Vreemdelingenrecht

Bewaring – Pools onderdaan – vormverzuimen – gronden – lichter middel – voortvarend handelen.

Rechtbank Den Haag, 4 november 2026

Zaakgegevens

Op 4 november 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Zwolle
Datum uitspraak
4 november 2026
Datum publicatie
5 november 2026
Zaaknummer
NL26.64517
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:32510
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Bewaring – Pools onderdaan – vormverzuimen – gronden – lichter middel – voortvarend handelen.

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Zwolle

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.64517


uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen

[eiser] , V-nummer: [V-nummer], eiser,

(gemachtigde: mr. P.M. Langereis),

en

de minister van Asiel en Migratie,

(gemachtigde: mr. J. Kaikai).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw. Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. De minister hoefde niet te kiezen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 25 oktober 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.

2.2.

Partijen hebben ingestemd met een schriftelijke behandeling. Eiser heeft zijn gronden van beroep ingediend. De minister heeft een verweerschrift ingediend. De rechtbank heeft vervolgens het onderzoek op 3 november 2026 gesloten.

Beoordeling door de rechtbank

Vormverzuimen

3. Eiser stelt allereerst dat uit het dossier niet blijkt dat hij tijdig (binnen 24 uur) is overgebracht van het politiebureau naar het detentiecentrum. Dit maakt de maatregel van bewaring volgens eiser onrechtmatig.
Voorts stelt eiser dat hij tijdens het gehoor voorafgaand aan de inbewaringstelling heeft verzocht om contact met het consulaat. Daarvan is niet gebleken. Ook dit maakt de maatregel van bewaring volgens eiser onrechtmatig.

3.1.

De rechtbank verwijst naar het stuk dat de minister bij het verweerschrift aan het dossier heeft toegevoegd. Daarin staat dat eiser op 26 oktober 2026 om 16.57 uur is uitgeplaatst. Daarmee is voldaan aan de geldende termijn. Deze beroepsgrond slaagt niet.
Voorts overweegt de rechtbank ten aanzien van het contact met het consulaat als volgt. In het gehoor voorafgaand aan de inbewaringstelling verklaart eiser het volgende:
“[…] Vraag: Wilt u de gelegenheid krijgen om te bellen met uw ambassade of consulaat in Nederland?

Antwoord: Misschien. Jullie kunnen beter bellen. […]”
Uit het voorgaande concludeert de rechtbank dat eiser niet daadwerkelijk heeft verzocht om contact met het Poolse consulaat. Anders dan eiser stelt heeft de minister dan ook niet verzuimd om eiser in de gelegenheid te stellen contact op te nemen met het Poolse consulaat. Deze beroepsgrond slaagt daarom ook niet.


Gronden

4. De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In deze maatregel staat dat de openbare orde de maatregel vordert, omdat het onderduikrisico bestaat en eiser de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.

4.1.

In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:

b. eerder een besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht de Europese Unie dan wel Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;
p. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb heeft gehouden;
r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;
s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.

4.2.

Eiser betwist de gronden b, p en s. Ten aanzien van grond b stelt eiser dat de feitelijke onderbouwing ontbreekt. Uit het dossier blijkt niet dat het besluit is uitgereikt aan eiser en ook niet of dit met behulp van een tolk is gebeurd. Dat maakt dat niet gebleken is dat de vertrektermijn daadwerkelijk is aangevangen.
4.3. De rechtbank volgt eiser daarin niet en overweegt dat de minister grond b aan eiser mocht tegenwerpen, omdat deze grond feitelijk juist is en als zodanig is toegelicht in de maatregel van bewaring. Uit de toelichting blijkt dat aan eiser op 24 maart 2026 het besluit tot beëindiging van het EU verblijfsrecht is genomen en dat dit besluit op 24 augustus 2026 aan eiser in persoon is uitgereikt met behulp van een tolk in Poolse taal. Het besluit en het uitreikingsblad heeft de minister aan het dossier toegevoegd. Eisers vertrektermijn was dus aangevangen en is inmiddels verstreken. Dat maakt dat de minister terecht deze grond aan de maatregel van bewaring ten grondslag heeft mogen leggen.
4.4. Deze grond en de niet bestreden grond zijn voldoende om de maatregel te dragen. De rechtbank beoordeelt daarom de betwisting van de overige gronden niet.
Lichter middel

