Bestuursrecht overig
Het gaat in deze uitspraak om twee vergelijkbare zaken waarin verweerder twee beboetbare feiten aan de boetes…
Rechtbank Rotterdam, 13 november 2026
ECLI:NL:RBROT:2026:16131 · Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-rotterdam/bestuursrecht/bestuursrecht-overig/eerste-aanleg-enkelvoudig/ecli-nl-rbrot-2026-16131
Zaakgegevens
Op 13 november 2026 heeft de Rechtbank Rotterdam in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over bestuursrecht.
- Instantie
- Rechtbank RotterdamRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- Rotterdam
- Datum uitspraak
- 13 november 2026
- Datum publicatie
- 17 november 2026
- Zaaknummer
- ROT 25/3742 en ROT 25/4970
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht » Bestuursrecht overig
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudigEnkelvoudige kamerDe zaak is behandeld door één rechter.Meer uitleg
- ECLI
- ECLI:NL:RBROT:2026:16131
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Het gaat in deze uitspraak om twee vergelijkbare zaken waarin verweerder twee beboetbare feiten aan de boetes ten grondslag heeft gelegd.
Beboetbaar feit 1: De vorming van condens op oppervlakken werd niet voorkomen. Dit betreft een overtreding van artikel 6.2, eerste lid, van de Wet dieren, gelezen in samenhang met artikel 2.4, eerste lid 1, aanhef en onder c, van de Regeling dierlijke producten, en gelezen in samenhang met artikel 4, tweede lid, en Bijlage II, hoofdstuk I, punt 2, aanhef en onder b, van Verordening 852/2004.
Beboetbaar feit 2: Levensmiddelen werden niet in alle stadia van de productie beschermd tegen elke vorm van verontreiniging waardoor het vlees ongeschikt kan worden voor menselijke consumptie, schadelijk kan worden voor de gezondheid, dan wel op een zodanige wijze kan worden verontreinigd dat het redelijkerwijze niet meer in die staat kan worden geconsumeerd. Dit betreft een overtreding van artikel 6.2, eerste lid, van de Wet dieren, gelezen in samenhang met artikel 2.4, eerste lid, aanhef en onder c, van de Regeling dierlijke producten, en gelezen in samenhang met artikel 4, tweede lid, en Bijlage II, hoofdstuk IX, punt 3, van Verordening 852/2004.
Gelet op de samenhang tussen deze twee beboetbare feiten, heeft verweerder in beide zaken maar voor één beboetbaar feit een boete opgelegd. In ROT 25/3742 oordeelt de rechtbank dat de beroepsgronden die zien op de verontreiniging niet slagen. Dit betekent dat vaststaat dat eiseres de tweede overtreding heeft begaan. De rechtbank laat de beroepsgronden die zien op de condensvorming onbesproken.
In ROT 25/4970 heeft eiseres geen gronden aangevoerd die zien op de geconstateerde verontreiniging van het vlees. Daarom staat vast dat eiseres de tweede overtreding heeft begaan. Verweerder heeft daarom ook in die zaak een boete aan eiseres kunnen opleggen.
De rechtbank ziet aanleiding om beide boetes met 10% te matigen omdat er een periode van langer dan 37 weken is verstreken tussen het constateren van de overtredingen en de toezending van het boeterapport bij het voornemen. Om die reden zijn de beroepen gegrond.
Uitspraak
RECHTBANK ROTTERDAM
Zittingsplaats Rotterdam
Bestuursrecht
zaaknummers: ROT 25/3742 en ROT 25/4970
uitspraak van de enkelvoudige kamer van 13 november 2026 in de zaken tussen
[eiseres] B.V., uit [plaats] , eiseres
(gemachtigde: mr. M.J.J.E. Stassen),
en
de staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, voorheen de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, verweerder,
(gemachtigde: mr. D.J. van der Bij).
Inleiding
In deze uitspraak beoordeelt de rechtbank de beroepen van eiseres tegen twee boetes van € 17.500,- voor overtredingen van de Wet dieren. Met besluiten van 6 december 2024 en 20 december 2024 heeft verweerder eiseres de boetes opgelegd.
