Kort geding. Voldoende gewichtige redenen om ladderrecht te weigeren en onvoldoende spoedeisend belang bij de…

Civiel recht

Zittingsplaats Lelystad

Zaaknummer: C/16/616290 / KL ZA 26-225

Vonnis in kort geding van 10 november 2026

in de zaak van

[eisende partij] ,

te [woonplaats] ,

eisende partij,

hierna te noemen: [eisende partij] ,

advocaten: mr. L.I. Velthuijsen en mr. M.C. Nass,

tegen

te [woonplaats] ,
2. [gedaagde partij sub 2],

te [woonplaats] ,

gedaagde partijen,

hierna samen in het enkelvoud te noemen: [gedaagde partij c.s.] ,

advocaat: mr. J.M.M. Pater.

Het verloop van de procedure blijkt uit:

- de dagvaarding van [eisende partij] met producties 1 tot en met 31

- de akte van [eisende partij] waarin een eiswijziging is opgenomen
- de conclusie van antwoord met producties 1 tot en met 10
- de mondelinge behandeling van 13 oktober 2026, waarvan door de griffier aantekeningen zijn gemaakt
- de spreekaantekeningen van [eisende partij] .

Partijen zijn buren van elkaar. [eisende partij] vordert in dit kort geding onder meer toegang tot het perceel van [gedaagde partij c.s.] voor onderhoudswerkzaamheden aan zijn schuur en verwijdering en terugplaatsing van verschillende objecten. De voorzieningenrechter wijst de vorderingen af, omdat [gedaagde partij c.s.] gewichtige redenen heeft om toegang te weigeren en [eisende partij] bij de overige vorderingen onvoldoende spoedeisend belang heeft.

De situatie ter plaatse

De percelen van partijen hebben een gedeelde erfgrens van ongeveer 25 meter. [eisende partij] heeft in 2022 aan de achterzijde van zijn perceel ter hoogte van deze erfgrens een schuur met overkapping geplaatst. Langs de erfgrens heeft [eisende partij] vanaf de voorkant van zijn perceel tot aan de schuur een ijzeren hek staan. [gedaagde partij c.s.] heeft in 2022 tegen de schuur en het ijzeren hek van [eisende partij] langs de erfgrens een kunststofstrook met daartegenaan taludgrond aangebracht. Verder heeft [gedaagde partij c.s.] langs de erfgrens een houten schutting met daarnaast laurierstruiken staan. In 2026 heeft [gedaagde partij c.s.] een pergola-constructie op zijn perceel geplaatst.

De voorzieningenrechter moet eerst beoordelen of [eisende partij] een spoedeisend belang heeft bij zijn vorderingen. Een vordering in een kort geding kan namelijk alleen worden toegewezen als de eiser daarbij een spoedeisend belang heeft. Hiervan is sprake als een directe voorziening nodig is en de afloop van een gewone procedure (bodemprocedure) niet kan worden afgewacht. Daarnaast moet de voorzieningenrechter beoordelen of de vorderingen in een eventuele bodemprocedure een zodanige kans van slagen hebben, dat vooruitlopend daarop toewijzing daarvan gerechtvaardigd is. Als uitgangspunt geldt bovendien dat in deze kortgedingprocedure geen plaats is voor bewijslevering.

Om te beginnen vordert [eisende partij] dat [gedaagde partij c.s.] hem toegang verleent tot het perceel van [gedaagde partij c.s.] om noodzakelijke onderhoudswerkzaamheden aan zijn schuur te kunnen verrichten. Het gaat daarbij om het schuren en oliën van het Douglashout aan de zijkant van de schuur.

Volgens [eisende partij] heeft hij een spoedeisend belang bij zijn vordering, omdat het Douglashout zonder onderhoud zal vergrijzen. Tijdens de mondelinge behandeling heeft hij toegelicht dat deze vergrijzing binnen twee jaar optreedt en dat het hout daarna zwart kan worden. Die zwarte verkleuring kan volgens [eisende partij] niet meer worden hersteld. [eisende partij] heeft begin 2025 voor het laatst de zijkant van zijn schuur aan de kant van het perceel van [gedaagde partij c.s.] geolied. [gedaagde partij c.s.] heeft niet betwist dat [eisende partij] toen niet overal bij kon. Daarom is het spoedeisend belang van deze vordering voldoende aannemelijk.

