Omgevingsrecht

Last onder dwangsom. Bezwaar is te laat. E-mail binnen de termijn is geen bezwaar. Omdat uit de e-mail niet…

Rechtbank Gelderland, 11 november 2026

Zaakgegevens

Op 11 november 2026 heeft de Rechtbank Gelderland in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over omgevingsrecht.

Instantie
Rechtbank Gelderland
Zittingsplaats
Arnhem
Datum uitspraak
11 november 2026
Datum publicatie
6 november 2026
Zaaknummer
ARN 25/4638
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBGEL:2026:8584
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Last onder dwangsom. Bezwaar is te laat. E-mail binnen de termijn is geen bezwaar. Omdat uit de e-mail niet blijkt dat eiser bezwaar maakt en het college de e-mail ook niet anders had hoeven te begrijpen, bestond er ook geen aanleiding om eiser te wijzen op de geëigende weg om bezwaar te maken (via de website of per post).

Uitspraak

RECHTBANK GELDERLAND

Zittingsplaats Arnhem

Bestuursrecht

zaaknummers: ARN 25/4638 en ARN 26/835

uitspraak van de enkelvoudige kamer van 11 november 2026

in de zaken tussen

[eiser] , uit [plaats] , eiser

(gemachtigde: mr. A.A. Westers),

en

in de zaak met zaaknummer ARN 25/4638:

de burgemeester van de gemeente Epe

(gemachtigde: [gemachtigde] );

in de zaak met zaaknummer ARN 26/835:

het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Epe

(gemachtigde: [gemachtigde] ).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over handhaving vanwege het gebruik van het pand aan de [adres] [huisnummer 1] , [huisnummer 2] en [huisnummer 3] in Vaassen voor het huisvesten van arbeidsmigranten. Eiser is eigenaar van het pand. Hij is het niet eens met de besluiten van het college om zijn bezwaren tegen de ingetrokken last onder bestuursdwang en tegen de last onder dwangsom en bijbehorende invorderingsbesluiten niet-ontvankelijk te verklaren. Hij voert daartoe een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank of het college de bezwaren niet-ontvankelijk heeft kunnen verklaren.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het college terecht stelt dat eiser in de zaak over de ingetrokken last onder bestuursdwang geen procesbelang heeft, en dat eisers bezwaar in de zaak over de last onder dwangsom te laat is ingediend. Eiser krijgt dus geen gelijk en de beroepen zijn ongegrond. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

1.2.

Onder 2 en 3 staat het procesverloop in deze zaken. De beoordeling door de rechtbank volgt vanaf 4. Daarbij gaat de rechtbank in op de volgende vragen.
In de zaak met zaaknummer ARN 26/835 (last onder dwangsom):

  • Is sprake van een vervangend besluit?

  • Is het bezwaar te laat ingediend?

In de zaak met zaaknummer ARN 25/4638 (intrekking last onder bestuursdwang):

- Heeft eiser procesbelang?

Aan het eind staat de beslissing van de rechtbank en de gevolgen daarvan.

Procesverloop

In de zaak met zaaknummer ARN 25/4638 (intrekking last onder bestuursdwang):

2. Bij besluit van 1 juli 2024 heeft de burgemeester aan eiser een last onder bestuursdwang opgelegd omdat eiser zonder exploitatievergunning een openbare inrichting aan de [adres] [huisnummer 1] , [huisnummer 2] en [huisnummer 3] in Vaassen exploiteert.

2.1.

Bij besluit van 11 april 2025 heeft de burgemeester besloten de last in te trekken.

2.2.

Bij besluit van 1 september 2025 is het bezwaar van eiser niet-ontvankelijk verklaard.

2.3.

Eiser heeft beroep ingesteld tegen het besluit op bezwaar.

In de zaak met zaaknummer ARN 26/835 (last onder dwangsom):

3. Bij besluit van 14 april 2025 heeft het college eiser gelast om het gebruik van het pand aan de [adres] [huisnummer 1] , [huisnummer 2] en [huisnummer 3] in Vaassen voor huisvesting van arbeidsmigranten te beëindigen en beëindigd te houden.

3.1.

Het bezwaar van eiser is gedateerd op 27 mei 2025 en is 2 juni 2025 per post bij het college is binnengekomen.

3.2.

Bij uitspraak van 2 juli 2025 van deze rechtbank heeft de voorzieningenrechter eisers verzoek om een voorlopige voorziening te treffen afgewezen.

3.3.

Bij besluit van 13 januari 2026 heeft het college het bezwaar van eiser niet-ontvankelijk verklaard omdat het bezwaar te laat is ingediend.

3.4.

Eiser heeft beroep ingesteld tegen het besluit op bezwaar.

3.5.

Het college heeft een verweerschrift ingediend.

