bedrag van € 3.176,02. Het hof overweegt daaromtrent als volgt.
Door de benadeelde partij – zijnde de executeur testamentair van de erfenis van [slachtoffer] – is verzocht om vergoeding van de door haar gemaakte uitvaartkosten ten bedrage van € 2.793,52 en de gemaakte kosten voor de bloemen ten bedrage van € 382,50.
Het hof is van oordeel dat deze twee posten voldoende door de benadeelde partij zijn onderbouwd en voorts dat deze inhoudelijk niet door de verdediging zijn betwist. Het hof acht deze twee schadeposten derhalve geheel toewijsbaar.
De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot een bedrag van € 3.176,02 toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij uit van de datum van de factuur van de uitvaartkosten (het hoogste schadebedrag), te weten 13 januari 2023.
Het hof zal de verdachte, die als de in het ongelijk gestelde partij kan worden aangemerkt, tevens veroordelen in de proceskosten aan de zijde van de benadeelde partij, ten tijde van het wijzen van dit arrest begroot op nihil. Voorts zal de verdachte worden veroordeeld in de ten behoeve van de tenuitvoerlegging van dit arrest namens de benadeelde partij nog te maken kosten.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 3]
De benadeelde partij [benadeelde partij 3] heeft in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een totaalbedrag van € 127.609,13. Dit bedrag bestaat uit € 97.609,13 aan materiële schade en € 30.000,00 aan immateriële schade en is opgebouwd uit de navolgende posten:
-
een bedrag van € 96.021,00 ter zake van gederfd levensonderhoud;
-
een bedrag van € 1.588,13 ter vergoeding van de kosten van een expertisebureau;
-
een bedrag van € 10.000,00 ter zake van schokschade;
-
een bedrag van € 20.000,00 ter zake van affectieschade,
telkens te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de dag van het ontstaan van de schade.
Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep tot een totaalbedrag van € 117.609,13 toegewezen. De rechtbank heeft de benadeelde partij voor het overige, te weten ten aanzien van de post schokschade, in de vordering niet-ontvankelijk verklaard.
De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd ter zake van het niet toegewezen gedeelte van de vordering, zodat de vordering in hoger beroep strekt tot het oorspronkelijk gevorderde bedrag van € 127.609,13 aan materiële en immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 3] geheel kan worden toegewezen en dient te worden vermeerderd met de wettelijke rente.
De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de behandeling van de twee materiële schadeposten een onevenredige belasting van het strafgeding zou opleveren, nu deze posten onvoldoende zijn onderbouwd en door de verdediging worden betwist. Ook de behandeling van de vordering tot schokschade zou, door een onvoldoende onderbouwing daarvan, een onevenredige belasting van het strafproces opleveren. Derhalve is verzocht deze drie onderdelen van de vordering niet-ontvankelijk te verklaren. De verdediging heeft zich gerefereerd aan het oordeel van het hof ten aanzien van de gevorderde affectieschade.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 3] als gevolg van verdachtes onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks schade heeft geleden tot een totaalbedrag van € 30.000,00. Het hof overweegt daartoe als volgt.
Materiële schade
Door de benadeelde partij is verzocht om vergoeding van een bedrag van € 96.021,00 ter zake van door haar gederfd levensonderhoud, nu haar moeder – het slachtoffer [slachtoffer] – door haar overlijden niet meer kan voorzien in de kosten van het levensonderhoud van de benadeelde partij en haar levensstandaard van vóór het door de verdachte gepleegde misdrijf, door het overlijden van haar moeder, bovendien is gedaald. Voor de berekening en onderbouwing van deze schadepost is rekenkundig bureau Laumen Expertise ingeschakeld. De benadeelde partij heeft derhalve tevens verzocht om vergoeding door de verdachte van de daaraan verbonden kosten van € 1.588,13.
Het hof is van oordeel dat, ondanks het uitgebreide rapport van Laumen Expertise, thans niet met voldoende zekerheid kan worden vastgesteld wat de hoogte is van het door de benadeelde partij gederfde levensonderhoud. Het hof overweegt daartoe dat de benadeelde partij, na het overlijden van haar moeder, bij haar vader is gaan wonen, hetgeen een ander kostenplaatje met zich brengt waarin het hof geen inzage heeft. Voorts zijn de huurpenningen van de nieuwe woning onderdeel van de berekening, maar is geen rekening gehouden met de opbrengst van de verkoop van de gezamenlijke woning, nu die woning zowel op naam van de verdachte als [slachtoffer] stond. Om over voornoemde punten meer duidelijkheid te krijgen zou het nodig zijn om allereerst de benadeelde partij in staat te stellen zich daarover nader uit te laten, waarna de verdachte schriftelijk in de gelegenheid zou moeten worden gesteld daarop te reageren, waarna vervolgens een nadere zitting noodzakelijk zou zijn om dat onderdeel van de vordering nader te bespreken.