[eisende partij] legt aan de vordering artikel 5:56 van het Burgerlijk Wetboek (hierna: BW) ten grondslag. Volgens [eisende partij] is [gedaagde partij c.s.] op grond van dit artikel verplicht hem toe te staan het perceel van [gedaagde partij c.s.] te gebruiken om onderhoudswerkzaamheden aan zijn schuur te verrichten.

Als het voor het verrichten van werkzaamheden aan een onroerende zaak noodzakelijk is dat tijdelijk van een andere onroerende zaak gebruik wordt gemaakt, moet de eigenaar van die andere onroerende zaak dit toestaan (na behoorlijke kennisgeving en tegen schadeloosstelling). Dit is slechts anders als er gewichtige redenen zijn om dit gebruik te weigeren of uit te stellen tot een later tijdstip. Deze bepaling brengt dus mee dat [gedaagde partij c.s.] in principe moet dulden dat [eisende partij] gebruik maakt van het ladderrecht, tenzij [gedaagde partij c.s.] gewichtige redenen heeft om dit te weigeren. Binnen het bereik van artikel 5:56 BW moet dus niet alleen oog te zijn voor de belangen van degene die het ladderrecht wenst uit te oefenen maar ook voor degene die de uitoefening daarvan heeft te dulden. Er zal daarom een afweging van de verschillende belangen moeten plaatsvinden.

[gedaagde partij c.s.] heeft aangevoerd dat [eisende partij] de zijkant van zijn schuur ook via het dak van de schuur kan onderhouden. Maar [eisende partij] heeft tijdens de mondelinge behandeling toegelicht dat dit niet mogelijk is. Volgens hem kunnen de onderhoudswerkzaamheden alleen worden uitgevoerd als de houten schutting, de laurierstruiken en de pergolaconstructie op het perceel van [gedaagde partij c.s.] worden verwijderd. Dit betekent dat de tuin van [gedaagde partij c.s.] voor de uitvoering van de onderhoudswerkzaamheden ingrijpend moet worden aangepast, wat volgens [gedaagde partij c.s.] duizenden euro’s zal gaan kosten.

[eisende partij] heeft aangevoerd dat hij belang heeft bij het voorkomen van verkleuring aan zijn schuur. Daarbij heeft hij gewezen op een eerder kort geding tussen partijen in 2024, waarin de voorzieningenrechter heeft geoordeeld dat [gedaagde partij c.s.] hem toegang moest verlenen voor dezelfde onderhoudswerkzaamheden. Destijds stond op het perceel van [gedaagde partij c.s.] alleen de houten schutting. Nadien heeft [gedaagde partij c.s.] de tuin verder ingericht met laurierstruiken en een pergolaconstructie. Volgens [eisende partij] heeft [gedaagde partij c.s.] dit bewust gedaan om hem te belemmeren in de uitoefening van het ladderrecht.

Naar het oordeel van de voorzieningenrechter heeft [gedaagde partij c.s.] aannemelijk gemaakt dat er voldoende gewichtige redenen zijn om het ladderrecht te weigeren. Daarbij weegt zwaar dat het verwijderen van de houten schutting, de laurierstruiken en de pergola-constructie een ingrijpende verbouwing van de tuin van [gedaagde partij c.s.] en hoge kosten meebrengt. Daartegenover staat het belang van [eisende partij] om verkleuring van zijn schuur te voorkomen. Daarbij is van belang dat deze verkleuring optreedt aan de zijkant van zijn schuur, wat vanaf zijn eigen perceel niet zichtbaar is. Hoewel [eisende partij] belang heeft bij het onderhoud van de buitenzijde van zijn schuur, weegt dit onder de gegeven omstandigheden niet op tegen de gevolgen die de werkzaamheden voor [gedaagde partij c.s.] hebben. Het eerdere vonnis uit 2024 leidt ook niet tot een ander oordeel. Sindsdien is de inrichting van de tuin van [gedaagde partij c.s.] gewijzigd, waardoor het verlenen van toegang grotere gevolgen heeft. Daar komt bij dat [gedaagde partij c.s.] zijn tuin in principe naar eigen inzicht mag inrichten. Dat die inrichting de uitoefening van het ladderrecht bemoeilijkt, maakt dit niet anders.