In beide zaken:

3.6.

De rechtbank heeft de beroepen op 26 oktober 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de burgemeester en van het college.

Beoordeling door de rechtbank

4. De rechtbank stelt voorop dat deze zaken niet over de inhoud van de discussie tussen partijen gaat. De rechtbank kan enkel oordelen over de vraag of de burgemeester en het college de bezwaren van eiser terecht niet-ontvankelijk hebben verklaard. Dat betekent dat de rechtbank niet toekomt aan de vraag of en in hoeverre het huisvesten van arbeidsmigranten past binnen de functie pension. Tijdens de zitting heeft eiser kenbaar gemaakt behoefte te hebben aan overleg en het college heeft zich bereid verklaard daarover in overleg te willen gaan. Het is verder aan partijen om daar invulling aan te geven.

4.1.

De rechtbank beoordeelt de besluiten aan de hand van de beroepsgronden van eiser.

In de zaak met zaaknummer ARN 26/835 (last onder dwangsom):

Is sprake van een vervangend besluit?

5. Eiser betoogt dat de last onder dwangsom, die door het college is opgelegd, een vervangend besluit is, zoals bedoeld in artikel 6:19 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is, waarmee het besluit tot intrekken van de door de burgemeester opgelegde last onder bestuursdwang is vervangen. Omdat het een vervangend besluit is en daartegen van rechtswege al een beroepsprocedure liep, kan eiser niet worden tegengeworpen dat zijn bezwaar tegen het vervangende besluit te laat is ingediend.

5.1.

De rechtbank is van oordeel dat er geen sprake is van een vervangend besluit in de zin van artikel 6:19 van de Awb. De besluiten zijn genomen door verschillende bestuursorganen en op grond van verschillende wettelijke grondslagen. De ingetrokken last onder bestuursdwang is genomen door de burgemeester en was gebaseerd op artikel 2.28 van de Algemene plaatselijke verordening 2024 (een verbod om een openbare inrichting te exploiteren zonder exploitatievergunning van de burgemeester). De last onder dwangsom is genomen door het college en is gebaseerd op artikel 8.1 van het bestemmingsplan Oosterhof Heggerenk dat van rechtswege onderdeel uitmaakt van het omgevingsplan van de gemeente Epe. Het enkele feit dat de besluiten allebei gericht zijn tot eiser, maakt nog niet dat er voldoende samenhang is tussen de besluiten, waardoor het al aanhangige beroep zich van rechtswege keert tegen het latere handhavingsbesluit.

5.2.

De beroepsgrond slaagt niet.

Is het bezwaar te laat ingediend?

6. Eiser betoogt dat het bezwaar niet te laat is ingediend. Eiser legt daaraan ten grondslag dat zijn gemachtigde op 22 april 2025 verwijzing naar de last onder dwangsom heeft aangegeven dat hij “ter sauvering van zijn rechten bezwaar zal instellen”. Het college heeft de ontvangst van dit bericht bevestigd. Daarmee is sprake van een bijzondere omstandigheid op grond waarvan een overschrijding van de termijn verschoonbaar is. Eiser heeft namelijk direct aangegeven dat hij het niet eens is met de last onder dwangsom, bezwaar zal instellen en de rechten bewaart. Ook vindt eiser dat het college hem er naar aanleiding van de e-mail op had moeten wijzen dat alleen bezwaar kon worden gemaakt via de website van de gemeente Epe of per post.

Toetsingskader

6.1.

Voor het indienen van een bezwaarschrift geldt een termijn van zes weken. Deze termijn begint op de dag na de dag waarop het besluit op de wettelijk voorgeschreven wijze is bekendgemaakt. Dat is in dit soort gevallen de dag na de dag waarop het besluit is toegezonden/gepubliceerd/uitgereikt. Een bezwaarschrift is op tijd ingediend wanneer het voor het einde van de termijn is ontvangen. Wanneer het bezwaarschrift (aangetekend of niet-aangetekend) met de gewone post wordt verstuurd, is het bij ontvangst na het einde van de termijn onder voorwaarden ook tijdig ingediend.

6.2.

Als iemand een bezwaarschrift te laat indient, kan het bestuursorgaan het bezwaar niet-ontvankelijk verklaren. Dat is anders als het niet tijdig indienen van het bezwaarschrift verschoonbaar is. Dan laat het bestuursorgaan niet-ontvankelijkverklaring op grond van die te late indiening achterwege.

Overwegingen

6.3.

De rechtbank is van oordeel dat het college zich terecht op het standpunt stelt dat het bezwaar te laat is ingediend. Hierna legt de rechtbank haar oordeel uit.

6.4.

