Strafrecht overig

Opzettelijk gebruik maken van een vals rijbewijs. Beroep op feit dat de verdachte uit een andere cultuur…

Gerechtshof Den Haag, 8 oktober 2026

Zaakgegevens

Op 8 oktober 2026 heeft het Gerechtshof Den Haag in hoger beroep uitspraak gedaan in een zaak over strafrecht.

Instantie
Gerechtshof Den Haag
Zittingsplaats
Den Haag
Datum uitspraak
8 oktober 2026
Datum publicatie
19 oktober 2026
Zaaknummer
22-002672-24
Procedure
Hoger beroep
ECLI
ECLI:NL:GHDHA:2026:3090
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Opzettelijk gebruik maken van een vals rijbewijs. Beroep op feit dat de verdachte uit een andere cultuur komt, waar een rijbewijs soms wel te koop is. Overschrijding redelijke termijn. 120 uur taakstraf waarvan 40 uur voorwaardelijk met een proeftijd van 2 jaren.

Uitspraak

Rolnummer: 22-002672-24

Parketnummer: 10-004080-24

Datum uitspraak: 8 oktober 2026

TEGENSPRAAK

Arrest van de meervoudige kamer voor strafzaken van het gerechtshof Den Haag gewezen op het hoger beroep tegen het vonnis van de politierechter in de rechtbank Rotterdam van 29 juli 2024 in de strafzaak tegen de verdachte:

[verdachte] ,

geboren te [geboorteplaats] (Ghana) op [geboortedatum] 1981,

adres: [adres] , [woonplaats] .

Onderzoek van de zaak

Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting in eerste aanleg en het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep van dit hof.

Het hof heeft kennisgenomen van de vordering van de advocaat-generaal en van hetgeen door en namens de verdachte naar voren is gebracht.

Procesgang

In eerste aanleg is de verdachte ter zake van het tenlastegelegde veroordeeld tot een taakstraf voor de duur van 120 uren, subsidiair 60 dagen hechtenis.

Namens de verdachte is tegen het vonnis hoger beroep ingesteld.

Tenlastelegging

Aan de verdachte is tenlastegelegd dat:

hij op of omstreeks 24 augustus 2023 te Spijkenisse, gemeente Nissewaard,

opzettelijk

gebruik heeft gemaakt van een vals en/of vervalst reisdocument en/of

identiteitsbewijs als bedoeld in het eerste lid van artikel 231 van het Wetboek van Strafrecht, te weten een Pools rijbewijs met rijbewijsnummer [nummer] op naam van [verdachte] , geboren op [geboortedatum] 1981 te Ghana, door deze ter omwisseling voor een Nederlands rijbewijs aan te bieden bij de gemeente Nissewaard.

Vordering van de advocaat-generaal

De advocaat-generaal heeft gevorderd dat het vonnis waarvan beroep zal worden bevestigd behoudens de opgelegde straf en dat de verdachte zal worden veroordeeld tot een taakstraf voor de duur van 120 uren, subsidiair 60 dagen hechtenis, waarvan 40 uren, subsidiair 20 dagen hechtenis voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaren.

Het vonnis waarvan beroep

Het vonnis waarvan beroep kan niet in stand blijven omdat het hof zich daarmee niet geheel verenigt.

Bewezenverklaring

Het hof acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het tenlastegelegde heeft begaan, met dien verstande dat:

hij op of omstreeks 24 augustus 2023 te Spijkenisse, gemeente Nissewaard,

opzettelijk

gebruik heeft gemaakt van een vals en/of vervalst reisdocument en/of

identiteitsbewijs als bedoeld in het eerste lid van artikel 231 van het Wetboek van Strafrecht, te weten een Pools rijbewijs met rijbewijsnummer [nummer] op naam van [verdachte] , geboren op [geboortedatum] 1981 te Ghana, door deze ter omwisseling voor een Nederlands rijbewijs aan te bieden bij de gemeente Nissewaard.

Hetgeen meer of anders is tenlastegelegd, is niet bewezen. De verdachte moet daarvan worden vrijgesproken.

Bewijsvoering

Het hof grondt zijn overtuiging dat de verdachte het bewezenverklaarde heeft begaan op de feiten en omstandigheden die in de bewijsmiddelen zijn vervat en die reden geven tot de bewezenverklaring.

In die gevallen waarin de wet aanvulling van het arrest vereist met de bewijsmiddelen dan wel, voor zover artikel 359, derde lid, tweede volzin, van het Wetboek van Strafvordering wordt toegepast, met een opgave daarvan, zal zulks plaatsvinden in een aanvulling die als bijlage aan dit arrest zal worden gehecht.

Nadere bewijsoverweging

Ter terechtzitting in hoger beroep is door de verdediging aangevoerd dat de verdachte dient te worden vrijgesproken van het tenlastegelegde, nu de verdachte geen opzet had op het plegen van een strafbaar feit. Hij heeft zijn Ghanese rijbewijs via Facebook omgeruild voor een Pools rijbewijs, en heeft daarvoor minstens € 800,- voor moeten betalen. Vervolgens heeft hij dit Poolse rijbewijs in Nederland bij het gemeentehuis aangeboden om in te wisselen voor een Nederlands rijbewijs. Hij wist niet dat het Ghaneese rijbewijs vals was en er is ook geen sprake van voorwaardelijk opzet, omdat de verdachte uit een andere cultuur komt waar een rijbewijs soms te koop is.

