Omgevingsrecht
Deze uitspraak gaat over de hoogte van de aan eiser toegekende tegemoetkoming in planschade als gevolg van…
Rechtbank Noord-Nederland, 27 oktober 2026
ECLI:NL:RBNNE:2026:4712 · Rechtbank Noord-Nederland · 27 oktober 2026
https://www.uitspraken.nl/uitspraak/rechtbank-noord-nederland/bestuursrecht/omgevingsrecht/eerste-aanleg-meervoudig/ecli-nl-rbnne-2026-4712
Zaakgegevens
Op 27 oktober 2026 heeft de Rechtbank Noord-Nederland in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over omgevingsrecht.
- Instantie
- Rechtbank Noord-NederlandRechtbankDe rechter die de meeste zaken als eerste behandelt: civiele zaken, strafzaken en bestuurszaken.Meer uitleg
- Zittingsplaats
- Groningen
- Datum uitspraak
- 27 oktober 2026
- Datum publicatie
- 4 november 2026
- Zaaknummer
- LEE 25/2296
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht » Omgevingsrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - meervoudigMeervoudige kamerDe zaak is behandeld door drie rechters samen, meestal omdat zij ingewikkeld of zwaar is.Meer uitleg
- ECLI
- ECLI:NL:RBNNE:2026:4712
Inhoud van deze uitspraak
Samenvatting
Deze uitspraak gaat over de hoogte van de aan eiser toegekende tegemoetkoming in planschade als gevolg van vaststelling van het inpassingsplan “Windpark De Drentse Monden en Oostermoer”. De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de tegemoetkoming die de minister heeft toegekend juist is. De rechtbank beoordeelt onder meer de planologische vergelijking en diverse schadefactoren. Beroep ongegrond verklaard.
Uitspraak
RECHTBANK NOORD-NEDERLAND
Zittingsplaats Groningen
Bestuursrecht
zaaknummer: LEE 25/2296
uitspraak van de meervoudige kamer van 27 oktober 2026 in de zaak tussen
[eiser], uit [plaats], eiser
(gemachtigde: mr. E.G.J.M. Meijer),
en
de minister van Klimaat en Groene Groei, de minister
(gemachtigde: mr. R.H.M. Sipman).
Als derde-partijen nemen aan de zaak deel: Windpark Oostermoer Exploitatie B.V. uit Eexterveen, Duurzame Energieproductie Exloërmond B.V. uit 1e Exloërmond en Raedthuys DDM B.V. uit Enschede (de derde-partijen)
(gemachtigde: mr. D. Sietses).
Samenvatting
1. Deze uitspraak gaat over de hoogte van de aan eiser toegekende tegemoetkoming in planschade. Eiser is het niet eens met de toegekende tegemoetkoming van € 12.600,-, te vermeerderen met de wettelijke rente en het drempelbedrag. Hij voert daartoe een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de hoogte van die tegemoetkoming.
De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de tegemoetkoming die de minister heeft toegekend juist is. Eiser krijgt geen gelijk en het beroep is dus ongegrond. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.
Procesverloop en relevante feiten en omstandigheden
2. Eiser is eigenaar van de woning op het perceel aan [perceel] in [plaats].
3. Op 22 september 2016 is het inpassingsplan “Windpark De Drentse Monden en Oostermoer” vastgesteld. Op 21 februari 2018 is het inpassingsplan onherroepelijk geworden. Dit plan maakt de aanleg van een windpark bestaande uit 45 windturbines inclusief netaansluiting en bijbehorende (nuts)voorzieningen planologisch mogelijk binnen het grondgebied van de gemeenten Aa en Hunze, Borger-Odoorn, Stadskanaal en Vlagtwedde.
4. Op 15 februari 2023 heeft eiser een verzoek om tegemoetkoming in planschade ingediend.
5. Op verzoek van de minister heeft Thorbecke B.V. (Thorbecke) op 12 december 2024 een advies uitgebracht over het planschadeverzoek. Voorafgaand aan die advisering heeft Thorbecke eiser telefonisch gehoord en heeft eiser een zienswijze bij Thorbecke ingediend. Het taxatierapport van taxateur W. de Jager van 25 september 2024 (het taxatierapport van De Jager) is als bijlage bij het adviesrapport gevoegd.