Naar het oordeel van het hof zou het alsnog verrichten van nader onderzoek hiernaar een onevenredige belasting van het strafgeding opleveren. Het hof zal de vordering tot materiële schadevergoeding, ten aanzien van beide schadeposten, daarom niet-ontvankelijk verklaren en bepalen dat de benadeelde partij de vordering in zoverre slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Immateriële schade
De benadeelde partij heeft de immateriële schade op een totaalbedrag van € 30.000,00 gesteld, bestaande uit € 10.000,00 aan schokschade en € 20.000,00 aan affectieschade.
Zoals reeds hiervoor door het hof overwogen komt schokschade voor toewijzing in aanmerking als de benadeelde partij geestelijk letsel heeft opgelopen als gevolg van een hevige emotionele schok door het waarnemen van het door de verdachte gepleegde strafbare feit of door de directe confrontatie met de ernstige gevolgen daarvan. Bij de beoordeling van een verzoek tot vergoeding van schokschade moet het volgende worden meegewogen:
-
de aard, de toedracht en de gevolgen van het tegen het slachtoffer gepleegde feit, waaronder de intentie van de dader en de aard en ernst van het aan het slachtoffer toegebrachte leed;
-
de wijze waarop de benadeelde partij wordt geconfronteerd met het tegen het slachtoffer gepleegde feit en de gevolgen daarvan;
-
de aard en hechtheid van de relatie tussen het slachtoffer en de benadeelde partij.
Het bestaan van geestelijk letsel kan in het algemeen alleen worden aangenomen als sprake is van een in de psychiatrie erkend ziektebeeld. Een diagnose is daarvoor niet vereist, maar het bestaan van geestelijk letsel moet wel kunnen worden vastgesteld op grond van een rapportage van een bevoegde en bekwame deskundige, zoals een psychiater, huisarts of psycholoog. Als sprake is van geestelijk letsel, komt zowel de materiële als de immateriële schade die daarvan het gevolg is voor vergoeding in aanmerking.
Uit de stukken volgt dat de benadeelde partij niet direct na de opgraving is geconfronteerd met het lichaam van haar overleden moeder, maar eerst enkele dagen later en uitdrukkelijk op eigen verzoek haar lichaam in het uitvaartcentrum heeft gezien. Ondanks dat zij daartoe zorgvuldig was voorbereid door de familierechercheurs van politie, was het zien van haar overleden moeder, met zichtbare lijkvlekken in het gezicht, een enorme schok.
Hoewel de benadeelde partij niet met concrete gegevens heeft onderbouwd dat zij hierdoor geestelijk letsel heeft opgelopen, is het hof van oordeel dat de aard en de ernst van de normschending en de confrontatie met de gevolgen daarvan meebrengen dat de hevige emotionele schok en de in dit verband relevante nadelige gevolgen daarvan voor de benadeelde zo evident voor de hand liggen, dat dit geestelijk letsel wel dient te worden aangenomen. Het gaat immers om de moord op haar moeder terwijl de benadeelde partij slechts 10 jaar oud was en haar relatie met haar moeder zeer hecht was.
Het hof is van oordeel dat daarmee sprake is van een grond voor toekenning van schokschade en acht het gevorderde bedrag van € 10.000,00 billijk, mede gelet op de vergoeding die in het kader van de affectieschade forfaitair wordt toegekend. Kennelijk is bij het indienen van de vordering betreffende schokschade ook ermee rekening gehouden dat daarnaast een vordering inzake affectieschade is ingediend, anders had een hoger bedrag dan de gevorderde € 10.000,00 in de rede gelegen.
Voorts is door de benadeelde partij verzocht om een bedrag van € 20.000,00 ter vergoeding van affectieschade. Zoals hiervoor reeds door het hof is overwogen, is een kind van het door het misdrijf overleden slachtoffer, één van de personen die voor een dergelijke vergoeding in aanmerking kan komen. De omvang van die vergoeding is forfaitair vastgesteld op een bedrag van € 20.000,00.
Het hof heeft vastgesteld dat de benadeelde partij de dochter van het slachtoffer [slachtoffer] was en dat zij een vergoeding voor affectieschade heeft gevorderd conform het forfaitair vastgestelde bedrag van € 20.000,00. Deze vordering tot vergoeding van affectieschade is door de verdediging niet betwist en het hof acht deze vordering geheel toewijsbaar.
Resumé
Uit het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 3] als gevolg van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks schade heeft geleden tot een totaalbedrag van
(€ 10.000,00 + € 20.000,00 =) € 30.000,00. De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot dat bedrag toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij uit van de pleegdatum, te weten 19 november 2022.
Het hof zal de verdachte, die als de in het ongelijk gestelde partij kan worden aangemerkt, tevens veroordelen in de proceskosten aan de zijde van de benadeelde partij, ten tijde van het wijzen van dit arrest begroot op nihil. Voorts zal de verdachte worden veroordeeld in de ten behoeve van de tenuitvoerlegging van dit arrest door de benadeelde partij nog te maken kosten.
