Gedeeltelijke schorsing van een Woo-besluit door de voorzieningenrechter op verzoek van de partij die niet…

Bestuursrecht

zaaknummer: HAA 26/4382

[verzoekster] , uit [plaats 1] , verzoekster

gemachtigde: mr. E. Broeren, advocaat te Best,

en

het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden, het Ctgb,

gemachtigde: mr. K. van der der Wart, jurist in dienst van Ctgb.

Als derde-partijen nemen aan de zaak deel:

tezamen: de stichtingen,

gemachtigde: mr. L.J. Smale, advocaat te Amsterdam.

1. In deze uitspraak beslist de voorzieningenrechter op het verzoek om een voorlopige voorziening van [verzoekster] ten aanzien van het (bestreden) besluit van het Ctgb om het dossier betreffende (de wijziging van de toelating) van het gewasbeschermingsmiddel Calypso (het dossier) op verzoek van de stichtingen deels openbaar te maken en deels niet openbaar te maken.

Het Ctgb heeft met een besluit van 4 maart 2020 op een verzoek van de stichtingen om openbaarmaking van het dossier met betrekking tot (de toelating van) het gewasbeschermingsmiddel Calypso en de werkzame stof thiacloprid beslist. Hiertegen hebben de stichtingen op 14 april 2020 beroep ingesteld bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb).

Het CBb heeft zich bij uitspraak van 18 augustus 2020 onbevoegd verklaard om van het beroep kennis te nemen, omdat het gaat om een besluit in de zin van de (toenmalige) Wet openbaarheid van bestuur (Wob), en het beroep ter verdere behandeling doorgezonden naar de rechtbank Gelderland.

De rechtbank Gelderland heeft het beroep in 2023 terugverwezen naar het Ctgb, ter verdere behandeling als bezwaar.

Op 16 maart 2026 heeft het Ctgb een concept-beslissing op bezwaar aan partijen gezonden en partijen in de gelegenheid gesteld om daarop binnen twee weken na die datum te reageren.

Vervolgens heeft het Ctgb bij het bestreden besluit van 26 augustus 2026 besloten om het bezwaar deels gegrond en deels ongegrond te verklaren en te bepalen dat het dossier deels openbaar gemaakt wordt. Daarbij heeft het Ctgb meegedeeld dat de openbaar te maken documenten na twee weken na bekendmaking van het besluit op bezwaar op de website van het Ctgb zullen worden gepubliceerd.

[verzoekster] heeft tegen dit besluit beroep ingesteld en de voorzieningenrechter op 8 september 2026 verzocht een voorlopige voorziening te treffen.

Per e-mail van 10 september 2026 heeft het Ctgb kenbaar gemaakt zich niet te verzetten tegen uitstel van openbaarmaking van de documenten als bedoeld in het bestreden besluit totdat de rechtbank uitspraak heeft gedaan.

Bij brief van 22 september 2026 hebben de stichtingen op het verzoek om het treffen van een voorlopige voorziening gereageerd.

Bij brief van 25 september 2025 heeft [verzoekster] op deze reacties gereageerd.

De voorzieningenrechter heeft vervolgens nog een reactie van de stichtingen ontvangen, gedateerd 28 september 2026.

De voorzieningenrechter heeft [verzoekster] bij brief van 8 oktober 2026 verzocht om nadere informatie te verstrekken. Aan dit verzoek heeft [verzoekster] bij brief van 14 oktober 2026 voldaan en haar verzoek aangepast. Het Ctgb heeft hierop vervolgens gereageerd bij brief van 30 oktober 2026 en de stichtingen per brief van dezelfde datum.

De voorzieningenrechter heeft afgezien van het behandelen van het verzoek ter zitting, omdat het resterende verzoek van [verzoekster] kennelijk gegrond is. Artikel 8:83, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht maakt dat mogelijk.

4. Met haar verzoek om voorlopige voorziening wil [verzoekster] bereiken dat het bestreden besluit waarin Ctgb besloten heeft om documenten die tot het dossier behoren deels openbaar te maken door publicatie op de website van het Ctgb, thans niet geheel wordt uitgevoerd. Met het verzoek beoogt [verzoekster] openbaarmaking/publicatie van volgens haar enkele concurrentiegevoelige documenten te voorkomen.

Bij het bestreden besluit hoort, naar de voorzieningenrechter begrijpt, een inventarislijst van een 637 documenten. De voorzieningenrechter heeft [verzoekster] bij brief van 8 oktober 2026 gevraagd om aan te geven op welke in die lijst genoemde documenten haar verzoek ziet.