Voor zover [eisende partij] met zijn stellingen heeft bedoeld dat [gedaagde partij c.s.] misbruik maakt van zijn eigendomsrecht door de schutting, de laurierstruiken en de pergolaconstructie uitsluitend te plaatsen om [eisende partij] in de uitoefening van zijn ladderrecht te belemmeren, volgt de voorzieningenrechter hem daarin niet. Bij het aannemen van misbruik van bevoegdheid past terughoudendheid. [gedaagde partij c.s.] heeft toegelicht dat de schutting en de struiken zijn geplaatst vanwege het geluid van de warmtepomp van [eisende partij] en ter bescherming van zijn privacy. Daarbij heeft [gedaagde partij c.s.] gewezen op de camera op het perceel van [eisende partij] en de beperkte afscherming tussen de percelen. Volgens [eisende partij] is het perceel van [gedaagde partij c.s.] op de camerabeelden van de camera van [eisende partij] niet te zien, wat door [gedaagde partij c.s.] wordt betwist. Deze kortgedingprocedure leent zich niet voor een nader uitgebreid onderzoek. Tegen deze achtergrond is onvoldoende aannemelijk dat [gedaagde partij c.s.] de bevoegdheid om de tuin in te richten heeft gebruikt met het doel [eisende partij] te belemmeren in zijn ladderrrecht.

Daarom zal de gevorderde veroordeling van [gedaagde partij c.s.] om [eisende partij] voor onderhoudswerkzaamheden aan zijn schuur toegang tot zijn perceel te verlenen, worden afgewezen.

[eisende partij] voert bij de vorderingen tot verwijdering van de houten schutting, de kunststofstrook en de taludgrond onder meer aan dat hij een spoedeisend belang heeft vanwege een voortdurende inbreuk op zijn eigendomsrecht. De objecten staan volgens hem namelijk (deels) op zijn perceel. Het is vaste rechtspraak dat sprake is van een spoedeisend belang als in kort geding een voorziening wordt gevraagd die is bedoeld om een einde te maken aan een stelselmatige inbreuk op een aan eisende partij toekomend recht waarvan hij doorlopende schade ondervindt. Om te kunnen beoordelen of er sprake is van een stelselmatige inbreuk van het eigendomsrecht van [eisende partij] , moet worden beoordeeld waar de juridische erfgrens ligt.

[eisende partij] stelt dat de juridische erfgrens tussen de percelen overeenkomt met de kadastrale erfgrens zoals weergegeven in het relaas van bevindingen van de door hem aangevraagde grensreconstructie van het Kadaster van 14 oktober 2024. Dit relaas heeft hij als productie 30 bij dagvaarding overgelegd. [gedaagde partij c.s.] betwist dat de kadastrale perceelgrens de juridische erfgrens weergeeft. [gedaagde partij c.s.] wijst hierbij op de aanduiding “onz” op de kadastrale tekening, die volgens hem ‘onzeker’ betekent. Verder voert [gedaagde partij c.s.] aan dat hij niet voor de grensreconstructie is uitgenodigd en daardoor niet de gelegenheid heeft gehad zijn standpunt over de ligging van de erfgrens kenbaar te maken. Tot slot heeft hij tekeningen van de percelen als productie 1 bij conclusie van antwoord overgelegd, welke afkomstig zijn van de gemeente. Volgens [gedaagde partij c.s.] wijst deze maatvoering op een andere erfgrens.

De voorzieningenrechter stelt voorop dat de kadastrale erfgrens niet per definitie gelijk is aan de juridische erfgrens. De kadastrale erfgrens vormt een richtingwijzer voor de eigendom, maar zegt onvoldoende om eigendom te kunnen aannemen. Voor het vaststellen van de juridische erfgrens is de eigendomsverkrijging beslissend. Daarvoor moet worden gekeken naar de koopovereenkomst en de notariële akte.