De vordering van de benadeelde partij zal ten aanzien van de materiële schade (een bedrag van in totaal € 97.609,13) niet-ontvankelijk worden verklaard. Deze vordering kan slechts bij de burgerlijke rechter worden aangebracht.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 4]
De benadeelde partij [benadeelde partij 4] heeft in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een totaalbedrag van € 46.472,13. Dit bedrag bestaat uit € 16.472,13 aan materiële schade en € 30.000,00 aan immateriële schade en is opgebouwd uit de navolgende posten:
-
een bedrag van € 14.884,00 ter zake van gederfd levensonderhoud;
-
een bedrag van € 1.588,13 ter vergoeding van de kosten van een expertisebureau;
-
een bedrag van € 10.000,00 ter zake van schokschade;
-
een bedrag van € 20.000,00 ter zake van affectieschade,
telkens te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de dag van het ontstaan van de schade.
Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep tot een totaalbedrag van € 36.472,13 toegewezen. De rechtbank heeft de benadeelde partij voor het overige, te weten ten aanzien van de post schokschade, in de vordering niet-ontvankelijk verklaard.
De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd ter zake van het niet toegewezen gedeelte van de vordering, zodat de vordering in hoger beroep strekt tot het oorspronkelijk gevorderde bedrag van € 46.472,13 aan materiële en immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 4] geheel kan worden toegewezen en dient te worden vermeerderd met de wettelijke rente.
De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de behandeling van de twee materiële schadeposten een onevenredige belasting van het strafgeding zou opleveren, nu deze posten onvoldoende zijn onderbouwd en door de verdediging worden betwist. Ook de behandeling van de vordering tot schokschade zou, door een onvoldoende onderbouwing daarvan, een onevenredige belasting van het strafproces opleveren. Derhalve is verzocht deze drie onderdelen van de vordering niet-ontvankelijk te verklaren. De verdediging heeft zich gerefereerd aan het oordeel van het hof ten aanzien van de gevorderde affectieschade.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 4] als gevolg van verdachtes onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks schade heeft geleden tot een totaalbedrag van € 30.000,00. Het hof overweegt daartoe als volgt.
Materiële schade
Door de benadeelde partij is verzocht om vergoeding van een bedrag van € 14.884,00 ter zake van door haar gederfd levensonderhoud, nu haar moeder – het slachtoffer [slachtoffer] – door haar overlijden niet meer kan voorzien in de kosten van het levensonderhoud van de benadeelde partij en haar levensstandaard van vóór het door de verdachte gepleegde misdrijf, door het overlijden van haar moeder, bovendien is gedaald. Voor de berekening en onderbouwing van deze schadepost is rekenkundig bureau Laumen Expertise ingeschakeld. De benadeelde partij heeft derhalve tevens verzocht om vergoeding door de verdachte van de daaraan verbonden kosten van € 1.588,13.
Het hof is van oordeel dat, ondanks het uitgebreide rapport van Laumen Expertise, thans niet met voldoende zekerheid kan worden vastgesteld wat de hoogte is van het door de benadeelde partij gederfde levensonderhoud. Het hof overweegt daartoe dat de benadeelde partij, na het overlijden van haar moeder, bij een pleeggezin is gaan wonen, hetgeen een ander kostenplaatje met zich brengt waarin het hof geen inzage heeft. Voorts zijn de huurpenningen van de nieuwe woning onderdeel van de berekening, maar is geen rekening gehouden met de opbrengst van de verkoop van de gezamenlijke woning, nu die woning zowel op naam van de verdachte als [slachtoffer] stond. Om over voornoemde punten meer duidelijkheid te krijgen zou het nodig zijn om allereerst de benadeelde partij in staat te stellen zich daarover nader uit te laten, waarna de verdachte schriftelijk in de gelegenheid zou moeten worden gesteld daarop te reageren, waarna vervolgens een nadere zitting noodzakelijk zou zijn om onderdeel van de vordering nader te bespreken.
Naar het oordeel van het hof zou het alsnog verrichten van nader onderzoek hiernaar een onevenredige belasting van het strafgeding opleveren. Het hof zal de vordering tot materiële schadevergoeding, ten aanzien van beide schadeposten, daarom niet-ontvankelijk verklaren en bepalen dat de benadeelde partij de vordering in zoverre slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Immateriële schade
De benadeelde partij heeft de immateriële schade op een totaalbedrag van € 30.000,00 gesteld, bestaande uit € 10.000,00 aan schokschade en € 20.000,00 aan affectieschade.
Zoals reeds hiervoor door het hof overwogen komt schokschade voor toewijzing in aanmerking als de benadeelde partij geestelijk letsel heeft opgelopen als gevolg van een hevige emotionele schok door het waarnemen van het door de verdachte gepleegde strafbare feit of door de directe confrontatie met de ernstige gevolgen daarvan. Bij de beoordeling van een verzoek tot vergoeding van schokschade moet het volgende worden meegewogen:
-
de aard, de toedracht en de gevolgen van het tegen het slachtoffer gepleegde feit, waaronder de intentie van de dader en de aard en ernst van het aan het slachtoffer toegebrachte leed;
-
de wijze waarop de benadeelde partij wordt geconfronteerd met het tegen het slachtoffer gepleegde feit en de gevolgen daarvan;
-
de aard en hechtheid van de relatie tussen het slachtoffer en de benadeelde partij.