6. In het besluit van 17 december 2024 heeft de minister aan eiser een tegemoetkoming van € 14.366,- toegekend (inclusief wettelijke rente en retour van het door eiser betaalde drempelbedrag). Eiser heeft hiertegen bezwaar gemaakt.
7. In het bestreden besluit van 19 mei 2025 heeft de minister de bezwaren van eiser ongegrond verklaard en het besluit van 17 december 2024 gehandhaafd.
8. Eiser heeft beroep ingesteld tegen het bestreden besluit. De minister heeft op het beroep gereageerd met een verweerschrift.
9. De rechtbank heeft het beroep op 26 mei 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de echtgenote van eiser, de gemachtigde van eiser, de gemachtigde van de minister, T.J. de Ruijter als adviseur van Thorbecke B.V., [persoon] namens Raedthuys DDM B.V. en de gemachtigde van de derde-partijen. Het onderzoek is ter zitting gesloten.
10. Op 8 juni 2026 heeft eiser een wrakingsverzoek ingediend. Op 24 juni 2026 heeft de wrakingskamer van deze rechtbank eiser niet-ontvankelijk verklaard in zijn wrakingsverzoek.
Beoordeling door de rechtbank
Toetsingskader
11. Op 1 januari 2024 is de Wet ruimtelijke ordening (Wro) ingetrokken en is de Omgevingswet in werking getreden.
In artikel 4.19 van de Invoeringswet Omgevingswet heeft de wetgever regels van overgangsrecht gegeven voor een verzoek om vergoeding van schade die is geleden door de inwerkingtreding van een besluit als bedoeld in artikel 6.1, tweede lid, aanhef en onder a, b, e of f, van de Wro. In het derde lid is bepaald dat het oude recht van toepassing blijft op het verzoek om schadevergoeding tot het besluit op dat verzoek onherroepelijk wordt en, bij toewijzing van het verzoek, de toegewezen schadevergoeding volledig is betaald.
Het inpassingsplan is een besluit als bedoeld in artikel 6.1, tweede lid, aanhef en onder a, van de Wro. Dat betekent dat in dit geval de Wro zoals die gold vóór 1 januari 2024, van toepassing blijft.
Ingetrokken beroepsgronden
12. Eiser heeft op de zitting de beroepsgronden ingetrokken over de behandeling van het bezwaarschrift door de bezwarencommissie, het ontbreken van het verslag van de hoorzitting en het ontbreken van een advies van de bezwarencommissie. De rechtbank laat die gronden daarom verder buiten beschouwing.
Hoor en wederhoor en vergewisplicht
12. Eiser betoogt dat het opmerkelijk is dat Thorbecke niet aanwezig was op de hoorzitting. Hierdoor kon geen inhoudelijk weerwoord worden geleverd op de fundamentele kritiek van de Stichting Adviesbureau Onroerende Zaken (SAOZ). Volgens eiser verklaarde de heer Van der Lee van de SAOZ nadrukkelijk dat hij het adviesrapport anders zou schrijven dan Thorbecke. Volgens eiser wordt hiermee impliciet erkend dat het adviesrapport tekortschiet. De weigering van Thorbecke om aanwezig te zijn, wijst op een schending van het beginsel van hoor en wederhoor als bedoeld in artikel 7:2 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), aldus eiser.
De minister stelt zich op het standpunt dat het aanwezig zijn van Thorbecke bij de hoorzitting geen verplichting is die uit de wet voortvloeit. Er was geen aanleiding om een nadere toelichting van Thorbecke te vragen, omdat de bezwaargronden vrijwel gelijk waren aan de zienswijze. Op die zienswijze was al door Thorbecke gereageerd in het advies. Van der Lee was namens de derde-partijen aanwezig op de hoorzitting. Dat hij gezegd zou hebben dat hij het rapport anders zou hebben opgesteld, is onvoldoende grond om te twijfelen aan de deskundigheid van Thorbecke of aan het door Thorbecke opgestelde advies, aldus de minister.
