Onderzoek Antraciet. Afgebrand drugslaboratorium Middenbeemster. Vrijspraak deelname criminele organisatie…

Inleiding

De onderhavige zaak vloeit voort uit het strafrechtelijk onderzoek ‘Antraciet’. Dit onderzoek is aangevangen nadat door het Team Criminele Inlichtingen op 4 maart 2025 informatie is verstrekt over, voor zover hier relevant, [medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] . Zij zouden zich bezig houden met het vervaardigen van synthetische drugs. Naar aanleiding van deze informatie heeft de politie onderzoek gedaan via observaties, opnames van vertrouwelijke communicatie en het plaatsen van camera’s, waarbij verschillende verdachten en een bedrijfspand aan de [adres 2] naar voren kwamen. Op 19 juni 2025 vond in dit bedrijfspand een brand plaats. Ter plaatse kwam de Landelijke Faciliteit Ontmantelen (hierna: LFO) tot de conclusie dat hier zeer waarschijnlijk een grootschalige productielocatie van synthetische drugs in bedrijf is geweest.

Op 10 juli 2025 zijn zeven verdachten uit onderzoek Antraciet aangehouden, te weten:

Het openbaar ministerie heeft de zeven verdachten gedagvaard ter verdenking dat zij in de periode van 21 maart 2025 tot en met 10 juli 2025 in vereniging betrokken waren bij de productie en handel van methamfetamine en MDMA en – met uitzondering van [medeverdachte 6] – daarbij onderdeel waren van een criminele organisatie.

De officier van justitie heeft gerekwireerd tot vrijspraak van het onder feit 2 tenlastegelegde en tot bewezenverklaring van het onder feit 1 primair tenlastegelegde.

Op specifieke standpunten wordt hierna – voor zover van belang – nader ingegaan.

De raadsman heeft zich met betrekking tot het onder feit 1 tenlastegelegde gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank, met dien verstande dat de pleegperiode ingekort zou moeten worden. De raadsman stelt zich op het standpunt dat de dag van brand in de loods, te weten 19 juni 2025, als laatste dag van de pleegperiode dient te worden aangemerkt en dat voor betrokkenheid van de verdachte na deze datum onvoldoende wettig en overtuigend bewijs is.

Ten aanzien van het onder feit 2 tenlastegelegde heeft de raadsman zich op het standpunt gesteld dat de verdachte hiervan dient te worden vrijgesproken.

Op specifieke standpunten wordt hierna – voor zover van belang – nader ingegaan.

De rechtbank is, met de officier van justitie en de raadsman, van oordeel dat er onvoldoende wettig en overtuigend bewijs is voor de onder feit 2 tenlastegelegde deelname aan een criminele organisatie. Alhoewel de verdachte zich samen met zijn medeverdachten heeft beziggehouden met het plegen van strafbare feiten, is niet komen vast te staan dat de verdachte ook onderdeel was van de criminele organisatie met als oogmerk het plegen van – kort gezegd – opiumwetmisdrijven van de medeverdachten. De rechtbank neemt hierbij in het bijzonder in aanmerking dat zowel de verklaring van de verdachte op de terechtzitting als het procesdossier de indruk wekken dat de verdachte, omdat hij met zijn bedrijf in financiële nood verkeerde, heeft samengewerkt met de medeverdachten ten aanzien van de productie en handel in harddrugs, onder andere door zijn loods beschikbaar te stellen als locatie voor een drugslaboratorium (hierna: drugslab), personen te (doen) vervoeren en een hoeveelheid P-poeder (een precursor voor de vervaardiging van MDMA) naar de locatie te brengen. Er zijn geen aanwijzingen dat de verdachte vóórafgaand aan deze periode of daarna nog heeft samengewerkt met één of meer van de medeverdachten in het kader van drugsproductie en/of drugshandel.

De rechtbank spreekt de verdachte dan ook vrij van het onder 2 tenlastegelegde feit.

