Civiel recht overig
Kort geding. De kernvraag die voorligt is of de gedaagde - die overgaat tot uitwinning van haar pandrecht…
Rechtbank Amsterdam, 5 november 2026
ECLI:NL:RBAMS:2026:10894 · Rechtbank Amsterdam · 5 november 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-amsterdam/civiel-recht/civiel-recht-overig/eerste-aanleg-enkelvoudig/ecli-nl-rbams-2026-10894
Zaakgegevens
Op 5 november 2026 heeft de Rechtbank Amsterdam in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over civiel recht.
- Instantie
- Rechtbank AmsterdamRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- Amsterdam
- Datum uitspraak
- 5 november 2026
- Datum publicatie
- 5 november 2026
- Zaaknummer
- C/13/794678 / KG ZA 26-862
- Rechtsgebied
- Civiel recht » Civiel recht overig
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudigEnkelvoudige kamerDe zaak is behandeld door één rechter.Meer uitleg
- Advocaat
- mr. J.R. Gal, mr. T.M. Munnik
- ECLI
- ECLI:NL:RBAMS:2026:10894
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Kort geding. De kernvraag die voorligt is of de gedaagde - die overgaat tot uitwinning van haar pandrecht door een aangezegde openbare verkoop van aandelen van eiseres - misbruik maakt van haar recht bij toepassing van de huidige veilingvoorwaarden, waardoor een schorsing en aanpassing van de veilingvoorwaarden gerechtvaardigd zou zijn. Dat is niet het geval. De vorderingen van eiseres worden afgewezen.
Uitspraak
RECHTBANK Amsterdam
Civiel recht, voorzieningenrechter
Zaaknummer: C/13/794678 / KG ZA 26-862 NB/KH
Vonnis in kort geding van 5 november 2026
in de zaak van
de vennootschap naar buitenlands recht
GLOBAL CAPITAL MERCHANTS LIMITED,
te Road Town (Britse Maagdeneilanden),
eisende partij bij gelijkluidende dagvaardingen van 14 oktober 2026,
hierna te noemen: GCM,
advocaat: mr. J.R. Gal,
tegen
1. de vennootschap naar buitenlands recht
GLENCORE INTERNATIONAL AG,
te Baar (Zwitserland),
advocaten: mr. F.J.L. Kaptein en mr. W.J.E. Nijnens,
hierna te noemen: Glencore,
2. ACCESS WORLD GROUP HOLDINGS B.V.,
te Rotterdam,
advocaat: mr. T.M. Munnik,
hierna te noemen: AWG,
3. [gedaagde 3],
te [woonplaats] ,
advocaten: mr. M. Malycha en mr. B.M. van den Biggelaar,
hierna te noemen: de deurwaarder,
gedaagde partijen.
1 De procedure
Ter zitting van 22 oktober 2026 heeft GCM de vorderingen in haar dagvaarding toegelicht. Glencore, AWG en de deurwaarder hebben ieder voor zich verweer gevoerd. Partijen hebben allen producties en een pleitnota in het geding gebracht. Na inhoudelijk debat is vonnis bepaald op vandaag.
Ter zitting waren, voor zover relevant, aanwezig:
-
namens GCM: [naam 1] ( [functie 1] ) met mr. Gal,
-
namens Glencore: [naam 2] (legal counsel, digitaal), [naam 3] (director) en [naam 4] (officer) met C.M. Penning (tolk Engels), mr. Kaptein, mr. Nijnens, mr. F.P.H. Hamming en mr. R.W. Plantinga,
-
namens AWG: [naam 5] ( [functie 2] , digitaal) en [naam 6] (group legal counsel) met C.M. Penning (tolk Engels) en mr. Munnik,
-
namens de deurwaarder: [naam 7] met mr. Malycha en mr. Van den Biggelaar,
2 De feiten
Op 11 juli 2022 heeft Finges Investment B.V. (een dochteronderneming van Glencore) de aandelen in AWG (hierna: de aandelen) verkocht aan GCM voor USD 176,7 miljoen.
GCM heeft deze koop deels gefinancierd met een lening van Glencore in de vorm van een vendor loan facility agreement (hierna: de VFA) van (uiteindelijk) USD 140 miljoen, die (uiteindelijk) uiterlijk 16 januari 2023 terugbetaald moest zijn.
Tot zekerheid van de nakoming van haar betalingsverplichtingen onder de VFA heeft GCM bij notariële akte van 29 december 2022 ten behoeve van Glencore een
eersterangs pandrecht op honderd procent van de aandelen gevestigd.
