Vreemdelingenrecht

Asiel; AMB-verordening (Duitsland); verantwoordelijke lidstaat; informatieplicht; bezwaren tegen…

Rechtbank Den Haag, 28 oktober 2026

Zaakgegevens

Op 28 oktober 2026 heeft de Rechtbank Den Haag in eerste aanleg uitspraak gedaan in een zaak over vreemdelingenrecht.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Zittingsplaats
Arnhem
Datum uitspraak
28 oktober 2026
Datum publicatie
6 november 2026
Zaaknummer
NL26.44773
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
ECLI
ECLI:NL:RBDHA:2026:32743
E-mail
Inhoud van deze uitspraak

Samenvatting

Asiel; AMB-verordening (Duitsland); verantwoordelijke lidstaat; informatieplicht; bezwaren tegen overdracht/zienswijze; interstatelijk vertrouwensbeginsel; ongegrond.

Uitspraak

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Arnhem

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.44773


uitspraak van de enkelvoudige kamer van 28 oktober 2026 in de zaak tussen

[eiser] , v-nummer [x] , eiser

(gemachtigde: mr. A.M. Veld),

en

de minister van Asiel en Migratie

(gemachtigde: mr. D. Post).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over het niet in behandeling nemen van de asielaanvraag van eiser, omdat Duitsland hier verantwoordelijk voor is. Eiser is het hier niet mee eens. Hij voert daar een aantal beroepsgronden tegen aan. Aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank het niet in behandeling nemen van de asielaanvraag.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het niet in behandeling nemen van de asielaanvraag in stand kan blijven. De minister heeft eiser voldoende in de gelegenheid heeft gesteld om zijn bezwaren tegen een overdracht aan Duitsland naar voren te brengen en gaat voor Duitsland ook terecht uit van het interstatelijk vertrouwensbeginsel. De rechtbank mag over de over de andere beroepsgronden van eiser geen oordeel geven. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

Procesverloop

2. Eiser heeft op 14 juli 2026 een asielaanvraag ingediend. De minister heeft deze aanvraag met het bestreden besluit van 3 augustus 2026 niet in behandeling genomen, omdat Duitsland verantwoordelijk is voor de behandeling daarvan.

2.1.

Eiser heeft beroep ingesteld tegen het bestreden besluit.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep, samen met de zaak NL26.44774, op 19 oktober 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

Totstandkoming van het besluit

3. De Europese Unie heeft gezamenlijke regelgeving over het in behandeling nemen van asielaanvragen. Die regelgeving staat in de Asiel- en migratiebeheerverordening (AMB-verordening). Op grond van de AMB-verordening neemt de minister een asielaanvraag niet in behandeling als is vastgesteld dat een andere lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling daarvan.

3.1.

In het geval van eiser heeft de minister vastgesteld dat Duitsland verantwoordelijk is voor de asielaanvraag. De minister heeft daarom een kennisgeving van terugname aan Duitsland verstuurd. Duitsland heeft de kennisgeving op 27 juli 2026 bevestigd.

Is Duitsland de verantwoordelijke lidstaat?

4. Eiser betoogt dat de minister onvoldoende aannemelijk heeft gemaakt dat Duitsland de verantwoordelijke lidstaat is. Uit het bestreden besluit blijkt namelijk niet op basis waarvan de minister tot die conclusie is gekomen en het dossier bevat geen claimverzoek of acceptatie daarvan. Bovendien heeft eiser zijn eerste asielaanvraag in Zweden ingediend en hebben de Duitse autoriteiten hem in 2022 tijdens een gehoor gezegd dat hij naar Zweden moest vertrekken. Het bestreden besluit is daarom onvoldoende gemotiveerd.

4.1.