Het bestaan van geestelijk letsel kan in het algemeen alleen worden aangenomen als sprake is van een in de psychiatrie erkend ziektebeeld. Een diagnose is daarvoor niet vereist, maar het bestaan van geestelijk letsel moet wel kunnen worden vastgesteld op grond van een rapportage van een bevoegde en bekwame deskundige, zoals een psychiater, huisarts of psycholoog. Als sprake is van geestelijk letsel, komt zowel de materiële als de immateriële schade die daarvan het gevolg is voor vergoeding in aanmerking.
Uit de stukken volgt dat de benadeelde partij niet direct na de opgraving is geconfronteerd met het lichaam van haar overleden moeder, maar eerst enkele dagen later en uitdrukkelijk op eigen verzoek haar lichaam in het uitvaartcentrum heeft gezien. Ondanks dat zij daartoe zorgvuldig was voorbereid door de familierechercheurs van politie, was het zien van haar overleden moeder, met zichtbare lijkvlekken in het gezicht, een enorme schok en staat dat beeld op haar netvlies gegrift.
Uit het door de benadeelde partij ingediende ‘Verslag psychologisch traject’ van juli 2026, opgemaakt door GZ-psycholoog drs. M.H.P. Slenders, volgt dat de benadeelde partij is gediagnosticeerd met een Post Traumatische Stress Stoornis en dat tevens sprake is van complexe rouwverwerkingsproblematiek. Het hof merkt ten overvloede op dat de aard en de ernst van de normschending en de confrontatie met de gevolgen daarvan meebrengen dat de hevige emotionele schok en de in dit verband relevante nadelige gevolgen daarvan voor de benadeelde zo evident voor de hand liggen, dat dit geestelijk letsel – ook indien dit niet door voornoemde GZ-psycholoog was vastgesteld – wel kan worden aangenomen. Het gaat immers om de moord op haar moeder terwijl de benadeelde partij slechts 13 jaar oud was, haar relatie met haar moeder zeer hecht was en zij feitelijk wees is geworden en daardoor nu bij een pleeggezin woont. Het hof schuift het verweer van de verdediging dat het geestelijk letsel onvoldoende kan worden vastgesteld derhalve ter zijde.
Het hof is van oordeel dat sprake is van een grond voor toekenning van schokschade en acht het gevorderde bedrag van € 10.000,00 billijk, mede gelet op de vergoeding die in het kader van de affectieschade forfaitair wordt toegekend. Kennelijk is bij het indienen van de vordering betreffende schokschade ook ermee rekening gehouden dat daarnaast een vordering inzake affectieschade is ingediend, anders had een hoger bedrag dan de gevorderde € 10.000,00 in de rede gelegen.
Voorts is door de benadeelde partij verzocht om een bedrag van € 20.000,00 ter vergoeding van affectieschade. Zoals hiervoor reeds door het hof is overwogen, is een kind van het door het misdrijf overleden slachtoffer, één van de personen die voor een dergelijke vergoeding in aanmerking kan komen. De omvang van die vergoeding is forfaitair vastgesteld op een bedrag van € 20.000,00.
Het hof heeft vastgesteld dat de benadeelde partij de dochter van het slachtoffer [slachtoffer] was en dat zij een vergoeding voor affectieschade heeft gevorderd conform het forfaitair vastgestelde bedrag van € 20.000,00. Deze vordering tot vergoeding van affectieschade is door de verdediging niet betwist en het hof acht deze vordering geheel toewijsbaar.
Resumé
Uit het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 4] als gevolg van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks schade heeft geleden tot een totaalbedrag van
(€ 10.000,00 + € 20.000,00 =) € 30.000,00. De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot dat bedrag toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij uit van de pleegdatum, te weten 19 november 2022.
Het hof zal de verdachte, die als de in het ongelijk gestelde partij kan worden aangemerkt, tevens veroordelen in de proceskosten aan de zijde van de benadeelde partij, ten tijde van het wijzen van dit arrest begroot op nihil. Voorts zal de verdachte worden veroordeeld in de ten behoeve van de tenuitvoerlegging van dit arrest door de benadeelde partij nog te maken kosten.
De vordering van de benadeelde partij zal ten aanzien van de materiële schade (een bedrag van in totaal € 16.472,13) niet-ontvankelijk worden verklaard. Deze vordering kan slechts bij de burgerlijke rechter worden aangebracht.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 5]
De benadeelde partij [benadeelde partij 5] heeft in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een totaalbedrag van € 20.250,00. Dit bedrag bestaat uit € 250,00 aan materiële schade (ter zake van de eigen kosten voor rechtsbijstand) en een bedrag van
€ 20.000,00 aan immateriële schade (ter zake van affectieschade), telkens te vermeerderen met de wettelijke rente. Daarnaast is verzocht om toewijzing van een bedrag van € 1.532,00 aan proceskosten.
Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep ter zake van de materiële en immateriële schade geheel toegewezen. De proceskosten zijn door de rechtbank conform het liquidatietarief toegewezen tot een bedrag van € 1.228,00 en voor het meerdere afgewezen.