Eind 2025 hebben Perfect Hexagon Limited (hierna: PHL) en Siltech PMR Pty Limited (hierna: Siltech) ieder conservatoir beslag laten leggen op de aandelen ter zekerheid van verhaal van hun vordering op GCM.
Begin 2026 heeft Glencore zich genoodzaakt gezien om haar pandrecht uit te winnen, in het kort omdat door GCM aangedragen oplossingen niet werden gerealiseerd en een door Glencore geleid verkoopproces van eind 2024 tot eind 2025 niet tot verkoop van de aandelen leidde, waardoor terugbetaling van de VFA uitbleef.
Glencore heeft de voorzieningenrechter van deze rechtbank verzocht om de aandelen onderhands te verkopen aan haar dochtervennootschap, Tironimus AG, voor een bedrag van USD 51,4 miljoen. Dat verzoek is bij beschikking van 2 juli 2026 afgewezen. Reden daarvoor was onder meer dat de kans op belangenverstrengeling bij verkoop aan een dochteronderneming reëel werd geacht, omdat het voor de hand ligt dat meer belangen spelen dan enkel opbrengstmaximalisatie. Ook werd niet aannemelijk geacht dat Glencore nadeel zou ondervinden van openbare verkoop.
Glencore is vervolgens overgegaan tot uitwinning van haar pandrecht via een openbare verkoop van de aandelen op basis van door haar – in overleg met de deurwaarder en de notaris – opgestelde veilingvoorwaarden. De verkoop zal plaatsvinden door middel van de veiling, gehouden ten overstaan van de deurwaarder. De aandelen zullen worden overgedragen ten overstaan van de notaris.
Op 16 september 2026 heeft de deurwaarder bij exploot de openbare verkoop aangezegd aan zowel GCM als AWG, als aan beslagleggers PHL en Siltech. Vanaf 18 september 2026 is de veiling publiekelijk aangekondigd in nationale en internationale media. Verder heeft de deurwaarder contact gezocht met 245 potentieel geïnteresseerde partijen.
Op hoofdlijnen bevat het veilingproces op basis van de veilingvoorwaarden de volgende elementen:
-
i) geïnteresseerden kunnen tot 15 oktober 2026 hun interesse kenbaar maken (participation deadline) en moeten daarbij bewijs aanleveren waaruit blijkt dat zij € 25 miljoen beschikbaar hebben voor de koop van de aandelen;
-
ii) potentiële bieders krijgen vervolgens, naar verwachting vanaf 20 oktober 2026, toegang tot een data room waarin informatie over AWG staat;
-
iii) na het doen van een due diligence kunnen partijen tot 3 december 2026 een bod uitbrengen (bid deadline). Glencore kan ook meebieden, waarbij zij haar vordering op GCM zou kunnen verrekenen met de koopprijs;
-
iv) de deurwaarder selecteert na 3 december 2026 op onder meer de hoogte van het bod en de zekerheid van voltooiing van de transactie het gunstigste bod, dat hij aan Glencore voorlegt;
-
v) Glencore heeft het recht om de aandelen niet aan de door de deurwaarder voorgedragen partij te gunnen;
-
vi) er is een waiver van rechten in de veilingvoorwaarden opgenomen die voorkomt dat de uitvoerders van de executieverkoop aansprakelijk kunnen worden gesteld.
3 Het geschil
GCM vordert samengevat en na wijziging van eis om bij uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis:
I. te bepalen dat de door Glencore voorgenomen openbare verkoop moet plaatsvinden conform de voorschriften onder 8.1 van de dagvaarding,
II. Glencore en de deurwaarder te bevelen om de veilingvoorwaarden te wijzigen conform de onder I. bedoelde voorschriften,
III. de openbare verkoop te schorsen totdat aan vorderingen I. en II. is voldaan,
IV. AWG en Glencore te veroordelen tot verstrekking aan GCM van de in par. 4.16 van de dagvaarding bedoelde informatie,
V. elke gedaagde te veroordelen tot betaling van een dwangsom voor zolang zij in gebreke blijft aan dit vonnis te voldoen,
VI. gedaagden te veroordelen in de proceskosten, vermeerderd met de wettelijke rente.
Glencore, AWG en de deurwaarder voeren ieder voor zich verweer.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, ingegaan.
4 De beoordeling
bevoegdheid en toepasselijk recht
Allereerst moet worden beoordeeld of de Nederlandse rechter bevoegd is om van de vorderingen van GCM kennis te nemen en welk nationaal recht van toepassing is. Alleen AWG en de deurwaarder zijn in Nederland gevestigd en het geschil heeft een internationaal karakter.