14. Van een schending van het beginsel van hoor en wederhoor is naar het oordeel van de rechtbank geen sprake. Vaststaat dat de minister eiser in de gelegenheid heeft gesteld om te worden gehoord en dat eiser van die gelegenheid gebruik heeft gemaakt. Ook heeft eiser de gelegenheid gehad om zowel in zijn bezwaarschrift als tijdens de hoorzitting te reageren op het advies van Thorbecke. Dat de deskundige tijdens de hoorzitting niet aanwezig was, maakt dat niet anders. Dit betoog slaagt niet.
14. Wat betreft de mededelingen van de deskundige tijdens de hoorzitting, overweegt de rechtbank het volgende. Uitgangspunt is dat de minister op het advies van een deskundige mag afgaan, nadat hij is nagegaan of dit advies op zorgvuldige wijze tot stand is gekomen, de redenering daarin begrijpelijk is en de getrokken conclusies daarop aansluiten. Dat is alleen anders als er concrete aanknopingspunten zijn voor twijfel aan de juistheid of volledigheid ervan. Het staat vast dat eiser geen tegenadvies heeft overgelegd. De enkele mededeling van een deskundige van SAOZ dat hij een advies anders zou hebben geformuleerd dan de opsteller van dat advies, is onvoldoende om aan de juistheid, volledigheid en/of zorgvuldigheid van het advies van Thorbecke te twijfelen.
Planologische vergelijking
16. Eiser betoogt dat Thorbecke geen juiste en geen volledige planologische vergelijking heeft gemaakt.
De minister stelt zich op het standpunt dat in het advies van Thorbecke een vergelijking is gemaakt. Door Thorbecke is geconcludeerd dat sprake is van middelzwaar planologisch nadeel veroorzaakt door uitzichthinder, beperkte (slag)schaduwhinder, beperkte geluid- en lichthinder en een verminderde situeringswaarde, aldus de minister.
17. De rechtbank is van oordeel dat deze beroepsgrond niet slaagt. Uit het advies van Thorbecke volgt dat bij de beoordeling van eisers aanvraag rekening is gehouden met de bouw- en gebruiksmogelijkheden die de oude en nieuwe planologische regimes bieden. Thorbecke heeft onder meer aandacht besteed aan de maximaal toegestane hoogte van bouwwerken in het gebied. De maximale ashoogte, de maximale rotordiameter en de tiphoogte van de windturbines zijn betrokken en gewogen in de schadeanalyse. Daarbij is steeds acht geslagen op de positionering van die windturbines ten opzichte van eisers onroerende zaak. Eiser heeft niet geconcretiseerd welke planologische mogelijkheden niet, onvoldoende of onjuist zouden zijn beoordeeld.
Schadefactoren
Geluid
18. Eiser betoogt dat de hinder van laagfrequent en infrasoon geluid veroorzaakt voor windturbines, structureel is onderschat. Er moet niet alleen worden getoetst aan wettelijke normen maar ook aan de daadwerkelijke overlast. De gehanteerde geluidsmodellen voldoen niet aan vaste rechtspraak en bewoners ondervinden gezondheidsklachten zoals slaapproblemen, aldus eiser. Eiser verwijst in dit kader naar de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (ABRvS) van 13 maart 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:825).
De minister stelt zich op het standpunt dat het geluid overdag wegvalt tegen de achtergrond van de bestaande geluidsbronnen. In de nacht is er sprake van een beperkte toename van de geluidshinder.