De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd ter zake van het niet toegewezen gedeelte van de vordering, zodat de vordering in hoger beroep strekt tot het oorspronkelijk gevorderde totaalbedrag van € 20.250,00 aan materiële en immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente, en € 1.532,00 aan proceskosten.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 5] geheel kan worden toegewezen en dient te worden vermeerderd met de wettelijke rente. Tevens – zo begrijpt het hof – kunnen de gevorderde proceskosten geheel worden toegewezen.
De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de vordering tot affectieschade dient te worden afgewezen, dan wel niet-ontvankelijk dient te worden verklaard, nu geen sprake is van een duurzaam gezinsverband met het slachtoffer. Gelet daarop, dienen ook de proceskosten en de eigen bijdrage van (de biologische moeder van) de benadeelde partij te worden afgewezen.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij
[benadeelde partij 5] als gevolg van verdachtes onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks schade heeft geleden tot het gevorderde bedrag van € 20.250,00. Het hof overweegt daartoe als volgt.
Materiële schade
De benadeelde partij heeft verzocht om vergoeding van de eigen bijdrage van € 250,00 voor de kosten van rechtsbijstand. Deze kosten zijn, conform de voorwaarden van Stichting Achmea Rechtsbijstand, bij de moeder van de minderjarige benadeelde partij in rekening gebracht in verband met de ingeschakelde rechtsbijstand voor het indienen van het schadevergoedingsverzoek. Dit bedrag is door de moeder van de benadeelde partij voldaan en kan als verplaatste schade bij een strafrechtelijke veroordeling als rechtstreekse schade worden ingediend. Hoewel het schadevergoedingsverzoek niet door de wettelijke vertegenwoordiger is ondertekend, volgt uit de overgelegde beschikking van de kantonrechter d.d. 6 november 2023 dat de moeder van de benadeelde partij bevoegd is dit verzoek namens haar zoon te doen.
Voor zover de verdediging ook in hoger beroep nog heeft betoogd dat sprake is van een dubbel gevorderde vergoeding voor de advocaatkosten, overweegt het hof dat het bedrag betrekking heeft op de eigen bijdrage en los staat van de overige proceskosten. Het hof acht deze materiële schade derhalve geheel toewijsbaar.
Immateriële schade
Door de benadeelde partij is verzocht om een bedrag van € 20.000,00 ter vergoeding van affectieschade (en subsidiair een bedrag van € 17.500,00).
Anders dan de verdediging, is het hof van oordeel dat op het moment van overlijden van het slachtoffer [slachtoffer] nog sprake was van een duurzame relatie tussen de verdachte en het slachtoffer. Op het moment van haar overlijden woonden zij feitelijk nog samen in hun woning in [woonplaats] . [slachtoffer] was gedurende haar relatie met de verdachte als een tweede moeder voor de benadeelde partij, die bij haar en de verdachte in de gezamenlijke woning inwoonde en zij verzorgden de benadeelde partij ook samen. Deze feitelijke zorgrelatie is bepalend voor het bestaan van een duurzaam gezinsverband. Dat [slachtoffer] en de verdachte, zoals door de verdediging is betoogd, vlak voor haar moord waren overeengekomen dat zij ieder hun eigen kinderen naar school en sport zouden brengen, maakt niet dat [slachtoffer] in het geheel niet meer voor de zoon(s) van de verdachte zorgde. Het hof is derhalve van oordeel dat [slachtoffer] , tot aan haar overlijden, duurzaam in gezinsverband voor de benadeelde partij heeft gezorgd en dat de benadeelde partij derhalve recht heeft op vergoeding van affectieschade. De omvang van die vergoeding is forfaitair vastgesteld op een bedrag van
€ 20.000,00. Het hof acht de (primaire) vordering derhalve geheel toewijsbaar.
Resumé
Uit het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 5] als gevolg van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks schade heeft geleden tot een totaalbedrag van (€ 250,00 +
€ 20.000,00 =) € 20.250,00. De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot dat bedrag toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij ten aanzien van de materiële schade uit van de datum van het e-mailbericht van Achmea Rechtsbijstand, met daarin het verzoek tot betaling van de eigen bijdrage, te weten 3 mei 2023. Ten aanzien van de immateriële schade gaat het hof uit van de pleegdatum, te weten 19 november 2022.
Proceskosten
Door de benadeelde partij is ten slotte verzocht om vergoeding van de advocaatkosten tot een bedrag van € 1.532,00. De advocaat van de benadeelde partij is daarbij, op grond van het liquidatietarief, uitgegaan van toekenning van 2 punten met een bedrag van € 766,00 per punt.
Het hof overweegt dat de rechter, ingevolge artikel 532 van het Wetboek van Strafvordering, in zijn uitspraak dient te beslissen over de door de benadeelde partij gemaakte kosten en de ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten. Een redelijke uitleg van voornoemd wetsartikel brengt mee dat bij de begroting van de daar bedoelde kosten dezelfde maatstaf wordt gehanteerd als in civiele procedures. In civiele procedures wordt doorgaans bij de begroting van de proceskosten een zogenoemd liquidatietarief gehanteerd, zoals neergelegd in het ‘Liquidatarief kanton’ of het ‘Liquidatietarief rechtbanken en gerechtshoven’.