Het hof is van oordeel dat de verdachte in de door hem beschreven situatie en handelend op de door hem beschreven wijze bewust de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat het Poolse rijbewijs dat hij via Facebook tegen betaling heeft ingewisseld vals was. Het is immers een feit van algemene bekendheid dat een rijbewijs slechts te verkrijgen is via de daarvoor geëigende autoriteiten en dus niet via Facebook te koop is. Dat de verdachte naar eigen zeggen andere ervaringen heeft in Ghana, doet hier niet aan af. Door het aldus verkregen rijbewijs ter omwisseling voor een Nederlands rijbewijs aan te bieden bij de gemeente Nissewaard, heeft de verdachte opzettelijk gebruik gemaakt van een vals rijbewijs.

Het hof verwerpt het verweer van de raadsman.

Strafbaarheid van het bewezenverklaarde

Het bewezenverklaarde levert op:

opzettelijk gebruik maken van een vals identiteitsbewijs dat afgegeven is door een dienst of organisatie van vitaal of nationaal belang.

Strafbaarheid van de verdachte

Er is geen omstandigheid aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de verdachte uitsluit. De verdachte is dus strafbaar.

Strafmotivering

Het hof heeft de op te leggen straf bepaald op grond van de ernst van het feit en de omstandigheden waaronder dit is begaan en op grond van de persoon en de persoonlijke omstandigheden van de verdachte, zoals daarvan is gebleken uit het onderzoek ter terechtzitting.

Daarbij heeft het hof in het bijzonder het volgende in aanmerking genomen.

De verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan het gebruik maken van een vals identiteitsbewijs, zijnde een rijbewijs. Door aldus te handelen heeft de verdachte schade toegebracht aan het vertrouwen dat in het maatschappelijk verkeer wordt gesteld in documenten die dienen tot bewijs van identiteit en bovendien van rijvaardigheid .

Bij het bepalen van de straf houdt het hof rekening met de oriëntatiepunten van het Landelijk Overleg Vakinhoud Strafrecht. Uit deze oriëntatiepunten blijkt dat bij veroordelingen wegens het bezit van een vals reisdocument in beginsel een onvoorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van twee maanden als uitgangspunt wordt genomen.

Het hof heeft ook acht geslagen op een de verdachte betreffend uittreksel Justitiële Documentatie d.d. 15 september 2026, waaruit blijkt dat de verdachte niet eerder onherroepelijk is veroordeeld wegens het plegen van strafbare feiten.

Het hof is van oordeel dat, mede gelet op de persoonlijke omstandigheden, zoals ter terechtzitting in hoger beroep is gebleken, in beginsel een geheel onvoorwaardelijke taakstraf voor de duur van 120 uren passend en geboden zou zijn.

Het hof stelt evenwel vast dat de redelijke termijn, als bedoeld in artikel 6, eerste lid, van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en de Fundamentele Vrijheden, in hoger beroep is overschreden.

Namens de verdachte is op 8 augustus 2024 hoger beroep ingesteld. Het hof wijst arrest op 8 oktober 2026. Daarmee is de redelijke termijn voor de behandeling van de zaak in hoger beroep met ongeveer twee maanden overschreden.

Het hof zal deze overschrijding verdisconteren in de strafmaat in die zin dat in plaats van de eerdergenoemde en in beginsel passende en geboden straf, een taakstraf voor de duur van 120 uren, subsidiair 60 dagen hechtenis, waarvan 40 uren, subsidiair 20 dagen hechtenis, voorwaardelijk, zal worden opgelegd.

Het hof ziet, mede gelet op de ernst van het feit, geen aanleiding om een geheel voorwaardelijke straf op te leggen, zoals door de verdediging gevraagd.

Toepasselijke wettelijke voorschriften

Het hof heeft gelet op de artikelen 9, 14a, 14b, 14c, 22c, 22d en 231 van het Wetboek van Strafrecht, zoals zij rechtens gelden dan wel golden.

BESLISSING

Het hof:

Vernietigt het vonnis waarvan beroep en doet opnieuw recht:

Verklaart zoals hiervoor overwogen bewezen dat de verdachte het tenlastegelegde heeft begaan.

Verklaart niet bewezen hetgeen de verdachte meer of anders is tenlastegelegd dan hierboven is bewezenverklaard en spreekt de verdachte daarvan vrij.

Verklaart het bewezenverklaarde strafbaar, kwalificeert dit als hiervoor vermeld en verklaart de verdachte strafbaar.

Veroordeelt de verdachte tot een taakstraf voor de duur van 120 (honderdtwintig) uren, indien niet naar behoren verricht te vervangen door 60 (zestig) dagen hechtenis.

Bepaalt dat een gedeelte van de taakstraf, groot 40 (veertig) uren, indien niet naar behoren verricht te vervangen door 20 (twintig) dagen hechtenis, niet ten uitvoer zal worden gelegd, tenzij de rechter anders mocht gelasten omdat de verdachte zich voor het einde van de proeftijd van 2 (twee) jaren aan een strafbaar feit heeft schuldig gemaakt.

Dit arrest is gewezen door mr. A. de Lange, als voorzitter, mr. L.C. van Walree en mr. A.M. Hol, leden, in bijzijn van de griffier mr. C.F. Kuiper.

Het is uitgesproken op de openbare terechtzitting van het hof van 8 oktober 2026.

mr. A.M. Hol en mr. C.F. Kuiper zijn buiten staat dit arrest mede te ondertekenen.