1.
Met besluiten van 24 maart 2025 en 19 mei 2025 op de bezwaren van eiseres (de
bestreden besluiten) heeft verweerder de boetes gehandhaafd.
Verweerder heeft op de beroepen gereageerd met verweerschriften.
De rechtbank heeft de beroepen op 10 juli 2026 op een zitting behandeld. Hieraan
hebben deelgenomen: de gemachtigde van eiseres en de gemachtigde van verweerder.
Totstandkoming van de besluiten
2.
Verweerder heeft zijn besluiten gebaseerd op twee rapporten van bevindingen die zijn opgemaakt door toezichthouders van de NVWA.
In het rapport van bevindingen van 2 juli 2024 (ROT 25/3742) schrijft de toezichthouder over zijn bevindingen op 9 november 2023 omstreeks 10:30 uur onder meer het volgende:
“Tijdens mijn inspectie bevond ik mij bij de [eiseres] B.V. in [plaats] . Ik liep door de uitgang van chiller 2, de chiller in. Hier zag ik de eerste kalverkarkassen van de dag aankomen. Ik zag ook druppels vallen die waaiden door de ventilatoren in chiller 2 richting de aankomende kalverkarkassen. Ik zag deze druppels ook op de kalverkarkassen terecht komen. Aan de ventilatoren en aan de baan hingen druppels die ik herkende als condens.
De condensdruppels bevonden zich rechtstreeks boven de, voor humane consumptie, goedgekeurde kalverkarkassen. Er waren gestempelde EG-merken ‘369’ op de kalverkarkassen aanwezig, waaruit opgemaakt kon worden dat de kalverkarkassen bestemd waren voor humane consumptie.
Ik heb een medewerker van [eiseres] B.V. erbij gehaald. Deze heeft meteen de slachtbaan stilgezet zodat er niet meer kalveren verontreinigd konden worden.
Vervolgens hebben ze de condensdruppels verwijderd en er een medewerker neergezet die de baan en de ventilatoren droog hield. De technische dienst is ingeschakeld om het probleem verder op te lossen. De [eiseres] B.V. is meteen begonnen met het flamberen van de kalverkarkassen die verontreinigd waren of eventueel verontreinigd konden zijn.
Condens vanaf een oppervlak kan karkassen verontreinigen. Condens kan potentieel Listeria spp. of andere ziekteverwekkers bevatten.
Ik zag dat de vorming van condens op oppervlakken niet werd voorkomen.”
In het rapport van bevindingen van 19 december 2023 (ROT 25/4970) schrijft de toezichthouder over zijn bevindingen op 13 december 2023 omstreeks 15:45 uur onder meer het volgende:
“Tijdens mijn inspectie bevond ik mij in de koelcel 2 van bovengenoemd slachthuis. In deze koelcel hangen goedgekeurde kalverkarkassendelen ter koeling. In koelcel 2 zag ik op één van de verdampers en op een buis waaronder kalverkarkassen bestemd voor humane consumptie (de gezondheidsstempels met het EG nummer “369” waren aanwezig op deze kalverkarkassen hing, veel grote vochtdruppels hangen. De vochtdruppels werden door mij herkend als condens. De condens hing boven goedgekeurde kalverkarkassen, zie bijlage, foto's 1 en 2. Ik zag geen condensdruppels op het vlees vallen.
Ik zag ook dat, op de twee zwarte rubbere flappen die bij de ingang in koelcel 2
hingen, condens aanwezig was. Ik zag dat de achterschenkels, welke goedgekeurd waren voor humane consumptie en als zodanig herkenbaar waren aan het EG-merk dat op het karkas was aangebracht, in contact kwamen met de zwarte rubbere flappen zie bijlage 2 video opname.
Ik heb instructie gegeven om de natte plekken droog te maken.
Het bedrijf heeft zelf besloten om alle karkassen te flamberen.
Condens vanaf een oppervlak kan karkassen/vlees verontreinigen. Condens kan
potentieel Listeria spp. of andere ziekteverwekkers bevatten.
