In het besluit van 24 juni 2024 heeft de raad van de gemeente Veendam het bestemmingsplan "Torenstraat 86…

202405130/1/R3.

Datum uitspraak: 11 november 2026

AFDELING

BESTUURSRECHTSPRAAK

Uitspraak in het geding tussen:

[appellant A] en [appellant B], beiden wonend in Wildervank, gemeente Veendam,

appellanten,

en

de raad van de gemeente Veendam,

verweerder.

Procesverloop

In het besluit van 24 juni 2024 heeft de raad het bestemmingsplan "Torenstraat 86, Wildervank" vastgesteld.

Tegen dit besluit hebben [appellanten] beroep ingesteld.

De raad heeft een verweerschrift ingediend.

De Afdeling heeft de zaak op zitting behandeld op 12 oktober 2026, waar de raad, vertegenwoordigd door mr. R.A.G. de Jonge en mr. J.E.Y. Lamein, is verschenen.

Overwegingen

Overgangsrecht

1.       Op 1 januari 2024 zijn de Omgevingswet en de Invoeringswet Omgevingswet in werking getreden. Op grond van artikel 4.6, derde lid, van de Invoeringswet Omgevingswet blijft op een beroep tegen een besluit tot vaststelling van een bestemmingsplan waarvan het ontwerp vóór het tijdstip van inwerkingtreding van de Omgevingswet ter inzage is gelegd het recht zoals dat gold onmiddellijk vóór dat tijdstip van toepassing tot het bestemmingsplan onherroepelijk is.

Het ontwerpplan is op 29 november 2023 ter inzage gelegd. Dat betekent dat op deze beroepsprocedure het recht, waaronder de Wet ruimtelijke ordening, zoals dat gold vóór 1 januari 2024 van toepassing blijft.

Inleiding

2.       Het plan gaat over twee percelen aan de Torenstraat, kadastraal bekend als gemeente Wildervank, sectie L, nummers 205, 233, 482, 536 en 527, gelegen in Wildervank. Met de wijziging van de voorheen geldende bestemming "Maatschappelijk" naar "Wonen" maakt het plan het realiseren van een grondgebonden woning aan de Torenstraat 86 mogelijk. Daarnaast wordt het woonperceel aan de Torenstraat 84, waarop al een woning aanwezig is, vergroot.

[appellanten] wonen aan de [locatie] in Wildervank. Hun perceel grenst aan het plangebied. Zij zijn het niet eens met het plan, voor zover daarin de bouw van een woning aan de Torenstraat 86 mogelijk wordt gemaakt en wordt voorzien in de aanleg van een ontsluitingsweg door het plangebied van de Torenstraat naar het parkeerterrein aan de Raadhuisstraat. Het plan leidt volgens hen tot een onaanvaardbare aantasting van hun privacy en uitzicht. Daarnaast kan het plan onderhoud aan hun garage belemmeren en veroorzaakt de voorziene ontsluiting extra overlast. Ook achten zij de ruimtelijke inpassing van de nieuwe woning niet aanvaardbaar.

Toetsingskader

3.       Bij de vaststelling van een bestemmingsplan moet de raad bestemmingen aanwijzen en regels geven die de raad uit het oogpunt van een goede ruimtelijke ordening nodig acht. De raad heeft daarbij beleidsruimte en moet de betrokken belangen afwegen. De Afdeling oordeelt niet zelf of het plan in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening. De Afdeling beoordeelt aan de hand van de beroepsgronden of het besluit tot vaststelling van het bestemmingsplan in overeenstemming is met het recht. Daarbij kan aan de orde komen of de nadelige gevolgen van het plan onevenredig zijn in verhouding tot de met het plan te dienen doelen.