19. De rechtbank is van oordeel dat deze beroepsgrond niet slaagt. Naar het oordeel van de rechtbank heeft Thorbecke in het advies voldoende inzichtelijk gemaakt hoe hij is gekomen tot de geluidsbelasting op de woning van eiser. In het advies heeft Thorbecke de situering van de windturbines ten opzichte van eisers woning als uitgangspunt genomen alsmede de geluidsnormen die het Activiteitenbesluit stelt aan windturbinegeluid. Thorbecke heeft de geluidsbelasting op eisers woning nader beschouwd in het licht van het geluidsonderzoek in het milieueffectrapport (mer). Eisers enkele, niet onderbouwde, stelling dat de gehanteerde geluidsmodellen niet voldoen aan vaste rechtspraak is onvoldoende voor het oordeel dat sprake is geweest van onvoldoende zorgvuldig onderzoek door Thorbecke. Naar het oordeel van de rechtbank heeft de minister zich dus mogen baseren op het advies van Thorbecke. Eisers verwijzing naar een uitspraak van de ABRvS van 13 maart 2019 maakt dit niet anders, omdat die uitspraak niet gaat over planschade maar over een omgevingsvergunning voor het realiseren van woningen, waarbij geen sprake was van de omgevingsfactor geluid.
Licht en slagschaduw
20. Eiser betoogt dat de hinder door permanente verlichting en slagschaduw op gevels buitengewoon storend is en de nachtrust en leefomgeving beïnvloedt. Eiser verwijst in dit kader naar de uitspraak van de ABRvS van 12 februari 2020 (ECLI:NL:RVS:2020:490).
De minister stelt zich op het standpunt dat de toename van slagschaduwhinder gering is. Weliswaar ligt de woning binnen de contour van 0 en 5 uur, maar dichter bij de 0 uur contour. Wat lichthinder betreft, is sprake van een beperkte toename met name in het donker, wat zorgt voor een gering nadeel.
21. De rechtbank is van oordeel dat deze beroepsgrond niet slaagt. In het advies heeft Thorbecke toegelicht dat sprake is van beperkte slagschaduwhinder, met name in de middag en de avonduren in het voorjaar en de zomer. Daarnaast heeft Thorbecke toegelicht dat sprake is van beperkte toename aan lichthinder. Daarbij is rekening gehouden met de nachtelijke verlichting van de windturbines. Eiser heeft niet toegelicht waarom de factoren licht en slagschaduw onvoldoende zouden zijn betrokken, zodat het betoog reeds hierom niet slaagt. Eisers verwijzing naar, zoals de rechtbank begrijpt, een uitspraak van de ABRvS van 19 februari 2020 maakt dit niet anders. Die uitspraak gaat niet over planschade maar over de vaststelling van een wijzigingsplan voor een woonzorglocatie, waarbij geen sprake was van de omgevingsfactoren licht en slagschaduw.
Gezondheidseffecten
21. Eiser betoogt dat ook niet-wetenschappelijk bewezen maar wel reëel ervaren gezondheidseffecten kunnen worden meegewogen. Eiser stelt dat hij en andere bewoners klachten ervaren sinds de ingebruikname van het windpark. Eiser verwijst in dit kader naar de uitspraak van de ABRvS van 7 juni 2017 (ECLI:NL:RVS:2017:1516).
De minister stelt zich op het standpunt dat alleen de ten tijde van de inwerkintreding van de desbetreffende planologische maatregel objectief te verwachten gevolgen van het nieuwe planologische regime van belang zijn. Volgens de minister oordeelde de ABRvS in haar uitspraak over dit inpassingsplan dat er geen wetenschappelijk bewijs beschikbaar is dat de gestelde gezondheidsrisico’s van laagfrequent geluid en infrageluid van windturbines ondersteunt. De minister verwijst in dit kader naar de uitspraak van de ABRvS van 6 augustus 2025 (ECLI:NL:RVS:2025:3690).
23. De rechtbank is van oordeel dat deze beroepsgrond niet slaagt. Volgens vaste rechtspraak van de ABRvS zijn in de planvergelijking alleen de objectief te verwachten gevolgen van het nieuwe planologische regime van belang. Subjectieve elementen spelen daarbij geen rol. In de planologische vergelijking wordt alleen rekening gehouden met zorgen over gezondheidsrisico’s als gevolg van een planologische maatregel, indien voor die zorgen aanwijzingen zijn te vinden in wetenschappelijke informatie die op de peildatum beschikbaar was. De ABRvS heeft in haar uitspraak over dit inpassingsplan geoordeeld dat er geen wetenschappelijk bewijs beschikbaar is dat de gestelde gezondheidsrisico’s van laagfrequent geluid en infrageluid van windturbines ondersteunt. Eiser heeft erkend dat de wetenschap nog niet zover is dat dergelijke gevolgen kunnen worden vastgesteld. Eiser heeft zijn stelling dat ook rekening moet worden gehouden met reëel ervaren gezondheidseffecten niet onderbouwd en dit volgt niet uit voornoemde rechtspraak. Eisers verwijzing naar een uitspraak van de ABRvS van 7 juni 2017 maakt dit niet anders, omdat die uitspraak niet gaat over de gezondheidseffecten van windturbines maar over de vaststelling van een bestemmingsplan voor een zorghotel.
