Vreemdelingenrecht

Asiel, ongegrond. Statushouder Polen.

Rechtbank Den Haag, 10 november 2026

Zaakgegevens

Op 10 november 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Groningen
Datum uitspraak
10 november 2026
Datum publicatie
10 november 2026
Zaaknummer
AWB26/5646
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:33101
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Asiel, ongegrond. Statushouder Polen.

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Groningen

Bestuursrecht

zaaknummer: AWB 26/5646


uitspraak van de enkelvoudige kamer van 10 november 2026 in de zaak tussen

[naam], V-nummer: [v-nummer], eiser,

en

de minister van Asiel en Migratie, de minister,

(gemachtigde: mr. I.H.A. van Eijk).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over het niet-ontvankelijk verklaren van de afwijzing van de asielaanvraag van eiser als bedoel in artikel 28 van de Vw. Eiser is het hier niet mee eens. Hij voert daartoe een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de afwijzing van de aanvraag.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de niet-ontvankelijk verklaring in stand kan blijven. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

Procesverloop

2. Eiser heeft op 5 juni 2025 een aanvraag om verlening van een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd ingediend. Bij besluit van 7 augustus 2025 heeft de minister de aanvraag niet-ontvankelijk verklaard. Het tegen dit besluit ingestelde beroep is gegrond verklaard.

2.1.

Bij besluit van 25 maart 2026 (het bestreden besluit) heeft de minister de aanvraag van eiser nogmaals niet-ontvankelijk verklaard. Eiser heeft hiertegen beroep ingesteld. Eiser heeft daarbij ook verzocht om een voorlopige voorziening. Hierop wordt bij afzonderlijke uitspraak beslist.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 2 oktober 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, een tolk en de gemachtigde van de minister. De rechtbank heeft het onderzoek ter zitting gesloten.

2.3.

Eiser heeft op 7 oktober 2026 een wrakingsverzoek ingediend. Bij beslissing van

4 november 2026 is dit verzoek kennelijk ongegrond verklaard.

Beoordeling door de rechtbank

Omvang van het geding

3. De minister heeft in het bestreden besluit aangegeven dat uit Eurodac blijkt dat eiser sinds 10 april 2009 internationale bescherming heeft in Polen. Op grond van het interstatelijk vertrouwensbeginsel wordt er vanuit gegaan dat de lidstaten van de EU hun verdragsverplichtingen nakomen. Van eiser wordt daarom verwacht dat hij bescherming inroept bij de autoriteiten van Polen. Eiser voldoet niet aan de voorwaarden als bedoeld in artikel 3.106a, eerste lid, onder a tot en met e, van het Vreemdelingenbesluit 2000 en de asielaanvraag van eiser is daarom niet-ontvankelijk.

3.1.

De rechtbank stelt voorop dat zij slechts bevoegd is om de niet-ontvankelijk verklaring van de asielaanvraag van eiser te toetsen. Zij beperkt zich daarom enkel tot de vraag of het besluit van de minister in stand kan blijven. Hoewel de rechtbank kennis heeft genomen van alle door eiser overgelegde stukken en documentatie en deze in samenhang en als context heeft beschouwd, laat zij die buiten beschouwing in zoverre deze buiten de omvang van het geding vallen of niet relevant zijn voor de beantwoording van bovengenoemde vraag.

Heeft het gehoor zorgvuldig plaatsgevonden?

4. Eiser stelt dat de minister de tijdens het gehoor van 20 maart 2026 afgelegde verklaringen niet mag gebruiken. Eiser stelt dat hij uitdrukkelijk heeft aangegeven door voortdurende en ernstige psychische en fysieke druk niet in staat te zijn een effectief gesprek te voeren. Eiser heeft benadrukt dat voortzetting van het gehoor zonder een onafhankelijke medische en psychologische beoordeling, zijn rechten kan schenden. Eisers deelname aan het gehoor diende uitsluitend om verdere druk te voorkomen en betekent geenszins dat er sprake was van omstandigheden geschikt voor een eerlijk interview.

4.1.

Eiser heeft de rechtbank op 3 september 2026 verzocht een forensisch medisch onderzoek te gelasten, omdat eisers lichamelijke, psychische en mentale toestand en de gevolgen van de door hem gemelde omstandigheden en druk van invloed kunnen zijn op de wijze waarop hij verklaringen aflegt, zijn vermogen om gebeurtenissen te herinneren en te reconstrueren, en zijn concentratie, informatieverwerking en beantwoording van vragen.