De rechtbank heeft in bijlage II opgenomen de wettige bewijsmiddelen met de voor de bewezenverklaring redengevende feiten en omstandigheden.

Identificatie verdachten in OVC-gesprekken

Ten aanzien van feit 1 primair: medeplegen van productie/handel methamfetamine en MDMA

De rechtbank is met betrekking tot het onder 1 primair ten laste gelegde van oordeel dat dit feit wettig en overtuigend is bewezen. De rechtbank verklaart ten laste van de verdachte bewezen dat:

1.

hij, in de periode van 21 maart 2025 tot en met 19 juni 2025 te Middenbeemster en/of Den Haag en/of Honselersdijk en/of Woerden, althans in Nederland, meermalen, (telkens) tezamen en in vereniging met anderen, opzettelijk heeft bereid, bewerkt, verwerkt, verkocht, afgeleverd, verstrekt en heeft vervaardigd, hoeveelheden van een materiaal bevattende MDMA en/of methamfetamine, (telkens) middelen als bedoeld in de bij de Opiumwet behorende lijst I.

Voor zover in de tenlastelegging type- en taalfouten voorkomen, zijn deze in de bewezenverklaring verbeterd en gecursiveerd weergegeven, zonder dat de verdachte daardoor in de verdediging is geschaad.

De officier van justitie heeft gevorderd dat de verdachte wordt veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van vijf jaren, met aftrek van de tijd in voorarrest doorgebracht.

De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat bij de strafoplegging rekening dient te worden gehouden met de bepleite vrijspraak ten aanzien van feit 2. Voorts heeft de raadsman de rechtbank verzocht rekening te houden met de procespositie van de verdachte, het feit dat de verdachte een ‘first offender’ is, dat de verdachte veel te verliezen heeft en voorts dat er een signaal mag worden afgegeven dat het geven van openheid van zaken loont.

De verdediging verwijst naar een rapport van Forensisch Maatwerk van 15 oktober 2026 waarin geadviseerd wordt een deels voorwaardelijke gevangenisstraf aan de verdachte op te leggen, gelet op het beperkte recidiverisico.

De verdediging heeft de rechtbank een strafvoorstel gedaan en verzocht aan de verdachte een gevangenisstraf voor de duur van 37 maanden op te leggen, waarvan 24 maanden voorwaardelijk (met aftrek van het voorarrest) met een proeftijd van twee jaren en een werkstraf van 240 uren.

Na te melden straf is in overeenstemming met de ernst van het gepleegde feit, de omstandigheden waaronder dit is begaan en gegrond op de persoon en de persoonlijke omstandigheden van de verdachte, zoals daarvan tijdens het onderzoek op de terechtzitting is gebleken. De rechtbank neemt hierbij in het bijzonder het volgende in aanmerking.

Ernst van het feit

De verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan het medeplegen van handel in en productie van synthetische drugs, door onder anderen de loods van zijn bedrijf beschikbaar te stellen als drugslab.

Het strafrechtelijke onderzoek Antraciet laat in volle omvang zien wat de effecten zijn van het in georganiseerd verband in een drugslab produceren van en handel in synthetische drugs. Het is algemeen bekend dat het produceren van drugs gepaard gaat met gevaarlijke en giftige stoffen die door middel van een kleine fout in het productieproces of andere aanverwante omstandigheden kunnen leiden tot zowel aanzienlijke economische schade als schade voor de volksgezondheid. In deze zaak heeft dit gevaar zich ook daadwerkelijk verwezenlijkt.

Het drugslab waar de verdachte samen met de medeverdachten werkzaamheden verrichtten is op 19 juni 2025 afgebrand, met alle gevolgen van dien. Door de chemische stoffen die aanwezig waren in de loods zijn op grote schaal schadelijke stoffen en gassen vrijgekomen waardoor onder meer scholen gesloten moesten blijven en omliggende bedrijven de dag na de brand niet hebben kunnen opstarten.