Omgevingsbeleving en uitzicht
24. Eiser betoogt dat de woon- en leefomgeving blijvend is verstoord. De komst van windturbines van 210 meter hoog in een open, vlak landschap heeft de visuele kwaliteit en de rust ernstig aangetast. Dit wordt breed gedragen door bewoners, die verklaren dat het nooit meer zal worden zoals vroeger. Volgens eiser benadrukt de ABRvS in de uitspraak van 30 oktober 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:3613) het belang van de subjectieve beleving van de omgeving.
25. De rechtbank is van oordeel dat deze beroepsgrond niet slaagt. In het advies van Thorbecke is over de omgevingsbeleving en het uitzicht een uitgebreide toelichting gegeven. De realisatie van het windpark dat met het nieuwe regime mogelijk is geworden, zal volgens Thorbecke ontegenzeggelijk invloed hebben op de beleving van het landschap. Eisers onroerende zaak was en is gelegen in een open lint met afwisselend woningen en agrarische bedrijven met zicht op open landschap. Door het nieuwe regime is een windpark mogelijk waardoor eiser met meerdere lijnopstellingen van hoge windturbines wordt geconfronteerd, waarmee het karakter van dit landschap is gewijzigd. Deze wijziging van de situeringswaarde is door Thorbecke daarom als nadelig beoordeeld.
Wat betreft het uitzicht is door Thorbecke toegelicht dat sprake is van uitzichthinder. Eiser heeft direct zicht op bepaalde windturbines binnen de twee noordelijke lijnopstellingen vanaf de achterzijde van het perceel en vanuit de woning. Voor de overige turbines in de twee noordelijke lijnopstellingen geldt dat deze voornamelijk zichtbaar zijn vanaf een klein gedeelte van eisers perceel. Dit brengt geen aanvullend nadeel mee. Eiser heeft niet toegelicht waarom de factoren uitzicht en omgevingsbeleving onvoldoende zouden zijn betrokken, zodat het betoog reeds hierom niet slaagt. Ook op dit punt heeft de minister zich naar het oordeel van de rechtbank op het advies van Thorbecke mogen baseren. Eisers verwijzing naar een uitspraak over een inreisverbod voor een vreemdeling, leidt niet tot een ander oordeel.
Taxatie en waardebepaling
26. Eiser betoogt dat zijn woning onjuist is getaxeerd. De werkelijke waardevermindering bedraagt 7% hetgeen neerkomt op een schade van € 26.600,-, terwijl in het besluit € 7.600,- is toegekend. Er zijn ongeschikte referentieobjecten gebruikt, die binnen de termijn van voorzienbaarheid zijn verkocht en zelf planwijzigingen ondergingen. Daarmee voldoen die niet aan de eisen zoals die zijn gesteld in onder andere de uitspraak van de ABRvS van 20 maart 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:839). Volgens eiser heeft rentmeester Jalving een onafhankelijke contra-expertise uitgevoerd, waaruit blijkt dat de waarde in 2016 op € 350.000,- lag en de waardevermindering op ten minste 7%. Het schadebedrag zou € 19.000,- moeten zijn, aldus eiser.