[verzoekster] heeft hierop gereageerd bij de brief van 14 oktober 2026. Daarin heeft [verzoekster] aangegeven dat zij zich verzet tegen openbaarmaking van (delen van) de documenten die op de inventarislijst zijn aangeduid met nummer 377, 475 en 476 en nummer 428. De eerste drie documenten bevatten volgens [verzoekster] informatie over ingrediënten van het middel waarop het dossier ziet. Bij openbaarmaking is het middel volgens [verzoekster] eenvoudig na te maken. Documentnummer 428 bevat informatie over onzuiverheden en de volledige specificatie van de werkzame stof van het middel. Zij acht die informatie voor ook vanuit commercieel oogpunt cruciaal.

6. Zoals de voorzieningenrechter hiervoor onder 3.2 heeft overwogen, verzet het Ctgb zich niet tegen toewijzing van het verzoek.

7. De stichtingen verzetten zich tegen uitstel van de openbaarmaking van die documenten en zijn het niet eens met de door [verzoekster] voorgestelde beperking van de openbaarmaking van de documenten 377, 425, 475 en 476. Volgens de stichtingen is er geen toereikende grond om openbaarmaking van die informatie te weigeren. De eerste drie documenten zien op de samenstelling van een middel dat niet langer is toegelaten, zodat namaken niet mag. Document 476 ziet volgens de stichtingen op emissies in het milieu. Het in beroep door [verzoekster] herhaalde standpunt waarmee zij zich tegen openbaarmaking verzet, is volgens de stichtingen geen toereikende weigeringsgrond.

8. De voorzieningenrechter overweegt naar aanleiding van het verzoek om een voorlopige voorziening en de reactie van de stichtingen als volgt.

Uitgangspunt is zoveel mogelijk openbaarheid en transparantie van informatie die bij de overheid berust, behoudens in de wet aangegeven uitzonderingen. Dit algemeen belang weegt zwaar. Dit algemene belang staat tegenover het individuele belang van [verzoekster] om zich op grond van haar belangen tegen openbaarmaking van op haar betrekking hebbende informatie te verzetten.

Als het besluit tot openbaarmaking reeds ten uitvoer wordt gelegd, terwijl op het beroep daartegen nog niet is beslist, leidt dit er direct toe dat de door [verzoekster] betwiste openbaar te maken (delen van) documenten bij de stichtingen bekend worden. Hoewel het besluit tot openbaarmaking zelf nog wel kan worden teruggedraaid, is de bekendheid van de stichtingen met die informatie dan feitelijk onomkeerbaar. De inhoudelijke behandeling van de bezwaren van [verzoekster] tegen het bekend worden van die informatie bij derden, waaronder de stichtingen, in het beroep tegen het besluit tot openbaarmaking is dan feitelijk nagenoeg illusoir.

De voorzieningenrechter zal daarom ondanks het belang van openbaarheid alleen tot afwijzing van het verzoek overgaan als de weigeringsgrond waarop [verzoekster] zich beroept evident onzinnig is en de belangen bij directe openbaarmaking (zeer) zwaarwegend zijn en daarom geoordeeld moet worden dat deze zwaarder wegen dan het belang van verzoeker bij een inhoudelijk oordeel van de rechter over zijn bezwaren tegen openbaarmaking.

Van dergelijke zwaarwegende belangen aan de zijde van de stichtingen bij onmiddellijke openbaarmaking is de voorzieningenrechter niet gebleken. Onderhavige procedure leent zich niet voor een voldoende onderzoek naar het antwoord op de vraag of de weigeringsgronden die [verzoekster] aanvoert, evident ontoereikend zijn, zodat er thans geen grond is voor het oordeel dat de aangevoerde weigeringsgrond evident onzinnig is. De voorzieningenrechter heeft hierbij voorts in aanmerking genomen dat de stichtingen weliswaar gepleit hebben voor afwijzing van het verzoek om voorlopige voorziening, maar geen zwaarwegend spoedeisend belang hebben gesteld op grond waarvan geoordeeld moet worden dat de openbaarmaking niet kan worden uitgesteld totdat de inhoudelijke argumenten van partijen in beroep zijn beoordeeld. De enkele stelling dat de stichtingen snel in staat willen worden gesteld om emissies in het milieu – in verband met de productie van het middel waarop het verzoek om openbaarmaking ziet - te controleren is hiervoor onvoldoende, reeds omdat het middel waarop de openbaar te maken documenten betrekking hebben, zo volgt uit het standpunt van de stichtingen, in Europa inmiddels niet meer gebruikt mag worden. Het gestelde belang bij een snelle controle op emissies is daarom onvoldoende urgent. Niet valt in te zien dat de stichtingen de behandeling van het beroep niet kunnen afwachten.

De voorzieningenrechter

Deze uitspraak is gedaan door mr. R.H.M. Bruin, voorzieningenrechter, in aanwezigheid van mr. E. Degen, griffier en uitgesproken in het openbaar op 6 november 2026.

Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op: