Beroep tegen afwijzing asielaanvraag. Eiser heeft de Ugandese nationaliteit en stelt homoseksueel te zijn en…

Zittingsplaats Zwolle

Bestuursrecht

zaaknummer: NL25.35906

en

1. Deze uitspraak gaat over de afwijzing van de asielaanvraag van eiser als bedoeld in artikel 28 van de Vw. Eiser is het hier niet mee eens. Hij voert daartoe een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de afwijzing van de asielaanvraag.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de afwijzing van de asielaanvraag niet in stand kan blijven, omdat de rechtbank tot het oordeel komt dat eisers homoseksuele gerichtheid geloofwaardig is. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

2. Eiser heeft een aanvraag om verlening van een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd ingediend. Hij stelt van Ugandese nationaliteit te zijn en te zijn geboren op [geboortedatum] 1991. De minister heeft met het bestreden besluit van 28 juli 2025 deze aanvraag in de algemene procedure afgewezen als kennelijk ongegrond.

2.1.

Eiser heeft beroep ingesteld tegen het bestreden besluit.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 30 juni 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser, P. Cuijpers als tolk en de gemachtigde van de minister.

2.3.

3. Eiser legt aan zijn asielaanvraag het volgende ten grondslag. Eiser heeft verklaard in 2005 tot de ontdekking te zijn gekomen homoseksueel te zijn. Eiser heeft sinds deze ontdekking relaties gehad met mannen en vrouwen in Uganda, die tot problemen hebben geleid tijdens zijn verblijf in Uganda. Eiser is daarom in 2014 naar Dubai vertrokken waar hij tot en met november 2018 heeft verbleven. Eiser heeft na terugkeer naar Uganda nog eens 4 maanden in Kenia verbleven. Eiser is toen wederom teruggekeerd naar Uganda. In 2019 had eiser opnieuw problemen vanwege zijn gerichtheid. In 2022 heeft eiser vervolgens besloten Uganda te verlaten en is hij op 28 april 2022 uit Uganda vertrokken om twee dagen later naar Nederland te gaan. Op 16 januari 2023 heeft eiser een asielaanvraag ingediend. Eiser vreest bij terugkeer voor problemen met zijn familie, de gemeenschap en de Ugandese autoriteiten.

4. Het asielrelaas van eiser bevat volgens de minister de volgende relevante elementen:

5. Uit de arresten Quotal en Ebilum van 4 juni 2026 van het Hof volgt dat een rechter in eerste aanleg, bij wie beroep is ingesteld tegen een beslissing tot afwijzing van een verzoek om internationale bescherming, de bevoegdheid heeft om een bindende uitspraak te doen over de geloofwaardigheid van het ter staving van dat verzoek overgelegde asielrelaas, over de aannemelijkheid van de vrees voor vervolging van de verzoeker of het reële risico voor hem op ernstige schade bij terugkeer naar zijn land van herkomst, alsmede over de gegrondheid van dat verzoek, rekening houdend met alle elementen die in de beroepsprocedure naar voren zijn gebracht. Op grond van deze arresten zal de rechtbank het besluit van de minister als volgt beoordelen.

5.1.

Het besluit van de minister is nog steeds het startpunt voor de beoordeling door de rechtbank. Het is immers ook op grond van artikel 46 van richtlijn 2013/32/EU nog steeds het afwijzende besluit waartegen beroep is ingesteld. Daarin brengen de arresten Quotal en Ebilum geen verandering. De rechter kan zich echter niet beperken tot het ‘toetsen’ van het bestreden besluit van de minister, maar moet een eigen, op zichzelf staande, uitputtende en geactualiseerde beoordeling verrichten. De rechtbank neemt hierbij de verklaringen van eiser en hetgeen hij in beroep heeft gesteld als uitgangspunt.

5.2.

6.1.

Eiser voert aan dat het nader gehoor niet zorgvuldig is verlopen doordat hij onvoldoende ruimte kreeg om zijn verhaal te doen en doordat gebruik werd gemaakt van standaardvragen en een checklist waarbij werd doorgespit op vermeende tegenstrijdigheden. Eiser voelde zich niet op zijn gemak en ervoer irritatie bij de hoormedewerker, eiser wijst hierbij op meerdere passages uit het gehoor. Eiser heeft dit na afloop van het gehoor gemeld aan zijn gemachtigde. Een integrale samenhangende beoordeling van zijn verklaringen ontbreekt volgens hem.

6.2.

De minister stelt zich op het standpunt dat het gehoor zorgvuldig heeft plaatsgevonden en dat hierbij geen gebruik is gemaakt van een checklist met standaardvragen.

