Rechtbank Den Haag, eerste aanleg - enkelvoudig personen- en familierecht

Gelet op de samenhang tussen de vorderingen in conventie en in reconventie, zal de voorzieningenrechter de vorderingen gezamenlijk behandelen.

In dit kort geding dient verder te worden beoordeeld of de in deze zaak aannemelijk te achten omstandigheden een ordemaatregel vereisen dan wel of de vorderingen van partijen in een bodemprocedure een zodanige kans van slagen hebben dat het gerechtvaardigd is op de toewijzing daarvan vooruit te lopen door het treffen van een voorziening. Daarbij dient de voorzieningenrechter uit te gaan van de feiten met een beperkte toetsing daarvan, omdat de aard van een kort geding zich niet leent voor nader feitenonderzoek en nadere bewijslevering. Het oordeel in deze procedure is dan ook niet meer dan een voorlopige ordemaatregel.

Zowel de vader als de moeder vorderen het uitsluitend gebruiksrecht van de woning. Partijen zijn gezamenlijk eigenaar van de onroerende zaak en zijn in gelijke mate gerechtigd tot het gebruik van de woning. Bij het antwoord op de vraag welke partij voorlopig het uitsluitend gebruiksrecht van de woning toegewezen krijgt, gaat het om een belangenafweging waarbij alle omstandigheden van het geval dienen te worden meegewogen. Daarbij betrekt de voorzieningenrechter in dit geval ook de belangen van de kinderen en de door de vader gevorderde voorlopige zorgregeling, die sterk afhankelijk is van de vraag wie in de woning mag verblijven. Zowel de vader als de moeder hebben een spoedeisend belang bij hun vorderingen met betrekking tot de woning en de zorgregeling.

De moeder heeft haar belang bij het gevorderde exclusieve gebruiksrecht als volgt onderbouwd. Volgens de moeder is er sprake van ernstig en structureel partnergeweld van de vader jegens de moeder. Er is sprake van een patroon van controle, dwang, drukuitoefening, verbaal en fysiek geweld, hetgeen zij kwalificeert als grensoverschrijdend. Zij is bang voor de vader en houdt de huidige situatie niet langer vol. Ook heeft zij, anders dan de vader, geen alternatieve mogelijkheden om ergens te verblijven. Daarbij meent de moeder dat het in het belang van de kinderen is dat zij in de woning kunnen blijven. Dit betreft immers hun vertrouwde omgeving en zij verzoekt om de kinderen ook aan haar toe te vertrouwen.

De vader heeft aangevoerd dat zijn belang om de woning met uitsluiting van de moeder te mogen gebruiken zwaarder weegt dan dat van de moeder. Hij verwacht dat de moeder zo lang mogelijk in de woning wil blijven en de verkoop wil rekken, omdat zij de woning niet kan bekostigen of de vader uit kan kopen. De vader maakt zich er ook zorgen over dat – indien de moeder de woning met uitsluiting van hem zal gebruiken – de woning verwaarloosd wordt en er achterstallig onderhoud zal ontstaan aan de woning en de tuin. Daarnaast maakt de vader zich er zorgen over dat de moeder haar nieuwe relatie(s) of derden in de woning zal toelaten waarmee voor de kinderen een ingewikkelde situatie kan ontstaan. De vader heeft naar voren gebracht dat hij het grootste deel van de zorg van de kinderen op zich neemt en dichtbij huis werkt.

De moeder heeft een beeld naar voren gebracht dat er sprake is van intieme terreur dan wel een patroon van dwingende controle door de vader. De vader heeft dit betwist. Het uitgangspunt is dat ouders ook na het eindigen van een huwelijk of een relatie een gelijkwaardige zorgverdeling hebben. Indien de voorzieningenrechter van oordeel zou zijn dat er sprake is van intiem terreur of dwingende controle, dan heeft dat invloed op de vast te stellen zorgregeling. De voorzieningenrechter acht het aannemelijk dat er begin 2025 tijdens een verblijf van de ouders in [land] door de vader geweld is gebruikt jegens de moeder. De moeder heeft hierover namelijk kort daarna een derde geappt en de vader heeft per Whatsapp spijt betuigd dat hij een grens over is gegaan bij de moeder. Ook is het de voorzieningenrechter gebleken dat de vader via berichten de moeder heeft uitgescholden. Hij heeft dit ook erkend. Daar staat tegenover dat de moeder buitenshuis werkt, zij economisch in potentie onafhankelijk is van de vader en zij activiteiten onderneemt zonder de vader. De voorzieningenrechter is al met al van oordeel dat er onvoldoende aanleiding is om in dit kort geding intieme terreur / dwingende controle aannemelijk te achten.