GCM, Glencore en AWG zijn in de pandakte een forumkeuze als bedoeld in artikel
25 lid 1 van de Brussel I-bis-Verordening overeengekomen. Artikel 10.2 van de pandakte bepaalt dat deze rechtbank exclusief bevoegd is om kennis te nemen van geschillen die
voortvloeien uit of verband houden met de pandakte. De voorzieningenrechter van deze rechtbank is daarom internationaal en relatief bevoegd om van het onderhavige verzoek kennis te nemen. Bovendien vindt de executie van de aandelen plaats in het arrondissement
Amsterdam. Het pandrecht op de aandelen in AWG en de executie daarvan worden beheerst door Nederlands recht. Het betreft aandelen in een naar Nederlands recht opgerichte besloten vennootschap die in Nederland is gevestigd. Daarnaast geldt dat Nederlands recht ook als toepasselijk recht is aangewezen in artikel 10.1 van de pandakte.
veilingvoorwaarden
GCM vordert in de kern dat de openbare verkoop plaatsvindt conform de door haar bepaalde voorschriften, dat de veilingvoorwaarden in lijn daarmee worden aangepast en dat de openbare verkoop tot die tijd wordt geschorst (op straffe van een dwangsom).
De vraag die voorligt is Glencore misbruik maakt van haar bevoegdheid door de veiling uit te voeren conform de huidige veilingvoorwaarden. Dat is niet het geval, reden waarom vordering I tot en met III worden afgewezen. Dat wordt hieronder per ter discussie staande veilingvoorwaarde toegelicht.
- deadlines
Volgens GCM zijn de deadlines in de veilingvoorwaarden onredelijk en te kort voor het uitvoeren van due diligence onderzoek en het uitbrengen van een bod, mede gelet op de complexiteit van de AWG-groep. De korte termijnen ontmoedigen geïnteresseerden om een bod uit te brengen en leiden ertoe dat het concurrentievoordeel van Glencore vergroot wordt, aldus steeds GCM. De deadlines moeten volgens haar daarom worden verlengd naar 15 december 2026 (participation deadline) respectievelijk 1 februari 2027 (bid deadline), waarbij de data room ten minste zes weken voorafgaand aan de bid deadline beschikbaar moet zijn, zodat voldoende tijd bestaat voor het doen van een due diligence onderzoek. Glencore voert aan dat de termijnen niet ongebruikelijk zijn voor dit soort executietransacties en dat professionele partijen die in staat zijn dit soort transacties te doen, erop toegerust zijn om binnen die termijnen de benodigde werkzaamheden te (laten) verrichten.
GCM heeft onvoldoende concreet gemaakt dat de gehanteerde deadlines te krap zijn en dat mogelijk geïnteresseerde partijen niet in staat zijn om die deadlines te halen. Geïnteresseerden hadden vier weken de tijd om hun interesse kenbaar te maken. De door GCM genoemde partijen uit Qatar en Saudi-Arabië waarmee zij in gesprek zou zijn, hebben dat niet gedaan. Dat zij meer tijd nodig hebben voor een due diligence onderzoek is geen reden om op voorhand geen interesse kenbaar te maken. De data room is immers pas daarna beschikbaar en de veilingvoorwaarden bieden de mogelijkheid om op concreet verzoek de bid deadline te verlengen, mocht er in redelijkheid meer tijd nodig zijn dan de zes weken tot aan de bid deadline, waarin de data room nu beschikbaar is. Ten aanzien van andere geïnteresseerden die GCM heeft genoemd is tijdens een besloten deel van de zitting gebleken dat er voor de deurwaarder geen aanleiding was om de termijn te verlengen. Dat de termijnen niet gebruikelijk zijn of dat Glencore daarmee misbruik maakt van recht, is gelet op voorgaande niet gebleken. In dat kader is ook relevant dat andere partijen kennelijk wel in staat zijn om de thans gehanteerde deadlines te halen.
- beschikbaarheid € 25 miljoen
GCM meent dat de voorwaarde dat geïnteresseerde partijen moeten aantonen dat zij € 25 miljoen beschikbaar hebben voor de koop van de aandelen moet worden geschrapt, of dat een extra fase aan het veilingproces moet worden toegevoegd waarin op basis van beperkte informatie of een informatiememorandum niet-bindende biedingen kunnen worden uitgebracht, althans dat kan worden volstaan met een vertrouwelijke bevestiging van een bank aan de bank van de deurwaarder, althans de bank van de notaris, dat zij de voor de transactie benodigde financiële middelen aan de beoogde bieder beschikbaar kan stellen, en dat daarvoor niet vereist is dat beoogde bieder reeds daadwerkelijk beschikt over die middelen.
