Rechtbank Midden-Nederland, eerste aanleg - meervoudig civiel recht overig

In de beschikking van 10 juli 2026 heeft de rechtbank haar bevoegdheid vastgesteld.

Volgens artikel 376 Fw kan [verzoeksters] om een afkoelingsperiode vragen als zij een startverklaring heeft gedeponeerd en toezegt binnen twee maanden een akkoord te zullen aanbieden. Daaraan is voldaan. [verzoeksters] heeft in haar startverklaring gekozen voor een besloten akkoordprocedure. Zij heeft toegezegd binnen twee maanden een akkoord aan te bieden.

Het verzoek van [verzoeksters] moet worden beoordeeld aan de hand van artikel 376 lid 4 Fw. Daarin is bepaald dat een afkoelingsperiode wordt afgekondigd als aan drie vereisten is voldaan, namelijk (1) dat dit noodzakelijk is om de door de [verzoeksters] gedreven onderneming tijdens de voorbereiding van en de onderhandelingen over een akkoord te kunnen blijven voortzetten of om de door [verzoeksters] gedreven onderneming door middel van een akkoord gecontroleerd af te kunnen wikkelen, (2) dat de belangen van de gezamenlijke schuldeisers hierbij gediend zijn en (3) dat de door de afkoelingsperiode getroffen derden niet wezenlijk in hun belangen worden geschaad.

Een afkoelingsperiode is over het algemeen slechts noodzakelijk als sprake is van een voldoende concrete dreiging van verhaals- of executiemaatregelen. Die noodzaak kan volgen uit onder meer aanhangige faillissementsverzoeken, aangekondigde beslagen of ontruimingen, of een dreigende stopzetting van essentiële diensten.

[verzoekster 2] heeft niet voldoende aannemelijk gemaakt dat zij wordt geconfronteerd met een reëel risico op maatregelen door schuldeisers. De stelling dat [verzoekster 2] vreest voor maatregelen, zonder enige concrete aanwijzing of onderbouwing, is onvoldoende om dit aan te nemen. [verzoekster 2] stelt borgstellingen te hebben afgegeven ten behoeve van verschillende schuldeisers van vennootschappen binnen de groep. Ter zitting heeft [verzoeksters] verklaard dat [verzoekster 2] ook borg staat voor (niet nader genoemde) schuldeisers van [verzoekster 1] voor een totaalbedrag van ongeveer € 1,8 miljoen. Uit niets blijkt echter dat er een reële dreiging is dat deze schuldeisers maatregelen zullen treffen. Uit het verzoek, noch uit de toelichting ter zitting volgt welke schuldeisers het betreft en welke maatregelen [verzoekster 2] vreest. [verzoekster 2] is een holding. Zonder nadere toelichting is niet aannemelijk dat eventuele toekomstige maatregelen jegens haar een bedreiging zouden vormen voor de voortzetting van de activiteiten van [verzoekster 1] .

Het verzoek van [verzoekster 2] wordt daarom afgewezen.

De noodzaak van een afkoelingsperiode is wel voldoende aannemelijk in het geval van [verzoekster 1] . Verschillende schuldeisers hebben immers beslagen gelegd (conservatoir en executoriaal) en er lopen twee faillissementsverzoeken tegen [verzoekster 1] . Vervolgens is de vraag of de afkondiging van een afkoelingsperiode in het belang is van de gezamenlijke schuldeisers.

Of een akkoord in het belang is van de gezamenlijke schuldeisers, hangt af van de vraag wat met dat akkoord wordt beoogd. Is sprake van een reorganisatie- of liquidatieakkoord? In het geval van een reorganisatieakkoord, is de toets of de gezamenlijke schuldeisers gebaat zijn bij de voortzetting van de onderneming. De meerwaarde van voortzetting is er dan in gelegen dat de reorganisatiewaarde (going concern) hoger is dan de waarde in het alternatieve scenario (faillissement). De rust van de afkoelingsperiode is nodig om deze hogere waarde voor de schuldeisers veilig te stellen. In het geval van een liquidatieakkoord is de toets of sprake is van een "duidelijke plus" ten opzichte van een reguliere afwikkeling door een curator in een faillissement. De schuldenaar moet concreet onderbouwen waarom een liquidatieakkoord meer opbrengt dan een faillissement, waarbij de enkele stelling dat faillissementskosten (zoals het salaris van een curator) worden bespaard, onvoldoende is en daarnaast mede gewicht toekomt aan het gegeven dat een curator onderzoek zal doen naar onregelmatigheden.