Ik zag de vorming van condens op oppervlakken niet werd voorkomen.”
Op grond van de twee rapporten van bevindingen heeft verweerder vastgesteld dat eiseres de volgende twee beboetbare feiten heeft gepleegd:
- Beboetbaar feit 1: “De vorming van condens op oppervlakken werd niet voorkomen.”
Volgens verweerder heeft eiseres daarmee een overtreding begaan van artikel 6.2, eerste lid, van de Wet dieren, gelezen in samenhang met artikel 2.4, eerste lid 1, aanhef en onder c, van de Regeling dierlijke producten, en gelezen in samenhang met artikel 4, tweede lid, en Bijlage II, hoofdstuk I, punt 2, aanhef en onder b, van Verordening 852/2004.
- Beboetbaar feit 2: “Levensmiddelen werden niet in alle stadia van de productie beschermd tegen elke vorm van verontreiniging waardoor het vlees ongeschikt kan worden voor menselijke consumptie, schadelijk kan worden voor de gezondheid, dan wel op een zodanige wijze kan worden verontreinigd dat het redelijkerwijze niet meer in die staat kan worden geconsumeerd.”
Volgens verweerder heeft eiseres daarmee een overtreding begaan van artikel 6.2, eerste lid, van de Wet dieren, gelezen in samenhang met artikel 2.4, eerste lid, aanhef en onder c, van de Regeling dierlijke producten, en gelezen in samenhang met artikel 4, tweede lid, en Bijlage II, hoofdstuk IX, punt 3, van Verordening 852/2004.
Verweerder heeft in beide zaken de standaardboete met toepassing van de recidivebepaling van artikel 2.5 van het Besluit handhaving en overige zaken Wet dieren verhoogd tot een bedrag van € 20.000,-. Omdat dit bedrag volgens verweerder niet meer in verhouding staat tot de geconstateerde overtreding heeft verweerder de boetes op grond van artikel 5:46, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) gematigd tot een bedrag van € 17.500,-. Vanwege de samenhang tussen de twee beboetbare feiten heeft verweerder in beide zaken voor één beboetbaar feit een boete opgelegd.
Beoordeling door de rechtbank
3. De rechtbank beoordeelt of verweerder terecht heeft vastgesteld dat eiseres de beboetbare feiten heeft gepleegd en of verweerder daarvoor terecht boetes heeft opgelegd. De rechtbank doet dat aan de hand van de beroepsgronden van eiseres.
4. De rechtbank komt tot het oordeel dat verweerder de boetes terecht heeft opgelegd maar dat de beroepen gegrond zijn omdat er aanleiding bestaat om de boetes te matigen.
De beroepsgronden
In ROT 25/3742 heeft eiseres, samengevat, het volgende aangevoerd. Er is geen sprake van condens maar van lekkage als gevolg van een technisch gebrek. Ten aanzien van beboetbaar feit 2 heeft verweerder volgens eiseres niet aangetoond dat er sprake is van een vorm van verontreiniging waardoor de levensmiddelen ongeschikt kunnen worden voor menselijke consumptie. Volgens eiseres ontbreekt de verwijtbaarheid omdat er sprake is van een onvoorziene calamiteit. Ook is de boete niet evenredig omdat eiseres aan haar onderhoudsverplichtingen heeft voldaan en er sprake is van een onvoorziene calamiteit.
In ROT 25/4970 heeft eiseres, samengevat, het volgende aangevoerd. Verweerder heeft niet de juiste norm toegepast. Het gaat over plafonds en voorzieningen aan plafonds in een ruimte waarin het vlees behandeld wordt, namelijk een koelcel, en om die reden had voor de norm van punt 1, aanhef en onder c, van hoofdstuk II, van Bijlage II, van Verordening 852/2004 gekozen moeten worden. Die norm houdt in dat de vorming van condens zo veel mogelijk moet worden beperkt.
De beoordeling door de rechtbank
ROT 25/3742
6.