De voorwaarde is volgens GCM niet gebruikelijk of noodzakelijk en vormt een drempel voor deelname aan de veiling. De enkele vrees van GCM dat deze voorwaarde potentieel geïnteresseerde partijen afschrikt is onvoldoende om de door haar gevorderde schrapping of wijziging toe te wijzen. Bovendien voorzien de veilingvoorwaarden er al in dat potentiële bieders op verschillende manieren hun capaciteit kunnen aantonen. De deurwaarder zal vervolgens beslissen of die informatie volstaat. GCM heeft dus geen belang bij de door haar voorgestelde schrapping of wijziging.
- informatie data room
GCM vreest dat de data room onvoldoende informatie zal bevatten om potentiële bieders in staat te stellen een gedegen bod uit te brengen. Onderdeel van de veilingvoorwaarden moet daarom wat haar betreft zijn dat de data room in ieder geval de stukken bevat die zij in haar dagvaarding uiteenzet.
Glencore voert aan dat de data room de door GCM genoemde stukken al bevat en dat dat ook blijkt uit artikel 7.1 van de haar bekende veilingvoorwaarden. GCM heeft onvoldoende aannemelijk gemaakt dat relevante informatie ontbreekt en heeft ook geen gebruik gemaakt van de mogelijkheid om de data room al eerder te bekijken om de inhoud te verifiëren. GCM heeft daarom onvoldoende belang bij dit onderdeel van haar vordering.
- recht van niet-gunning
De veilingvoorwaarden bevatten het recht van Glencore om de aandelen niet te gunnen aan de partij die de deurwaarder aan haar voordraagt. GCM meent dat deze voorwaarde potentiële bieders afschrikt, vooral omdat de mogelijkheid bestaat dat Glencore de aandelen zelf zou willen bemachtigen.
Glencore heeft aangetoond dat het recht van niet-gunning met voldoende waarborgen omkleed is en niet tot misbruik van recht zal leiden. De notaris zal alleen meewerken aan het passeren van de leveringsakte als de veiling correct is verlopen. De deurwaarder selecteert uit de biedingen het volgens hem beste bod en legt dat voor aan Glencore. Glencore kan vervolgens beslissen of zij gebruik wil maken van haar recht op niet-gunning. Glencore heeft ter zitting toegezegd dat zij alleen gebruik zal maken van dat recht als daar gegronde objectieve redenen voor zijn en benadrukt dat ook zij belang heeft bij een zo hoog mogelijke opbrengst ter voldoening van haar vordering op GCM. Op voorhand kan niet worden aangenomen dat deze voorwaarde leidt tot misbruik van recht.
- waiver
GCM meent dat de waiver zoals die nu geformuleerd is in de veilingvoorwaarden potentiële bieders zal afschrikken. GCM wil dat deze wordt gematigd, zodanig dat bieders geen afstand doen van rechten die hun op grond van dwingend recht toekomen.
Uit de formulering van de waiver blijkt dat deze al voldoet aan de door GCM gewenste aanpassing. De waiver geldt “to the fullest extent permitted by applicable law”. Bij deze aanpassing heeft GCM daarom geen belang.
- credit-bid
GCM meent dat deelname door Glencore aan de veiling het risico op belangenverstrengeling opnieuw in het leven roept. Daarnaast biedt de mogelijkheid tot het doen van een credit bid Glencore een wezenlijk voordeel ten opzichte van andere bieders. Dit zal andere bieders volgens GCM afschrikken.
De voorzieningenrechter heeft in de beschikking van 2 juli 2026 ten aanzien van de beoogde onderhandse verkoop geoordeeld dat de kans op belangenverstrengeling reëel was. Dat dat nu bij openbare verkoop opnieuw het geval is, is door Glencore betwist en heeft GCM niet onderbouwd. Het feit dat Glencore een credit bid kan uitbrengen potentiële bieders zou kunnen afschrikken, is door GCM evenmin onderbouwd. Van een ongebruikelijke voorwaarde of misbruik van recht is ook op dit onderdeel geen sprake.