Dit betoog slaagt niet. De rechtbank stelt voorop dat, zoals al onder 3.1 overwogen, dat Duitsland de kennisgeving van de minister op 27 juli 2026 heeft bevestigd en zich (dus) zodoende verantwoordelijk acht voor de asielaanvraag van eiser. Eiser heeft dit op de zitting ook erkend. De verantwoordelijkheid van Duitsland voor de asielaanvraag van eiser staat daarmee vast. Voor zover eiser betoogt dat niet Duitsland, maar een andere lidstaat van de Europese Unie (zoals Zweden) voor zijn asielaanvraag verantwoordelijk zou kunnen zijn, mag de rechtbank over dat betoog geen oordeel geven. In artikel 43, eerste lid, van de AMB-verordening staat namelijk dat de draagwijdte van een rechtsmiddel tegen een overdrachtsbesluit in terugnamesituaties (zoals in het geval van eiser) beperkt is tot de vraag of de overdracht van Duitsland een reëel risico op ernstige schade zou inhouden en de vraag of sprake is van omstandigheden van na het overdrachtsbesluit die bepalend zijn voor de juiste toepassing van de AMB-verordening. Het betoog van eiser raakt niet aan een van deze twee onderwerpen.

Heeft de minister eiser voldoende geïnformeerd?

5. Eiser betoogt dat de minister hem niet uiterlijk op de datum waarop zijn asielaanvraag door de minister is geregistreerd voldoende over de procedure uit de AMB-verordening heeft geïnformeerd. Eiser heeft onder meer recht op uitleg in begrijpelijke taal over de werking van deze procedure, hoe hij documenten kan overleggen, hoe hij juridische counseling en rechtsbijstand kan ontvangen en over de rechtsmiddelen die hij kan instellen tegen een beslissing van de minister.

5.1.

Zoals hiervoor (onder 4.1) al is overwogen, omvat de draagwijdte van het rechtsmiddel op grond van artikel 43, eerste lid, aanhef en onder a, van de AMB-verordening onder meer de vraag of de overdracht een reëel risico op ernstige schade als bedoeld in artikel 4 van het EU-Handvest inhoudt. Om dit rechtsmiddel effectief te kunnen benutten, moet een vreemdeling wel op de hoogte zijn van zijn rechten en de geldende procedure. De in de AMB-verordening neergelegde informatieverplichtingen dienen ter waarborging hiervan. Een schending van een informatievoorschrift kan daarom in deze procedure aan de orde komen.

5.2.

Eiser betoogt terecht dat hij door de minister niet voldoende (en tijdig) is geïnformeerd over de procedure. Uit de in het dossier opgenomen bevestiging van eisers asielaanvraag (met een vertaling in het Arabisch) blijkt dat eiser is geïnformeerd over hoe hij juridische counseling en gesubsidieerde rechtsbijstand kan ontvangen. Die informatie heeft eiser ook tijdig ontvangen. Maar uit het dossier blijkt niet dat eiser uiterlijk op de registratiedatum van zijn asielaanvraag door de minister uitleg heeft ontvangen in begrijpelijke taal over de werking van deze procedure, hoe hij documenten kan overleggen en over de rechtsmiddelen die hij kan instellen tegen een beslissing van de minister. Dit betekent dat het bestreden besluit lijdt aan een gebrek. De rechtbank ziet in dit geval aanleiding om het gebrek in het bestreden besluit te passeren, omdat aannemelijk is dat de eiser daardoor niet is benadeeld. Daarvoor is het volgende van belang. Eiser is, zoals hiervoor overwogen, geïnformeerd over zijn recht op rechtsbijstand en hij heeft zich gedurende de gehele procedure laten bijstaan door zijn gemachtigde. Eisers gemachtigde is een advocaat en gespecialiseerd in het vreemdelingenrecht, zodat ervan mag worden uitgegaan dat eiser langs de weg van zijn gemachtigde over voldoende informatie over de procedure beschikte. Verder is eiser in het bestreden besluit alsnog geïnformeerd over het rechtsmiddel dat hij kan instellen tegen het overdrachtsbesluit en heeft hij dat rechtsmiddel ook (tijdig) aangewend. Tot slot heeft eiser niet gezegd dat hij door het gebrek aan informatie feitelijk is belemmerd in de mogelijkheid om bezwaren of persoonlijke omstandigheden tegen de overdracht aan Duitsland naar voren te brengen. Ook heeft hij geen feiten gesteld waaruit dat laatste kan worden afgeleid.