De voorzieningenrechter volgt [gedaagde partij c.s.] niet in zijn stelling dat de aanduiding “onz” betekent dat de ligging van de kadastrale grens onzeker is. [eisende partij] heeft toegelicht dat deze aanduiding staat voor “onzichtbaar”, welke uitleg de voorzieningenrechter aannemelijk acht. Maar de voorzieningenrechter kan niet met voldoende zekerheid vaststellen dat de juridische erfgrens overeenkomt met de kadastrale erfgrens volgens het relaas van bevindingen van het Kadaster van 14 oktober 2024. De koopovereenkomst en notariële leveringsakten van de percelen van partijen zijn niet overgelegd en voor nader onderzoek en bewijslevering is in dit kort geding geen plaats.

Bovendien wijzen de door [gedaagde partij c.s.] overgelegde gemeentelijke tekeningen op een andere maatvoering dan die van het Kadaster. [gedaagde partij c.s.] is niet voor de grensconstructie van het Kadaster uitgenodigd en was daarbij niet aanwezig. Daar komt bij dat deze tekeningen volgens [gedaagde partij c.s.] overeenkomen met de tekeningen in de koopovereenkomst.

Omdat [eisende partij] niet aannemelijk heeft gemaakt dat de juridische erfgrens gelijk loopt met de kadastrale erfgrens uit het relaas van bevindingen van het Kadaster van 14 oktober 2024, is onvoldoende aannemelijk dat [gedaagde partij c.s.] (stelselmatig) inbreuk maakt op het eigendomsrecht van [eisende partij] . [eisende partij] kan voor de vorderingen tot verwijdering van de houten schutting, de kunststofstrook en de taludgrond dan ook geen spoedeisend belang hieraan ontlenen.

In eerste instantie heeft [eisende partij] aangevoerd dat hij zijn woning wil verkopen, maar dat het verkooptraject door het burengeschil stilstaat. Dit blijkt niet te kloppen, want [eisende partij] heeft tijdens de mondelinge behandeling erkend dat de woning nog steeds op de verkoopwebsite Funda te koop staat. [eisende partij] heeft verder aangevoerd dat het burengeschil volgens zijn makelaar een negatieve invloed zal hebben op de verkoopprijs, omdat potentiële kopers over het geschil moeten worden geïnformeerd. Maar [eisende partij] heeft deze stelling niet met stukken onderbouwd, terwijl dit door [gedaagde partij c.s.] wordt betwist. Bovendien leidt een uitspraak in dit kort geding niet tot een definitieve oplossing van het geschil. De voorzieningenrechter kan immers slechts een voorlopig oordeel geven. Ook na een uitspraak blijft het geschil over de ligging van de erfgrens bestaan, inclusief de mogelijke negatieve invloed daarvan op de koopprijs. Tegen deze achtergrond valt niet in te zien dat [eisende partij] in relatie tot de verkoop van de woning een spoedeisend belang heeft bij zijn vorderingen.

[eisende partij] heeft ook andere omstandigheden aangevoerd waaruit zou volgen dat hij een spoedeisend belang bij zijn vorderingen heeft. Maar ook die brengen niet mee dat sprake is van een spoedeisend belang.

Ten aanzien van de vordering tot verwijdering van de kunststofstrook heeft [eisende partij] ook aangevoerd dat regenwater achter deze strook kan komen, waardoor het hout van zijn schuur kan gaan rotten. [gedaagde partij c.s.] heeft dit betwist en tijdens de mondelinge behandeling toegelicht dat Douglashout van nature harsrijk is, waarvan niet is aangetoond dat het (snel) zal gaan rotten. Naar het oordeel van de voorzieningenrechter heeft [eisende partij] onvoldoende aannemelijk gemaakt dat houtrot zal ontstaan, laat staan dat dit op korte termijn zal gebeuren. Ook deze omstandigheid levert daarom geen spoedeisend belang voor de gevorderde verwijdering van de kunststofstrook op.

Ten aanzien van de vordering tot verwijdering van de taludgrond heeft [eisende partij] aangevoerd dat het ijzeren hek in de toekomst niet meer kan worden verplaatst, omdat de taludgrond tegen de kunststofstrook is aangebracht en daarmee tegen het hek aanligt. Dit kan volgens [eisende partij] een probleem opleveren als toekomstige kopers het hek willen vervangen. Ook is het hek volgens [eisende partij] vervormd en verbogen door de taludgrond. Naar het oordeel van de voorzieningenrechter levert de mogelijke wens van toekomstige kopers om het hek te vervangen geen spoedeisend belang op. Ook ten aanzien van de gestelde vervorming, heeft [eisende partij] onvoldoende onderbouwd waarom deze vervorming het noodzakelijk maakt dat de taludgrond op korte termijn wordt verwijderd.