Gelet op voorgaande worden vorderingen I tot en met III van GCM afgewezen. Een belangenafweging leidt niet tot een ander oordeel. Het belang van Glencore bij voortzetting van de executie om vervolgens met een zo hoog mogelijke opbrengst haar openstaande vordering op GCM te kunnen voldoen weegt zwaarder dan het belang van GCM bij wijziging van de veilingvoorwaarden (met hetzelfde doel).
informatie
Vordering IV van GCM houdt in dat AWG en Glencore op straffe van een dwangsom worden veroordeeld tot verstrekking aan GCM van de door haar in de dagvaarding uiteengezette informatie.
In het lichaam van de dagvaarding onderbouwt GCM deze vordering enkel ten aanzien van AWG. Zij meent dat zij als aandeelhouder recht heeft op en spoedeisend belang heeft bij de door haar gevorderde informatie om potentiële investeerders of kopers te informeren over de financiële positie van AWG. Daarnaast wil GCM dat zij en haar adviseurs toegang hebben tot dezelfde informatie die eerder aan Glencore is verstrekt. GCM heeft geconstateerd dat er aanzienlijke discrepanties zitten tussen de omzetcijfers in de management accounts van 2025 en de cijfers in de teaser van de veilingvoorwaarden. Zij wil een betrouwbare set financiële informatie.
Ook deze vordering wordt afgewezen. AWG heeft voldoende toegelicht dat zij een deel van de stukken al heeft verstrekt en dat zij over een deel van de stukken (nog) niet beschikt. Voor merendeel van de stukken geldt dat deze ofwel beschikbaar komen in de data room ofwel dat andere potentiële bieders die informatie ook niet krijgen. Voor zover andere potentiële bieders de stukken ook niet krijgen, verzet het zwaarwegend belang van de concurrentiepositie van AWG zich tegen verstrekking daarvan aan GCM. Het is immers van belang dat alle potentiële bieders dezelfde stukken krijgen. Overigens valt niet in te zien waarom GCM potentiële investeerders of kopers zou moeten informeren, nu zij de relevante informatie verkrijgen in het veilingproces. De discrepanties in de door GCM genoemde cijfers heeft AWG eenvoudig kunnen verklaren, nu dit om een bruto-/nettoverschil ging. Dat Glencore of haar adviseurs meer of andere informatie hebben is tenslotte niet gebleken.
Vordering IV wordt gelet op voorgaande afgewezen. Een belangenafweging leidt niet tot een ander oordeel. Het belang van AWG om aan alle potentiële bieders dezelfde informatie te verstrekken en een level playing field te realiseren weegt zwaarder dan het belang van GCM bij de overige gevraagde informatie.
De conclusie is dat alle vorderingen van GCM worden afgewezen. GCM moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) van gedaagden betalen.
De proceskosten van Glencore worden begroot op:
|
- griffierecht |
€ |
735 |
|
|
- salaris advocaat |
€ |
1.177 |
|
|
- nakosten |
€ |
189 |
(plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing) |
|
Totaal |
€ |
2.101 |
De proceskosten van AWG worden begroot op:
|
- griffierecht |
€ |
735 |
|
|
- salaris advocaat |
€ |
1.177 |
|
|
- nakosten |
€ |
189 |
(plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing) |
|
Totaal |
€ |
2.101 |
De proceskosten van de deurwaarder worden begroot op:
|
- griffierecht |
€ |
341 |
|
|
- salaris advocaat |
€ |
1.177 |
|
|
- nakosten |
€ |
189 |
(plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing) |
|
Totaal |
€ |
1.707 |
De door Glencore gevorderde wettelijke rente over de proceskosten wordt toegewezen zoals vermeld in de beslissing.
5 De beslissing
De voorzieningenrechter
weigert de gevraagde voorzieningen,
veroordeelt GCM in de proceskosten van Glencore van € 2.101, te vermeerderen met € 98 plus de kosten van betekening als het vonnis wordt betekend,
veroordeelt GCM tot betaling van de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW over de proceskosten van Glencore als deze niet binnen veertien dagen na vandaag zijn betaald en tot betaling van de wettelijke rente over € 98 plus de kosten van betekening vanaf veertien dagen na die betekening,
veroordeelt GCM in de proceskosten van AWG van € 2.101, te vermeerderen met € 98 plus de kosten van betekening als het vonnis wordt betekend,
veroordeelt GCM in de proceskosten van de deurwaarder van € 1.707, te vermeerderen met € 98 plus de kosten van betekening als het vonnis wordt betekend,
verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad.
|
Dit vonnis is gewezen door mr. N.C.H. Blankevoort, voorzieningenrechter, bijgestaan door mr. K. Hogeman, griffier en in het openbaar uitgesproken op 5 november 2026. |
||