Privacy en uitzicht

4.       [appellanten] betogen dat het plan leidt tot een onaanvaardbare aantasting van hun woon- en leefklimaat, in het bijzonder van hun privacy en uitzicht. Daartoe voeren zij aan dat de voorheen op het aan hun woning grenzende perceel aanwezige school op een afstand van ongeveer 20 meter van de erfgrens stond en dat de in het plan voorziene woning dichter op de erfgrens en verder naar achteren op het perceel wordt gesitueerd. Volgens hen ontstaat daardoor rechtstreeks zicht in hun woning en op hun oprit. Daarnaast betogen zij dat het uitzicht vanuit hun woning ernstig wordt belemmerd.

4.1.    De raad stelt zich op het standpunt dat het plan niet leidt tot een onaanvaardbare aantasting van het woon- en leefklimaat van [appellanten].

Wat betreft de privacy van [appellanten] wijst de raad erop dat de afstand tussen hun woning en de zijdelingse erfgrens van het plangebied meer dan 6 meter bedraagt en dat de voorziene woning op ten minste 3 meter van die erfgrens moet worden gebouwd. Daarnaast is de bouwhoogte van de voorziene woning beperkt tot 9 meter en de goothoogte tot 3,5 meter. Gelet op de afstanden en bouwmogelijkheden is er volgens de raad geen sprake van een onevenredige inbreuk op de privacy van [appellanten].

Over het uitzicht stelt de raad dat de voorziene woning ten opzichte van de omliggende woningen verder naar achteren op het perceel wordt gesitueerd, waarbij de voorgevelrooilijn daarvan achter de woning van [appellanten] komt te liggen. Daardoor blijft het uitzicht vanuit de zijgevel van hun woning in de richting van het Westerdiep volgens de raad nagenoeg intact. De raad erkent dat de inrichting van de tuin en het plaatsen van erfafscheidingen het bestaande beeld kunnen wijzigen, maar wijst erop dat erfafscheidingen in beginsel niet hoger mogen zijn dan 2 meter en vóór de voorgevel niet hoger dan 1 meter. De raad wijst ook in dit verband op de afstanden die volgens het plan voor de situering van de nieuw te bouwen woning gelden. Ten slotte stelt de raad dat geen recht bestaat op een blijvend vrij uitzicht.

4.2.    In het algemeen kunnen aan een geldend bestemmingsplan geen blijvende rechten worden ontleend. De raad kan op grond van gewijzigde planologische inzichten en na afweging van alle betrokken belangen andere bestemmingen en regels voor gronden vaststellen. Hieruit volgt dat [appellanten] geen aanspraak kunnen maken op een ongewijzigd uitzicht vanuit de woning. Niet is uitgesloten dat de voorziene woning enige gevolgen zal hebben voor de privacy en het uitzicht van [appellanten]. De Afdeling is van oordeel dat deze gevolgen niet zodanig zwaar wegen dat de raad het plan om die reden niet heeft mogen vaststellen.

Daarbij neemt de Afdeling in aanmerking dat de woning van [appellanten] op een afstand van meer dan 6 meter van de zijdelingse erfgrens van het plangebied staat en dat de daar voorziene woning op grond van artikel 3.2.1 van de planregels op ten minste 3 meter van de zijdelingse erfgrens moet worden gebouwd. Verder zijn in dit artikel de goot- en bouwhoogte van de voorziene woning beperkt tot respectievelijk 3,5 meter en 9 meter. Gelet hierop heeft de raad zich op het standpunt mogen stellen dat de inkijk in hun woning en op hun oprit niet leidt tot een onaanvaardbare aantasting van hun privacy.

Dat de inrichting van de tuin bij de nieuwe woning en het plaatsen van erfafscheidingen het bestaande uitzicht kunnen wijzigen, leidt niet tot een ander oordeel. Daarbij betrekt de Afdeling dat volgens artikel 3.2.3 van de planregels erfafscheidingen voor de voorgevel slechts tot 1 meter hoogte mogen worden opgericht. Van belang is verder dat de voorziene woning ten opzichte van de woning van [appellanten] achter op het perceel wordt gesitueerd. De raad heeft zich daarom op het standpunt mogen stellen dat het uitzicht vanuit de ramen in de zijgevel van hun woning in de richting van het Westerdiep niet onaanvaardbaar wordt belemmerd.