De verdachte heeft door het beschikbaar stellen van zijn loods gelegenheid gecreëerd voor het plegen van drugsmisdrijven. Hij heeft geregeld dat de medeverdachten van en naar de carpoolplaatsen werden vervoerd, kennelijk om hen zoveel mogelijk buiten zicht te houden. Ook blijkt uit gesprekken met de medeverdachten dat de verdachte een rol had bij de productie van en handel in harddrugs. De ervaring leert dat het in vereniging plegen van drugsgerelateerde activiteiten gepaard gaat met geweld en dat het gebruik van (vuur)wapens daarbij niet wordt geschuwd. Zo ook in deze zaak. Na de brand, als er moet worden “afgerekend” voor het verlies van de productielocatie en de daarin opgeslagen precursoren, wordt het grimmig. De verdachte wordt als eigenaar van de loods waarin het drugslab gevestigd zat door derden ontvoerd en onder druk gezet. Uiteindelijk heeft zijn familie onder meer een dure auto moeten verkopen om losgeld te kunnen betalen en de verdachte vrij te krijgen.

Het handelen van de verdachte is toonaangevend voor hoe één verkeerde beslissing vanuit financiële nood grote gevolgen heeft. De verdachte heeft met zijn handelen bewust ingezet op financieel gewin en daarmee niet alleen zichzelf en zijn familie in grote problemen gebracht, maar ook het algehele gevoel van veiligheid in de samenleving geschaad en de volksgezondheid in gevaar gebracht.

Strafblad

De rechtbank heeft kennisgenomen van het strafblad van de verdachte van 19 augustus 2026. Hieruit volgt dat de verdachte niet eerder is veroordeeld voor strafbare feiten. De rechtbank zal aan deze omstandigheid geen gewicht toekennen in de straftoemeting.

Persoon van de verdachte

Uit het door de verdediging overgelegde rapport van Forensisch Maatwerk en dat wat de verdachte op de terechtzitting heeft verklaard volgt dat de verdachte een zware detentieperiode heeft gehad, inmiddels psychische hulp krijgt en medicatie gebruikt. De verdachte heeft het zwaar als ondernemer, er is sprake van een faillissement, er lopen onderzoeken, er zijn rechtszaken en de verdachte werkt hard om het hoofd boven water te houden. De verdachte heeft zichzelf willen bewijzen, daardoor te veel hooi op zijn vork genomen en is vervolgens in het criminele milieu beland.

Straf

De rechtbank heeft bij de bepaling van de strafmodaliteit en strafmaat aansluiting gezocht bij de landelijke oriëntatiepunten voor straftoemeting en de volgende feiten en omstandigheden. De rechtbank houdt in dit geval rekening met de duur van de bewezenverklaarde periode en de intensieve aard van de door de verdachte gepleegde strafbare gedragingen. De verdachte was in die periode dagelijks bij het drugslab betrokken. Daarentegen is ook een aantal strafverminderende omstandigheden aan de orde. Zo heeft de verdachte op de terechtzitting openheid van zaken gegeven en hij heeft een uitgebreide verklaring over zijn eigen rol afgelegd. Verder houdt de rechtbank in strafverminderende zin rekening met de jonge leeftijd van de verdachte ten tijde van de strafbare gedragingen en met de omstandigheid dat hij zijn bedrijfspand uit financiële nood slechts kort ter beschikking heeft willen stellen, waarna door de medeverdachten misbruik is gemaakt van deze verkeerde beslissing en de verdachte betrokken is geraakt bij veel omvangrijkere strafbare feiten. De verdachte heeft daar ook al vóór dat politie en justitie hem in de gaten hadden nare gevolgen van ondervonden, doordat hij zelf slachtoffer werd van een ontvoering. Ten slotte weegt de rechtbank in strafverminderende zin de gevolgen mee die deze verkeerde beslissing voor hem als persoon maar ook voor hem als ondernemer hebben gehad.