4.2.

Voor zover eiser doelt op een forensisch medisch onderzoek (FMO) als bedoeld in artikel 24 van de Procedureverordening, overweegt de rechtbank dat deze regeling de minister voorziet van beoordelingsruimte bij het opstarten van een FMO. Indien de minister het voor de beoordeling van de aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd relevant acht, biedt hij een medisch onderzoek aan naar aanwijzingen van vroegere vervolging of ernstige schade. Daarbij is in de Vreemdelingencirculaire het volgende vermeld:


“De centrale vraag die gesteld wordt wanneer een forensisch medisch onderzoek wordt opgestart, is: In welke mate is er sprake van causaliteit tussen fysieke en/of psychische sporen enerzijds en de wijze van het ontstaan daarvan anderzijds. Hierbij kan gedacht worden aan fysieke sporen als gevolg van marteling, verkrachting en andere ernstige vormen van geweld of ernstige psychische schade in relatie tot het asielrelaas.[…]”

4.3.

De rechtbank leest het verzoek van eiser zo, dat eiser vreest dat zijn ervaringen en de druk die hij ervaart, mogelijk gevolgen hebben voor zijn lichamelijke, psychische en mentale toestand en waardoor hij mogelijk niet goed kan verklaren. De rechtbank ziet hierin onvoldoende terugkomen wat een FMO zou bijdragen aan de beoordeling van de hiervoor aangehaalde causaliteit, nog daargelaten dat de minister het asielrelaas van eiser niet inhoudelijk heeft beoordeeld en een FMO ook reeds daarom niet van toegevoegde waarde kan zijn. Een FMO is daarom niet relevant. Voor zover het verzoek van eiser niet specifiek ziet op een FMO maar meer algemeen opgevat moet worden, overweegt de rechtbank dat het in beginsel aan eiser is om zijn medische omstandigheden met stukken te onderbouwen. Omdat eiser dit niet heeft gedaan, ziet de rechtbank ook geen aanleiding om een medisch onderzoek te gelasten.

4.4.

Voor zover eiser stelt dat tijdens het gehoor onvoldoende rekening is gehouden met zijn psychische gesteldheid, stelt de rechtbank voorop dat eiser geen medische stukken heeft overgelegd waaruit volgt – of die indiceren – dat sprake is van medische problematiek die eiser beperkte in zijn vermogen om te verklaren. Hoewel te volgen is dat de asielprocedure voor eiser zwaar is en het daarom moeilijk kan zijn om te verklaren, is dit op zichzelf onvoldoende voor de conclusie dat eiser niet gehoord kon worden. Uit het verslag van het gehoor volgt dat is stilgestaan bij de psychische gesteldheid van eiser en dat regelmatig is gevraagd hoe het met hem gaat. De hoormedewerker heeft eiser tweemaal gevraagd of hij gezien wilde worden door de medische dienst, maar eiser heeft hiervan afgezien. Uit het gehoor volgt daarnaast dat eiser coherent en uitgebreid antwoord heeft gegeven en ook heeft bevestigd de vragen te hebben begrepen en te hebben kunnen antwoorden. Verder heeft eiser in zijn zienswijze noch in beroep onderbouwd op welke punten hij niet voldoende in staat is geweest om te verklaren. De rechtbank ziet daarom geen aanleiding voor het oordeel dat eiser op enigerlei wijze is beperkt in zijn verklaringen of dat het gehoor niet zorgvuldig is afgenomen. De minister heeft daarom mogen uitgaan van de verklaringen zoals weergegeven in het verslag van het gehoor.

Loopt eiser in Polen een risico op schending van artikelen 3 EVRM en 4 Handvest ?

5. Kern van deze procedure is of eiser bij terugkeer naar Polen een risico loopt behandeld te worden in strijd met artikel 3 van het EVRM en/of artikel 4 van het Handvest. Het Hof heeft in het arrest Ibrahim overwogen dat, ondanks het interstatelijk vertrouwensbeginsel, niet kan worden uitgesloten dat statushouders in een lidstaat het risico lopen om te worden behandeld in strijd met artikel 4 van het Handvest. De tekortkomingen vallen alleen onder artikel 4 van het Handvest als ze een ‘bijzonder hoge drempel van zwaarwegendheid’ bereiken. De vraag die voor ligt, is daarom of eiser aannemelijk heeft gemaakt dat de onverschilligheid van de Poolse autoriteiten ertoe leidt dat eiser, buiten zijn eigen wil en keuzes om, terechtkomt in een ‘toestand van zeer verregaande materiële deprivatie’, waardoor hij niet kan voorzien in zijn belangrijkste basisbehoeften en waardoor zijn gezondheid zou worden geschaad of zijn leefomstandigheden mensonwaardig zouden worden.