Gelet op het voorgaande heeft de raad aan de belangen die met de realisering van de voorziene woning zijn gemoeid een groter gewicht mogen toekennen dan aan het belang van [appellanten] bij het behoud van hun bestaande uitzicht en privacy. De raad heeft zich daarom op het standpunt mogen stellen dat het plan niet leidt tot een onaanvaardbare aantasting van hun woon- en leefklimaat.

Het betoog slaagt niet.

Belemmering onderhoud garage

5.       [appellanten] betogen dat de mogelijkheid om binnen het plangebied bijgebouwen op de erfgrens te bouwen het onderhoud aan hun garage kan bemoeilijken.

5.1.    De raad stelt zich op het standpunt dat het plan het onderhoud aan de garage van [appellanten] niet belemmert. Daarbij wijst de raad erop dat de nieuwe woning op ten minste 3 meter van de zijdelingse erfgrens moet worden gebouwd. Alleen eventuele vergunningvrije erfafscheidingen en bouwwerken kunnen volgens de raad van invloed zijn op de bereikbaarheid van de garage voor onderhoud.

5.2.    De Afdeling stelt vast dat volgens de artikelen 3.2.1 en 3.2.2 van de planregels het hoofdgebouw en bijgebouwen ten behoeve van wonen binnen het bouwvlak moeten worden gebouwd. Het bouwvlak ligt volgens de verbeelding op een afstand van ongeveer 3 meter van de zijdelingse erfgrens.

Anders dan [appellanten] veronderstellen, maakt het plan daarmee niet mogelijk dat het hoofdgebouw en bijgebouwen ten behoeve van wonen tot op de zijdelingse erfgrens worden opgericht. Voor zover de mogelijkheid bestaat om binnen het plangebied vergunningvrij bouwwerken te bouwen tot aan de erfgrens, overweegt de Afdeling dat de toegankelijkheid van de garage voor onderhoud in de eerste plaats een privaatrechtelijke kwestie is tussen buren onderling. In dat verband is niet onbelangrijk dat [appellanten] er voor hebben gekozen hun garage te laten doorlopen tot aan de erfgrens, waardoor zij voor eventueel onderhoud van de zijgevel een beroep moeten doen op hun buren. In wat [appellanten] hebben aangevoerd heeft de raad geen aanleiding hoeven zien om het plan niet vast te stellen.

Het betoog slaagt niet.

Ruimtelijke inpassing

6.       [appellanten] betogen dat het naast hun woning gelegen perceel geen storende open plek vormt die met een moderne woning moet worden opgevuld. Volgens hen past een dergelijke woning niet bij de in de straat aanwezige woningen uit de jaren dertig en boerderijen. Zij voeren verder aan dat de omwonenden het perceel willen aankopen om daarop een siertuin aan te leggen.

6.1.    De raad stelt zich op het standpunt dat de beroepsgrond van appellanten over het ontbreken van een storende open plek en de wens om het perceel zelf aan te kopen en als siertuin in te richten, niet ruimtelijk relevant is in het kader van de bestemmingsplanprocedure.

6.2.    Dat het plangebied volgens [appellanten] geen storende open plek vormt, leidt op zichzelf niet tot de conclusie dat de raad daar geen woning heeft mogen toestaan. De raad heeft zich op het standpunt mogen stellen dat de bouw van een woning op het perceel aanvaardbaar is. Daarbij is van belang dat de planregels eisen stellen aan de situering en maatvoering van de woning. Zo bedraagt de toegestane goothoogte maximaal 3,5 meter en de bouwhoogte maximaal 9 meter. Deze maatvoering sluit aan bij die van de bestaande woningen en boerderijen in de omgeving. Daarmee waarborgen de bouwregels dat de nieuwe woning aansluit bij de bestaande bebouwingsstructuur.