De rechtbank heeft voorts gekeken naar straffen die in vergelijkbare zaken worden opgelegd en acht mede gelet hierop een lagere straf dan geëist door de officier van justitie op zijn plaats.

Gelet op wat hiervoor is overwogen, is de rechtbank van oordeel dat niet kan worden volstaan met een lichtere of andere sanctie dan een straf die deels onvoorwaardelijke vrijheidsbeneming van na te melden duur met zich brengt.

Alles afwegende acht de rechtbank een gevangenisstraf voor de duur van 1095 dagen met aftrek van het voorarrest, waarvan 689 dagen voorwaardelijk en een proeftijd van drie jaren passend en geboden. De rechtbank is van oordeel dat alle omstandigheden een onvoorwaardelijke gevangenisstraf gelijk aan de duur van het voorarrest rechtvaardigen, waardoor de verdachte niet terug hoeft naar de gevangenis.

Om de ernst van het strafbare feit tot uiting te brengen en de verdachte ervan te weerhouden zich in de toekomst opnieuw aan strafbare feiten schuldig te maken, legt de rechtbank een groot voorwaardelijk strafdeel op met een lange proeftijd.

Maatregel kostenverhaal

De officier van justitie heeft ten aanzien van de kosten die door de politie zijn gemaakt in verband met de vernietiging van de gevaarlijke voorwerpen in het drugslab aan de [adres 2] de maatregel kostenverhaal op grond van

artikel 13d Opw gevorderd. Van de totale gevorderde kosten van € 158.658,62 dient volgens de officier van justitie – gelet op hun rol bij het drugslab – 20% van die kosten, te weten € 31.731,73, voor rekening van [medeverdachte 1] , [medeverdachte 3] en [medeverdachte 4] te komen en 10% van die kosten, te weten € 15.865,86, voor rekening van [medeverdachte 2] , [medeverdachte 5] , de verdachte en [medeverdachte 6] te komen.

Namens de verdachte is ten aanzien van die vordering verweer gevoerd. De raadsman heeft – kort gezegd – aangevoerd dat gelet op de (beperkte) rol van de verdachte bij het drugslab zijn aandeel in de gevorderde kosten zou moeten worden gematigd en dat niet alle kosten voor vergoeding in aanmerking komen.

De rechtbank overweegt hierover het volgende.

Op 1 juli 2022 is artikel 13d Opw in werking getreden en van toepassing op strafbare feiten die na de inwerkingtredingsdatum zijn gepleegd. Deze bepaling ziet op de ‘maatregel kostenverhaal’ en maakt het mogelijk dat de kosten die ten laste van de Staat komen in verband met de vernietiging van voorwerpen, die ernstig gevaar opleveren voor de leefomgeving of voor de volksgezondheid, worden verhaald op degene die wordt veroordeeld ter zake van een strafbaar feit dat in verband staat met die voorwerpen. Onder die kosten vallen de kosten van de vernietiging zelf en kosten die met de vernietiging samenhangen, zoals de kosten van het verzamelen, het vervoer of de opslag voorafgaand aan de vernietiging. Ook de personeelskosten die voor de vernietiging noodzakelijkerwijs moeten worden gemaakt vallen hieronder.