7. De rechtbank is van oordeel dat hetgeen door eiser is aangevoerd te weinig aanknopingspunten biedt om tot het oordeel te komen dat het gehoor onzorgvuldig is geweest. De rechtbank constateert evenwel dat uit het verslag van het gehoor van 15 en 16 juli 2025 volgt dat het gehoor niet op alle momenten soepel en prettig verlopen is. Zo is eiser meermaals onderbroken door de gehoormedewerker op het moment dat hij zijn verhaal wilde doen, waardoor invoelbaar is dat dit tot onzekerheid kan hebben geleid bij eiser. Eiser werd hierbij gevraagd om gericht antwoord te geven op de vraag, om details die niet van belang zijn achterwege te laten en hem werd gezegd dat hij later gelegenheid zou krijgen om te verklaren. Daarnaast is de rechtbank van oordeel dat de minister deze gang van zaken in dit geval niet naast zich neer kan leggen met het enkele argument dat eiser zijn verklaringen bij de correcties en aanvullingen had kunnen en moeten aanvullen. Eiser had immers slechts één dag voor het indienen van die correcties en aanvullingen terwijl het verslag 60 pagina’s betreft. Het nader gehoor heeft twee dagen geduurd. De rechtbank acht het dan ook ondoenlijk voor eiser om binnen één dag al zijn verklaringen te corrigeren en aan te vullen. De rechtbank acht het hierbij ook van belang dat eiser meerdere keren is onderbroken op het moment dat hij zijn verhaal wilde doen. Uit de verslaglegging van het gehoor blijkt echter naar het oordeel van de rechtbank niet dat er (enkel) standaardvragen zijn gesteld. Eiser is tijdens een uitgebreid gehoor met open vragen uiteindelijk voldoende in de gelegenheid gesteld om zijn verhaal te doen. Ook overigens ziet de rechtbank geen aanknopingspunten voor het oordeel dat wezenlijke procedureregels of algemene beginselen van behoorlijk bestuur zijn geschonden. De beroepsgrond slaagt niet.

8. Hierbij beoordeelt de rechtbank achtereenvolgens het referentiekader, de asielmotieven waarmee de minister rekening heeft gehouden of had moeten houden en de relevante feiten. De relevante feiten kunnen bestaan uit: (1) documenten ter onderbouwing van het asielrelaas, (2) de verklaringen van de vreemdeling, (3) algemene bronnen en landeninformatie en (4) eventuele nieuwe elementen, die op dezelfde manier worden beoordeeld.

8.1.

De rechtbank overweegt dat partijen het met elkaar eens zijn dat eisers identiteit nationaliteit en herkomst geloofwaardig is. De rechtbank ziet geen aanleiding om hier anders over te oordelen. Dit asielmotief is dus geloofwaardig. Wel in geschil is of eisers homoseksuele gerichtheid en problemen ten gevolge daarvan geloofwaardig zijn. Dit asielmotief zal de rechtbank hierna bespreken.

9. Eiser voert – samenvattend – aan dat hij voldoende, en voldoende uitgebreid en inzichtelijk heeft verklaard over zijn seksuele gerichtheid en de problemen ten gevolge daarvan. De minister heeft volgens eiser niet inzichtelijk gemaakt van welk referentiekader is uitgegaan bij de besluitvorming. Volgens eiser had hierbij explicieter moeten worden meegewogen dat hij afkomstig is uit een land waar homoseksualiteit verboden is. Eiser wijst ter onderbouwing verder op de verklaringen die hij in het 60 pagina’s tellende gehoor heeft afgelegd en stelt dat de minister zijn verklaringen onvoldoende samenhangend heeft beoordeeld. Daarnaast is sprake van stereotype denken aan de zijde van de minister. Eiser heeft ook een groot aantal stukken en verklaringen overgelegd:

• Bankafschriften van contributies Sticking Rainbow Anonym 2024 en 2025;

• Foto zoommeeting Sticking Rainbow

• Email van [naam 1] 16 maart 2025;

• Brieven van [naam 2] ([naam 2]) [naam 2] van 24 december 2022, 25 juli 2025 en 30 oktober 2025;

• Brief van [naam 3] van 30 oktober 2025;

• Kopieën van de paspoorten van [naam 2] en [naam 3];

• Brieven van [naam 4] van 2 december 2024 en 24 juli 2025;

• Brief Icebreakers Uganda;

• Cliënten informatiekaart;

• Cliënten afspraakkaart National STI Control Unit Marpi;

• Brief van de heer [naam 7] van LGBT Asylum Support van 4 mei 2026;

• Brief van eiser incl. bijlages met inhoudelijke reactie op tegenwerpingen van 14 juni 2026;

• Foto’s van eiser met onder andere [naam 2] .

10. De minister stelt zich – samenvattend – op het standpunt dat eisers verklaringen geen samenhangend en aannemelijk geheel vormen. Zo verklaart eiser over verschillende onderwerpen wisselend, summier en oppervlakkig of onvoldoende inzichtelijk. Het referentiekader is niet apart besproken maar uit de besluitvorming blijkt volgens de minister voldoende van welk referentiekader is uitgegaan en hoe dit is betrokken. Ten aanzien van de overgelegde stukken stelt de minister dat deze conform WI 2019/17 kenbaar zijn betrokken bij de besluitvorming en dat ook gemotiveerd is welke waarde daaraan toekomt.