5.1.

In dat verband stelt eiser, onder andere, dat hem de toegang is ontzegd tot sociale diensten, gezondheidszorg, de arbeidsmarkt, integratieprogramma’s en andere basisbehoeften. Ook is eiser het recht ontnomen op voedsel, een warm bad, onderdak, een woonplaats, gratis onderwijs en een gratis Poolse taalcursus. Bovendien hebben de autoriteiten in Polen eiser ten onrechte strafrechtelijk veroordeeld voor het illegaal passeren van de Poolse grens en hebben zij hem opzettelijk uitgehongerd, genegeerd, racistisch bejegend en onder druk gezet.

6. Naar het oordeel van de rechtbank is eiser er niet in geslaagd om aannemelijk te maken dat de drempel als bedoeld in het arrest Ibrahim wordt gehaald. Zij overweegt daartoe als volgt.

6.1.

Ten aanzien van eisers strafrechtelijke vervolging overweegt de rechtbank dat zij niet bevoegd of in staat is om de strafzaak integraal te (her)beoordelen. Van evidente tekortkomingen in eisers rechtsbescherming is echter in ieder geval geen sprake: uit de door eiser overgelegde stukken blijkt dat hij is bijgestaan door een advocaat en dat hij bovendien in staat was om rechtsmiddelen (herzieningsverzoek) aan te wenden. De enkele stelling van eiser dat het vonnis onjuist is, is onvoldoende om af te doen aan de afwijzing van het herzieningsverzoek. Uit de door eiser overgelegde documenten en verklaringen blijkt bovendien niet dat hij specifiek door zijn veroordeling niet in staat was om werk of een woning te vinden, of dat de autoriteiten eiser hierom niet willen helpen of toegang tot gezondheidszorg ontzeggen.

6.2.

Uit de afwijzing van de steun in het kader van het integratieprogramma volgt immers niet dat eiser volledig werd uitgesloten van sociale rechten en voorzieningen. Eiser heeft tijdens het gehoor zelf aangegeven dat hij van andere instanties niet te horen heeft gekregen dat hij ook daar uitgesloten was van alle sociale rechten en voorzieningen. Uit de brief van 16 juni 2009 volgt dat de afwijzing van de werkloosheidsuitkering te maken heeft met bepaalde voorwaarden waar eiser niet aan voldoet. Hieruit kan afgeleid worden dat eiser wel degelijk recht heeft op een uitkering, als hij aan die voorwaarden voldoet. Nergens blijkt bovendien uit dat eiser onderzoek of navraag heeft gedaan naar manieren waarop hij wel in aanmerking zou komen voor een uitkering.

6.3.

Ten aanzien van de weigering van de sociale huurwoning is relevant dat uit de overgelegde stukken volgt dat de Poolse autoriteiten eiser hebben gevraagd om aanvullende informatie, niet dat zij eiser de toegang tot een woning hebben ontzegd vanwege zijn strafrechtelijke veroordeling. Hoewel te volgen is dat eiser problemen ondervindt met het zoeken van een woonruime, volgt uit het dossier ook dat eiser wel degelijk en meermaals gebruik heeft gemaakt van opvang in Polen en dat hij op enig moment een huurwoning heeft gehad. Eiser heeft bovendien verklaard te hebben gewerkt in een restaurant en supermarkt, dat hij zich kon inschrijven bij een arbeidsbureau en dat hij voor medische noodgevallen toegang had tot medische zorg.

6.4.