De vraag of een moderne woning past bij de bestaande bebouwing, betreft een aspect van welstand en staat in deze procedure niet ter beoordeling.

Voor zover [appellanten] hebben aangevoerd dat zij en andere omwonenden het perceel willen aankopen om daarop een siertuin aan te leggen, overweegt de Afdeling dat de vraag aan wie het perceel wordt verkocht niet ruimtelijk relevant is voor de vaststelling van het bestemmingsplan. De wens om het perceel als siertuin te gebruiken geeft geen aanleiding voor het oordeel dat de raad het plan niet heeft mogen vaststellen.

Het betoog slaagt niet.

Ontsluiting

7.       [appellanten] betogen dat het plan ten onrechte de aanleg van een nieuwe toegangsweg naar het parkeerterrein mogelijk maakt, terwijl die niet noodzakelijk is en tot overlast kan leiden. Een nieuwe weg is volgens hen niet noodzakelijk, omdat het cultuurcentrum Margaretha Hardenberg al vanaf beide zijden bereikbaar is. Dit cultuurcentrum is gelegen aan de Torenstraat 108 in Wildervank, op een afstand van ongeveer 200 meter van de voorziene toegangsweg.

7.1.    De raad stelt zich op het standpunt dat de binnen het plangebied voorziene toegangsweg noodzakelijk is om het gebruik van het parkeerterrein aan de Raadhuisstraat te bevorderen en daarmee de parkeerdruk en onveilige verkeerssituaties te verminderen.

In paragraaf 3.2.4 van de plantoelichting staat dat de omliggende wegen de verwachte verkeerstoename eenvoudig en veilig kunnen afwikkelen. Daarbij is rekening gehouden met een vermindering van het zoekverkeer en het vervallen van de verkeersgeneratie van de voormalige basisschool. Bovendien stelt de raad dat de nieuwe ontsluiting uitsluitend vanaf de Torenstraat toegankelijk is en zodanig wordt ingericht dat sluipverkeer wordt ontmoedigd. Op de zitting is toegelicht dat de bestaande in- en uitrit van het parkeerterrein aan de zijde van de Raadhuisstraat blijven bestaan.

7.2.    De Afdeling is van oordeel dat de raad zich op het standpunt heeft mogen stellen dat de voorziene ontsluitingsweg noodzakelijk is om het gebruik van het parkeerterrein aan de Raadhuisstraat te bevorderen en daarmee de parkeerdruk en verkeersonveilige situaties te verminderen.

De raad heeft voldoende aannemelijk gemaakt dat de ontsluitingsweg niet zal leiden tot een onaanvaardbare toename van de verkeersintensiteit in de directe nabijheid van de woning van [appellanten]. In dit verband heeft de raad in aanmerking mogen nemen dat de omliggende wegen de verwachte verkeerstoename eenvoudig en veilig kunnen afwikkelen, dat de weg uitsluitend vanaf de Torenstraat kan worden ingereden en dat de woning van [appellanten] door een tussenliggend perceel van de ontsluitingsweg wordt gescheiden. Gelet hierop heeft de raad zich op het standpunt mogen stellen dat de nadelige gevolgen van de ontsluitingsweg voor [appellanten] niet onevenredig zijn in verhouding tot de met het plan te dienen belangen.

Het betoog slaagt niet.

Conclusie

8.       Het beroep is ongegrond.

9.       De raad hoeft geen proceskosten te vergoeden.

Beslissing

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:

verklaart het beroep ongegrond.

Aldus vastgesteld door mr. P.H.A. Knol, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. P. Plambeck, griffier.

w.g. Knol

lid van de enkelvoudige kamer

w.g. Plambeck

griffier

Uitgesproken in het openbaar op 11 november 2026

159