Het besluit waartegen bezwaar is gemaakt, is op 14 april 2025 per post verzonden aan eiser en in kopie aan zijn gemachtigde. Niet is gebleken of onderbouwd dat het besluit later is verzonden. Daardoor eindigde de bezwaartermijn op 26 mei 2025.

6.5.

De rechtbank is van oordeel dat eiser voor het eerst op 27 mei 2025 een pro forma bezwaarschrift heeft ingediend en dat het bezwaar daarom buiten de bezwaartermijn is ingediend. Dat eiser eerder op 22 april 2025 een mail aan het college heeft gezonden, doet daaraan niet af. Uit die mail blijkt namelijk niet dat eiser op dat moment bezwaar maakt. In die mail staat namelijk slechts het volgende:

“Client heeft kennisgenomen van het dwangsom besluit van 14 april 2025. Ter sauvering van zijn rechten zal client tijdig bezwaar instellen.”

6.6.

De rechtbank is van oordeel dat eiser met die mail nog geen bezwaar heeft gemaakt. Daarin wordt alleen aangekondigd dat nog bezwaar zal worden gemaakt. Dat is onvoldoende. Dat de e-mail - zoals namens eiser tijdens de zitting is gesteld - anders moet worden geduid omdat eiser op dat moment nog in overleg wilde treden met het college, kan de rechtbank niet volgen. Uit deze toelichting volgt slechts dat de beslissing om daadwerkelijk bezwaar te maken in afwachting van dat overleg door eiser nog niet was genomen. Omdat uit de e-mail niet blijkt dat eiser bezwaar maakt en het college de e-mail ook niet anders had hoeven te begrijpen, bestond er ook geen aanleiding om eiser te wijzen op de geëigende weg om bezwaar te maken (via de website of per post). Dit stond al in de bezwaarclausule. Dat het college daar naar aanleiding van de e-mail van eiser niet nogmaals op heeft gewezen, maakt niet dat de termijnoverschrijding verschoonbaar is. Het bezwaar is daarom te laat ingediend en eiser heeft dus geen omstandigheden aangevoerd, die maken dat de termijnoverschrijding verschoonbaar is.

6.6.

De beroepsgrond slaagt niet.

In de zaak met zaaknummer ARN 25/4638 (intrekking last onder bestuursdwang):

Heeft eiser procesbelang?

7. Volgens vaste rechtspraak hoeft de bestuursrechter een bij hem ingediend beroep alleen inhoudelijk te beoordelen als dit van betekenis is voor de beslechting van het geschil over het voorliggende besluit. Daarbij geldt dat het doel dat de indiener voor ogen staat met het ingestelde rechtsmiddel moet kunnen worden bereikt en voor hem feitelijk van betekenis is. Met andere woorden, de indiener dient een actueel en reëel belang te hebben bij een inhoudelijke beoordeling van het beroep. Als een besluit geen werking meer heeft of is komen te vervallen, bestaat in beginsel geen procesbelang meer.

7.1.

Vast staat dat de last onder bestuursdwang die aan eiser was opgelegd na bezwaar inmiddels is ingetrokken. Dat betekent dat eiser al heeft bereikt wat voor hem van feitelijke betekenis is. De rechtbank oordeelt daarom dat de burgemeester terecht stelt dat eiser geen belang meer heeft bij een inhoudelijke behandeling van het bezwaar.

7.2.

Het beroep is ongegrond.

Conclusie en gevolgen

8. De beroepen zijn ongegrond. Dat betekent dat het college de bezwaren in beide zaken niet-ontvankelijk heeft kunnen verklaren. De intrekking van de last onder bestuursdwang en de last onder dwangsom blijven dus in stand. Eiser krijgt daarom het griffierecht niet terug. Hij krijgt ook geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank verklaart de beroepen ongegrond.

Deze uitspraak is gedaan door mr. M. van Harten, rechter, in aanwezigheid van mr. M.M. Verschuren, griffier.

Uitgesproken in het openbaar op 11 november 2026.

griffier

rechter

Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met deze uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen zes weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.

Uitspraak van de voorzieningenrechter van de rechtbank Gelderland van 2 juli 2025, ARN 25/2325. Dit volgt uit artikel 6:7 van de Awb. Dit volgt uit artikel 6:8 eerste lid van de Awb. Dit volgt uit artikel 6:9 tweede lid van de Awb. Onder gewone post wordt verstaan verzending door PostNL of door ieder ander bij de Autoriteit Consument en Markt geregistreerd postvervoerbedrijf. Dit volgt uit artikel 6:9 tweede lid van de Awb. Dit volgt uit artikel 6:11 van de Awb. Zoals onder meer volgt uit de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 26 augustus 2026, ECLI:NL:RVS:2026:4991 onder 6. Zoals onder meer volgt uit de uitspraak van de Afdeling van 4 mei 2021, ECLI:NL:RVS:2021:952 onder 4.1.