Het hof is, anders dan de rechtbank, van oordeel dat in het kader van de vaststelling van de proceskostenveroordeling aansluiting moet worden gezocht bij het liquidatietarief voor civiele kantonzaken, nu de vordering in hoofdsom een bedrag van € 25.000,00 niet te boven gaat en de vordering van eenvoudige aard is. Voor de rechtsgang in eerste aanleg wordt, conform het per 1 februari 2024 geldende liquidatietarief (zoals dat gold ten tijde van het wijzen van het vonnis door de rechtbank), in de regel € 406,00 per punt als proceskosten toegekend. De benadeelde partij komt in dit verband twee punten toe: één punt voor het door de advocaat indienen van de vordering tot schadevergoeding en één punt voor diens aanwezigheid ter terechtzitting in eerste aanleg. Voor de rechtsgang in hoger beroep zijn geen proceskosten gevorderd. Gelet hierop, zal het hof een bedrag van (2 x € 406,00 =)
€ 812,00 aan proceskosten toekennen en de verdachte in deze kosten veroordelen.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 6]
De benadeelde partij [benadeelde partij 6] heeft in eerste aanleg een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een bedrag van € 20.000,00 aan immateriële schade, zijnde affectieschade, te vermeerderen met de wettelijke rente. Daarnaast is verzocht om toewijzing van een bedrag van € 1.532,00 aan proceskosten.
Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep ter zake van de immateriële schade geheel toegewezen. De proceskosten zijn door de rechtbank conform het liquidatietarief toegewezen tot een bedrag van € 1.228,00 en voor het meerdere afgewezen.
De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd ter zake van het niet toegewezen gedeelte van de vordering, zodat de vordering in hoger beroep strekt tot het oorspronkelijk gevorderde bedrag van € 20.000,00 aan immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente, en € 1.532,00 aan proceskosten.
De advocaat-generaal heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 6] geheel kan worden toegewezen en dient te worden vermeerderd met de wettelijke rente. Tevens – zo begrijpt het hof – kunnen de gevorderde proceskosten geheel worden toegewezen.
De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de vordering tot affectieschade dient te worden afgewezen, dan wel niet-ontvankelijk dient te worden verklaard, nu geen sprake is van een duurzaam gezinsverband met het slachtoffer. Gelet daarop, dienen ook de proceskosten te worden afgewezen.
Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij
[benadeelde partij 6] als gevolg van verdachtes onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen rechtstreeks immateriële schade heeft geleden tot het gevorderde bedrag van € 20.000,00. Het hof overweegt daartoe als volgt.
Door de benadeelde partij is verzocht om een bedrag van € 20.000,00 ter vergoeding van affectieschade (en subsidiair een bedrag van € 17.500,00).
Anders dan de verdediging (en zoals overeenkomstig is overwogen ten aanzien van de vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 5] ), is het hof van oordeel dat er op het moment van overlijden van het slachtoffer [slachtoffer] nog sprake was van een duurzame relatie tussen de verdachte en het slachtoffer. Op het moment van haar overlijden woonden zij feitelijk nog samen in hun woning in [woonplaats] . [slachtoffer] was gedurende haar relatie met de verdachte als een tweede moeder voor de benadeelde partij, die bij haar en de verdachte in de gezamenlijke woning inwoonde en zij verzorgden de benadeelde partij ook samen. Deze feitelijke zorgrelatie is bepalend voor het bestaan van een duurzaam gezinsverband. Dat [slachtoffer] en de verdachte, zoals door de verdediging is betoogd, vlak voor haar moord waren overeengekomen dat zij ieder hun eigen kinderen naar school en sport zouden brengen, maakt niet dat [slachtoffer] in het geheel niet meer voor de zoon(s) van de verdachte zorgde. Het hof is derhalve van oordeel dat [slachtoffer] , tot aan haar overlijden, duurzaam in gezinsverband voor de benadeelde partij heeft gezorgd en dat de benadeelde partij derhalve recht heeft op vergoeding van affectieschade. De omvang van die vergoeding is forfaitair vastgesteld op een bedrag van € 20.000,00. Het hof acht de (primaire) vordering derhalve geheel toewijsbaar.
Resumé
Uit het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij [benadeelde partij 6] als gevolg van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks immateriële schade heeft geleden tot een bedrag van € 20.000,00. De verdachte is tot vergoeding van deze schade gehouden, zodat de vordering tot dat bedrag toewijsbaar is, te vermeerderen met de wettelijke rente met ingang van de dag van het ontstaan van de schade. Het hof gaat daarbij uit van de pleegdatum, te weten 19 november 2022.
Proceskosten
Door de benadeelde partij is ten slotte verzocht om vergoeding van de advocaatkosten tot een bedrag van € 1.532,00. De advocaat van de benadeelde partij is daarbij, op grond van het liquidatietarief, uitgegaan van toekenning van 2 punten met een bedrag van € 766,00 per punt.
