Vreemdelingenrecht

bewaring, eerste beroep, 59b, aanhef en onder b en c Vw, maatregel terecht op basis van de b-grond opgelegd…

Rechtbank Den Haag, 5 november 2026

Zaakgegevens

Op 5 november 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Groningen
Datum uitspraak
5 november 2026
Datum publicatie
5 november 2026
Zaaknummer
NL26.64865
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:32587
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

bewaring, eerste beroep, 59b, aanhef en onder b en c Vw, maatregel terecht op basis van de b-grond opgelegd, gronden maatregel niet betwist, onderduikrisico, geen lichter middel, gezinsleven maakt de bewaring niet onevenredig bezwarend, de minister werkt voldoende voortvarend aan de asielaanvraag van eiser, zicht op uitzetting is geen vereiste, de rechtbank is niet gehouden te toetsen aan het beginsel van non-refoulement, beroep ongegrond.

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Groningen

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.64865


uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen

[naam] , eiser,

geboren op [geboortedatum] ,

van Moldavische nationaliteit,

V-nummer: [nummer] ,

(gemachtigde: mr. F.A. Broersma),

en

de minister van Asiel en Migratie, de minister,

(gemachtigde: mr. D.J. Halbesma).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder b en c, van de Vw. Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. De minister hoefde niet te kiezen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 26 oktober 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. De minister heeft de rechtbank van dit besluit in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 3 november 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser, een tolk en de gemachtigde van de minister. De rechtbank heeft het onderzoek op de zitting gesloten.

Beoordeling door de rechtbank

Toetsingskader

3. De bewaring is gebaseerd op de b- en c-grond van artikel 59b, eerste lid, van de Vw. De b-grond is aanwezig als door de bewaring de gegevens die ten grondslag liggen aan een aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel kunnen worden verkregen. Voor de b-grond geldt dat zich ten minste twee van de gronden, bedoeld in artikel 5.6, tweede lid, van de Vb moeten voordoen.

De c-grond van artikel 59b, eerste lid, van de Vw is aanwezig als de vreemdeling:

1. in vreemdelingenbewaring werd gehouden in het kader van een terugkeerprocedure uit hoofde van de Terugkeerrichtlijn;

2. reeds de mogelijkheid van toegang tot de asielprocedure heeft gehad; en

3. op redelijke gronden aangenomen kan worden dat hij de aanvraag louter heeft ingediend om de uitvoering van het terugkeerbesluit uit te stellen of te verijdelen.

3.1.

De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring. In het besluit tot vreemdelingenbewaring vermeldt de minister de feitelijke en juridische gronden waarop de vreemdelingenbewaring is gebaseerd en de reden dat geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast.

De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring

4. De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In de maatregel staat dat de vreemdelingenbewaring noodzakelijk is met het oog op de vaststelling van de gegevens die ten grondslag liggen aan een aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel als bedoeld in artikel 28 van de Vw en die niet zouden kunnen worden verkregen indien de aanvragen niet in vreemdelingenbewaring zou worden gehouden, met name wanneer er sprake is van een onderduikrisico.

4.1.

In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:

a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan, waarbij de vreemdeling zich gedurende enige tijd aan het toezicht heeft onttrokken of zich zonder toestemming tussen de lidstaten van de Europese Unie beweegt;
b. eerder een besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht de Europese Unie dan wel Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;
j. een aanvraag voor het verlenen van een verblijfsvergunning asiel heeft ingediend die niet-ontvankelijk is verklaard of is afgewezen als kennelijk ongegrond;
q. meerdere aanvragen tot het verlenen van een verblijfsvergunning heeft ingediend die niet tot verlening van een verblijfsvergunning hebben geleid;
r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;
s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.

Voortraject

5. De rechtbank stelt vast dat eiser de procedure voorafgaand aan de inbewaringstelling niet heeft bestreden. De bewaring is niet op die grond onrechtmatig.

Grondslag

6. Eiser voert aan dat de b-grond, als bedoeld in artikel 59b, van de Vw, niet van toepassing is, omdat er een gehoor heeft plaatsgevonden en de minister beschikt over alle benodigde gegevens. Gelet hierop was er geen reden voor een inbewaringstelling op deze grondslag.

6.1.

De rechtbank volgt dit standpunt niet en oordeelt dat de maatregel terecht op basis van de b-grond van artikel 59b, van de Vw is opgelegd. Als goed gemotiveerd is dat een onderduikrisico bestaat vloeit daaruit voort dat de maatregel van bewaring noodzakelijk is om gegevens te verkrijgen die noodzakelijk zijn voor de beoordeling van de asielaanvraag, omdat die gegevens anders niet verkregen kunnen worden. De rechtbank oordeelt hierna, onder 7, dat sprake is van een onderduikrisico. Nu de b-grond al voldoende is om de maatregel van bewaring te kunnen dragen, laat de rechtbank de beoordeling van de rechtmatigheid van de c-grond van artikel 59b, van de Vw onbesproken.

Gronden

7. De rechtbank stelt vast dat eiser de gronden die aan de maatregel ten grondslag zijn gelegd niet heeft betwist. De rechtbank ziet ook ambtshalve toetsend geen aanleiding voor het oordeel dat de gronden de maatregel van bewaring niet kunnen dragen. De rechtbank is dan ook van oordeel dat de gronden, in samenhang bezien en gelet op de motivering in de maatregel, voldoende zijn om de maatregel van bewaring te kunnen dragen en dat voldoende grond bestaat voor het standpunt van de minister dat sprake is van een onderduikrisico en dat eiser de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.

Lichter middel

8.
Eiser betoogt dat hij in Nederland een gezin heeft en dat er daarom geen onttrekkingsgevaar is. De minister had dan ook kunnen volstaan met het opleggen van een lichter middel.

8.1.

De rechtbank is van oordeel dat de minister terecht geen aanleiding heeft gezien om aan eiser een lichter middel dan de maatregel van bewaring op te leggen. In dit kader acht de rechtbank van belang dat, zoals hiervoor is overwogen, de gronden de maatregel van bewaring kunnen dragen en dat hiermee het onderduikrisico is gegeven. De rechtbank stelt daarbij vast dat de minister de medische omstandigheden van eiser voldoende heeft betrokken bij de oplegging van de maatregel van bewaring. Door de minister is eiser erop gewezen dat medische behandeling in het detentiecentrum beschikbaar is die gelijkwaardig is met de gezondheidszorg in de vrije maatschappij. De beroepsgrond die erop neerkomt dat eisers bewaring vanwege het gezinsleven onevenredig bezwarend is, volgt de rechtbank niet. Nog daargelaten dat eiser de (gestelde) relatie met zijn partner en haar kinderen niet heeft onderbouwd, heeft eiser ook niet toegelicht op welke wijze de inbewaringstelling hem belemmert in het uitoefenen van dit (gestelde) gezinsleven. In dit kader heeft de minister terecht betrokken dat eiser zijn gestelde partner en kinderen enkel in het weekend ziet en hij niet betrokken is bij de dagelijkse zorg. Daarom bestaat er geen grond voor het oordeel dat de maatregel van bewaring onevenredig bezwarend is. Ter vergelijking verwijst de rechtbank naar de Afdelingsuitspraak van 23 januari 2020.

Voortvarend handelen

9. Uit vaste jurisprudentie van de Afdeling volgt dat de minister bij een bewaring op grond van artikel 59b, eerste lid, van de Vw niet gehouden is voortvarend handelingen ter voorbereiding van de uitzetting te verrichten die daadwerkelijk kunnen bijdragen aan de bespoediging van de feitelijke uitzetting. De handelingen die de minister wel moet verrichten zien op de afhandeling van de asielaanvraag. De termijn in artikel 59b, tweede lid, van de Vw moet worden gezien als een maximale termijn waarbinnen de minister voldoende voortvarend moet handelen om ervoor te zorgen dat eiser voor een zo kort mogelijke termijn in bewaring wordt gehouden. Uit het dossier blijkt dat op 1 november 2026 een asielgehoor heeft plaatsgevonden. De rechtbank ziet dan ook geen aanleiding voor het oordeel dat de minister in onderhavige procedure onvoldoende voortvarend werk aan de asielaanvraag van eiser.

Zicht op uitzetting
10. Tot slot stelt de rechtbank vast dat de Afdeling in de uitspraak van 6 juni 2016 heeft overwogen dat zicht op uitzetting geen voorwaarde is voor bewaring op grond van artikel 59b, eerste lid, van de Vw.

Conclusie en gevolgen

11.
De rechtbank oordeelt ambtshalve dat de vreemdelingenbewaring op grond van artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder b, van de Vw niet is gericht op de uitzetting van eiser, maar op de behandeling van zijn asielaanvraag. De bewaringsrechter is in deze procedure dan ook niet gehouden te toetsen of het beginsel van non-refoulement zich verzet tegen de uitzetting van eiser; hetzelfde geldt ten aanzien van het familie- of gezinsleven van eiser.

12. De rechtbank ziet ambtshalve ook geen aanleiding voor het oordeel dat de maatregel onrechtmatig is.

13. Het beroep is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen.

14. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.

Beslissing

De rechtbank:

  • verklaart het beroep ongegrond;

  • wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. H. Hanssen - Telman, rechter, in aanwezigheid van

R. de Boer, griffier, en openbaar gemaakt door middel van gepseudonimiseerde publicatie op rechtspraak.nl.

De uitspraak is openbaar gemaakt en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Vreemdelingenwet 2000. Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw. Dit volgt uit artikel 106 van de Vw. Vreemdelingenbesluit 2000. Dit volgt uit artikel 5.7, tweede lid, van het Vb. Dit volgt uit artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder c, van de Vw. Dit volgt uit artikel 59c van de Vw. Zie artikel 5.6, tweede en derde lid, van het Vb. Zie de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) van 6 december 2018, ECLI:NL:RVS:2018:4011. ECLI:NL:RVS:2020:224. Zie de uitspraak van de Afdeling van 30 mei 2024, ECLI:NL:RVS:2024:2194. ECLI:NL:RVS:2016:1552. Zie het arrest Adrar van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 4 september 2025, ECLI:EU:C:2025:647. Zie de uitspraak van de Afdeling van 8 mei 2026, ECLI:NL:RVS:2026:2618. Zie het arrest Aroja van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 5 maart 2016, ECLI:EU:C:2026:148.