[verzoekster 1] moet voldoende inzicht geven in deze omstandigheden. Over het algemeen kan zij daarbij volstaan met een weergave van de omstandigheden die zich hebben voorgedaan ten tijde van het deponeren van de startverklaring. Met het deponeren van een startverklaring wordt door een schuldenaar immers aangegeven dat wordt gestart met de voorbereiding van een akkoord. De bedoeling is dat dit moment zoveel mogelijk samenvalt met het moment waarop een schuldenaar weet of behoort te weten dat hij verkeert in een toestand waarin het redelijkerwijs aannemelijk is dat hij met het betalen van zijn schulden niet zal kunnen voortgaan zonder herstructurering. Wanneer de schuldenaar pas later een startverklaring deponeert, kan dit aanleiding zijn voor de rechtbank om ook de omstandigheden die zich voordien hebben voorgedaan bij de beoordeling te betrekken. (Voetnoot 3) Die situatie doet zich hier voor.

De liquiditeitskrapte bestaat al vanaf januari 2026. [verzoekster 1] heeft verklaard dat zij is begonnen haar organisatie om te bouwen van in- en verkoop naar bemiddeling. De balans per datum startverklaring is, aldus [verzoekster 1] zelf, een weergave van een onderneming in transitie. Deze transitie heeft zij laten onderzoeken en wordt ondersteund in een (bij de rechtbank niet bekend) rapport van een adviseur ( [deskundige] ) uit mei 2026. In zoverre is sprake van een reorganisatieakkoord, waarbij wordt uitgegaan van een levensvatbare onderneming waarmee dus ook de meerwaarde kan worden gerealiseerd die hoort bij een toekomstige verdiencapaciteit (op basis van commissieomzet).

Het voorgaande wijst op een reorganisatieakkoord. Echter, [verzoekster 1] is vanaf 2024 geleidelijk en vanaf december 2025 versneld, bezig haar voorraden te verkopen. De ‘oude’ in- en verkooporganisatie wordt geliquideerd. Ter zitting heeft [verzoekster 1] hierover verklaard dat het actief volledig is opgegaan aan betaling van voor de continuïteit van de onderneming noodzakelijke kosten. Dit is in de huidige cijfers niet meer terug te zien, omdat de kostenstructuur van de onderneming ook is gewijzigd. Het zo ingrijpend afbouwen van de organisatie duidt veeleer op een liquidatie van haar bestaande onderneming (in- en verkoop), waarbij activa te gelde worden gemaakt om schulden te voldoen. Uit de overgelegde kasstroomprognose blijkt ook niet dat [verzoekster 1] inmiddels de ‘nieuwe’ onderneming is gestart. Er is geen sprake van enige commissieomzet in de kasstoomprognose. De transacties tijdens de afkoelingsperiode zijn daarmee volledig op liquidatie van de onderneming gericht.

Er zijn dus wel omstandigheden die erop wijzen dat [verzoekster 1] bezig is met de voorbereidingen van een reorganisatieakkoord, maar in materiële zin ligt de nadruk op dit moment nagenoeg volledig op de liquidatie van haar voorraden. Dit betekent dat [verzoekster 1] inzicht zal moeten geven in de vraag wat de meerwaarde van een akkoord is boven een faillissement.

In de zienswijzen hebben schuldeisers gesteld dat de huidige verkoop van de voorraad evengoed in faillissement kan worden gerealiseerd. Deze stelling heeft [verzoekster 1] onvoldoende weersproken. Het is mogelijk dat bestaande dealercontracten zullen vervallen als de onderneming failliet gaat, maar niet duidelijk is waarom dit invloed zou hebben op de waarde van de voorraden. [verzoekster 1] heeft geen taxatie van die voorraden laten zien. Welke keuzes [verzoekster 1] heeft gemaakt bij het wel of niet betalen van schuldeisers gedurende 2026 is niet duidelijk, zodat onduidelijk is of voor de volledige betaling van sommige schuldeisers wel een redelijke grond heeft bestaan.