Het hof overweegt dat de rechter, ingevolge artikel 532 van het Wetboek van Strafvordering, in zijn uitspraak dient te beslissen over de door de benadeelde partij gemaakte kosten en de ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten. Een redelijke uitleg van voornoemd wetsartikel brengt mee dat bij de begroting van de daar bedoelde kosten dezelfde maatstaf wordt gehanteerd als in civiele procedures. In civiele procedures wordt doorgaans bij de begroting van de proceskosten een zogenoemd liquidatietarief gehanteerd, zoals neergelegd in het ‘Liquidatarief kanton’ of het ‘Liquidatietarief rechtbanken en gerechtshoven’.
Het hof is, anders dan de rechtbank, van oordeel dat in het kader van de vaststelling van de proceskostenveroordeling aansluiting moet worden gezocht bij het liquidatietarief voor civiele kantonzaken, nu de vordering in hoofdsom een bedrag van € 25.000,00 niet te boven gaat en de vordering van eenvoudige aard is. Voor de rechtsgang in eerste aanleg wordt, conform het per 1 februari 2024 geldende liquidatietarief (zoals dat gold ten tijde van het wijzen van het vonnis door de rechtbank), in de regel € 406,00 per punt als proceskosten toegekend. De benadeelde partij komt in dit verband twee punten toe: één punt voor het door de advocaat indienen van de vordering tot schadevergoeding en één punt voor diens aanwezigheid ter terechtzitting in eerste aanleg. Voor de rechtsgang in hoger beroep zijn geen proceskosten gevorderd. Gelet hierop, zal het hof een bedrag van (2 x € 406,00 =)
€ 812,00 aan proceskosten toekennen en de verdachte in deze kosten veroordelen.
Schadevergoedingsmaatregelen
Op grond van het onderzoek ter terechtzitting heeft het hof in rechte vastgesteld dat door het bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks schade aan de slachtoffers is toegebracht, te weten:
-
tot een bedrag van € 17.500,00 aan [benadeelde partij 1] ;
-
tot een bedrag van € 29.788,84 aan [benadeelde partij 2] (persoonlijk);
-
tot een bedrag van € 3.176,02 aan [benadeelde partij 2] (als executeur testamentair);
-
tot een bedrag van € 30.000,00 aan [benadeelde partij 3] ;
-
tot een bedrag van € 30.000,00 aan [benadeelde partij 4] ;
-
tot een bedrag van € 20.250,00 aan [benadeelde partij 5] ;
-
tot een bedrag van € 20.000,00 aan [benadeelde partij 6] .
De verdachte is daarvoor jegens de slachtoffers naar burgerlijk recht aansprakelijk.
Het hof ziet aanleiding om aan de verdachte de maatregel tot schadevergoeding op te leggen ter hoogte van voormelde bedragen, telkens te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de dag van het ontstaan van de schade tot aan de dag der algehele voldoening, nu het hof het wenselijk acht dat de Staat der Nederlanden schadevergoeding aan de slachtoffers bevordert.
Het hof zal daarbij telkens bepalen dat gijzeling kan worden toegepast indien verhaal niet mogelijk blijkt, met dien verstande dat de toepassing van die gijzeling de verschuldigdheid niet opheft. Met betrekking tot de duur van de gijzeling overweegt het hof dat uit artikel 36f, vijfde lid, van het Wetboek van Strafrecht volgt dat de rechter bij oplegging van de schadevergoedingsmaatregel de duur van de gijzeling bepaalt. De duur van de gijzeling bedraagt ten hoogste 360 dagen voor alle vorderingen tezamen. Gelet op de hoogte van de in de onderhavige zaak toegewezen bedragen, zou het hof bij het bepalen van de duur van de gijzeling naar de gebruikelijke maatstaven de maximale duur van 360 dagen fors overstijgen. Vanwege het eerdergenoemde wettelijke maximum zal het hof het aantal dagen gijzeling dat in dit geval aan de verdachte kan worden opgelegd evenredig verdelen per benadeelde partij.
Toepasselijke wettelijke voorschriften
De beslissing is gegrond op de artikelen 36f, 57, 151 en 289 van het Wetboek van Strafrecht, zoals deze ten tijde van het bewezenverklaarde rechtens golden dan wel ten tijde van het wijzen van dit arrest rechtens gelden.
BESLISSING
Het hof:
Vernietigt het vonnis waarvan beroep ten aanzien van de strafoplegging, de (ontbrekende) beslissing op het beslag en de beslissingen op de vorderingen van de benadeelde partijen en doet in zoverre opnieuw recht.
Veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 23 (drieëntwintig) jaren en 6 (zes) maanden.
Beveelt dat de tijd die door de verdachte vóór de tenuitvoerlegging van deze uitspraak in enige in artikel 27, eerste lid, van het Wetboek van Strafrecht bedoelde vorm van voorarrest is doorgebracht, bij de uitvoering van de opgelegde gevangenisstraf in mindering zal worden gebracht, voor zover die tijd niet reeds op een andere straf in mindering is gebracht.
Gelast de teruggave aan de verdachte van het in beslag genomen, nog niet teruggegeven voorwerp, te weten: een iPhone 13 (voorwerpnummer OB2R022120_745561).