Heeft de minister eiser voldoende in de gelegenheid gesteld om zijn bezwaren tegen een overdracht aan Duitsland naar voren te brengen?

6. Eiser betoogt dat de minister hem onvoldoende in de gelegenheid heeft gesteld om zijn bezwaren tegen een overdracht aan Duitsland naar voren te brengen. De tijd tussen de toevoeging van een advocaat aan eiser en het bestreden besluit was daarvoor te kort.

6.1.

De rechtbank stelt voorop dat artikel 43, eerste lid, van de AMB-verordening er niet aan in de weg staat dat zij een oordeel geeft over de vraag of eiser vóór het nemen van het bestreden besluit voldoende in de gelegenheid is gesteld om zijn bezwaren tegen een overdracht aan Duitsland naar voren te brengen. Deze gelegenheid is namelijk bedoeld om informatie te verkrijgen over de vraag of eiser na de overdracht een reëel risico op ernstige schade loopt, en die vraag valt binnen de draagwijdte van deze bepaling.

6.2.

Het betoog van eiser slaagt niet. Eiser heeft voldoende gelegenheid gehad om zijn bezwaren tegen een overdracht aan Duitsland kenbaar te maken. De minister heeft op 15 juli 2026 een brief gericht aan eiser gestuurd met de mededeling dat hij niet wordt uitgenodigd voor een gehoor, maar dat hij schriftelijk redenen kan geven waarom hij vindt dat hij niet aan Duitslang mag worden overgedragen. Hoewel de brief is verzonden aan de Raad voor Rechtsbijstand (RvR) in Ter Apel, heeft eiser de ontvangst van deze brief niet betwist. Vervolgens heeft de RvR eiser op 22 juli 2026 laten weten aan welke advocaat hij was gekoppeld, met daarin ook het verzoek om zo spoedig mogelijk contact op te nemen met haar om een afspraak te maken. De gemachtigde van eiser zegt dat zij pas op 27 juli 2026 op de hoogte van deze koppeling. Aangezien niet is gesteld of gebleken dat eiser na ontvangst van de brief van de RvR van 22 juli 2026 contact heeft opgenomen met zijn gemachtigde, is tot aan 27 juli 2026 al onnodig kostbare tijd verloren gegaan. Verder is het voor de rechtbank niet duidelijk geworden waarom het voor gemachtigde niet mogelijk was om eiser spoedig na 27 juli 2026 uit te nodigen voor een afspraak. Tussen 27 juli 2026 en het bestreden besluit hebben eiser en zijn gemachtigde daar immers één week de tijd voor gehad. De gemachtigde heeft op de zitting gezegd dat zij uitsluitend per post met eiser kon communiceren, omdat zij geen andere contactgegevens van hem had. De rechtbank begrijpt dat een termijn van een week dan krap kan zijn, maar in dat geval had eiser om uitstel kunnen vragen voor het indienen van een reactie op de brief van 15 juli 2026. Dat laatste is niet gebeurd. De omstandigheid dat voorafgaand aan het bestreden besluit geen bezwaren tegen een overdracht aan Duitsland naar voren zijn gebracht, komt daarom voor rekening en risico van eiser.

Mag de minister voor Duitsland uitgaan van het interstatelijk vertrouwensbeginsel?