[eisende partij] vordert verwijdering van de klimop van [gedaagde partij c.s.] Deze klimop zou schade aan het hek veroorzaken. [gedaagde partij c.s.] heeft dit betwist en aangevoerd dat de klimop gesnoeid kan worden. Hoewel klimop onder bepaalde omstandigheden schade kan veroorzaken, heeft [eisende partij] onvoldoende aannemelijk gemaakt dat het hek op korte termijn door deze klimop beschadigd zal raken of zodanig beschadigd zal raken dat deze schade niet meer kan worden hersteld. De enkele mogelijkheid van toekomstige schade is onvoldoende om een spoedeisend belang bij de gevorderde verwijdering van de klimop te hebben.

[eisende partij] stelt dat [gedaagde partij c.s.] zonder zijn toestemming een regenpijp en een vergaarbak van zijn schuur heeft verwijderd. Volgens [eisende partij] heeft [gedaagde partij c.s.] daarmee onrechtmatig gehandeld en moeten deze objecten worden teruggeplaatst. [gedaagde partij c.s.] erkent dat hij de regenpijp en vergaarbak heeft verwijderd, maar voert aan dat beide objecten over de erfgrens uitstaken.

De voorzieningenrechter stelt voorop dat het eigenhandig verwijderen van andermans eigendommen niet is toegestaan. Maar dit betekent niet dat [eisende partij] ook een spoedeisend belang heeft bij terugplaatsing van deze objecten. [eisende partij] voert in dit verband aan dat door verwijdering van de regenpijp mogelijk schade aan zijn schuur ontstaat. Hij wijst hierbij op het feit dat nog maar één regenpijp overblijft voor de afvoer van het regenwater van het dak van de schuur. Als die verstopt raakt, kan het water volgens hem niet meer worden afgevoerd. Doordat de dakrand van de schuur 25 centimeter is, kan er dan zoveel regenwater of sneeuw op het dak blijven liggen dat het dak het gewicht niet meer kan dragen. [gedaagde partij c.s.] betwist dat een tweede regenpijp noodzakelijk is en hebben daarbij verwezen naar de toepasselijke NEN-norm.

Naar het oordeel van de voorzieningenrechter heeft [eisende partij] onvoldoende aannemelijk gemaakt dat de huidige situatie op korte termijn tot schade zal leiden, zodat een bodemprocedure niet kan worden afgewacht. [eisende partij] beschikt namelijk nog over één regenpijp en de enkele mogelijkheid dat deze regenpijp verstopt raakt, is onvoldoende om een spoedeisend belang bij de gevorderde terugplaatsing aan te nemen. [eisende partij] kan zelf (eenvoudige) maatregelen treffen om verstopping van deze ene regenpijp te voorkomen.

Dit betekent dat de door [eisende partij] gevorderde verwijdering van de houten schutting, kunststofstrook, taludgrond, laurierstruiken, klimop met het gaas en pergolaconstructie en de door [eisende partij] gevorderde terugplaatsing van de regenpijp en vergaarbak zullen worden afgewezen. Om dezelfde redenen zal de door [eisende partij] subsidiair gevorderde voorzieningen die de voorzieningenrechter in goede justitie geraden acht te nemen en die in lijn zijn met de rest van de vorderingen van [eisende partij] , worden afgewezen. Dit geldt ook voor de gevorderde dwangsommen.

[eisende partij] is in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. De proceskosten van [gedaagde partij c.s.] worden begroot op:

De voorzieningenrechter

wijst de vorderingen van [eisende partij] af,

veroordeelt [eisende partij] in de proceskosten van € 1.707,00, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, te vermeerderen met € 98,00 plus de kosten van betekening als [eisende partij] niet tijdig aan de veroordeling voldoet en het vonnis daarna wordt betekend,

verklaart de proceskostenveroordeling uitvoerbaar bij voorraad.