Beide partijen geven aan een groter deel van de zorg voor de kinderen voor hun rekening te hebben genomen dan de ander tijdens de relatie. De voorzieningenrechter acht het, gezien hetgeen op de zitting is besproken en gezien het feit dat beide ouders meerder dagen per week werken, aannemelijk dat zij het ouderschap tijdens de relatie min of meer gelijkwaardig verdeelden. Dit dient ook het uitgangspunt te blijven. Beide ouders hebben aangegeven geen concreet uitzicht te hebben op een andere woning, maar in het geval dat de ander in de woning zou mogen blijven bij familie te gaan overnachten. Een gelijkwaardige omgangsregeling voor de vertrekkende ouder met de kinderen is in dat geval niet mogelijk. De kinderen lijken in twee kampen verdeeld, waarbij de jongste twee partij voor vader lijken te hebben gekozen en de oudste partij voor moeder. Een achterblijven van één van de ouders met de kinderen in de woning en een beperkte zorgregeling met de vertrekkende ouder zou die situatie niet verbeteren, maar eerder verslechteren. Daar komt bij dat de voorzieningenrechter het in het belang van de kinderen acht dat zij, totdat er duidelijkheid is waar de ouders gaan wonen na verkoop van de woning, zoveel mogelijk op hun vertrouwde plek kunnen blijven. Ook is het in het belang van de kinderen dat de ouders zo snel mogelijk niet meer samen in de woning verblijven, gelet op de onderlinge spanningen. Al met al ligt een gelijkwaardige verdeling van de zorg waarbij de kinderen op hun plaats blijven het meest voor de hand, zodat de voorzieningenrechter een birdnestregeling beslist. De voorzieningenrechter acht het in het belang van de kinderen dat zij één vast adres hebben waar zij om en om met de ouders verblijven. De wisseling van de ouders in de woning zal plaats vinden op de zondagavond om 19:00 uur, dan wel een door hen in overleg te bepalen moment.

De vader heeft gevorderd dat partijen, met het oog op de nog op te starten bodemprocedure betreffende het hoofdverblijf en de zorgverdeling voor de kinderen, te verwijzen naar hulpverlening via het Uniform Hulpaanbod met betrekking tot ouderschapsbemiddeling en coaching voor kinderen in een scheidingssituatie of kinderen uit de knel.

De voorzieningenrechter is van oordeel dat nu de moeder heeft aangegeven dat zij hiermee niet instemt en zij een inzet van dergelijke trajecten te vroeg acht gezien de huidige spanningen, deze vordering afgewezen dient te worden. Beide partijen moeten immers open staan voor het uniform hulpaanbod. Bovendien is ook de voorzieningenrechter, samen met de Raad, van oordeel dat een dergelijk traject op dit moment mogelijk meer slecht doet dan goed.

. De vader heeft het standpunt ingenomen dat de woning zo snel mogelijk getaxeerd en verkocht moet worden verkocht en dat de moeder daaraan haar medewerking moet verlenen. De moeder heeft tijdens de mondelinge behandeling in deze procedure bevestigd dat ook wat haar betreft de woning te koop moet worden aangeboden nu overname voor beiden niet haalbaar is. Wat de moeder betreft moeten hier onderling afspraken over worden gemaakt en dient de woning nu niet stel op sprong verkocht te worden. Te meer omdat de vader meent nog een forse vordering op haar te hebben en partijen hierover in overleg zullen moeten treden.

De voorzieningenrechter heeft ter zitting uitdrukkelijk gevraagd of partijen het erover eens zijn dat de woning moet worden verkocht. Partijen hebben dit bevestigd. De advocaat van de moeder heeft aangegeven dat haar kantoorgenoot, die de zaak behandeld, na haar vakantie contact opneemt met de advocaat van de vader voor het plannen van een gesprek voor de verdere afwikkeling. Op dit moment hebben partijen nog geen kans gekregen om dit in overleg te regelen en is van onwil van de moeder om mee te werken aan de verkoop van de woning niet gebleken.

Bij deze stand van zaken wijst de voorzieningenrechter de vordering van de vader om te bepalen dat de woning moet worden verkocht, bij een gebrek aan spoedeisend belang af. Bovendien wordt het uitsluitend gebruik van de echtelijke woning niet aan één van partijen toegewezen, maar dienen partijen voorlopig te birdnesten.

Datzelfde geldt voor de vordering van de vader tot veroordeling van de moeder tot medewerking aan de verkoop van de woning volgens de door hem beschreven ‘spoorboekje’. De voorzieningenrechter gaat ervan uit dat partijen hun toezegging de woning spoedig in overleg te zullen treden over de verkoop van de woning gestand zullen doen, nu zij daar ook beiden persoonlijk en/of financieel belang bij hebben.

De vader heeft voorwaardelijk gevorderd dat indien de moeder het voorlopig gebruik van de woning, met uitsluiting van de vader krijgt, hij van mening is dat hier tegenover een gebruiksvergoeding dient te staan.

Het uitgangspunt is dat beide partijen bevoegd zijn tot gebruik van de gemeenschappelijke woning. Dit volgt uit artikel 3:169 BW. Dit artikel heeft eveneens tot strekking dat de partij die met uitsluiting van de ander de woning gebruikt, verplicht is de ander schadeloos te stellen, bijvoorbeeld door het betalen van een gebruiksvergoeding. De voorzieningenrechter wijst deze vordering af. De vader heeft geen belang bij deze (voorwaardelijke) ordemaatregel, omdat de moeder niet uitsluitend gerechtigd is tot het gebruik van de echtelijke woning.

De vader heeft gevorderd om de moeder in de proceskosten te veroordelen. Gelet op het feit dat het hier een procedure van familierechtelijke aard betreft, zal de voorzieningenrechter de proceskosten compenseren als hierna vermeld. De voorzieningenrechter zal bepalen dat iedere ouder de eigen proceskosten draagt in conventie en reconventie.