5. Eiser voert aan dat de minister had moeten volstaan met een lichter middel. De toelichting in de maatregel van bewaring voldoet op meerdere punten niet. Het besluit van 24 maart 2026 is eerst op 24 augustus 2026 aan eiser uitgereikt. Eiser had een vertrektermijn van één maand en ten tijde van de ophouding van eiser was de vertrektermijn met slechts één maand overschreden. Eiser is dus een heel klein deel van zijn (jarenlange) verblijf in Nederland onrechtmatig geweest. Daar komt bij dat eiser heeft verklaard dat hij zelfstandig wilde vertrekken uit Nederland en dat wilde bekostigen door het inzamelen van statiegeldblikjes en flesjes. Als hij het geld had gehad, zou hij daadwerkelijk met de bus zijn vertrokken. Op deze verklaring van eiser is ten onrechte niet ingegaan in de maatregel van bewaring. Verder is bij het lichter middel van belang dat dit eisers eerste staandehouding, bewaring en uitzetting uit Nederland is. Eiser meent dat de Dienst Terugkeer en Vertrek de mogelijkheid heeft om hem in contact te stellen met hulporganisaties die eiser kunnen ondersteunen in een vrijwillig vertrek. Niet valt in te zien dat met hulp en een meldplicht een vrijwillig vertrek, te meer omdat eiser ook graag wil vertrekken, geen effect zal sorteren. Verder stelt eiser dat ook niet is gebleken dat hij zijn verblijf tot aan een vertrek niet kan bekostigen met het inzamelen van statiegeldblikjes.

5.1.

De rechtbank is van oordeel dat de minister zich terecht op het standpunt heeft gesteld dat in dit geval geen andere afdoende, maar minder dwingende maatregelen dan de inbewaringstelling doeltreffend konden worden toegepast. De minister heeft bij deze beoordeling terecht de verklaringen en het gedrag van eiser en de (niet bestreden) gronden betrokken. Daar komt bij dat eiser zich zelf ook had kunnen melden voor hulp bij terugkeer, maar dat niet heeft gedaan. Verder is eiser niet in het bezit van een reis- en/of identiteitsdocument en heeft hij geen vaste woon- en verblijfplaats in Nederland waardoor hij niet te traceren is. Ook is niet gebleken dat eiser voldoende geld heeft om in zijn verblijf in Nederland tot aan zijn vertrek te voorzien. De minister hoeft gelet op het voorgaande niet het risico te lopen dat eiser zich onttrekt en niet verschijnt op de met hem gemaakte afspraken. Deze beroepsgrond slaagt niet.
Voortvarend handelen

6. Eiser voert aan dat de minister onvoldoende voortvarend werkt aan de verwijdering, omdat niet gebleken is dat er handelingen zijn verricht in het kader van het vertrek van eiser. Dit terwijl eiser zich al vijf werkdagen in bewaring bevindt.

6.1.

Deze beroepsgrond slaagt niet. Anders dan eiser betoogt werkt de minister wel voldoende voortvarend aan de uitzetting van eiser. Uit de door de minister overgelegde stukken volgt immers dat er op 29 oktober 2026 een vertrekgesprek met eiser is gehouden en op 30 oktober 2026 een terugnameverzoek is verzonden aan de Poolse autoriteiten. Deze beroepsgrond slaagt daarom niet.

Ambtshalve toets

7. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.

Conclusie en gevolgen

8. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. R.P. van Eerde, rechter, in aanwezigheid van
D.K. Bloemers, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Vreemdelingenwet 2000 (Vw). Op grond van artikel 106 van de Vw kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen. Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw. Zie de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) van
28 mei 2024, ECLI:NL:RVS:2024:2181.
Vergelijk HvJEU 8 november 2022, ECLI:EU:C:2022:858.