Vreemdelingenrecht

Bewaring – artikel 59b van de Vw 2000 – grond h betwist - beroep ongegrond

Rechtbank Den Haag, 4 november 2026

Zaakgegevens

Op 4 november 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Arnhem
Datum uitspraak
4 november 2026
Datum publicatie
12 november 2026
Zaaknummer
NL26.64097
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:33415
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Bewaring – artikel 59b van de Vw 2000 – grond h betwist - beroep ongegrond

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Arnhem

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.64097


uitspraak van de enkelvoudige kamer van 4 november 2026 in de zaak tussen

[eiser] , v-nummer: [x] , eiser

(gemachtigde: mr. R.E.J.M. van den Toorn),

en

de minister van Asiel en Migratie,

(gemachtigde: mr. P. Loijenga).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a en b, van de Vreemdelingenwet 2000. Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een beroepsgrond aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgrond beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel voldoet aan de voorwaarden. De minister heeft terecht niet gekozen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 22 oktober 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring op grond van artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a en b, van de Vw 2000 opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 30 oktober 2026 met behulp van een beeldverbinding op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, mr. S.A.M. Fikken als waarnemer van de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

Toetsingskader

3. De minister kan een vreemdeling, die rechtmatig verblijf heeft op grond van artikel 8, aanhef en onder f, subonderdeel 2° of onder h, subonderdeel 2° van de Vw 2000, voor zover dit betrekking heeft op een aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel als bedoeld in artikel 28 van de Vw 2000, in vreemdelingenbewaring stellen. Dit is mogelijk als de vreemdelingenbewaring noodzakelijk is met het oog op:

- het vaststellen van de identiteit of nationaliteit van de vreemdeling (a-grond); of

- het vaststellen van de gegevens die ten grondslag liggen aan een aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel als bedoeld in artikel 28 van de Vw 2000 en die niet zouden kunnen worden verkregen indien de aanvrager niet in vreemdelingenbewaring zou worden gehouden, met name wanneer er sprake is van een onderduikrisico (b-grond).

3.1.

De eerste grond voor vreemdelingenbewaring is aanwezig, als de identiteit of de nationaliteit van de vreemdeling met onvoldoende zekerheid bekend is en zich ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb 2000 zich voordoen. De tweede grond voor vreemdelingenbewaring is aanwezig, als door middel van vreemdelingenbewaring de gegevens die noodzakelijk zijn voor de beoordeling van een aanvraag tot het verkrijgen van een verblijfsvergunning kunnen worden verkregen en zich ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb 2000 zich voordoen.

3.2.

De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring. In het besluit tot vreemdelingenbewaring vermeldt de minister de feitelijke en juridische gronden waarop de vreemdelingenbewaring is gebaseerd en de reden dat geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast.

De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring

4. In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:

a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan, waarbij hij zich gedurende enige tijd aan het toezicht heeft onttrokken of zich zonder toestemming tussen de lidstaten van de Europese Unie beweegt;
b. eerder een besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht de Europese Unie dan wel Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;
c. niet dan wel niet voldoende meewerkt aan het vaststellen van zijn identiteit en nationaliteit;
d. in verband met zijn aanvraag om toelating onjuiste of tegenstrijdige gegevens heeft verstrekt over zijn identiteit, nationaliteit of de reis naar Nederland of een andere lidstaat;
e. zich zonder noodzaak heeft ontdaan van zijn reis- of identiteitsdocumenten;
h. heeft te kennen gegeven dat hij geen gevolg zal geven aan de verplichting tot terugkeer;
r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft.

Kunnen de door de minister vermelde gronden de maatregel dragen?

5. Eiser betwist enkel grond h. Hij voert daartoe aan dat deze grond hem niet kan worden tegengeworpen, omdat hij op grond van artikel 59b van de Vw 2000 in bewaring is gesteld vanwege zijn lopende asielprocedure. Nu hij een asielaanvraag heeft ingediend, kan volgens eiser niet worden tegengeworpen dat hij geen gevolg zal geven aan zijn verplichting tot terugkeer.

5.1.

De beroepsgrond slaagt niet. De rechtbank stelt vast dat de h-grond feitelijk juist is. Uit de vertrekgesprekken van 5 augustus 2026 en 2 september 2026 blijkt namelijk dat eiser niet aan zijn verplichting tot terugkeer zal voldoen. In het vertrekgesprek van 5 augustus 2026 heeft eiser aangegeven dat hij niet begrijpt waarom hij niet naar een ander Europees land zou kunnen gaan in plaats van direct naar Algerije. Daarnaast heeft hij tijdens de vertrekgesprekken aangegeven dat hij pas echt zal vertrekken als hij daar een financiële vergoeding voor krijgt. Eiser betwist deze feitelijke omstandigheden niet. De rechtbank is van oordeel dat de omstandigheid dat eiser op grond van artikel 59b van de Vw 2000 in bewaring is gesteld in verband met zijn asielaanvraag, niet maakt dat grond h niet aan de maatregel ten grondslag mag worden gelegd. Uit artikel 59b, aanhef en onder a en b, van de Vw 2000 in combinatie met artikel 5.7, eerste en tweede lid, van het Vb 2000 volgt niet dat de toepassing van deze grond is uitgesloten bij vreemdelingen die een asielaanvraag hebben ingediend. Uit deze artikelen volgt namelijk dat sprake is van een risico op onderduiken indien ten minste twee van de gronden als bedoeld in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb 2000 – waaronder ook grond h valt – zich voordoen. De overige aan de maatregel ten grondslag gelegde gronden zijn niet betwist. Nu deze gronden in samenhang bezien voldoende zijn om het onderduikrisico aan te nemen, behoeven zij geen verdere bespreking. De rechtbank is dan ook van oordeel dat de minister voldoende heeft gemotiveerd dat sprake is van een onderduikrisico en dat de gronden de maatregel kunnen dragen.

Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?

6. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.

Conclusie en gevolgen

7. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. J.M. Hollebrandse, rechter, in aanwezigheid van mr. B. Göbel, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Op grond van artikel 106, eerste lid, van de Vw 2000 kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen. Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder b, van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 5.7, eerste lid, van het Vb 2000. Dit volgt uit artikel 5.7, tweede lid, van het Vb 2000. Dit volgt uit artikel 59c van de Vw 2000. Vergelijk HvJEU 8 november 2022, ECLI:EU:C:2022:858 en 4 september 2025, ECLI:EU:C:2025:647.