De rechtbank ziet aanleiding als eerste de beroepsgronden over beboetbaar feit 2 te bespreken. Beboetbaar feit 2 ziet op overtreding van punt 3, van hoofdstuk IX, van Bijlage II, van Verordening 852/2004. Daarin staat:
“In alle stadia van de productie, verwerking en distributie moeten levensmiddelen worden beschermd tegen elke vorm van verontreiniging waardoor de levensmiddelen ongeschikt kunnen worden voor menselijke consumptie, schadelijk worden voor de gezondheid, dan wel op zodanige wijze kunnen worden verontreinigd dat zij redelijkerwijze niet meer in die staat kunnen worden geconsumeerd.”
Eisers heeft de feitelijke constatering van de toezichthouder dat er waterdruppels op kalverkarkassen terechtkwamen, op zichzelf niet bestreden.
Niet hoeft vast te staan dat een levensmiddel daadwerkelijk verontreinigd is en/of daadwerkelijk niet meer geschikt is voor menselijke consumptie. Verweerder hoeft dit dus ook niet te onderzoeken. Wel moet voldoende vaststaan dat het vlees niet tegen elke vorm van verontreiniging is beschermd. Met verweerder is de rechtbank van oordeel dat dit hier aan de orde is omdat waterdruppels een voedingsbodem kunnen vormen voor ziektekiemen, schimmels en bacteriën en verontreinigd kunnen zijn met chemicaliën, en dat waterdruppels daarmee een gevaar kunnen opleveren. Er was in dit geval dus sprake van een vorm van verontreiniging waardoor de levensmiddelen ongeschikt kunnen worden voor menselijke consumptie.
Gelet op deze bevindingen in het rapport is voldoende komen vast te staan dat er sprake is van een overtreding van punt 3, van hoofdstuk IX, van Bijlage II, van Verordening 852/2004. Verweerder heeft hiervoor naar het oordeel van de rechtbank een boete kunnen opleggen.
De rechtbank volgt eiseres niet in haar standpunten dat de verwijtbaarheid ontbreekt en dat de boete onevenredig is. Eiseres heeft onvoldoende aannemelijk gemaakt dat het hier gaat om een calamiteit die niet te voorkomen was. De door eiseres overgelegde werkopdracht met betrekking tot het onderhoud van de verdamper op 9 november 2023 wijst daar ook niet op. In de werkopdracht staat: “chiller 2 verdamper 4 en 5 open maken en reinigen deze verdampers lekken.” Bij de uitgevoerde werkzaamheden staat als commentaar opgenomen: “geen probleem in de lekbak. [persoon A] gaat vrijdag alles extra ontdooien.” Op basis hiervan kan niet worden geconcludeerd dat de apparaten weliswaar deugdelijk werden onderhouden maar dat desondanks een – onvoorzien – probleem is opgetreden.
De vraag of in dit geval sprake is van condensvorming als bedoeld in de zin van punt 2, aanhef en onder b, van hoofdstuk I, Bijlage II, van Verordening 852/2004 kan in het midden blijven, nu verweerder wegens de samenhang tussen de beide beboetbare feiten slechts één boete heeft opgelegd en, zoals volgt uit het vorenstaande, verweerder de boete wegens beboetbaar feit 2 terecht heeft opgelegd. De beroepsgronden die zien op beboetbaar feit 1 laat de rechtbank dus onbesproken.
ROT 25/4970
De rechtbank stelt vast dat eiseres over beboetbaar feit 2 geen beroepsgronden heeft aangevoerd. De rechtbank neemt daarom als vaststaand aan dat eiseres punt 3, van hoofdstuk IX, van Bijlage II, van Verordening 852/2004 heeft overtreden. Verweerder heeft voor deze overtreding een boete kunnen opleggen.
Ook voor dit beroep geldt dat de vraag of in dit geval sprake is van condensvorming als bedoeld in punt 2, aanhef en onder b, van hoofdstuk I, Bijlage II, van Verordening 852/2004 in het midden kan blijven. Verweerder heeft namelijk wegens de samenhang tussen de beide beboetbare feiten slechts één boete opgelegd en, zoals volgt uit het vorenstaande, de boete kunnen opleggen wegens beboetbaar feit 2.