7. Eiser betoogt dat de minister voor Duitsland niet mag uitgaan van het interstatelijk vertrouwensbeginsel. Eiser heeft in de Duitse opvang te maken gehad met geweld en daar een blauw oog aan overgehouden. Daarnaast is hij onheus bejegend, zijn documenten van hem gestolen en heeft hij op straat discriminatie ervaren. Eiser heeft hier vele malen over geklaagd bij de politie en de gemeente, maar met die klachten is niets gedaan. Eiser stelt dat terugkeer naar Duitsland daarom een reëel risico op een onmenselijke of vernederende behandeling loopt.

7.1.

Dit betoog slaagt niet. De minister stelt zich terecht op het standpunt dat hij voor Duitsland mag uitgaan van het interstatelijk vertrouwensbeginsel. Eiser zegt dat hij in Duitsland te maken heeft gehad met geweld, onheuse bejegening, ernstige discriminatie en diefstal van documenten. Hij zegt echter niet wat er concreet is voorgevallen. Wel zit er in het dossier een foto waarop is te zien dat eiser een blauw oog heeft, maar over de feitelijke toedracht van dat letsel heeft eiser niets concreets verklaard. En zelfs als eiser met de door hem gestelde behandelingen te maken heeft gehad, dan betekent dat nog niet dat de minister er niet (langer) van mag uitgaan dat de Duitse autoriteiten zich houden aan de Europese regelgeving met betrekking tot de asielprocedure, opvangvoorzieningen en mensenrechten. De minister wijst er namelijk terecht op dat eiser hierover eerst moet klagen bij de Duitse autoriteiten, en dat niet is gebleken dat zij eiser niet zouden kunnen of willen helpen. Eiser heeft in dit verband weliswaar gesteld dat hij tevergeefs bij de Duitse politie en bij zijn Duitse gemeente heeft geklaagd, maar die stelling heeft hij verder niet onderbouwd door bijvoorbeeld informatie te overleggen van de door hem ingediende klachten die niet (verder) in behandeling zouden zijn genomen. Dit betekent dat de rechtbank niet kan uitgaan van wat eiser stelt.

Conclusie en gevolgen

8. Het beroep is ongegrond. Dat betekent dat eiser geen gelijk krijgt en het niet in behandeling nemen van zijn asielaanvraag in stand blijft.

8.1.

Omdat de rechtbank onder 5.2 een gebrek in de totstandkoming van het bestreden besluit heeft vastgesteld, ziet de rechtbank aanleiding om de minister te veroordelen in de proceskosten van eiser. Deze vergoeding bedraagt € 1.868, omdat de gemachtigde van eiser een beroepschrift heeft ingediend en aan de zitting heeft deelgenomen (twee punten van elk € 934 met wegingsfactor 1). Verder zijn er geen kosten gemaakt die vergoed kunnen worden.

Beslissing

De rechtbank:

  • verklaart het beroep ongegrond;

  • veroordeelt de minister in de proceskosten van eiser tot een bedrag van € 1.868.

Deze uitspraak is gedaan door mr. A.F. Vink, rechter, in aanwezigheid van mr. S.J.B. ter Beke, griffier.

De uitspraak is uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen twee weken na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.

Vergelijk ook artikel 30, eerste lid, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw 2000) en artikel 39, eerste lid, aanhef en onder a, van de Procedureverordening. Eiser heeft ter onderbouwing een verslag van een Duits gehoor van 27 september 2022 overgelegd. Eiser wijst op artikel 19, eerste lid, en 20, eerste lid, van de AMB-verordening. Rb. Den Haag (zp Arnhem) 12 oktober 2026, ECLI:NL:RBDHA:2026:30341, r.o. 4.2. Artikel 6:22 van de Algemene wet bestuursrecht maakt dat mogelijk. Rb. Den Haag (zp Arnhem) 12 oktober 2026, ECLI:NL:RBDHA:2026:30341, r.o. 4.2. Vergelijk ABRvS 15 oktober 2026, ECLI:NL:RVS:2026:6047, r.o. 3.1.