Vreemdelingenrecht
Vw 2000. Bewaring. Voldoende gronden. Lichter middel voldoende gemotiveerd.
Rechtbank Den Haag, 7 oktober 2026
ECLI:NL:RBDHA:2026:33342 · Rechtbank Den Haag · 7 oktober 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-den-haag/bestuursrecht/vreemdelingenrecht/eerste-aanleg-enkelvoudig/ecli-nl-rbdha-2026-33342
Zaakgegevens
Op 7 oktober 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.
- Instantie
- Rechtbank Den HaagRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- 's-Hertogenbosch
- Datum uitspraak
- 7 oktober 2026
- Datum publicatie
- 12 november 2026
- Zaaknummer
- 26.58313
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht » Vreemdelingenrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudigEnkelvoudige kamerDe zaak is behandeld door één rechter.Meer uitleg
- ECLI
- ECLI:NL:RBDHA:2026:33342
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Vw 2000. Bewaring. Voldoende gronden. Lichter middel voldoende gemotiveerd.
Uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Zittingsplaats ’s-Hertogenbosch
Bestuursrecht
zaaknummer: NL26.58313
uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
[eiser], eiser
V-nummer: [nummer]
(gemachtigde: mr. A.A. Hardoar),
en
de minister van Asiel en Migratie, de minister
(gemachtigde: mr. R.P.G. van Bel).
Procesverloop
1. Met het bestreden besluit van 30 september 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring op grond van artikel 59a, eerste lid, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw 2000) opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.
Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.
De rechtbank is op 5 oktober 2026 aangevangen met het onderzoek ter zitting in het bijzijn van eiser, W.J. Kennedid als tolk en de gemachtigde van de minister. Dit in verband met opgelopen vertraging aan de zijde van eisers gemachtigde. Na enkele minuten heeft de rechtbank het onderzoek geschorst in afwachting van eisers gemachtigde. De rechtbank heeft het onderzoek vervolgens dezelfde ochtend hervat. Daaraan heeft ook de gemachtigde van eiser deelgenomen.
Beoordeling door de rechtbank
Toetsingskader
2. De minister kan de vreemdeling op wie de Asiel- en migratiebeheerverordening van toepassing is, met het oog op de overdracht aan een verantwoordelijke lidstaat in vreemdelingenbewaring stellen met inachtneming van artikel 44 van de Asiel- en migratiebeheerverordening. In de Asiel- en migratiebeheerverordening staat dat de lidstaten wanneer er een onderduikrisico bestaat of indien dat noodzakelijk is met het oog op de bescherming van de nationale veiligheid of de openbare orde, de lidstaten de betrokken persoon in vreemdelingenbewaring kunnen houden om overdrachtsprocedures overeenkomstig deze verordening veilig te stellen, op basis van een individuele beoordeling van de situatie van de betrokken persoon en enkel voor zover vreemdelingenbewaring evenredig is en andere, minder dwingende alternatieve maatregelen niet effectief kunnen worden toegepast.
Op grond van het Vreemdelingenbesluit 2000 (Vb 2000) kan een vreemdeling in vreemdelingenbewaring worden gesteld of een vrijheidsontnemende maatregel worden opgelegd met het oog op de overdracht aan een verantwoordelijke lidstaat als bedoeld in de Asiel- en migratiebeheerverordening indien er een onderduikrisico bestaat of dat noodzakelijk is met het oog op de bescherming van de nationale veiligheid of de openbare orde. De maatregel kan alleen worden opgelegd wegens het bestaan van een onderduikrisico, indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb 2000 zich voordoen.
De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring.
De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring
3. De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In deze maatregel staat dat de maatregel nodig is, omdat een concreet aanknopingspunt bestaat voor een overdracht als bedoeld in de Asiel- en migratiebeheerverordening en een onderduikrisico bestaat.
In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:
a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan, waarbij de vreemdeling zich gedurende enige tijd aan het toezicht heeft onttrokken of zich zonder toestemming tussen de lidstaten van de Europese Unie beweegt;
c. niet dan wel niet voldoende meewerkt aan het vaststellen van zijn identiteit en nationaliteit;
r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;
s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.
Eiser voert aan dat voor het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring onvoldoende gronden aanwezig zijn. Eiser voert aan dat de minister onvoldoende heeft gemotiveerd dat hij niet heeft meegewerkt aan de vaststelling van zijn identiteit en nationaliteit. In de systemen Eurodac en HAVANK zijn immers zijn volledige personalia vastgelegd. Verder klopt het niet dat eiser door gebruik te maken van onjuiste documenten op onwettige wijze verblijf in Nederland heeft verkrijgen. Uit het proces-verbaal van aanhouding blijkt immers dat er geen identiteitsdocumenten bij eiser zijn aangetroffen.