Daar komt bij dat de verhaalspositie van de gezamenlijke schuldeisers gedurende de afkoelingsperiode verslechtert. Hierbij moet worden gekeken naar de positie van de schuldeisers op het moment dat de rechtbank een verzoek krijgt voorgelegd, ten opzichte van het scenario dat het beoogde akkoord op enig moment niet tot stand komt en alsnog een faillissement van de schuldenaar

[verzoekster 1] heeft een kasstroomprognose opgesteld. In de kasstroomprognose staat een fout, doordat enkele operationele uitgaven van de laatste periode niet werden afgetrokken van de opbrengst. De (gecorrigeerde) kasstroomprognose laat het volgende beeld zien:

[verzoekster 1] heeft geen indirecte kasstroomprognose opgesteld. Het is daarom niet geheel duidelijk wat gedurende de afkoelingsperiode precies het verloop van het werkkapitaal is. Uit de toelichting van [verzoekster 1] ter zitting, volgt dat gedurende de afkoelingsperiode uitsluitend bestaande voorraden worden verkocht en geen nieuwe omzet wordt gerealiseerd. Er zijn geen commissie opbrengsten begroot.

Uit deze kasstroomprognose volgt dat vrij actief wordt gerealiseerd van ruim € 1,2 miljoen door de verkoop van voorraden (schepen). Daarvan is een gedeelte van € 948.750 niet (geheel) zeker. Dit actief wordt voor een aanzienlijk deel gebruikt voor de voldoening van lopende kosten en is dus voor de gezamenlijke schuldeisers daarna niet meer beschikbaar. Uit niets blijkt dat door de voldoening van de lopende kosten, een omzet kan worden gerealiseerd (uit bijvoorbeeld commissieobrengsten) die deze afname van de voorraden kan compenseren.

De stelling van [verzoekster 1] dat haar schuldenlast niet toeneemt, ‘omdat geen ‘pre-fixatie’ schulden worden toegevoegd’, miskent voorts dat ook schulden die ná de fixatiedatum ontstaan, kunnen opkomen in een eventueel faillissement. Bij een herstructurering geldt immers niet de regel dat, zoals bij het intreden van het faillissement, de rechtspositie van alle bij de boedel betrokkenen onveranderlijk wordt. (Voetnoot 4) In dit geval gaat de kasstroomprognose uit van een extra krediet van € 100.000 voor [verzoekster 1] . Het betreft een financiering van [bedrijf 2] , waarvan de voorwaarden – ondanks vragen daarover van de rechtbank – niet duidelijk zijn. De cash-toename van € 108.992 valt nagenoeg geheel weg tegen de extra schuld die door de overbruggingsfinanciering ontstaat. De voorraadpositie neemt ondertussen af met € 1,2 miljoen. Tegen deze achtergrond dient er op zijn minst een concreet uitzicht te bestaan op een akkoord dat een meerwaarde in deze orde van grootte biedt voor de gezamenlijke schuldeisers. Dat heeft [verzoeksters] niet aannemelijk gemaakt.

De conclusie uit het voorgaande is dat de gezamenlijke schuldeisers niet bij een afkoelingsperiode zijn gebaat. De voorraden van [verzoekster 1] worden verkocht, terwijl daarvan uitsluitend financiers en lopende kosten worden voldaan. Het is niet aannemelijk dat tegenover deze vermindering van het actief een meerwaarde staat. Afkondiging van de afkoelingsperiode is daarom niet in het belang van de gezamenlijke schuldeiser.

Het verzoek moet daarom worden afgewezen. Dit betekent dat de in de voorlopige voorziening afgekondige afkoelingsperiode zal eindigen. De voorwaardelijke verzoeken van schuldeisers om aanstelling van een observator behoeven geen beoordeling meer.