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 1] :
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 1] ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van € 17.500,00 (zeventienduizend vijfhonderd euro) ter zake van immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op nihil.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 1] , ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 17.500,00 (zeventienduizend vijfhonderd euro) als vergoeding voor immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 42 (tweeënveertig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de immateriële schade op
19 november 2022.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 2] :
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 2] ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van € 29.788,84 (negenentwintigduizend zevenhonderdachtentachtig euro en vierentachtig cent) bestaande uit € 2.288,84 (tweeduizend tweehonderdachtentachtig euro en vierentachtig cent) materiële schade en € 27.500,00 (zevenentwintigduizend vijfhonderd euro) immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdata tot aan de dag der voldoening.
Wijst de vordering van de benadeelde partij tot schadevergoeding voor een bedrag van
€ 20.000,00 (twintigduizend euro) aan immateriële schade (schokschade) af.
Verklaart de benadeelde partij voor het overige niet-ontvankelijk in de vordering en bepaalt dat de benadeelde partij in zoverre de vordering slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op nihil.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 2] , ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 29.788,84 (negenentwintigduizend zevenhonderdachtentachtig euro en vierentachtig cent) bestaande uit € 2.288,84 (tweeduizend tweehonderdachtentachtig euro en vierentachtig cent) materiële schade en € 27.500,00 (zevenentwintigduizend vijfhonderd euro) immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdata tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 71 (eenenzeventig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdata van de wettelijke rente voor:
-
de materiële schade op 26 januari 2024 over een bedrag van € 446,48 ter zake van de posten ‘reiskosten’ en ‘eigen bijdrage’ en op 1 november 2026 over een bedrag van € 1.842,36 ter zake van post ‘toekomstige schade’; en
-
de immateriële schade op 19 november 2022.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 2] als executeur testamentair:
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 2] als executeur testamentair ter zake van het onder 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van
€ 3.176,02 (drieduizend honderdzesenzeventig euro en twee cent) ter zake van materiële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op nihil.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 2] als executeur testamentair, ter zake van het onder 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 3.176,02 (drieduizend honderdzesenzeventig euro en twee cent) als vergoeding voor materiële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 4 (vier) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de materiële schade op
13 januari 2023.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 3] :
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 3] ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van € 30.000,00 (dertigduizend euro) ter zake van immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op nihil.
Verklaart de vordering van de benadeelde partij voor het overige niet-ontvankelijk en bepaalt dat de benadeelde partij in zoverre de vordering slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 3] , ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 30.000,00 (dertigduizend euro) als vergoeding voor immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 73 (drieënzeventig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de immateriële schade op
19 november 2022.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 4] :
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 4] ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van € 30.000,00 (dertigduizend euro) ter zake van immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op nihil.
Verklaart de vordering van de benadeelde partij voor het overige niet-ontvankelijk en bepaalt dat de benadeelde partij in zoverre de vordering slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 4] , ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 30.000,00 (dertigduizend euro) als vergoeding voor immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 73 (drieënzeventig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de immateriële schade op
19 november 2022.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 5] :
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 5] ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van € 20.250,00 (twintigduizend tweehonderdvijftig euro) bestaande uit € 250,00 (tweehonderdvijftig euro) materiële schade en € 20.000,00 (twintigduizend euro) immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Veroordeelt de verdachte in de door benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op
€ 812,00 (achthonderdtwaalf euro). Het meergevorderde wordt afgewezen.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 5] , ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 20.250,00 (twintigduizend tweehonderdvijftig euro) bestaande uit € 250,00 (tweehonderdvijftig euro) materiële schade en € 20.000,00 (twintigduizend euro) immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 49 (negenenveertig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdata van de wettelijke rente voor de materiële schade op 3 mei 2023 en de voor de immateriële schade op 19 november 2022.
Vordering van de benadeelde partij [benadeelde partij 6] :
Wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [benadeelde partij 6] ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde tot het bedrag van € 20.000,00 (twintigduizend euro) ter zake van immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Veroordeelt de verdachte in de door de benadeelde partij gemaakte en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken kosten, tot aan de datum van deze uitspraak begroot op
€ 812,00 (achthonderdtwaalf euro). Het meergevorderde wordt afgewezen.
Legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [benadeelde partij 6] , ter zake van het onder 1 en 2 bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 20.000,00 (twintigduizend euro) als vergoeding voor immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de hierna te noemen aanvangsdatum tot aan de dag der voldoening.
Bepaalt de duur van de gijzeling op ten hoogste 48 (achtenveertig) dagen. Toepassing van die gijzeling heft de verplichting tot schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet op.
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Bepaalt de aanvangsdatum van de wettelijke rente voor de immateriële schade op
19 november 2022.
Bevestigt het vonnis waarvan beroep voor het overige, met inachtneming van het hiervoor overwogene.
Aldus gewezen door:
mr. A.J. Henzen, voorzitter,
mr. O.A.J.M. Lavrijssen en mr. G.M. Goes, raadsheren,
in tegenwoordigheid van mr. N.S. Willems Ettori-Oort, griffier,
en op 19 november 2026 ter openbare terechtzitting uitgesproken.
mr. Lavrijssen is buiten staat dit arrest mede te ondertekenen.