De minister stelt zich op het standpunt dat Thorbecke in antwoord op de zienswijze een reactie heeft gegeven op de referentieobjecten. Er is in dit geval geen taxatierapport van rentmeester Jalving of een andere taxateur overgelegd, enkel een Calcasa-waardebepaling. Dit is een geautomatiseerde, modelmatige schatting van de woningwaarde door middel van algoritmes en marktgegevens, waarbij binnen minuten een rapport gegenereerd wordt. Volgens de minister gaan deze rapporten niet over de maximale invulling van een planologische situatie en zijn daarom niet vergelijkbaar met een rapport van een deskundige zoals Thorbecke. Hier is geen taxateur aan te pas gekomen. Daarmee is geen sprake van een taxatierapport waarin aannemelijk is gemaakt dat de in het taxatierapport van Thorbecke gehanteerde uitgangspunten niet juist zijn. Er is geen reden om te twijfelen aan het advies van Thorbecke.
27. De rechtbank is van oordeel dat deze beroepsgrond niet slaagt. Voorop staat dat bij de bepaling van de waardevermindering van een onroerende zaak maatgevend is welke prijs een redelijk denkend en handelend koper voor die zaak zou hebben geboden onmiddellijk voor de inwerkingtreding van het nieuwe planologische regime en op het tijdstip direct daarna, uitgaande van de planologische mogelijkheden onder het oude en nieuwe regime.
Eisers betoog ziet op aspecten van de inhoud van het taxatierapport van De Jager die gebaseerd zijn op de specifieke deskundigheid van die taxateur, namelijk de vergelijkingstransacties en hoe representatief die zijn. De juistheid van (die aspecten van) het taxatierapport kan in beginsel slechts met vrucht worden bestreden met een onderbouwd tegenrapport van een onafhankelijke taxateur, waaruit blijkt dat het taxatierapport onjuist is. Ter onderbouwing van een betoog dat een taxatierapport onjuist is, is het niet voldoende dat het tegenrapport uitsluitend een andere zelfstandige taxatie stelt tegenover de taxatie die is vervat in het aan het besluit van het bestuursorgaan ten grondslag gelegde taxatierapport. Uit een in een tegenrapport vervatte zelfstandige taxatie blijkt nog niet waarom de in het taxatierapport vervatte taxatie onjuist is. Ook onvoldoende is een - niet met een tegenrapport onderbouwd - betoog van de betrokkene of diens gemachtigde dat ziet op een aspect van de inhoud van het taxatierapport dat gebaseerd is op de specifieke deskundigheid van een taxateur. Eiser heeft geen onderbouwd tegenrapport van een onafhankelijk taxateur ingediend, waaruit blijkt dat het taxatierapport van De Jager onjuist is. Eiser heeft de door hem gestelde visie van rentmeester Jalving namelijk niet met een rapport gestaafd. De Calcasa-waardebepaling is naar het oordeel van de rechtbank geen tegenrapport als hiervoor bedoeld. In die waardebepaling wordt namelijk geen vergelijking met het taxatierapport van De Jager gemaakt en wordt ook niet aangegeven waaruit blijkt dat dat taxatierapport onjuist is.
Eiser heeft daarmee naar het oordeel van de rechtbank geen concrete aanknopingspunten voor twijfel aan de juistheid of volledigheid van het taxatierapport van De Jager gegeven. Naar het oordeel van de rechtbank mocht de minister zich derhalve baseren op het taxatierapport van De Jager. Eisers verwijzing naar de uitspraak van de ABRvS van 20 maart 2019 maakt dit niet anders, omdat die uitspraak niet gaat over planschade maar over een verzoek tot wraking.
Conclusie en gevolgen
28. Het beroep is ongegrond. Dat betekent dat de hoogte van de toegekende tegemoetkoming in stand blijft. Eiser krijgt daarom het griffierecht niet terug. Hij krijgt ook geen vergoeding van zijn proceskosten.
Beslissing
De rechtbank verklaart het beroep ongegrond.
Deze uitspraak is gedaan door mr. M. Lok, voorzitter, mr. S. Ketelaars-Mast en
mr. M.S. van den Berg, leden, in aanwezigheid van mr.R.A. Schaapsmeerders, griffier.
Uitgesproken in het openbaar op 27 oktober 2026.
|
griffier |
voorzitter |
Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met deze uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen zes weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.