De rechtbank stelt vast dat aan de vereisten voor oplegging van de maatregel is voldaan. De rechtbank heeft – onder meer en voor zover hier relevant – bewezenverklaard dat de verdachte samen met anderen drugs heeft geproduceerd. Bij de stukken bevindt zich een “Rapport maatregel kostenverhaal” van 14 november 2025 (p. 2186 e.v. van het dossier) en daaruit volgt dat door het bedrijf DIRMAR SEON BV in opdracht van de politie werkzaamheden zijn uitgevoerd in het kader van de ontmanteling van dat drugslab. De kosten van die werkzaamheden bedroegen in totaal € 158.658,62 en zagen onder meer op de afvoer van chemicaliën, restafval en hardware ter vernietiging en op personeelskosten. De politie heeft de factuur van DIRMAR SEON BV voldaan (zie p. 2194 en 2195 van het dossier). Uit onderzoek van de LFO volgt dat in het drugslab een aanzienlijke hoeveelheid brandbare stoffen, chemicaliën en hardware (bijvoorbeeld IBC’s) aanwezig waren (zie p. 551 e.v. van het dossier). Verder volgt uit het informatieblad van de LFO (p. 2196 e.v. van het dossier) dat – kort samengevat – een dergelijke productieplaats van (synthetische) drugs een ernstig gevaar vormt voor de leefomgeving en voor de gezondheid van de bewoners van woningen, personeel van aangrenzende bedrijven en bezoekers. Met de brand in het drugslab op 19 juni 2025 en de gevolgen daarvan voor de omgeving, heeft dat gevaar zich in dit geval ook verwezenlijkt. De rechtbank acht het vanzelfsprekend dat het opruimen van een dergelijke productieplaats, gelet op het gevaar voor de volksgezondheid, snel én zorgvuldig moet gebeuren. Dat dit gepaard gaat met enige (extra) kosten is evenzo vanzelfsprekend.

Gelet op wat hiervoor is overwogen komen de aard en de hoogte van de gevorderde kosten de rechtbank aannemelijk voor. Naar het oordeel van de rechtbank zijn die kosten ook voldoende onderbouwd. Hetgeen hierover namens de verdachte is aangevoerd maakt dat niet anders.

De rechtbank ziet ook geen aanleiding voor het oordeel dat op de factuur van DIRMAR SEON BV posten zijn opgevoerd die niet in rechtstreeks verband staan tot de ontmanteling van het drugslab. Zoals volgt uit hetgeen hiervoor is overwogen vallen ook gemaakte personeelskosten, waaronder ook de post ‘eten medewerkers’, onder de kosten die op de verdachte kunnen worden verhaald. Datzelfde geldt voor de kosten die zijn gemaakt voor het opruimen van in de loods aanwezige goederen die werden gebruikt in de normale bedrijfsvoering van [bedrijf 1] (zoals het aanwezige mierenzuur). De rechtbank is van oordeel dat de aanwezigheid van deze goederen na afloop van de brand een ernstig gevaar oplevert voor de leefomgeving of voor de volksgezondheid en dat deze goederen door hun aanwezigheid in de loods waarin het drugslab was gevestigd in voldoende verband staan tot het strafbare feit waarvoor verdachte wordt veroordeeld. De rechtbank volgt ook niet het betoog dat de schadebeperkingsplicht onvoldoende in acht is genomen doordat in het weekend is doorgegaan met de ontmantelingswerkzaamheden. Gelet op het gevaarzettende en milieuvervuilende karakter van de in het drugslab aanwezige stoffen acht de rechtbank het voldoende aannemelijk dat de ontmanteling zo snel mogelijk moest worden afgerond.

Ook zal de rechtbank de verdeling van de kosten tussen de verdachte en de medeverdachten zoals door de officier van justitie is voorgesteld volgen, nu het dossier over de rol van de verdachte bij het drugslab hiervoor voldoende steun biedt.

De rechtbank legt daarom de maatregel kostenverhaal ter hoogte van € 15.865,86 aan de verdachte op. Als dit bedrag niet wordt betaald, kunnen gelet op artikel 13d lid 3 van de Opiumwet in samenhang met artikel 36e van het Wetboek van Strafrecht 158 dagen gijzeling worden toegepast zonder dat de betalingsverplichting vervalt.

Voorlopige hechtenis

Nu het onvoorwaardelijk gedeelte van de gevangenisstraf gelijk is aan het voorarrest, zal de rechtbank het (reeds geschorste) bevel tot voorlopige hechtenis opheffen.