De rechtbank overweegt als volgt. Weliswaar betwist eiser dat de grond onder c niet aan hem kan worden tegengeworpen, maar de resterende gronden zijn reeds voldoende om de maatregel te dragen. Eiser betwist immers expliciet niet dat eiser geen vaste woon- of verblijfplaats heeft (grond r) en onvoldoende middelen van bestaan heeft (grond s). Verder heeft eiser er ter zitting op gewezen dat hij vanwege het ontbreken van middelen van bestaan voor hem niet mogelijk is om een paspoort te verkrijgen. Hiermee betwist eiser echter niet de feitelijke juistheid van de grond onder a. Ook deze grond kan naar het ambtshalve oordeel van de rechtbank aan de maatregel van bewaring ten grondslag worden gelegd. De gronden onder a, r en s in samenhang bezien en met de daarbij gegeven motivering, dienen dan ook als een afdoende onderbouwing voor een risico op onderduiken. Daarom behoeft het betoog van eiser over grond c geen bespreking.
Had de minister moeten volstaan met een lichter middel, mede gelet op eisers medische omstandigheden?
4. Eiser voert aan dat de minister had moeten volstaan met een lichter middel dan inbewaringstelling. Eiser wijst erop dat de enkele aanwezigheid van de gronden voor bewaring de minister niet ontslaat van de verplichting om een individuele beoordeling te maken. In dit verband acht eiser het relevant dat hij heeft aangegeven dat hij ‘terug wil’ en dat hij ‘ook mag worden teruggestuurd naar Zweden’. Uit de dossierstukken, maar ook uit het gedrag ter zitting blijkt verder dat eiser kwetsbaar is. Zo heeft eiser verklaard dat hij een bloedziekte heeft waarvoor hij medicatie kreeg. Ook is sprake van psychische problematiek. De algemene overweging in de maatregel dat in het detentiecentrum, medische zorg beschikbaar is, is onvoldoende. Eiser is ook niet eerder in aanraking gekomen met de politie. Evenmin is gebleken van een eerdere onttrekking aan een toezicht maatregel.
Bij de beantwoording van de vraag of de minister met toepassing van een lichter middel had moeten volstaan, beoordeelt de rechtbank of de minister zich terecht op het standpunt stelt dat geen andere afdoende maar minder dwingende maatregelen dan de inbewaringstelling doeltreffend konden worden toegepast. Daarbij past een grondig onderzoek naar de feitelijke elementen van het concrete geval en een specifieke motivering van de minister. Verwijzing naar de bewaringsgronden volstaat daarvoor, zoals eiser ook aangeeft, niet.
De rechtbank overweegt als volgt. De minister stelt zich, onder meer gelet op wat hierboven is geoordeeld over de gronden die aan de maatregel ten grondslag zijn gelegd, terecht op het standpunt dat in dit geval geen andere afdoende, maar minder dwingende maatregelen dan de inbewaringstelling doeltreffend konden worden toegepast. Uit de motivering in de maatregel volgt dat de minister de verklaring van eiser dat hij liever naar Ethiopië terugkeert en hij ook naar Zweden zou willen gaan heeft betrokken in zijn belangenafweging. In dergelijke verklaringen tijdens een gehoor vlak voor het opleggen van de bewaringsmaatregel heeft de minister geen aanleiding hoeven zien om een lichter middel dan inbewaringstelling toe te passen. In dat verband heeft de minister er ter zitting nog op gewezen dat eiser al elf jaar illegaal in Europa verblijft, waarvan één jaar in Nederland.
Ten aanzien van eisers medische omstandigheden is in de maatregel aangegeven dat eiser geen antwoord weet te geven over verdere vragen over de bloedziekte waarover hij verklaarde. Zo weet eiser niet om welke ziekte het precies gaat en welke medicijnen hij hiervoor in het verleden heeft gekregen. Onder deze omstandigheden kon de minister dan ook volstaan met de opmerking dat de zorgverlening in het detentiecentrum gelijkwaardig is aan de gezondheidszorg in de vrije maatschappij. Dat eiser verward overkomt is door de minister in de maatregel ook onderkend en naar het oordeel van de rechtbank voldoende kenbaar betrokken in de belangenafweging. Ook ten aanzien daarvan geldt dat eiser in beginsel in het detentiecentrum toereikende zorg kan verkrijgen.
Voor zover eiser betoogt dat hij detentieongeschikt is, overweegt de rechtbank dat daarvan pas sprake is indien vaststaat dat de in detentie beschikbare medische zorg niet toereikend is, of indien is aangetoond dat de vreemdeling niet in staat is de inbewaringstelling op verantwoorde wijze te ondergaan, dan wel wanneer zijn psychische omstandigheden in detentie door een gebrek aan medische zorg zullen verslechteren. Eiser heeft niet onderbouwd dat sprake is van één van deze omstandigheden.
Handelt de minister voldoende voortvarend?
5. Volgens eiser had de minister eerder een claimverzoek aan de Zweedse autoriteiten kunnen versturen.
De rechtbank vat dit op als een betoog dat de minister onvoldoende voortvarend werkt aan de overdracht van eiser aan Zweden. De rechtbank volgt eiser hierin niet. Hij is op 30 september 2026 in bewaring gesteld en uit de dossierstukken volgt dat de minister op 2 oktober 2026 een claimverzoek aan Zweden heeft verstuurd. De rechtbank ziet geen aanknopingspunten voor het oordeel dat de minister hiermee onvoldoende voortvarend aan de overdracht van eiser werkt.
Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?
6. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.
Conclusie en gevolgen
7. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. F.M.E. Schulmer, rechter, in aanwezigheid van mr. M.N.T. Tacken, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.