Vreemdelingenrecht

Bewaring; 59a Vw 2000; gronden niet betwist; expliciete toestemming OM voor uitzetting niet nodig bij…

Rechtbank Den Haag, 15 oktober 2026

Zaakgegevens

Op 15 oktober 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Arnhem
Datum uitspraak
15 oktober 2026
Datum publicatie
6 november 2026
Zaaknummer
NL26.58886
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:32725
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Bewaring; 59a Vw 2000; gronden niet betwist; expliciete toestemming OM voor uitzetting niet nodig bij strafrechtelijk onderzoek; ongegrond.

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Arnhem

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.58886

uitspraak van de enkelvoudige kamer van 15 oktober 2026 in de zaak tussen

[eiser] , v-nummer: [x] , eiser

(gemachtigde: mr. N.A.P. Heesterbeek),

en

de minister van Asiel en Migratie,

(gemachtigde: mr. P.A.L.A. van Ittersum).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw 2000). Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een beroepsgrond aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgrond beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. De minister hoefde niet te kiezen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 3 oktober 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 9 oktober 2026 met behulp van een beeldverbinding op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

Toetsingskader

3. De minister kan als het belang van de openbare orde of de nationale veiligheid dat vordert, de vreemdeling die geen rechtmatig verblijf heeft in vreemdelingenbewaring stellen. De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring. Deze vreemdeling kan in vreemdelingenbewaring worden gesteld op grond dat het belang van de openbare orde of nationale veiligheid zulks vordert, indien a) een onderduikrisico bestaat, of b) de vreemdeling de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert. De maatregel kan alleen worden opgelegd wegens het bestaan van een onderduikrisico, indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb 2000 zich voordoen.

De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring

4. In de opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring staat dat de openbare orde de maatregel vordert, omdat een onderduikrisico bestaat en eiser de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.

4.1.

In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:

b. eerder een besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht de Europese Unie dan wel Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;
p. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb 2000 heeft gehouden;
r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;
s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.

Kunnen de door de minister vermelde gronden de maatregel dragen?

5. De rechtbank stelt vast dat eiser de gronden die door de minister in de maatregel van vreemdelingenbewaring zijn opgenomen, inhoudelijk niet betwist. De gronden zijn voldoende om de maatregel te dragen. Daarom kan worden aangenomen dat er een onderduikrisico bestaat.


Ontbreekt het zicht op uitzetting?

6. Met de brief van 5 oktober 2026 heeft de Dienst Terugkeer en Vertrek namens de minister het Openbaar Ministerie (OM) geïnformeerd over het voornemen om eiser uit te zetten. In deze brief wordt de zaaksofficier verzocht binnen drie werkdagen na datum van verzending van deze brief te reageren als er bezwaar bestaat tegen de voorgenomen uitzetting. Ook is in de brief opgenomen dat een reactie op de brief niet nodig is als de zaaksofficier instemt met de voorgenomen uitzetting. Uit de stukken volgt niet dat er op deze brief is gereageerd.

6.1.

Eiser voert aan dat de minister expliciete toestemming had moeten krijgen van het OM voor de voorgenomen uitzetting, in het bijzonder omdat eiser (naar zijn zeggen) gedagvaard is. Ook is het volgens eiser onduidelijk of het parket het bericht in de korte termijn van drie werkdagen heeft gelezen.

6.2.

De minister stelt dat de afspraak tussen het OM en de minister is dat de minister mag uitzetten, tenzij het OM bezwaar heeft tegen de uitzetting. Deze afspraak is niet anders op het moment dat eiser is gedagvaard, aldus de minister.

6.3.

Deze beroepsgrond slaagt niet. De rechtbank stelt voorop dat de afwezigheid van bezwaar bij het OM als voorwaarde is gesteld voor uitzetting, niet voor inbewaringstelling als zodanig. Het kan een rol spelen bij de vraag of zicht op uitzetting bestaat. Als dit zicht ontbreekt, is het voortduren van de maatregel in beginsel onrechtmatig.

6.4.

Uit de Vreemdelingencirculaire 2000 (Vc 2000) volgt dat er geen uitzetting plaatsvindt als de vreemdeling als verdachte van een misdrijf is aangehouden en het strafonderzoek niet door het OM is beëindigd, tenzij het OM hiertegen binnen drie werkdagen geen bezwaar maakt. Dit geldt ook in het geval dat eiser is gedagvaard, want dit beleid geldt ook als de vreemdeling een strafvervolging wegens een misdrijf heeft lopen waarop niet onherroepelijk is beslist. Het is dus – anders dan eiser betoogt – niet vereist dat het OM expliciete toestemming geeft voordat eiser kan worden uitgezet. Naar het oordeel van de rechtbank doet het feit dat er geen expliciete toestemming is gegeven door het OM niet af aan het zicht op uitzetting. Voor zover eiser heeft willen betogen dat het zicht op uitzetting ontbreekt, slaagt dat betoog dus niet.

Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?

7. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.

Conclusie en gevolgen

8. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. S.A. van Hoof, rechter, in aanwezigheid van

mr. L. Beijerinck, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Het beroep tegen een maatregel van bewaring wordt ook aangemerkt als een verzoek om toekenning van schadevergoeding. Dit volgt uit artikel 106, eerste lid, van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 106, eerste lid, van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 59c van de Vw 2000. Dit volgt uit artikel 5.5 van het Vreemdelingenbesluit 2000 (Vb 2000). Dit volgt uit artikel 5.6, eerste lid, van het Vb 2000. ABRvS 15 november 2023, ECLI:NL:RVS:2023:4219. Dit volgt uit paragraaf A3/6.3 van de Vc 2000. Vergelijk HvJEU 8 november 2022, ECLI:EU:C:2022:858 en 4 september 2025, ECLI:EU:C:2025:647.