Executie-EAB uit Polen. Poolse detentieomstandigheden: Geen algemeneen gevaar ten aanzien van executie-EAB's…

De rechtbank heeft eerder vastgesteld dat, vanwege structurele of fundamentele gebreken in de Poolse rechtsorde, in Polen een algemeen reëel gevaar bestaat van schending van het grondrecht op een eerlijk proces voor een onafhankelijk en onpartijdig gerecht dat vooraf bij wet is ingesteld. Het is aan de opgeëiste persoon om omstandigheden aan te voeren en aan te tonen waaruit blijkt dat hij dit gevaar ook daadwerkelijk loopt.

Omdat de opgeëiste persoon geen elementen heeft aangevoerd waaruit blijkt dat die structurele of fundamentele gebreken een concrete invloed hebben gehad op de behandeling van zijn strafzaak, is niet aangetoond dat sprake is van een individueel reëel gevaar van schending van het grondrecht op een eerlijk proces voor een onafhankelijk en onpartijdig gerecht dat vooraf bij wet is ingesteld.

Standpunt van de raadsvrouw

De raadsvrouw heeft zich primair op het standpunt gesteld dat de overlevering dient te worden geweigerd op grond van artikel 11 OLW. Uit het rapport van de European Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment van 24 februari 2024 (hierna: CPT) blijkt namelijk dat de medische zorg voor Poolse gedetineerden structureel tekortschiet. Nu de opgeëiste persoon lijdt aan epilepsie en afhankelijk is van adequate en directe medische zorg, bestaat voor de opgeëiste persoon na overlevering een reëel gevaar van een onmenselijke of vernederende behandeling zoals bedoeld in artikel 4 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Subsidiair moet de behandeling van de zaak worden aangehouden om hierover aanvullende vragen te stellen aan de Poolse autoriteiten.

Standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat artikel 11 OLW niet aan overlevering in de weg staat. Niet onderbouwd is dat de opgeëiste persoon aan epilepsie lijdt of dat er sprake is van een algemeen reëel gevaar dat personen met epilepsie die in Polen zijn gedetineerd, onmenselijk of vernederend worden behandeld.

Oordeel van de rechtbank

In het arrest van 5 april 2016 heeft het Hof van Justitie voorop gesteld dat het beginsel van wederzijds vertrouwen vereist dat elk van de lidstaten, behoudens uitzonderlijke omstandigheden, ervan uitgaat dat alle andere lidstaten het Unierecht en, meer in het bijzonder, de door dat recht erkende grondrechten in acht nemen.

Dergelijke uitzonderlijke omstandigheden doen zich voor indien de uitvoerende rechterlijke autoriteit bewijzen heeft dat er in het algemeen een reëel gevaar bestaat dat personen die in de uitvaardigende lidstaat zijn gedetineerd onmenselijk of vernederend worden behandeld. In dat geval moet zij beoordelen of dit gevaar in geval van overlevering voor de opgeëiste persoon aanwezig is. Bij haar oordeel of sprake is van een reëel gevaar moet zij zich allereerst baseren op objectieve, betrouwbare, nauwkeurige en naar behoren bijgewerkte gegevens over de detentieomstandigheden die heersen in de uitvaardigende lidstaat en die kunnen duiden op gebreken die hetzij structureel of fundamenteel zijn, hetzij bepaalde groepen van personen raken, hetzij bepaalde detentiecentra betreffen. Als de rechtbank heeft vastgesteld dat er in het algemeen een reëel gevaar bestaat dat personen die in de uitvaardigende lidstaat zijn gedetineerd onmenselijk of vernederend worden behandeld, dient de rechtbank te beoordelen of de opgeëiste persoon in het geval van overlevering daadwerkelijk aan dat gevaar zal worden blootgesteld.

Hoewel in voornoemd CPT-rapport zorgen worden geuit over de medische zorg voor gedetineerden, zijn naar het oordeel van de rechtbank geen objectieve, betrouwbare, nauwkeurige en naar behoren bijgewerkte gegevens verstrekt op grond waarvan een algemeen risico kan worden aangenomen dat gedetineerden in Polen die specialistische medische zorg nodig hebben aan een onmenselijke of vernederende behandeling worden blootgesteld, omdat zij die zorg niet kunnen krijgen. In het CPT-rapport wordt bovendien met name het gebrek aan medische screening van nieuwe gedetineerden besproken. De rechtbank heeft reeds eerder aangenomen dat er geen algemeen reëel gevaar van een onmenselijke en vernederende behandeling kan worden vastgesteld ten aanzien van het ontbreken van een medische controle van gedetineerden die in Polen worden geplaatst, omdat die controle plaatsvindt voorafgaand aan de feitelijke overlevering.

Gelet op het voorgaande komt de rechtbank niet toe aan de vraag of voor deze opgeëiste persoon na zijn overlevering een reëel gevaar voor onmenselijke behandeling in detentie bestaat. Ten overvloede merkt de rechtbank nog op dat niet met objectieve stukken onderbouwd is dat de opgeëiste persoon lijdt aan epilepsie en dat hij daarvoor speciale medische zorg nodig heeft. De rechtbank ziet geen aanleiding om vragen te stellen aan de uitvaardigende justitiële autoriteit met betrekking tot hetgeen de raadsvrouw over de medische situatie in dit kader heeft aangevoerd. Het verweer van de raadsvrouw wordt dan ook verworpen.