COZO-fraude. De verdachte rechtspersoon heeft zich samen met anderen schuldig gemaakt aan valsheid in…

Bewezenverklaring

Bewezen is dat:

Feit 1 primair:

Zij, op 30 september 2022 in Nederland, tezamen en in vereniging met anderen, een geschrift dat bestemd was om tot bewijs van enig feit te dienen, te weten [vaststellingsaanvraag] , valselijk heeft opgemaakt, door in strijd met de waarheid op dat geschrift te vermelden dat:

Feit 2:

Zij, in de periode van 24 september 2021 tot en met 6 juni 2024, in Nederland, tezamen en in vereniging met anderen, opzettelijk en wederrechtelijk, middelen die met een bepaald doel door of vanwege de overheid waren verstrekt, te weten een deel van het subsidiebedrag van € 247.807,19, te weten € 233.640,00, inzake tweede periode coronabanen subsidie ten behoeve van de financiering van loonkosten van tijdelijk personeel (al dan niet via een detacheerder) heeft aangewend voor andere doeleinden dan waarvoor zij waren verstrekt.

Bewijsmiddelen

De bewezenverklaring van de feiten 1 primair en 2 is gebaseerd op de in bijlage 2 opgenomen inhoud van de bewijsmiddelen.

Ernst en omstandigheden van de feiten

De door de verdachte rechtspersoon gepleegde feiten houden verband met de financiële overheidssteun die tijdens de coronapandemie in het leven was geroepen om personeel in de zorg te ontlasten dan wel te ondersteunen met tijdelijke coronabanen.

De verdachte rechtspersoon heeft zich schuldig gemaakt aan het medeplegen van valsheid in geschrift door een vals vaststellingsformulier bij VWS in te dienen ter verantwoording van de eerder verleende COZO-subsidie van € 247.807,19. De verdachte rechtspersoon deed het daarbij voorkomen alsof zij tien tijdelijke ondersteunende functies had ingehuurd en ingezet, terwijl dit in werkelijkheid niet zo was. De verdachte rechtspersoon heeft met haar handelen het vertrouwen dat in het maatschappelijk verkeer moet kunnen worden gesteld in de juistheid van dergelijke geschriften - juist in een periode van een wereldwijde pandemie - op ernstige wijze beschaamd.

Daarnaast heeft de verdachte rechtspersoon zich samen met anderen schuldig gemaakt aan subsidiefraude door de COZO-subsidie te gebruiken voor andere doeleinden dan waarvoor deze was bestemd. De COZO-subsidie werd verstrekt met als doel coronabanen in de zorg te realiseren tijdens de coronacrisis. Het ten onrechte verkregen subsidiegeld is grotendeels overgeboekt naar de zakelijke bankrekening van een medeverdachte en vervolgens zonder schroom weggesluisd naar buitenlandse bankrekeningen. Hierdoor is een groot bedrag aan overheidsgelden verdwenen, wat ten laste van de samenleving is gekomen.

De verdachte rechtspersoon en de medeverdachten hebben op een geraffineerde wijze misbruik gemaakt van gemeenschapsgeld dat bedoeld was als noodmaatregel voor zorgaanbieders om tijdelijk extra zorgpersoneel in te huren tijdens de coronapandemie. In deze crisistijd heeft de overheid zich met eenvoudige regelingen kwetsbaarder opgesteld dan gebruikelijk en zo voorrang gegeven aan de maatschappelijke belangen die er speelden. De verdachte rechtspersoon heeft zich kennelijk slechts laten leiden door geldelijk gewin, zonder zich te bekommeren om de maatschappelijke gevolgen van haar handelen.

Overige bedrijfsomstandigheden

Uit het strafblad (uittreksel justitiële documentatie) van 1 juli 2026 blijkt dat de verdachte rechtspersoon niet eerder is veroordeeld voor strafbare feiten. Het strafblad van de verdachte rechtspersoon leidt dus niet tot een hogere straf.

Redelijke termijn

De verdachte rechtspersoon moet binnen een redelijke termijn worden berecht. De redelijke termijn is in dit geval gestart op 5 augustus 2024, omdat destijds de inleidende dagvaarding is betekend aan de verdachte rechtspersoon. Tot aan dit vonnis is een periode van vierentwintig maanden en zes dagen verstreken. Omdat er geen sprake is van bijzondere omstandigheden bedraagt de redelijke termijn in deze zaak vierentwintig maanden. Dat betekent dat de redelijke termijn met zes dagen is geschonden. De overschrijding van de redelijke termijn is zeer beperkt. Daarom volstaat de rechtbank met de enkele vaststelling dat de redelijke termijn is overschreden.

Oplegging straf

Gelet op de aard en ernst van de strafbare feiten wordt aan de verdachte rechtspersoon een geldboete opgelegd. De rechtbank heeft gekeken naar de hoogte van geldboetes die in soortgelijke zaken zijn opgelegd. Daarnaast is bij de bepaling van de hoogte van de geldboete rekening gehouden met de ouderdom van de bewezen feiten en het feit dat de twee bestuurders van de verdachte rechtspersoon worden veroordeeld tot gevangenisstraffen. Alles afwegend, acht de rechtbank de door de officier van justitie geëiste geldboete van € 23.000,- passend en geboden.

Materiële schade

De rechtbank stelt vast dat de benadeelde partij rechtstreeks materiële schade heeft geleden als gevolg van de bewezenverklaarde strafbare feiten. De vordering wordt toegewezen tot het bedrag van € 233.640,-, omdat dit deel van de schade, te weten het ten onrechte uitgekeerde subsidiebedrag voldoende onderbouwd is. Voorts blijkt uit de toelichting van de benadeelde partij op de terechtzitting dat in de bestuursrechtelijke procedure de schade niet al (deels) door de verdachte rechtspersoon is vergoed.

De benadeelde partij wordt voor het restant van de vordering, te weten € 14.167,19, niet-ontvankelijk verklaard, omdat op basis van het dossier niet kan worden vastgesteld dat de betaling van € 6.692,30 aan de (ex)echtgenoten van de medeverdachten [medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] en het resterend bedrag van € 7.474,89 op de bankrekening van de verdachte rechtspersoon niet overeenkomstig de doelbinding van de COZO-subsidie besteed is of zou worden besteed. Dit deel van de vordering kan bij de burgerlijke rechter worden aangebracht.

Hoofdelijke veroordeling

De verdachte rechtspersoon heeft de strafbare feiten samen met anderen gepleegd. Zij zijn daarom allen hoofdelijk aansprakelijk voor deze schadevergoeding. Dat betekent dat als een mededader de schadevergoeding (voor een deel) heeft betaald, de verdachte (dat deel) niet meer aan de benadeelde partij hoeft te betalen.

Wettelijke rente, proceskosten en schadevergoedingsmaatregel

De benadeelde partij heeft gevorderd de schadevergoeding te vermeerderen met de wettelijke rente. De rechtbank wijst de wettelijke rente toe vanaf 24 september 2021 tot de dag van de gehele betaling.

De rechtbank veroordeelt de verdachte rechtspersoon in de proceskosten die de benadeelde partij heeft gemaakt en de benadeelde partij bij de tenuitvoerlegging nog zal maken, omdat de vordering van de benadeelde partij (grotendeels) wordt toegewezen. Deze kosten worden begroot op nihil.

De rechtbank is met de officier van justitie van oordeel dat het verzoek tot oplegging van de schadevergoedingsmaatregel moet worden afgewezen, nu de staat een weerbare derde is die geacht mag worden de incasso van de vordering in eigen handen te kunnen nemen.