11. De rechtbank is van oordeel dat het referentiekader door de minister weliswaar summier is beschreven, maar de rechtbank is niet gebleken dat de minister onvoldoende rekening heeft gehouden met het referentiekader en overweegt in dit kader het volgende.

11.1.

Uit het voornemen volgt dat de minister in acht heeft genomen dat eiser uit een cultuur komt waar weinig tot niet wordt gesproken over seksuele gerichtheid en waar negatief naar zijn seksuele gerichtheid werd gekeken. Verder is betrokken dat eiser ten tijde van zijn bewustwording in 2004/2005 ongeveer 13/14 jaar oud was. De minister heeft hierbij opgemerkt dat eiser inmiddels volwassen is en sinds april 2022 woonachtig is in Nederland, waar hij openlijk met zijn partners en vrienden over zijn seksuele gerichtheid spreekt. Hierdoor wordt van eiser wel verwacht dat hij kan reflecteren en persoonlijk en gedetailleerd kan verklaren. De rechtbank volgt de minister hierin en is van oordeel dat de minister hiermee voldoende inzichtelijk heeft gemaakt welk referentiekader gehanteerd moet worden en hoe dit is betrokken in de besluitvorming. Eiser heeft ook niet nader onderbouwd waaruit volgens hem volgt dat het zojuist geschetste referentiekader onjuist is of waar in de besluitvorming dit onvoldoende zou zijn meegewogen. De beroepsgrond slaagt niet.

12.1.

De minister acht de seksuele gerichtheid van eiser en de problemen daarvan niet geloofwaardig. De minister komt tot deze conclusie op grond van de verklaringen van eiser, in het bijzonder de verklaringen van eiser met betrekking tot de volgende onderwerpen:

• Verklaringen over het besef van eisers gerichtheid;

• Verklaringen over de aanleiding tot homoseksuele gerichtheid;

• Gedachten en gevoelens direct na het besef van eisers aantrekking tot mannen zijn summier en oppervlakkig;

• Gedachteproces voorafgaand aan acceptatie is niet inzichtelijk;

• Bezoek aan de medicijnman na eisers acceptatie is niet inzichtelijk;

• Gedachten en gevoelens bij de situatie van de LHBT in Uganda zijn summier en oppervlakkig;

• De uiting van de gerichtheid in Uganda is niet rijmend met eisers verklaarde geheimhouding;

• Wisselende verklaringen over wie er afwist van eisers gerichtheid en op welke wijze dat is gebeurd;

• Verklaringen geven weinig inzicht in religie ten opzichte van gerichtheid;

• Relaties met [naam 5] en [naam 6] zijn niet inzichtelijk;

• Kennis van de Icebreakers in Uganda is niet inzichtelijk;

• Verblijf in Dubai is niet inzichtelijk;

• Contact met de LHBTI-gemeenschap in Nederland is niet overtuigend.

12.2.

Deze verklaringen betreffen de kern van het asielrelaas van eiser, de rechtbank beoordeelt hierna alleen dat deel van de verklaringen dat redengevend is voor het oordeel dat eisers homoseksuele gerichtheid en problemen ten gevolge daarvan geloofwaardig zijn. De rechtbank overweegt hierbij dat de niet besproken verklaringen onvoldoende zijn om de conclusie te kunnen dragen dat het asielmotief ongeloofwaardig is. De rechtbank zal bij de geloofwaardigheidsbeoordeling ook ingaan op de door eiser overgelegde foto’s, brieven en overige documenten.

14. De minister heeft de aanvraag ten onrechte afgewezen als kennelijk ongegrond. Het beroep is gegrond. De rechtbank vernietigt het bestreden besluit.

14.1.

Met toepassing van artikel 8:72, derde lid, aanhef en onder b, van de Algemene wet bestuursrecht zal de rechtbank zelf een beslissing nemen. De rechtbank bepaalt dat aan eiser internationale bescherming moet worden verleend. De rechtbank acht het beroep gegrond en draagt de minister op om binnen een periode van zes weken aan eiser een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd te verlenen op grond van artikel 29, eerste lid, van de Vw.

14.2.

Omdat het beroep gegrond is krijgt eiser een vergoeding van zijn proceskosten. De minister moet deze vergoeding betalen. Deze vergoeding bedraagt € 1.868, - omdat de gemachtigde van eiser een beroepsschrift heeft ingediend en aan de zitting heeft deelgenomen. Dit wordt berekend op grond van het Besluit proceskosten bestuursrecht voor de door de gemachtigde verleende rechtsbijstand, waarbij 1 punt is gerekend voor het indienen van het beroepschrift en 1 punt voor het verschijnen ter zitting, met een waarde van € 934,00 per punt. Verder zijn er geen kosten gemaakt die vergoed kunnen worden.

De rechtbank:

Deze uitspraak is gedaan door mr. T.M. Weeda, rechter, in aanwezigheid van F.E. Siblesz, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen 1 week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.