Zonder af te doen aan de ervaringen van eiser, ziet de rechtbank in bovenstaande geen aanwijzing voor het oordeel dat eiser zijn basisbehoeften worden ontnomen of dat hij terechtkomt in een situatie van zeer vergaande materiële deprivatie. Eiser kan een beroep doen op sociale diensten en opvang en heeft dit in het verleden ook met succes gedaan. Eiser is daarnaast in staat gebleken om een woonruimte te huren en zichzelf werk te verschaffen. Daar komt bij dat op de momenten dat eiser hulp heeft geroepen of heeft geklaagd bij de Poolse autoriteiten, deze niet onverschillig zijn gebleken. Zij hebben bij eiser aangegeven aanvullende informatie nodig te hebben, hem voorzien van nieuwe documenten toen hij reeds eerder eens is teruggekeerd naar Polen, het Poolse OM heeft gereageerd op klachten van eiser en de politie heeft een klacht van eiser opgepakt als aangifte en eiser bovendien opgeroepen in persoon te verschijnen. Hieruit kan worden geconcludeerd dat de Poolse autoriteiten welwillend tegenover eiser staan. Dat de Poolse autoriteiten eiser opzettelijk hebben uitgehongerd, genegeerd, racistisch bejegend en onder druk gezet is niet gebleken. De bijlagen waar eiser naar verwijst zijn bovendien bij de besluitvorming betrokken en eiser heeft niet onderbouwd welke stukken de minister niet of onvoldoende heeft meegewogen. Ook is niet gebleken dat de minister bepaalde stukken opzettelijk heeft weggemaakt. Gelet op voorgaande heeft de minister terecht geconcludeerd dat de drempel van het arrest Ibrahim niet wordt gehaald.

6.5.

Eiser heeft geen andere of recente informatie overgelegd waaruit volgt dat die drempel wel wordt gehaald of waaruit volgt dat niet langer van het interstatelijk vertrouwensbeginsel kan worden uitgegaan. De rechtbank ziet ook in het meest recente AIDA-rapport (update 2025) over Polen geen aanleiding om tot een dergelijk oordeel te komen en concludeert daarom dat het besluit voldoende zorgvuldig en gemotiveerd tot stand is gekomen.

Is sprake van een schending van artikel 8 EVRM?

7. Eiser stelt dat zijn recht op eerbiediging van het privéleven en familieleven op fundamentele, voortdurende en structurele wijze is geschonden. Eiser is als ouder gedurende een langere periode volledig verstoken gebleven van elk direct of indirect contact met zijn vier kinderen, zonder dat sprake is geweest van effectieve rechterlijke bescherming of daadwerkelijke toegang tot een effectief rechtsmiddel.

7.1.

De rechtbank overweegt dat niet is gebleken van familieleven in de zin van artikel 8 EVRM, zodat ook geen sprake kan zijn van inmenging daarin. Ook heeft eiser niet onderbouwd dat sprake is van enig privéleven waarmee de minister rekening had moeten houden. De beroepsgrond slaagt niet.

Conclusie en gevolgen

8. Wat eiser voor het overige heeft aangevoerd, leidt niet tot een ander oordeel.

9. Het beroep is ongegrond. Dat betekent dat eiser ongelijk krijgt. Hij krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank verklaart het beroep ongegrond.

Deze uitspraak is gedaan door mr. L.J. van der Veen, rechter, in aanwezigheid van

mr. D.G. van den Berg, griffier, op 10 november 2026 en openbaar gemaakt door middel van gepseudonimiseerde publicatie op rechtspraak.nl.

griffier

rechter

Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met deze uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen vier weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.

Vreemdelingenwet 2000. Op deze uitspraak is, tenzij anders aangegeven, de wet- en regelgeving van vóór 12 juni 2026 van toepassing. Rechtbank Den Haag, zittingsplaats Zwolle, 24 oktober 2025, ECLI:NL:RBDHA:2025:19518. AWB 26/5722. Op grond van artikel 8:47 van de Algemene wet bestuursrecht. Verordening (EU) 2024/1348 (Procedureverordening), in werking getreden op 12 juni 2026. Voorheen artikel 18 van de Richtlijn (EU) 2013/32 (Procedurerichtlijn). Zie ook het arrest van het Hof van Justitie van 29 juni 2023, ECLI:EU:C:2023:523. Dat volgt uit paragraaf C3.5.2 Vreemdelingencirculaire 2000. P. 21, gehoor d.d. 20 maart 2026. Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden. Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Hof van Justitie van de Europese Unie. Arrest van het Hof van 19 maart 2019, ECLI:EU:C:2019:219 In het bijzonder bijlage 2-1. Bijlage 8-1 bij de aanvullende gronden van 29 juni 2026. Bijlage 9-1. Bijlage 5-1. P. 12 gehoor d.d. 20 maart 2026. Bijlage 8-1. Bijlage 9-1. P. 10 en 11 gehoor d.d. 20 maart 2026. Bijlage 14-1. Bijlage 29-1. Dit wordt bevestigd in de jurisprudentie, bijvoorbeeld: Rechtbank Den Haag, 4 juni 2026, ECLI:NL:RBDHA:2026:17553. Asylum Information Database.