Hoogte en evenredigheid van de boetes (in beide zaken)
In de verweerschriften in beide zaken is vermeld dat, gelet op voortschrijdend inzicht, in gevallen waarin de overtreding direct is aangezegd maar de toezending van het rapport van bevindingen pas na 37 weken plaatsvindt, aanleiding bestaat om de boete te matigen met 10%. Dit is neergelegd in intern beleid van verweerder. In ROT 25/3742 is de overtredingsdatum 9 november 2023 en is het rapport van bevindingen aan eiseres toegezonden bij het voornemen van 14 november 2024. In ROT 25/4970 is de overtredingsdatum 13 december 2023 en is het rapport van bevindingen aan eiseres toegezonden bij het voornemen van 25 november 2024. In beide gevallen gaat het dus om een periode van langer dan 37 weken. Met verweerder is de rechtbank van oordeel dat een matiging om deze reden passend is. In overeenstemming met het standpunt van verweerder zal de rechtbank een matiging van 10% toepassen. De beroepen zijn daarom gegrond, maar alleen voor wat betreft de hoogte van de boetes. De rechtbank zal in beide zaken de boete vaststellen op een bedrag van € 15.750,-.
Conclusie en gevolgen
7. De beroepen zijn gegrond, maar alleen voor wat betreft de hoogte van de boetes. De boetes worden in beide zaken vastgesteld op € 15.750,-.
8. De rechtbank zal verweerder in beide beroepen veroordelen in de door de eiseres gemaakte proceskosten. Deze kosten stelt de rechtbank op grond van het Besluit proceskosten bestuursrecht voor de door een derde beroepsmatig verleende rechtsbijstand in beide beroepen vast op € 2.534,- (1 punt voor het indienen van het bezwaarschrift, 1 punt voor het indienen van het beroepschrift en 1 punt voor de zitting; waarde per punt € 666,- in bezwaar en € 934,- in beroep en wegingsfactor 1).
Beslissing
De rechtbank:
in ROT 25/3742
- verklaart het beroep gegrond;
- vernietigt het besluit van 24 maart 2025, voor zover dat ziet op de hoogte van de boete;
- herroept het besluit van 6 december 2024, voor zover dat ziet op de hoogte van de boete;
- stelt de boete vast op € 15.750,- en bepaalt dat deze uitspraak in de plaats komt van het vernietigde gedeelte van het bestreden besluit;
- bepaalt dat verweerder het griffierecht van € 385,- aan eiseres moet vergoeden;
- veroordeelt verweerder in de proceskosten van eiseres tot een bedrag van € 2.534,-
in ROT 25/4970
- verklaart het beroep gegrond;
- vernietigt het besluit van 19 mei 2025, voor zover dat ziet op de hoogte van de boete;
- herroept het besluit van 20 december 2024, voor zover dat ziet op de hoogte van de boete;
- stelt de boete vast op € 15.750,-,- en bepaalt dat deze uitspraak in de plaats komt van het vernietigde gedeelte van het bestreden besluit;
- bepaalt dat verweerder het griffierecht van € 385,- aan eiseres moet vergoeden;
- veroordeelt verweerder in de proceskosten van eiseres tot een bedrag van € 2.534,-.
Deze uitspraak is gedaan door mr. S. Veling, rechter, in aanwezigheid van P. Deinum, griffier.
Uitgesproken in het openbaar op 13 november 2026.
de griffier is verhinderd de uitspraak te ondertekenen
|
griffier |
rechter |
Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met deze uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen zes weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden.
Digitaal hoger beroep instellen kan via “Formulieren en inloggen” op www.rechtspraak.nl. Hoger beroep instellen kan eventueel ook nog steeds door verzending van een brief aan het College van Beroep voor het bedrijfsleven, Postbus 20021, 2500 EA ’s-Gravenhage.
Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van het College van Beroep voor het bedrijfsleven vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.